27 Mart 2015 Cuma 00:08
1997 Okunma
Suud savaşın fitilini ateşledi

HABER MERKEZİ

ABD güdümündeki Suudi Arabistan'ın öncülüğünde 10 Arap ülkesinin dün gece başlayan Yemen'e yönelik hava operasyonunda Husi Ensarullah Hareketine ve Devrik lider Ali Abdullah Salih'e bağlı askeri üslere ''Gece baskını'' düzenlendi. Suudi Arabistan önderliğindeki hava operasyonuna, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Bahreyn, Ürdün, Sudan, Kuveyt, Mısır ve Fas hava kuvvetlerinin destek verdiği bildirildi. Körfez ülkeleri içerisinde sayılan Umman ise operasyonda yer almadı. Yemen'deki operasyonunun 'İran-Suud' savaşını başlatabileceği yorumları yapılıyor. Suudi Arabistan, Yemen sınırına 150 bin asker yığınağı yaparken, Yemen operasyonuna 150 savaş uçağıyla katılıyor. Körfez ülkeleri dışında Ürdün, Fas, Mısır, Pakistan ve Sudan da Yemen'de kara operasyonlarına katılmaya hazır olduklarını açıkladı. Operasyonda isabet alan bazı sivil yerleşim yerlerinde 25 sivilin hayatını kaybettiği belirtildi. Kaynaklar, 40 kişinin de yaralandığını ifade etti. Husilere ait el-Mesire televizyonu Sana'daki tüm sağlık  personelinin acilen hastanelere gelip görev başında olmalarını istedi. ABD Başkanı Obama operasyona lojistik ve istihbari destek talimatı verdi. Bir destek açıklaması da Mısır'dan geldi. Suud askerlerinin kara operasyonuna da girişebileceği ihtimalinden söz ediliyor. Yemen'e operasyon, Suriye’de Esad'ı destekleyen, Irak’ta da IŞİD’e karşı mücadele gerekçesiyle sahadaki etkisini artıran İran’dan rahatsız olan Suudi Arabistan'ın İran'a karşı bugüne kadarki en sert adımı oldu. Operasyona katılan diğer 9 Arap ülkesi ve Suud üzerindeki ABD etkisini bilen uzmanlar, bu adımın ABD'nin kışkırtmasıyla atıldığı görüşünde. Gerilimin daha da tırmanması durumunda bölgede sıcak bir savaş bile çıkabilir. 

İran'dan 'derhal durdurun' çağrısı

İran Dışişleri Bakanlığı, Yemen’e yapılan askeri hava operasyonunu kınayarak, saldırının derhal durdurulmasını talep etti. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Merziye Afham, Yemen’e başlatılan askeri operasyonu "tehlikeli bir adım" olarak değerlendirerek, saldırıyı kınadıklarını bildirdi. İranlı Sözcü, operasyonu, "ülkelerin milli egemenliğini zedeleyen uluslararası sorumluluklara aykırı bir eylem" diye nitelendirdi. Afham, "İç savaş  ve terörizm kriziyle mücadele eden Yemen’e karşı askeri eyleme başvurulması, durumun daha da karmaşık hale gelmesine ve krizin boyutunun daha da genişlemesine neden olacak. Eylem, bu ülkedeki iç ihtilafların barışçıl yöntemlerle çözülmesine yönelik oluşan fırsatların kaybına sebep olacak" açıklamasında bulundu. Yapılan hava saldırı ve tüm askeri eylemlerin "derhal" durdurulmasını talep eden İranlı sözcü, "Bu saldırı, terörizm ve aşırıcılığın yayılmasından başka bir sonuç vermeyip, güvensizliği bölge geneline yaymış olacak" diye konuştu.

ABD destek verdi

ABD Başkanı Barack Obama, Yemen'de Körfez İşbirliği Konseyi'nin önderliğindeki askeri operasyonlara lojistik ve istihbarat desteği verilmesi yönünde emir verdi. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü Bernadette Meehan, yaptığı yazılı açıklamada, ABD’nin Husilerin Yemen’in seçilmiş hükümetine karşı askeri eylemini güçlü biçimde kınadığını kaydetti. Bu eylemlerin geniş çaplı istikrarsızlığa ve Yemen halkının iyiliği ve güvenliğini tehdit eden kaosa neden olduğunu belirten Meehan, ABD’nin bölgesel partnerler ve Yemen Cumhurbaşkanı Hadi ile yakın temas halinde bulunduğunu ifade etti. 

Türkiye de destek verdi

Türkiye, Yemen Cumhurbaşkanı Hadi'nin isteği üzerine Suudi Arabistan öncülüğündeki 9 ülkenin Yemen'e başlattığı askeri harekatı desteklediğini duyurdu. Suudi Arabistan, harekatı başlatmadan önce Türkiye'ye bilgi verdi. Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, şu ifadelere yer verildi: "Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri başta olmak üzere bölge ülkelerinden oluşan bir koalisyon gücü tarafından başlatılan ve ülkemize Suudi Arabistan tarafından önceden bilgisi verilen askeri harekatı destekliyor; bu harekatın ülkede ortaya çıkan iç savaş ve kaos tehlikesinin önlenmesine ve meşru devlet otoritesinin ihya edilmesine katkı sağlayacağına inanıyoruz. Huti hareketini ve dış destekçilerini Yemen'de ve bölgede barış ve güvenliği tehdit eden davranışlarından vazgeçmeye çağırıyoruz."

Yemen'de kriz nasıl başladı?

Yemen’de Ali Abdullah Salih rejiminin devrilmesinin ardından, Sünni Cumhurbaşkanı Hadi yönetimindeki hükümet iş başına gelmişti. İlerleyen süreçte Hadi'ye bağlı güçlerle Şii Husiler arasında çatışmalar ve gerilim patlak verdi. 21 Eylül 2014'te taraflar arasında "Barış ve Ulusal Ortaklık Anlaşması" imzalanmıştı. Ancak daha sonra Yemen ordusu ile Husiler arasındaki çatışmalar ülkede karışıklık çıkarıdı. Husiler, geçtiğimiz ay parlamentoyu feshedip yerine 551 üyeden oluşan, ülkeyi yönetecek Geçici Ulusal Konsey'i kurduğunu ilan etmişti. Başkent Sana’da kontrolü sağlayan Husiler daha sonra ülkenin güney kesimine doğru ilerledi. Devlet Başkanı Hadi de güneydeki Aden kentine geçerek yönetimi buradan üstleneceğini ilan etti.

Yemen’de ülkelerin pozisyonu ne?

İran Şii Husilerin en büyük destekçisi. Cumhurbaşkanı Hadi’yi güçlü biçimde destekleyen Suudiler Husilerin etkisinin artmasına net biçimde karşılar. 2009 yılında petrol zengini Suudi devleti Saada vilayetindeki Şii isyancılara karşı hava harekâtı düzenledi. Geçen sene de Husileri ‘terör örgütü’ ilan etti. Riyad'lı yetkililer Husileri İran'ın bölgedeki temsilcisi olmakla suçluyor. Aşırı derecede varlıklı ve politik etkiye sahip olan Suudilerin Yemen'de kilit rol oynamayı sürdürmesi bekleniyor. Riyad daha önce İran’ı, ‘Yemen’den işgalci güçlerini çekmesi’ konusunda uyarmıştı. Suudi Arabistan ve İran arasında zaten gergin olan ilişkiler, Yemen'in yıkıcı bir mezhep çatışmasına sürükleneceği kaygısına neden oluyor. Ortadoğu'daki çatışmalardan fayda uman ABD ise Suudi Arabistan öncülüğünde başlayan hava operasyonlarına lojistik ve istihbarat desteği veriyor.
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner100