30 Haziran 2006 Cuma 00:00
316 Okunma
Askeri mahkemelere tırpan
AB'ye uyum adı altında çıkarılan reformlar, askeri mahkemelerin yetkilerini tırpanladı. TBMM Genel Kurulunda kabul edilen kanun gereği askeri mahkemelere kısıtlamalar getirildi. ~|~

 

 


Sivillerin askeri mahkemelerde yargılanmalarına sınırlama getiren Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı. nceki gün gece TBMM Genel Kurulunda konuşulan kanun gereği sivillerin askeri mahkemelere çeşitli alanlarda kısıtlamalar getirildi

AB'ye uyum adı altında çıkarılan reformlar, tatile girmeden önce Meclis'in en önemli gündem maddesi. Sivillerin askeri mahkemelerde yargılanmalarına sınırlama getiren Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı. 
Yasayla AB müktesebatının üstlenilmesine ilişkin Ulusal Programda öngörülen hedefler doğrultusunda Anayasada yapılan değişikliklerle Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunu hükümleri, askeri yargıya yansıtıldı.

Sivillerin askeri mahkemelerde yargılanmasına sınırlama getirilirken, sivillerin askeri yargıya tabi olduğu haller; barış ve savaş zamanına göre 2 kategoride ele alınacak.
Siviller, askerlerle birlikte işledikleri askeri suçlara ilişkin yargılamalar hariç olmak üzere, barış zamanında askeri mahkemelerde yargılanmayacak.
Yasada, askeri mahkemelerin savaş zamanındaki yetkilerini düzenleyen hükümlerde ise değişikliğe gidilmedi.

Yargılamanın yenilenmesi
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin (AİHM) verdiği kararlar doğrultusunda, yargılamanın yenilenmesi için askeri mahkemelere başvurulabilecek.
Uluslararası anlaşmalar gereğince yabancı askerlerin askeri mahkemede yargılanmalarını gerektiren suçlarla ilgili soruşturma ve kovuşturma yapılması, Milli Savunma Bakanı'nın iznine bağlı olacak.

Bazı suçlar, askeri mahkemelerin yargı yetkisine tabi olmayan sivil kişiler tarafından barış zamanında işlenirse; bu kişilerin yargılanması adli yargı mahkemeleri tarafından Askeri Ceza Kanunu hükümleri uygulanarak yapılacak.
Er ve erbaşlar ile yedek subayların askere girmeden veya silah altına çağrılmadan önce işledikleri, üst sınırı 1 yıla kadar hapis cezasını gerektiren suçlara ait davalarda soruşturma ve kovuşturma işlemleri, askerliklerini bitirmelerine kadar geri bırakılacak. Geri bırakma süresi içinde zamanaşımı işlemeyecek.
Saklı, yoklama kaçağı, bakaya ve birliğe geç katılan yükümlülerin,barış zamanında askeri mahkemelerde yargılanmalarına son verilecek. Tutuklu ve ivedi işlerle savaş hallerinde tanıklar, zorla getirilebilecek.
Askeri suçlarda, cezanın üst sınırı, 1 yıldan az olsa dahi tutuklama kararı verilebilecek. Şüpheli veya sanık tutuklandığında, yakınları da derhal haberdar edilecek.

Soruşturma evresinde şüphelinin tutukevinde bulunduğu süre içinde ve en geç 30'ar günlük süreler itibariyle tutukluluk halinin devamınıngerekip gerekmeyeceğine, askeri savcının veya şüphelinin istemi üzerine askeri mahkemece karar verilecek. Karara karşı, kıt'a komutanıveya askeri kurum amiri, askeri savcı ve şüpheli, 3 gün içinde bu mahkemeye en yakın askeri mahkemede itiraz edebilecek. İtirazı inceleyen askeri mahkemenin kararı kesin olacak.

Yakalama ve gözaltına alma
Yakalama ve gözaltına alma hükümleri de CMK'ya paralel olarak değiştirilen yasaya göre, yakalanan kişi ve olay hakkında askeri savcıveya cumhuriyet savcısına hemen bilgi verilecek. Kişinin yakalandığı bir yakınına veya belirlediği bir kişiye gecikmeksizin haber verilecek.
Yakalanan kişi, askeri savcı veya cumhuriyet savcısı tarafından bırakılmazsa, soruşturmanın tamamlanması için gözaltına alınmasına karar verilecek. Gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın askeri mahkeme veya sulh hakimine gönderilmesi için zorunlu süre hariç yakalama anından itibaren 24 saati geçemeyecek.
Toplu olarak işlenen suçlarda, askeri savcı veya cumhuriyet savcısı, gözaltı süresinin, her defasında 1 günü geçmemek üzere 3 gün süreyle uzatılmasına yazılı olarak emir verebilecek.

Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner100