Bush'un Ortadoğu fiyaskosu

Washington'daki diplomatik kaynaklar ve siyasi gözlemciler, şu noktaları vurgulayarak, Ortadoğu'daki gelişmelerin, bölge istikrarını ve ABD'nin stratejik çıkarlarını sekteye uğrattığını belirtiyorlar:

mBush'un taraflara şiddetten kaçınmaları yönündeki etkisiz çağrıları, gözardı ediliyor. ABD Başkanı'nın en son sorumluluğu Filistin tarafına yöneltmesi ve Filistin Devlet Başkanı Yaser Arafat'ı teröre karşı yeterince mücadele etmemekle suçlamasının hemen ardından,Filistinli askerler bir askeri üsse saldırarak, 3 İsrail askerini öldürdü ve gerilim daha da arttı.

m Arap dünyasında artık İsrail yanlısı olarak değerlendirilen Bush'un Filistinlileri suçlamasına, hem Filistin, hem de Arap ülkelerinden sert yanıtlar geldi.

m Filistinliler, çaresizlikten, radikal Suriye ile yakınlaşmaya başlıyor. Arafat'ın yardımcılarından Nebil Şaat, Filistin liderinin Şam ziyareti öncesinde Suriye'de temaslar yapıyor. 1993'te imzalanan Oslo anlaşmasından bu yana araları açık olan Filistinliler ile Suriye'nin yakınlaşması, Washington'da kaygı yaratıyor. İsrail üssüne saldırıyı Suriye yanlısı bir grubun düzenlemesi, Filistinliler arasında Suriye'ye sempatiyi güçlendirdi. Suriye'nin Irak ile yakınlaşması da dikkatleri çekiyor.

m Bölgede ABD'nin müttefiği sayılan Mısır ve Suudi Arabistan bile,Washington'a karşı seslerini yükseltiyor.

m Umman, ABD'nin atamak istediği yeni büyükelçiye agreman vermedi.

Gözlemciler, eski Başkan Bill Clinton'ın Ortadoğu barışı için çalışmasına karşın yeni Başkan Bush'un hareketsizliğinin, Washington'ın Irak lideri Saddam Hüseyin'e karşı politikalarını da çökme noktasına getirdiğine işaret etti. Bir diplomatik kaynak, durumla ilgili olarak, "Saddam, olup bitenleri ağzı kulaklarında izliyor. Ortadoğu'daki son gelişmeler, en çok Saddam'ın işine yarıyor" değerlendirmesini yaptı.

Uzmanlara göre, ABD'nin Irak politikasındaki gerilemeler de şu noktalarda toplanıyor:

m Bush, İsrail-Filistin çatışmasına yaklaşımı yüzünden, kendisine en yakın konumda görülen Arap ülkelerinin bile Saddam'a karşı desteğini kaybetti.

m Kilit müttefik Türkiye, İsrail-Filistin çatışmasında tarafsız kalarak barış istiyor. Ancak Ankara, Saddam sonrasında Irak'ın kaosa girmesinden ve ülkenin bölünmesinden kaygılanarak, ABD'ye Bağdat'a karşı destek vermiyor.

m ABD'nin Irak'a karşı akıllı yaptırımlar girişimi, boşa çıktı. Bölge ülkelerinin de destek vermediği bu girişimi ABD, Kasım'da canlandırmak istiyor.