SSK ve Bağ-Kur primleri yapılandırılıyor...
23.02.2006 00:00:00
TBMM Genel Kurulu'nda, sosyal güvenlik prim alacaklarının yeniden yapılandırılmasını öngören yasa tasarısı kabul edildi.
TBMM Genel Kurulu'nda, tasarının, "taksitlendirilecek borca ilişkin faiz oranlarına" ilişkin 3. maddesi üzerinde tekriri müzakere yapıldı. AK Parti Grup Başkanvekili Salih Kapusuz'un verdiği önergeyle, taksitlendirilecek borcun faiz oranları birer puan düşürüldü. Önergenin gerekçesinde, değişikliğin, "borçlunun ödeme şartlarının hafifletilmesi" amacıyla yapıldığı belirtildi.
Yasaya göre, 31 Mart 2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde ödenmemiş olan özel sektör işverenlerinin sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası, sosyal yardım zammı borçları yeniden yapılandırılacak.
Ayrıca 31 Mart 2005 tarihinde ve daha önce biten özel bina inşaatı ve ihale konusu işlerden dolayı yeterli işçilik bildiriminde bulunmayanların borçları, işçilik tutarı üzerinden hesaplanan borçlar kapsamına alınıyor. Bu borçlar da kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren 2 ay içinde başvurulması halinde yeniden yapılandırılacak.
Bağ-Kur kapsamında olan sigortalılar ile borç aslı 100 bin YTL'nin altında olan SSK kapsamındaki özel sektör borçlarında, 31 Aralık 1998 öncesi dönemler için yürürlükteki oranlar esas alınarak gecikme zammı hesaplanacak. 1 Ocak 1999 tarihinden itibaren ise yeniden yapılandırılma başvurusunun yapıldığı tarihten önceki ayın sonuna kadar olan TEFE ve ÜFE oranları uygulanarak, yapılandırmaya esas olacak borçlar hesaplanacak.Borçlardan asıl tutarı 100 bin YTL'nin üstünde olanlar için yeniden yapılandırma başvurusunun yapıldığı ayın sonuna kadar, yürürlükteki mevzuat hükümlerine göre gecikme zammı hesaplanarak borç tutarı tespit edilecek.SSK'ya olan borçları için Hazine Müsteşarlığı'nda oluşturulan uzlaşma komisyonuna başvurmayan büyükşehir belediyeleri, prim borçlarını yeniden yapılandırabilecek.
TAKSİTLENDİRME FARKLARIYeniden yapılandırılan borçların, başvuru tarihine göre aylık bazda hesaplanacak borcun ağırlıklı yaşı ve borcun miktarı dikkate alınarak, peşin veya 60 ayı geçmemek üzere eşit taksitle ödenmesine, ilk taksit ödeme süresini belirlemeye, başvuru süresinin bir aya kadar uzatılmasına, "çok zor durum" halinin uygulanmasına ilişkin hususlar ile diğer usul ve esasları belirlemeye, SSK ve BA?-KUR'un yönetim kurulları yetkili olacak.
Yeniden yapılandırılan borcun tamamının veya bir kısmının taksitle ödenmek istenilmesi halinde, taksitlendirilen toplam borca, 12 ayda ödenirse yıllık yüzde 4, 12 ayı aşan ancak 24 ayı aşmayan sürede ödenirse yıllık yüzde 5, 24 ayı aşan sürede ödenirse de yıllık yüzde 6 oranında taksitlendirme farkı ilave edilecek.Taksitlerini bir takvim yılında 3 defadan fazla ödemeyenler, yeniden yapılandırma hakkını kaybedecek.
SA?LIK SİGORTASINDAN YARARLANACAKLARTaksitlendirilen toplam borçlarının yüzde 25'ini peşin veya 4 taksitini cari ay primleriyle ödeyen BA?-KUR'lular, sağlık sigortasından yararlandırılacak.Yasanın yürürlüğe girmesiyle, sosyal güvenlik kurumlarına olan borçlarını yeniden yapılandırmayan işverenler, devletten aldıkları teşviklerden yararlanamayacaklar. Haksız olarak yararlananlardan ise bu teşvikler geri alınacak.
YÜZDE 3 ORANINDA GECİKME CEZASIYapılandırmadan sonra SSK prim ve diğer alacaklarının süresi içinde ve tam olarak ödenmemesi halinde; ödenmeyen kısmına, sürenin bittiği tarihten itibaren ilk 3 aylık sürede, her ay için yüzde 3 oranında gecikme cezası uygulanacak.
İŞ KAZALARIİşverenler ve üçüncü şahısların, iş kazası ve meslek hastalığı nedeniyle ödemekle yükümlü bulundukları her türlü borçları, 36 aya kadar eşit taksitler halinde tahsil edilebilecek. Ayrıca prim borcu olanlar, borçlarının yarısına kadar teminat gösterecek. Bu konuda ilgili kurumun yöneticileri, yapacakları araştırmaya göre karar verecek.Bağ-Kur'lular tarafından ödenmesi gereken primlerin süresi içinde ve tam olarak ödenmemesi halinde, primlerin ödenmeyen kısmına, sürenin bittiği tarihten itibaren ilk 3 aylık sürede her ay için yüzde 3 gecikme cezası uygulanacak.Yapılan prim ödemeleri, öncelikle ödemenin yapıldığı aya ait prim borcuna, fazlası ise en eski dönem prim ve prime ilişkin gecikme zammı ve faiz borcuna mahsup edilecek.
SİGORTALILI?IN DURDURULMASIKurumuna 5 yıl ve daha uzun süreye ilişkin prim borcu bulunanlara, yapılandırmadan faydalanabilmeleri için önce bildirim yapılacak; bu borçların ödenmemesi halinde sigortalılık durdurulacak. Prim borcu süreleri de sigortalılık süresi olarak değerlendirilemeyecek ve bu sürelere ilişkin kurum alacakları takip edilmeyecek.Borçlarını ödemek isteyenler, en son bulundukları basamağın ödeme tarihindeki tutarı üzerinden ödeme yapmaları halinde, bu süreler, yeniden sigortalılık süresi olarak değerlendirilecek.Sigortalılar, 31 Aralık 2006 tarihine kadar, basamak ve prim borçlarını etkileyecek her türlü bilgi ve belgeyi kuruma ibraz edecek.Bu tarihten sonra getirilecek bilgi ve belgeler, basamak seyirlerini ve prim borçlarını etkilemeyecek; sadece sigortalılık süresi olarak değerlendirilecek.
BAŞKA SİGORTA KURUMUNA PRİM ÖDEYENLERYıllık tarımsal faaliyet gelirlerinden masraflar düşüldükten sonra kalan tutarın aylık ortalamasının, 16 yaşından büyükler için tespit edilen asgari ücret tutarından az olduğunu beyan eden veya belgeleyenler, Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'na göre sigortalı sayılmayacak.Prim ödeme gücü olmayanların talep etmeleri halinde, kapsam dışında kalmalarına imkan tanınacak. Böylece prim ödeme gücü olmayanlar ile miras yoluyla mal edinen aile üyeleri, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre hak sahibi niteliklerini kaybetmeyecek.
Sigortalıyken, aynı sürede başka bir sosyal sigorta kurumuna prim ödendiği anlaşılan sigortalılardan yersiz tahsil edilen prim asılları; talep edilmesi halinde işsizlik sigortası primi hariç olmak üzere, hizmetlerin çakıştığı sürede prim borcu affına mahsup edilmek üzere, en geç 6 ay içinde sosyal güvenlik kurumuna devredilecek.Çakışan hizmet süresine ilişkin devredilen miktarın, prim borcu aslını karşılamaması halinde, kalan prim borcu, sigortalıdan veya ilgili kurumdan tahsil edilecek.
TBMM Genel Kurulu'nda, tasarının, "taksitlendirilecek borca ilişkin faiz oranlarına" ilişkin 3. maddesi üzerinde tekriri müzakere yapıldı. AK Parti Grup Başkanvekili Salih Kapusuz'un verdiği önergeyle, taksitlendirilecek borcun faiz oranları birer puan düşürüldü. Önergenin gerekçesinde, değişikliğin, "borçlunun ödeme şartlarının hafifletilmesi" amacıyla yapıldığı belirtildi.
Yasaya göre, 31 Mart 2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde ödenmemiş olan özel sektör işverenlerinin sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası, sosyal yardım zammı borçları yeniden yapılandırılacak.
Ayrıca 31 Mart 2005 tarihinde ve daha önce biten özel bina inşaatı ve ihale konusu işlerden dolayı yeterli işçilik bildiriminde bulunmayanların borçları, işçilik tutarı üzerinden hesaplanan borçlar kapsamına alınıyor. Bu borçlar da kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren 2 ay içinde başvurulması halinde yeniden yapılandırılacak.
Bağ-Kur kapsamında olan sigortalılar ile borç aslı 100 bin YTL'nin altında olan SSK kapsamındaki özel sektör borçlarında, 31 Aralık 1998 öncesi dönemler için yürürlükteki oranlar esas alınarak gecikme zammı hesaplanacak. 1 Ocak 1999 tarihinden itibaren ise yeniden yapılandırılma başvurusunun yapıldığı tarihten önceki ayın sonuna kadar olan TEFE ve ÜFE oranları uygulanarak, yapılandırmaya esas olacak borçlar hesaplanacak.Borçlardan asıl tutarı 100 bin YTL'nin üstünde olanlar için yeniden yapılandırma başvurusunun yapıldığı ayın sonuna kadar, yürürlükteki mevzuat hükümlerine göre gecikme zammı hesaplanarak borç tutarı tespit edilecek.SSK'ya olan borçları için Hazine Müsteşarlığı'nda oluşturulan uzlaşma komisyonuna başvurmayan büyükşehir belediyeleri, prim borçlarını yeniden yapılandırabilecek.
TAKSİTLENDİRME FARKLARIYeniden yapılandırılan borçların, başvuru tarihine göre aylık bazda hesaplanacak borcun ağırlıklı yaşı ve borcun miktarı dikkate alınarak, peşin veya 60 ayı geçmemek üzere eşit taksitle ödenmesine, ilk taksit ödeme süresini belirlemeye, başvuru süresinin bir aya kadar uzatılmasına, "çok zor durum" halinin uygulanmasına ilişkin hususlar ile diğer usul ve esasları belirlemeye, SSK ve BA?-KUR'un yönetim kurulları yetkili olacak.
Yeniden yapılandırılan borcun tamamının veya bir kısmının taksitle ödenmek istenilmesi halinde, taksitlendirilen toplam borca, 12 ayda ödenirse yıllık yüzde 4, 12 ayı aşan ancak 24 ayı aşmayan sürede ödenirse yıllık yüzde 5, 24 ayı aşan sürede ödenirse de yıllık yüzde 6 oranında taksitlendirme farkı ilave edilecek.Taksitlerini bir takvim yılında 3 defadan fazla ödemeyenler, yeniden yapılandırma hakkını kaybedecek.
SA?LIK SİGORTASINDAN YARARLANACAKLARTaksitlendirilen toplam borçlarının yüzde 25'ini peşin veya 4 taksitini cari ay primleriyle ödeyen BA?-KUR'lular, sağlık sigortasından yararlandırılacak.Yasanın yürürlüğe girmesiyle, sosyal güvenlik kurumlarına olan borçlarını yeniden yapılandırmayan işverenler, devletten aldıkları teşviklerden yararlanamayacaklar. Haksız olarak yararlananlardan ise bu teşvikler geri alınacak.
YÜZDE 3 ORANINDA GECİKME CEZASIYapılandırmadan sonra SSK prim ve diğer alacaklarının süresi içinde ve tam olarak ödenmemesi halinde; ödenmeyen kısmına, sürenin bittiği tarihten itibaren ilk 3 aylık sürede, her ay için yüzde 3 oranında gecikme cezası uygulanacak.
İŞ KAZALARIİşverenler ve üçüncü şahısların, iş kazası ve meslek hastalığı nedeniyle ödemekle yükümlü bulundukları her türlü borçları, 36 aya kadar eşit taksitler halinde tahsil edilebilecek. Ayrıca prim borcu olanlar, borçlarının yarısına kadar teminat gösterecek. Bu konuda ilgili kurumun yöneticileri, yapacakları araştırmaya göre karar verecek.Bağ-Kur'lular tarafından ödenmesi gereken primlerin süresi içinde ve tam olarak ödenmemesi halinde, primlerin ödenmeyen kısmına, sürenin bittiği tarihten itibaren ilk 3 aylık sürede her ay için yüzde 3 gecikme cezası uygulanacak.Yapılan prim ödemeleri, öncelikle ödemenin yapıldığı aya ait prim borcuna, fazlası ise en eski dönem prim ve prime ilişkin gecikme zammı ve faiz borcuna mahsup edilecek.
SİGORTALILI?IN DURDURULMASIKurumuna 5 yıl ve daha uzun süreye ilişkin prim borcu bulunanlara, yapılandırmadan faydalanabilmeleri için önce bildirim yapılacak; bu borçların ödenmemesi halinde sigortalılık durdurulacak. Prim borcu süreleri de sigortalılık süresi olarak değerlendirilemeyecek ve bu sürelere ilişkin kurum alacakları takip edilmeyecek.Borçlarını ödemek isteyenler, en son bulundukları basamağın ödeme tarihindeki tutarı üzerinden ödeme yapmaları halinde, bu süreler, yeniden sigortalılık süresi olarak değerlendirilecek.Sigortalılar, 31 Aralık 2006 tarihine kadar, basamak ve prim borçlarını etkileyecek her türlü bilgi ve belgeyi kuruma ibraz edecek.Bu tarihten sonra getirilecek bilgi ve belgeler, basamak seyirlerini ve prim borçlarını etkilemeyecek; sadece sigortalılık süresi olarak değerlendirilecek.
BAŞKA SİGORTA KURUMUNA PRİM ÖDEYENLERYıllık tarımsal faaliyet gelirlerinden masraflar düşüldükten sonra kalan tutarın aylık ortalamasının, 16 yaşından büyükler için tespit edilen asgari ücret tutarından az olduğunu beyan eden veya belgeleyenler, Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'na göre sigortalı sayılmayacak.Prim ödeme gücü olmayanların talep etmeleri halinde, kapsam dışında kalmalarına imkan tanınacak. Böylece prim ödeme gücü olmayanlar ile miras yoluyla mal edinen aile üyeleri, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre hak sahibi niteliklerini kaybetmeyecek.
Sigortalıyken, aynı sürede başka bir sosyal sigorta kurumuna prim ödendiği anlaşılan sigortalılardan yersiz tahsil edilen prim asılları; talep edilmesi halinde işsizlik sigortası primi hariç olmak üzere, hizmetlerin çakıştığı sürede prim borcu affına mahsup edilmek üzere, en geç 6 ay içinde sosyal güvenlik kurumuna devredilecek.Çakışan hizmet süresine ilişkin devredilen miktarın, prim borcu aslını karşılamaması halinde, kalan prim borcu, sigortalıdan veya ilgili kurumdan tahsil edilecek.
