21 Ağustos 2003 Perşembe 00:00
169 Okunma
Türkiye'de halkoylamaları
Türk halkı, referandum ileilk kez 1961 Anayasası'nın halkın oyuna sunulması ile tanıştı.

Kurucu Meclis tarafından 27 Mayıs 1961'de kabul edilen Anayasa, 9 Temmuz 1961'de halkoyuna sunuldu.

YSK'nın, 20 Temmuz 1961 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan kararına göre, referanduma, kayıtlı 12 milyon 735 bin 9 seçmenden 10 milyon 322 bin 169'u katıldı. Oyların, 10 milyon 282 bin 561'i geçerli sayıldı.

1961 Anayasası 3 milyon 934 bin 370 ''hayır'' (yüzde 38.3) oyuna karşılık, 6 milyon 348 bin 191 ''evet'' (yüzde 61.7) oyuyla kabul edildi.

1982 Anayasası

61 Anayasası'nın kabul edilmesinden yaklaşık 20 yıl sonra Türk halkı yine bir Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulması ile 7 Kasım 1982'de sandık başına gitti.

Kurucu Meclis'te 18 Ekim 1982'de kabul edilen Anayasa, 7 Kasım 1982'de halkoyuna sunuldu.

Referandumda, kayıtlı 20 milyon 690 bin 914 seçmenden 18 milyon 885 bin 488'i oy kullandı. Oyların 18 milyon 841 bin 990'ı geçerli sayıldı.

YSK, halkoylaması sonuçlarına ilişk~|~in 2 karar yayınladı. Resmi Gazete'nin 9 Kasım 1982 tarihli sayısında yayımlanan ilk kararda, 730 sandık dışındaki sonuçlar açıklandı ve Anayasa'nın kabul edildiği ilan edildi. Resmi Gazete'nin 20 Kasım 1982 tarihli sayısında da kesin sonuçlar il il açıklandı.

Buna göre, 1982 Anayasası, 1 milyon 626 bin 431 ''ret'' (yüzde 8.63) oyuna karşılık, 17 milyon 215 bin 559 ''kabul'' (yüzde 91.37) oyuyla kabul edildi.

1987 siyasal yasaklar

Türkiye'de 3. halkoylaması, 1982 Anayasası'nın geçici 4. maddesi ile getirilen 5 ve 10 yıllık siyasal yasakların kalkıp kalkmaması konusunda düzenlendi.

Anayasa'nın 5 ve 10 yıllık siyasi yasakları düzenleyen geçici 4. maddesi ile ilgili halkoylaması, 6 Eylül 1987'de yapıldı. YSK, halkoylaması sonuçlarını 12 Eylül 1987'de açıkladı.

Kayıtlı 26 milyon 95 bin 630 seçmenden 24 milyon 436 bin 821'i oy kullandı, oyların 23 milyon 347 bin 856'sı geçerli sayıldı.

Buna göre, 1982 Anayasası'nın geçici 4. maddesi, 11 milyon 636 bin 395 ''hayır'' (yüzde 49.84) oyuna karşılık, 11 milyon 711 bin 461 ''kabul'' (yüzde 50.16) oyuyla kaldırıldı.

1988 yerel seçimler için halkoylaması

Yerel seçimlerin 1 yıl erkene alınması için Anayasa'nın 127. maddesinin değiştirilmesi konusunda da referanduma gidildi.

Referandum, 25 Eylül 1988'de gerçekleştirildi. Referandumda, 26 milyon 739 bin 227 kayıtlı seçmenden, 23 milyon 750 bin 873'ü oy kullandı.

Oyları geçerli sayılan 22 milyon 956 bin 878 seçmenden, 8 milyon 34 bin 933'ünün (yüzde 35) ''evet'', 14 milyon 921 bin 945'inin (yüzde 65) ''hayır'' yönünde oy kullanması sonucu Anayasa'nın 127. maddesindeki değişiklik kabul edilmedi ve 13 Kasım 1988 olarak öngörülen erken yerel seçimler yapılmadı.

Son referandum kararı

Cumhurbaşkanı Sezer, Anayasa'nın, TBMM üyelerinin ''ödenek ve yolluklarını'' düzenleyen 27. maddesinin halkoyuna sunulmasına karar verdi ve bu karar, 22 Ekim 2001 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlandı.

Bunun üzerine TBMM, bu maddeyi değiştirdi. Değişikliğin yürürlüğe girmesiyle referandum kararı ortadan kalktı.
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner100