MURAT ÇABAS/ DETAY HABER

ABD'nin başını çektiği Batılı ülkeler, gerek Ukrayna gerekse Tayvan üzerinden Rusya ve Çin ile bilek güreşine tutuşurken, Rusya ve Çin'den de karşı hamleler gelmeye devam ediyor. Çin, Suudi Arabistan ile temasa geçerek ABD'nin Orta Doğu planlarını devre dışı bırakırken, Rusya da ABD'nin yanı başındaki Latin Amerika ülkeleri ile diplomasiyi hızlandırdı. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Rusya-Ukrayna savaşının başlamasından sonra ilk defa Latin Amerika ülkelerinde resmi ziyaretleri kapsayan bir tura çıktı. Ziyaret kapsamındaki ülkelerin, Brezilya, Venezuela, Nikaragua ve Küba olduğu belirtildi. 17 Nisan'da başlayan ve 21 Nisan'da sona erecek olan turda Lavrov, Brezilya ve Venezuela'daki resmi temaslarını tamamladı. Bu ziyaretler ve yapılan açıklamalar küresel ve bölgesel planları alt üst olan ABD'yi oldukça rahatsız ediyor. Rus Bakan Lavrov, Rusya-Ukrayna savaşı başlamadan önce, son olarak 2020'de Latin Amerika ülkelerine resmi ziyarette bulunmuştu.



İlk ziyaret Brezilya'ya oldu

Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov'un Latin Amerika turu kapsamındaki ilk resmi ziyareti BRICS birliğinde yakın ilişkileri bulunan Brezilya'ya oldu. Lavrov, mevkidaşı Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira tarafından Itamaraty Sarayı girişinde karşılandı. Baş başa ve heyetler arası görüşmenin ardından bakanlar, ortak basın toplantısında değerlendirmelerde bulundu. Vieira, iki ülke ticari ilişkilerinin ele alınmasının yanı sıra ticaret, enerji, savunma, kültür, eğitim, bilim, sanayi ve yatırım konularını konuştuklarını bildirdi. Rusya ile Ukrayna arasındaki sorunun barışçıl şekilde çözümünden yana olduklarını dile getiren Veira, insan hakları hukukuna saygı çerçevesinde ateşkesin bir an önce sağlanması gerektiğini söyledi. Veira, Rusya'ya yönelik tek taraflı yaptırımların gelişmekte olan ülkelerin ekonomisini olumsuz etkilediğini vurgulayarak, Brezilya'nın bu sorunun çözümü için üzerine düşeni yapmaya hazır olduğunu kaydetti.

Stratejik ortaklık vurgusu

Moskova'nın Ukrayna'daki ihtilafı mümkün olan en kısa sürede çözmek istediğini kaydeden Lavrov, "Olanların nedenlerini ve bu bağlamda hangi hedefleri takip ettiğimizi defalarca kez ayrıntılı şekilde açıkladık" ifadesini kullandı. Lavrov, Brezilya'nın Ukrayna'daki sorunun kökenini iyi anladığını belirterek, "Çözüme katkılarından ötürü Brezilya tarafına minnettarız" dedi. Lavrov, müzakerelerin son derece faydalı geçtiğini, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesi konusunda karşılıklı iyi niyetin teyit edildiğini bildirdi. Ayrıca Lavrov'un, Rusya Devlet Başkanı Putin'in Rusya'ya resmi ziyaret düzenlemek üzere davetini Brezilya Devlet Başkanı Başkan Lula da Silva'ya ilettiği belirtildi.

Maduro: Rusya'nın varlığı bölgenin yararına

Latin Amerika turu kapsamında Brezilya'nın ardından Venezuela'yı ziyaret eden Lavrov, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro tarafından kabul edildi. İki ülke heyetlerinin hazır bulunduğu görüşme, Maduro'nun ev sahipliğinde Devlet Başkanlığı Sarayı Miraflores'te gerçekleşti. Twitter hesabından Lavrov ile görüşmesinin görüntülerini paylaşan Maduro, "Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile ikili ilişkilerimizi ve ülkelerimizin kalkınmasına yönelik çeşitli alanlarda ortak işbirliği haritasını güçlendiren keyifli bir görüşme gerçekleştirdik" ifadesini kullandı. Maduro önceki gün yaptığı açıklamada Rusya ile Venezuela arasındaki işbirliği konularını ele alacaklarını, Rusya'nın Latin Amerika ve Karayipler'deki varlığının bölgenin yararına olduğunu belirtmişti.

Venezuela: Yaptırımlar gevşemedi

Rus Bakan Lavrov, Maduro ile görüşmesinden önce mevkidaşı Venezuela Dışişleri Bakanı Yvan Gil ile başkent Karakas'taki Sarı Saray'da bir araya geldi. Venezuela ile Rusya arasındaki ikili anlaşmalara değinen Gil, "İki ülke arasında 300'den fazla anlaşma imzaladık. Bugün Dışişleri Bakanı Lavrov ile daha önce konuştuğumuz konuları gözden geçirdik ve özellikle enerji konusunu çok önemsiyoruz" ifadesini kullandı. Gil, tek taraflı baskıcı politikaları her zaman kınayacaklarını belirterek, "ABD, çok sayıda taahhütte bulunmasına rağmen ekonomimize saldırdı ve boğmak için de sistematik bir politika uyguladı. Venezuelalılar arasındaki diyalog kanallarını kolaylaştıracağım diye tam tersini yaptı" değerlendirmesinde bulundu. ABD ve Avrupa Birliği'nin (AB) Venezuela'ya yönelik ekonomik yaptırımlarını hatırlatan Gil, "Yaptırımların gevşediğine dair pek bir şey görmedik, ekonomik toparlanma Venezuelalıların kendi çabasının bir sonucudur. Tüm yaptırımların kaldırılması için ABD ve Avrupa'ya ısrarımızı sürdürüyoruz" diye konuştu.

Lavrov: Venezuela en güvenilir ortaklardan biri

Lavrov da iki ülke ticari iş birliğinin geliştirilmesine yönelik politikalar uyguladıklarını anlatarak, Venezuela'nın dünyadaki en güvenilir ortaklardan biri olduğunu belirtti. Lavrov, "Batılı mevkidaşlarımızın şantajına, kaprislerine bağlı olmayan ve ekonomilerimizi güçlendirecek somut projelerimiz var. Nikaragua ve Küba liderleriyle de aynı şekilde konuşacağız ve ilişkileri geliştireceğiz. Venezuela ile son derece zengin bir ajandamız var" dedi. Çok kutuplu dünya düzeninde kendi birliklerini kurma hakkını koruyan birçok ülke olduğunu vurgulayan Lavrov, bu ülkelerin hedeflerine ulaşması için onlara yardımcı olacaklarını bildirdi. Lavrov, yasa dışı yaptırımlar karşısında Venezuela'ya yönelik Rusya desteğini yineleyerek, "Venezuela ekonomisinin, ABD ve batılı aktörlerin baskılarından bağımsız olarak kendi ayakları üzerinde durması için elimizden gelenin en iyisini yapacağız. Deneyimlerimizin Venezuela için çok faydalı olacağına inanıyorum zira bize karşı uygulanan yaptırımlar da çok büyük" şeklinde konuştu.

Dengeler, ABD'nin aleyhine gelişiyor

ABD yanlı olan Bolsanaro'nun yerine Lula da Silva'nın yeniden devlet başkanı olmasıyla Brezilya'nın yönünü yeniden Doğu Bloğuna çevirmesi ve ardından da Rusya Devlet Başkanı Lavrov'un Latin Amerika ziyaretleri ABD'yi telaşlandırdı. ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, son günlerde Rusya-Ukrayna savaşıyla ilgili görüş ayrılığı yaşadıkları Brezilya'nın Ulusal Güvenlik Danışmanı Celso Amorim ile savaş dahil ikili ve küresel meseleleri görüştü. Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva, Çin ziyareti sırasında "ABD ve Avrupa'nın Ukrayna'da savaşı cesaretlendirmeye son vermesi" gerektiğini savunmuştu. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby, önceki gün, Lula'nın bu yorumunu eleştirerek, ABD ve Avrupa'nın barış istemediğini ima etmenin problemli olduğunu söylemiş ve Brezilya'nın Rus ve Çin propagandasını tekrarladığını belirtmişti. Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira ise, Beyaz Saray'ın Lula'ya yönelik eleştirilerini kabul etmediklerini söyleyerek, "Nasıl ve neden bu sonuca vardıklarını bilmiyorum ama kesinlikle aynı fikirde değilim" ifadesini kullanmıştı.