Dolandırıcılardan sanal vurgun
Akıllı telefonlar sayesinde internetin her cebe girmesiyle sanal dolandırıcıların sayısında patlama yaşanıyor. Dolandırıcılar, çeşitli vaatlerde bulunarak vatandaşların kredi kartı bilgilerini çalıyor. İşte alınması gereken önlemler
25.08.2019 00:00:00
COŞKUN ÇELEKOĞLU / İSTANBUL
İnternetin yaygınlaşması ile dolandırıcılık sanal ortama kaydı. Uzmanlar her fırsatta internet alışverişlerinde dikkatli olunması uyarısında bulunuyor. TÜBİSAD Bilişim Sanayicileri Derneği'nin yayınladığı 'Türkiye'de e-ticaret 2018 Pazar Büyüklüğü Raporu'na göre, Türkiye e-ticaret pazarının 2018 yılında yüzde 42 artışla 59.9 milyar TL'ye ulaştı.
Son 5 yılda e-ticaret hacmi ortalama yüzde 33 büyüdü. Bu durum, kötü niyetli kişilerin sosyal medya dolandırıcılığı, sahte e-ticaret siteleri, internet ve sosyal medya üzerinden ürün ve hizmet satış vaadi ile vatandaşları dolandırdığı verimli bir ortamı da sağlamış oldu. Dahası dolandırıcılar tanınmış kişi ve kurumlar adına sosyal medya hesabı açarak da vatandaşları ağlarına düşürüyor.
Sanal çeteler, bu yöntemle kullanıcılara çeşitli vaatler içeren mesajlar göndererek, onları sahte sitelere yönlendiriyor ve bu şekilde hesap bilgilerini çalıyor. Dolandırıcılar, sahte sosyal medya hesaplarından gönderdikleri 'linki ilk tıklayan 50 kişiye bin lira', 'bedava internet paketi', 'ucuz akıllı telefon' gibi vaatler içeren mesajlar ile müşterileri sahte internet sitesine yönlendiriyor. Bu linki tıklayıp sahte sitelere giren kişilerin ise kişisel bilgileri, internet hesapları, kart numaraları ve şifreleri gibi bilgileri ele geçiriliyor.
Son 5 yılda e-ticaret hacmi ortalama yüzde 33 büyüdü. Bu durum, kötü niyetli kişilerin sosyal medya dolandırıcılığı, sahte e-ticaret siteleri, internet ve sosyal medya üzerinden ürün ve hizmet satış vaadi ile vatandaşları dolandırdığı verimli bir ortamı da sağlamış oldu. Dahası dolandırıcılar tanınmış kişi ve kurumlar adına sosyal medya hesabı açarak da vatandaşları ağlarına düşürüyor.
Sanal çeteler, bu yöntemle kullanıcılara çeşitli vaatler içeren mesajlar göndererek, onları sahte sitelere yönlendiriyor ve bu şekilde hesap bilgilerini çalıyor. Dolandırıcılar, sahte sosyal medya hesaplarından gönderdikleri 'linki ilk tıklayan 50 kişiye bin lira', 'bedava internet paketi', 'ucuz akıllı telefon' gibi vaatler içeren mesajlar ile müşterileri sahte internet sitesine yönlendiriyor. Bu linki tıklayıp sahte sitelere giren kişilerin ise kişisel bilgileri, internet hesapları, kart numaraları ve şifreleri gibi bilgileri ele geçiriliyor.
Çeşit çeşit yöntemler
İnternet üzerinden kullanıcılara ürün satış vaadinde bulunan ancak ürün teslimi yapmayan ya da hatalı, çalıntı veya eksik ürün gönderenler de mevcut. Örneğin internette araç kiralama sayfası oluşturan dolandırıcılar kiralama bedelinin tümünü veya bir kısmını ön ödeme olarak alıp aracı teslim etmeyerek mağdurları dolandırıyor.
Diğer bir örnek de, internette dolandırıcılar tarafından hazırlanan iş bulma sitelerine iş bulmak amacıyla başvuran vatandaşlardan "iş bulma komisyonu" adı altında kredi kartlarıyla ödeme alınarak dolandırıcılık yapılıyor. Öte yandan dolandırıcılar, kullanıcılara 'hesabınızda riskli bir durum tespit edildi' veya 'hesabınızdan işlemlere devam etmek için ekli şartların onaylanması veya şifrelerin yenilenmesi gerekiyor' tarzında mesajların göndererek, kullanıcıları belirli linklere tıklatıyor ve açılan internet sitesinde kimlik ve hesap bilgileri ele geçiriliyor.
Diğer bir örnek de, internette dolandırıcılar tarafından hazırlanan iş bulma sitelerine iş bulmak amacıyla başvuran vatandaşlardan "iş bulma komisyonu" adı altında kredi kartlarıyla ödeme alınarak dolandırıcılık yapılıyor. Öte yandan dolandırıcılar, kullanıcılara 'hesabınızda riskli bir durum tespit edildi' veya 'hesabınızdan işlemlere devam etmek için ekli şartların onaylanması veya şifrelerin yenilenmesi gerekiyor' tarzında mesajların göndererek, kullanıcıları belirli linklere tıklatıyor ve açılan internet sitesinde kimlik ve hesap bilgileri ele geçiriliyor.
Dolandırıcılara av olmamak için bunlara dikkat!
• Sosyal medya, e-posta, sms veya telefon üzerinden gönderilen hediye, çekiliş, bedava gibi içeriğe sahip ürün hizmet mesajlarına ve reklamlarına itibar etmeyin.
• Sosyal medya, e-posta, sms veya telefon mesajlarına veya arama motoru sonuçlarına tıkladığınızda açılan bağlantıdaki adresin e-ticaret sitesinin gerçek adresi olup olmadığını mutlaka kontrol edin.
• Sosyal medya, e-posta, sms veya telefon üzerinden kişisel bilgilerinizi, kart bilgileriniz, hesap ve şifre bilgilerinizi girmeniz için bağlantılı bir siteye sizi yönlendiren mesajlara dikkat edin.
• Bir ürünün piyasa fiyatının çok altında satılmasından mutlaka şüphelenin. Ürünün ödeme, teslimat, garanti, iptal-iade-değişim vb. koşullarını okuyun.
• İnternette güvenli 3D Secure ödeme yöntemini tercih edin.
• Kartlı ödeme hizmeti bulunmayan sadece kapıda ödeme veya EFT/Havale ile ödeme yöntemlerini sunan internet sitelerinden şüphelenin.
• Sanal kart kullanın.
• Teslim almadığınız ürün ve hizmetler için eft/havale yoluyla ön ödeme veya ödeme gerçekleştirmeyin.
• Kargo teslimatında ürünü mutlaka kontrol edin. Fatura ve ödeme belgelerini saklayın.
• İlk defa alışveriş yapacağınız siteler için internet üzerinden araştırma yapın, site hakkındaki şikâyetleri inceleyin ve sosyal medya hesaplarını kontrol edin.
• Site iletişim ve adres bilgilerini inceleyin gerçek bir adres ve telefon numarası olup olmadığını kontrol edin. Alışveriş sitesinin SSL güvenlik sertifikasına sahip olmasına, ödeme sayfaları linkinin başında 'https://' ifadesinin yazmasına ve sitenin linkinin sonunda bir 'kilit' resmi bulunmasına dikkat edin.
