05 Ağustos 2014 Salı 00:08
992 Okunma
Afrika’ya Amerikan çengeli

YENİ MESAJ / HABER-ANALİZ

Amerikan yönetimi, BTP Genel Başkanı Prof. Dr. Haydar Baş’ın sistemleştirdiği Milli Ekonomi Modeli’ni (MEM) hayatlarına geçiren BRICS (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika) bloğunun etkisini azaltmak için Afrika’ya yeniden çengel attı. Washington, Çin’in düzeneldiği ‘Çin-Afrika Buluşması’nın bir benzerine imza atıyor. Washington’da dün başlayan ABD-Afrika Zirvesi’ne 50 Afrika ülkesinin devlet ve hükümet başkanı katılıyor. Güvenlik ve kalkınmanın da ele alındığı zirvenin en önemli konusu ekonomik ilişkilerin genişletilmesi olacak. Nitekim zirveye katılan devlet başkanlarına merkezleri Washington’da bulunan IMF ve Dünya Bankası’nda brifingler verilecek. Bu durum IMF ve Dünya Bankası’nı geçmiş yıllarda ve halen ‘yapısal uyum programları’yla soyup soğana çevirdiği Afrika kıtasının ABD’nin güdümündeki her iki kuruluşun müşterileri olarak kalmasını sağlamak için attığı adımlar olarak dikkat çekiyor. Ancak kapitalizmin tükendiği bir noktada sömürgeci yaklaşımların Afrika’ya bir katkı sağlamayacağına işaret ediliyor. 

Afrika hızlı büyüyor

Uzmanlara göre, Afrika ülkelerinin ekonomileri doğal kaynakların da etkisiyle son yıllarda Batı ülkelerindeki ekonomik krizlerin aksine büyüyor. Geçen yıl ortalama büyüme hızı yüzde dördü buldu. Bazı ülkeler bu oranın da üzerine çıktı. Afrika, dünyada en hızlı şekilde büyüyen 10 ekonominin 6’sına sahip. Büyüme hızının bu yıl yüzde beş, 2015’te ise yüzde 5.7 olacağı tahmin ediliyor. Yaklaşık bir milyar Afrikalı yılda 600 milyar dolar harcıyor.  Bu nedenle başta Avrupa ülkeleri olmak üzere Çin, Türkiye, Rusya ve Hindistan kıtaya ilgi gösteriyor. Nitekim THY, Air France’i geçerek Afrika’da en fazla ülkeye uçan havayolu olarak dikkatleri çekiyor. Başta Fransa, İngiltere ve ABD olmak üzere Batılı ülkeler doğal zenginlikler ile verimli kakao, çay, kahve aarzilerini ele geçirmek üzerine kurulu sömürgecilik mantığını devam ettirirken, BRICS ülkeleri ‘işbirliği’ temasını öne çıkartıyor. Mesela Çin, Afrika ülkelerinde çok sayıda altyapı yatırımını karşılıksız olarak gerçekleştiriyor. 

Dev tarım arazileri dikkat çekiyor

Afrika sınırsız petrol rezervlerini ve uçsuz bucaksız tarım arazilerini barındıran dev bir kıta. Uzmanlar, Başkan Obama’nın Afrikalı liderleri davet ederken öncelikle kıtanın ekonomik potansiyelini düşündüğüne işaret ediyor. Şimdiye kadar Afrika’da en fazla yatırım yapan ülke Çin. Afrika’nın en büyük ticari ortağı olan Çinliler yol yapıyor, tüketim malları satıyor ve hammadde ithal ediyor. Afrika hızla kalkınmasını büyük ölçüde petrol ve değerli madenlerle, çay, kahve ve kakao gibi tarım ürünü fiyatlarının artmasına borçlu. 

Afrika’da gelir adaletsizliği had safhada... Gelir adaletsizliği büyük ölçüde yer altı zenginliklerinin dar bir grubun elinde olmasından kaynaklanıyor. Zengin madenler çoğu yabancı şirket dar bir zümre tarafından işletiliyor, sınırlı istihdam oluşturuyor, dolayısıyla da fakirlerin eline az para geçiyor. Kahve ve kakao gibi tarım ürünlerinin geliri ise daha geniş bir kesim tarafından paylaşılıyor. Bu ürünlerde de kaymağı piyasayı elinde tutan küresel şirketler yiyor.

Hedef gelecek nesilleri kafalamak

ABD-Afrika zirvesi, ABD’nin başkenti Washington’da Afrika’dan 50 devlet ve hükümet başkanının katılımıyla dün başladı. İlk kez gerçekleştirilen zirve, ABD Başkanı Barack Obama’nın ev sahipliğinde, başkent Washington’da 4-6 Ağustos’ta yapılıyor. Uzmanlara göre Çin’in kıta üzerindeki nüfuzunu kırmak ve kıtayla işbirliğini yeniden güçlendirmek için zirveyi büyük önem veren Beyaz Saray, geçen Ocak ayında yaptığı zirveye ilişkin duyuruda, “Başkan Obama, dünyanın en dinamik ve en hızlı büyüyen bölgelerinden biriyle bağları daha da güçlendirmek için Afrika Kıtası’nın dört bir yanından liderleri başkentte ağırlamayı sabırsızlıkla bekliyor” ifadesini kullanmıştı. Obama, geçtiğimiz Cuma günü Beyaz Saray’da kameralar karşısında yaptığı açıklamada,”Afrika’ya mallarını ihraç edebileceğini düşünüyoruz” değerlendirmesinde bulunmuştu. Zirvenin teması da dikkat çekiyor: “Gelecek nesillere yatarım.”

Üç gün sürecek zirveyle ilgili toplantı ve görüşmeler, ABD Ulusal Bilimler Akademisi, Dünya Bankası, IMF, Beyaz Saray, ABD Dışişleri Bakanlığı ve Mandarin Oriental Otelinde gerçekleştirilecek. 

Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner100