Üçlü zirve sonunda 4 maddede anlaşmaya varıldı
ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi marjında ilk kez üçlü formatta bir araya geldi. Yaklaşık 90 dakika süren tarihi görüşmenin ardından üç süper güç, nükleer risklerin azaltılmasından BM reformuna kadar dört temel başlığı içeren "Barışa Doğru Devlet Başkanları Ortak Bildirisi"ni yayımladı
19.11.2026 22:30:00
Haber Merkezi
Haber Merkezi





Küresel diplomaside dengeleri yakından ilgilendiren tarihi zirve, Çin'in güneydoğusundaki Shenzhen kentinde gerçekleşti. Daha önce ikili temaslarda bulunan ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, modern diplomasi tarihinde ilk kez üçlü bir masa etrafında buluştu.
Yaklaşık 1,5 saat süren basına kapalı görüşmenin ardından Beyaz Saray, Kremlin ve Pekin yönetimi tarafından eş zamanlı olarak dört maddelik ortak deklarasyon kamuoyuyla paylaşıldı.
Ortak bildiride öne çıkan 4 kritik madde
"ABD-Rusya-Çin Barışa Doğru Devlet Başkanları Ortak Bildirisi" başlığını taşıyan metinde, üç liderin stratejik istikrarı ve uluslararası güvenliği koruma taahhüdü vurgulandı.
Dünyanın en büyük üç nükleer gücünün liderleri, "nükleer bir savaşın kazanılamayacağını ve asla yaşanmaması gerektiğini" ortak bir dille teyit etti. Liderler, stratejik riskleri en aza indirmek ve nükleer silahların yayılmasını önlemek amacıyla üçlü diyaloğu kesintisiz sürdürme kararı aldı.
BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri sıfatıyla hareket eden üç ülke, küresel sınamalara daha etkin yanıt verilebilmesi ve örgütün uluslararası barış ile güvenliği koruma şeklindeki temel misyonuna tam uyum sağlaması için Birleşmiş Milletler'de reform yapılması konusunda ortak irade beyan etti.
Küresel piyasalarda enerji akışının istikrarlı bir şekilde sürmesinin hayati önem taşıdığı belirtilen bildiride, tüm ulusların yararına olacak şekilde rafine petrol ürünlerinin üretimini ve küresel arzını artırma planı üzerinde uzlaşıldığı duyuruldu.
Metnin en dikkat çekici maddelerinden biri uluslararası yargı mekanizmalarına yönelik oldu. Üç lider, devletlerin rızası ilkesine ve devlet yetkililerinin dokunulmazlığına saygı gösterilmesinin en üst düzeyde önem taşıdığını vurgulayarak, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) ve benzeri kurumların "yargı yetkilerini kötüye kullanmaması gerektiği" konusunda mutabık kaldı.
Zirve atmosferi ve liderlerin mesajları
Görüşmenin açılış bölümünde kameralar karşısına geçen liderler, zirvenin tarihi niteliğine dikkat çekti. Ev sahibi Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, büyük güçler arasındaki yapıcı etkileşimin bir tercih değil zorunluluk olduğunu belirterek, küresel güçlerin birbirine bağlı dünyada özel sorumluluklar taşıdığını ifade etti. Şi ayrıca, nükleer silahların tamamen yasaklanması ve imha edilmesi yönündeki çağrısını yineledi.
ABD Başkanı Donald Trump, Putin ve Şi ile aynı masada bulunmaktan onur duyduğunu ifade ederek, "Gerçekten tarih yazıyoruz" değerlendirmesinde bulundu. Müzakere fırsatlarını reddederek hiçbir zaman barış inşa edilemeyeceğini savunan Trump, zirve öncesinde UCM'yi "kontrolden çıkmış bir kurum" olarak nitelendirmişti. Trump, zirve kapsamında ayrıca Putin ve Şi ile ayrı ikili görüşmeler de gerçekleştirdi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise zirveyi "diplomasi tarihinde yeni bir sayfa" olarak tanımladı. Görüşmenin son derece açık ve yapıcı bir atmosferde geçtiğini belirten Putin, üç ülkenin Ukrayna savaşı dahil olmak üzere bölgesel çatışmaların çözümünde ve gıda ile enerji güvenliğinin sağlanmasında örtüşen birçok çıkarı bulunduğunu dile getirdi.
Savaşlar konusunda somut takvim çıkmadı
Zirve öncesinde uluslararası kamuoyunda en çok merak edilen konuların başında Rusya-Ukrayna savaşı ve İran merkezli bölgesel gerilimler geliyordu. Liderlerin kapalı kapılar ardındaki görüşmede bu kriz başlıklarını kapsamlı biçimde ele aldığı belirtilse de yayımlanan ortak bildiride Ukrayna'da ateşkes veya somut bir barış takvimine dair herhangi bir maddeye yer verilmedi.
Üç lider, ortak bildirinin yayımlanmasının ardından ortak bir basın toplantısı düzenlemedi. ABD Başkanı Donald Trump, temaslarını tamamlamasının ardından Shenzhen'den ayrılarak ülkesine hareket etti.
Yaklaşık 1,5 saat süren basına kapalı görüşmenin ardından Beyaz Saray, Kremlin ve Pekin yönetimi tarafından eş zamanlı olarak dört maddelik ortak deklarasyon kamuoyuyla paylaşıldı.
Ortak bildiride öne çıkan 4 kritik madde
"ABD-Rusya-Çin Barışa Doğru Devlet Başkanları Ortak Bildirisi" başlığını taşıyan metinde, üç liderin stratejik istikrarı ve uluslararası güvenliği koruma taahhüdü vurgulandı.
Dünyanın en büyük üç nükleer gücünün liderleri, "nükleer bir savaşın kazanılamayacağını ve asla yaşanmaması gerektiğini" ortak bir dille teyit etti. Liderler, stratejik riskleri en aza indirmek ve nükleer silahların yayılmasını önlemek amacıyla üçlü diyaloğu kesintisiz sürdürme kararı aldı.
BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri sıfatıyla hareket eden üç ülke, küresel sınamalara daha etkin yanıt verilebilmesi ve örgütün uluslararası barış ile güvenliği koruma şeklindeki temel misyonuna tam uyum sağlaması için Birleşmiş Milletler'de reform yapılması konusunda ortak irade beyan etti.
Küresel piyasalarda enerji akışının istikrarlı bir şekilde sürmesinin hayati önem taşıdığı belirtilen bildiride, tüm ulusların yararına olacak şekilde rafine petrol ürünlerinin üretimini ve küresel arzını artırma planı üzerinde uzlaşıldığı duyuruldu.
Metnin en dikkat çekici maddelerinden biri uluslararası yargı mekanizmalarına yönelik oldu. Üç lider, devletlerin rızası ilkesine ve devlet yetkililerinin dokunulmazlığına saygı gösterilmesinin en üst düzeyde önem taşıdığını vurgulayarak, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) ve benzeri kurumların "yargı yetkilerini kötüye kullanmaması gerektiği" konusunda mutabık kaldı.
Zirve atmosferi ve liderlerin mesajları
Görüşmenin açılış bölümünde kameralar karşısına geçen liderler, zirvenin tarihi niteliğine dikkat çekti. Ev sahibi Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, büyük güçler arasındaki yapıcı etkileşimin bir tercih değil zorunluluk olduğunu belirterek, küresel güçlerin birbirine bağlı dünyada özel sorumluluklar taşıdığını ifade etti. Şi ayrıca, nükleer silahların tamamen yasaklanması ve imha edilmesi yönündeki çağrısını yineledi.
ABD Başkanı Donald Trump, Putin ve Şi ile aynı masada bulunmaktan onur duyduğunu ifade ederek, "Gerçekten tarih yazıyoruz" değerlendirmesinde bulundu. Müzakere fırsatlarını reddederek hiçbir zaman barış inşa edilemeyeceğini savunan Trump, zirve öncesinde UCM'yi "kontrolden çıkmış bir kurum" olarak nitelendirmişti. Trump, zirve kapsamında ayrıca Putin ve Şi ile ayrı ikili görüşmeler de gerçekleştirdi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise zirveyi "diplomasi tarihinde yeni bir sayfa" olarak tanımladı. Görüşmenin son derece açık ve yapıcı bir atmosferde geçtiğini belirten Putin, üç ülkenin Ukrayna savaşı dahil olmak üzere bölgesel çatışmaların çözümünde ve gıda ile enerji güvenliğinin sağlanmasında örtüşen birçok çıkarı bulunduğunu dile getirdi.
Savaşlar konusunda somut takvim çıkmadı
Zirve öncesinde uluslararası kamuoyunda en çok merak edilen konuların başında Rusya-Ukrayna savaşı ve İran merkezli bölgesel gerilimler geliyordu. Liderlerin kapalı kapılar ardındaki görüşmede bu kriz başlıklarını kapsamlı biçimde ele aldığı belirtilse de yayımlanan ortak bildiride Ukrayna'da ateşkes veya somut bir barış takvimine dair herhangi bir maddeye yer verilmedi.
Üç lider, ortak bildirinin yayımlanmasının ardından ortak bir basın toplantısı düzenlemedi. ABD Başkanı Donald Trump, temaslarını tamamlamasının ardından Shenzhen'den ayrılarak ülkesine hareket etti.








































































