Ana vatanlarında parya muamelesi

Doğu Türkistan'da yaşayan 10 milyonu aşkın Uygur Türkü, anavatanlarında adeta parya muamelesi ile karşı karşıya bulunuyor.

 

Çin topraklarının yüzde 15'ini oluşturan, Çin'in diğer  bölgelerine göre daha az nüfus yoğunluğuna sahip bulunan Doğu Türkistan'da Uygurların  temel insan hak ve hürriyetlerine saygı gösterilmiyor. Çin'in Müslüman Uygur Türklerine reva gördüğü insanlık dışı muameleden bazı ana başlıklar şöyle:* Çin yönetimi, 1970 ve 80'li yıllarda bölgede çok sayıda nükleer deneme gerçekleştirerek,  Uygurlar arasında kanser vakalarının artmasına yol açtı.

Oruç bile tutamıyorlar* Çin yönetimi, kamu kesiminde çalışan Uygur Türklerinin din özgürlüğünü tanımıyor.  Müslüman kamu çalışanları ile öğrencilerin Ramazan ayında oruç tutmalarına bile izin  verilmiyor. İmamlar, Kuran öğretemiyorlar ve Arapça öğretimi de ancak belirli okullarda  sürdürülebiliyor. Ülkede resmi hac turları dışında hacca gidebilmek de mümkün değil. Bu  yolu deneyenlerin pasaportlarına el konuluyor. Müslümanlar, Doğu Türkistan dışında Çin'in  diğer bölgelerde dini özgürlükleri kısıtlama olmadan yaşayabiliyor! Doğu Türkistan'da 2 bin  civarında cami bulunuyor. 

Ekomonide ağırlıkları yok* Uygur Türklerinin ekonomik olarak kalkınması bilinçli bir şekilde engelleniyor. Urumçi'nin  zenginlikleri tümüyle Han Çinlilerinin elinde bulunuyor. Çin yönetimi, Çinliler için daha iyi  ekonomik fırsatlar oluştururken, Uygurların geçim kaynakları ellerinden alınıyor. * Uygur çocuklarının ve gençlerinin anadilde eğitimi engelleniyor. Üniversite düzeyinde Uygur dilinde eğitim veren kurum bulunmuyor. Uygur edebiyatı, bazı bölümlerde okutuluyor. * Buna karşılık Çin yönetimi, Uygur Türkleri lehine iki düzenlemeyi hayata geçirmiş durumda. Bunlardan biri, Çin genelinde uygulanan tek çocuk politikasının Doğu Türkistan'da geçerli olmaması. Uygurlar, ikinci çocuk sahibi olduklarında ceza ödemiyorlar. Diğer düzenleme ise, üniversite giriş sınavlarında Uygur Türklerine ek puan uygulaması.