logo
03 NİSAN 2026

Olsa da olu(r) olmasa da olu(r)

20.12.2019 00:00:00

Meşhur Batı Karadeniz atasözü. Severim ben atasözlerini. Altında neler saklar neler...

Artık her şeyden ümidini kesmiş, yaşamak zorunda kaldığı hayatı benimsemiş, emek sarf eden, fakat emekleri karşılığında umduğunu bulamayan, bulduğunda da şaşırmayan yurdum insanı.

10 yaşından sonraki bir çok şeyi dün gibi hatırlıyorum. Her ne kadar dün ne yediğimi hatırlamasam da!

Rahmetli babama o yıllarda kanser teşhisi konulmuş. Evin büyük oğlu olarak, bana öyle bir görev verilmemiş olsa da, ailemin bütün sorumluluğunu üzerimde hissetmiştim. Aslında bir geçim sıkıntımız yoktu. O sıralar, babamın bir bakkal dükkanı var. Ayrıca köyde arazilerimiz var, çiftçilik yapıyoruz. Bir de bulgur değirmenimiz var. Ha, bir de evimizin bahçesinde 10 kadar 1+1 gibi öğrenci ve yeni evlilerin kaldığı kiralık süitlerimiz var. Tabii bunların hepsi de bildiğiniz, çamur ve samandan yapılmış kerpiç denilen yapılar. Bayağı grup şirketleri gibi bir şey. Şimdiye kadar olan anlatımım, olayın halet-i ruhiyesini birazcık tanıtmak içindi.

Şimdi gelelim 35 yıl öncesinin tarımına. Genellikle o dönemde Anadolu'da en iyi çiftçilik faaliyeti şeker pancarı çiftçiliği. Bunun yanı sıra, tarlalar genelde kıraç olduğu için, arpa, buğday, yeşil mercimek, nohuttan başka bir ürün o günün imkansızlıkları ile yetişmiyor. Sabah ezanlar okunmadan 35'lik Massey Ferguson'la (en küçüğünden traktör) araziye gidiliyor, akşam ezanı ile araziden dönülüyor. Memleketin o zamanlar %99,9'u Müslüman. Atatürk, herkesin ortak değeri. 

Bizimkiler, hasattan elde edilen gelirleri ne yapacağını bilmiyor. O zaman da bankalar var ama, bizimkiler banka kapısını hiç açmamış. Hele de kredi konularını hiç kimse bilmiyor, ayrıca ihtiyaç da duyulmuyor. Arazi çok değerli, kişinin namusu ile eşdeğer tutuluyor. Bizim özde (dere kenarı) bir tarla var, 5 dönüm. Taliplisi çok. Ankara'dan 2 daire veriyorlar. Babam dönüp bakmıyor. Öyle evlerde koltuklar, halılar filan yok, minderler, sedirler var. Varsa da Anadolu'da yok. Hasattan sonra, paralar minderlerin altına, kilimlerin altına zula ediliyor. Bazen de altını sevenler, altına yatırım yapıyor.

İnsanlar, paraya ihtiyaç duyduklarında, hasat zamanı ödemek koşuluyla, birbirlerinden borç alıyor. Öyle faiz filan yok. Düğünler, sünnetler, cenazeler beraber yapılıyor. Acı günde acısını, mutlu günde mutluluğunu paylaşıyor, insanlar birbirleriyle.

Gel zaman, git zaman (ilerleyen zamanlarda), artık kazanç, işçi, gübre ve yakıta yetmez oluyor. Bütün bu sorunlara rağmen, bizimkiler inatla tarıma devam ediyor. Bu arada ben üniversite öğrencisiyim. İşe başlıyorum. Bizimkiler sıkıştıkça onlara borç veriyorum. Tabii hasatta mecbur yardıma gidiyoruz, memlekete. Hesap yapıyorlar, kazançları benden aldıkları borcu bile ödemeye yetmiyor. Yaşlarının da ilerlemesi ve benim de baskılarımla bizimkiler, çiftçiliği bırakmak zorunda kalıyor. Bu arada kardeşim de üniversiteyi bitiriyor.

Bizimkilerin son vasiyeti, "asla toprakları satmayın" oluyor.

Her yıl 2 kere memlekete gidiyorum, mezarlarını ve akrabaları ziyaret etmek için. Artık, her yerde olduğu gibi, çok cüzi paralara insanlar, sıkıştıkça topraklarını, hayvanlarını satmak zorunda kalıyor. Artık falanca emlaktan satılık bolca tarla var.

Bir akrabamı ziyarete gittim. Biraz da böyle bana yan bakıyor. Siyasi fikirlerimiz uyuşmadığından olsa gerek. "Bölem (kuzenim), Allah'a hamdolsun kredinin faizini de ödedik bu yıl, daha ne olsun" diyor.

Öyle ya, sizin için olsa da olu, olmasa da.

Yazık ettiniz. Kendinize, ailenize, atalarınıza, vatana, millete.

O kadar anlattık, anlatıyoruz, dinleseydiniz azıcık Hoca Atatürk Prof. Dr. Haydar Baş'ı, böyle mi olurdu?

Hâlâ da geç kalmadınız. Gelin birazcık kulak verin. Gönlünüzü açın. Emin olun, Milli Ekonomi Modeli'yle, hayalini bile kuramayacağınız, kainat devleti Türkiye sizi bekliyor.

 
Suat Hayri Sapmaz / diğer yazıları
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.