Doluya roketli çözüm
14.10.2002 00:00:00
Trakya Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği'ne (Trakya Birlik) Bulgaristan'dan gelen bir firma, dolu zararlarını yüzde 90 oranında azaltan bir sistemi oluşturma teklifinde bulundu.
Birlik yetkilileri yüksek maliyeti olan sistemle ilgili öneriyi Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na iletti.
Kurulması düşünülen sistem daha önce İstanbul'da yağmur yağdırılması için kullanılan sisteme benziyor.
Kaya, 4 milyon dolarlık bir roket sistemiyle 1600 kilometrekarelik alanın kontrol altına alınabildiğini belirterek, şöyle dedi:
"Bir sisemde 20-30 roket bulunuyor. Sistem için depo ve kontrol merkezi de yer alıyor. 7-8 kişinin görev yaptığı bu merkezden bölgeye gelen dolu bulutları tespit edildikten sonra yerden roket atılarak, dolunun yağmura dönüşmesi sağlanıyor. Bir roket sistemiyle Edirne merkeze bağlı köylerdeki tarım alanlarını kontrol altına almış oluruz"
Sistemin pahalı olduğuna dikkati çeken Kaya, "Bulgaristan'da bunu devlet karşılıyormuş. Yunanistan'da ise sigorta şirketleri ve üreticilerden yapılan kesintilerle bu oluşturulmuş. Edirne'de bazı bölgelerde (Süloğlu, Lalapaşa, Uzunköprü) her yıl dolu olayı yaşanıyor. Özellile bu bölgeler için güzel ve çağdaş bir sistem ancak maliyetli" diye konuştu.
Sistemin oluşturulması aşamasında bölgedeki son 50 yıllık rasat değerlerinin ve tarım alanlarının değerlendirildiğini de kaydeden Kaya, "Bu değerlendirmeden sonra sistemin nereye kuulacağı belirleniyor. Pek çok ülkede kullanıldığı ve ekonomik kaybı azalttığı biliniyor. Bizde de oluşturulması düşünülebilir. Bulgar şirketinin bize yaptığı teklifi Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na ilettik" dedi.
Sistem nasıl işliyor?
Bu arada Bulgaristan'ın Arsenal Firması yetkilileri Trakya Birlik'te verdikleri brifingte, sistemin Bulgaristan'da 35 yıldır kullanıldığını ve sistem sayesinde her yıl tarımsal ürünlerde yüzde 2,5 hasara neden olan dolu zararının yüzde 90 oranında önlendiğini bildirdiler.
Bulgar şirketinin yetkilileri, Bulgaristan'da sistemden 10 adet bulunduğunu ve toplam tarım alanlarının 4'te 1'inin böylece korunduğunu belirterek, sistemin işleyişini şöyle açıkladılar:
"Bir roket sistemiyle 1 bin 600 kilometrekarelik alan doludan korunuyor. Normal bir sezonda ortalama olarak 500 roket kullanılıyor. Bulutlar radar sistemiyle kontrol edilerek, dolu getirebilecek bulut tespit edildiğinde roketler ateşleniyor. Bir roket 6,5 kilometre yüksekliğe çıkıp, yaklaşık 10 kilometrekarelik alanda etkili oluyor. Roket dolu getirecek bulutla temas ettiğinde baş kısmında bulunan beyin çalışarak, gümüş iyodür atarak, bulut yağmur bulutuna dönüşüyor"
Birlik yetkilileri yüksek maliyeti olan sistemle ilgili öneriyi Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na iletti.
Kurulması düşünülen sistem daha önce İstanbul'da yağmur yağdırılması için kullanılan sisteme benziyor.
Kaya, 4 milyon dolarlık bir roket sistemiyle 1600 kilometrekarelik alanın kontrol altına alınabildiğini belirterek, şöyle dedi:
"Bir sisemde 20-30 roket bulunuyor. Sistem için depo ve kontrol merkezi de yer alıyor. 7-8 kişinin görev yaptığı bu merkezden bölgeye gelen dolu bulutları tespit edildikten sonra yerden roket atılarak, dolunun yağmura dönüşmesi sağlanıyor. Bir roket sistemiyle Edirne merkeze bağlı köylerdeki tarım alanlarını kontrol altına almış oluruz"
Sistemin pahalı olduğuna dikkati çeken Kaya, "Bulgaristan'da bunu devlet karşılıyormuş. Yunanistan'da ise sigorta şirketleri ve üreticilerden yapılan kesintilerle bu oluşturulmuş. Edirne'de bazı bölgelerde (Süloğlu, Lalapaşa, Uzunköprü) her yıl dolu olayı yaşanıyor. Özellile bu bölgeler için güzel ve çağdaş bir sistem ancak maliyetli" diye konuştu.
Sistemin oluşturulması aşamasında bölgedeki son 50 yıllık rasat değerlerinin ve tarım alanlarının değerlendirildiğini de kaydeden Kaya, "Bu değerlendirmeden sonra sistemin nereye kuulacağı belirleniyor. Pek çok ülkede kullanıldığı ve ekonomik kaybı azalttığı biliniyor. Bizde de oluşturulması düşünülebilir. Bulgar şirketinin bize yaptığı teklifi Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na ilettik" dedi.
Sistem nasıl işliyor?
Bu arada Bulgaristan'ın Arsenal Firması yetkilileri Trakya Birlik'te verdikleri brifingte, sistemin Bulgaristan'da 35 yıldır kullanıldığını ve sistem sayesinde her yıl tarımsal ürünlerde yüzde 2,5 hasara neden olan dolu zararının yüzde 90 oranında önlendiğini bildirdiler.
Bulgar şirketinin yetkilileri, Bulgaristan'da sistemden 10 adet bulunduğunu ve toplam tarım alanlarının 4'te 1'inin böylece korunduğunu belirterek, sistemin işleyişini şöyle açıkladılar:
"Bir roket sistemiyle 1 bin 600 kilometrekarelik alan doludan korunuyor. Normal bir sezonda ortalama olarak 500 roket kullanılıyor. Bulutlar radar sistemiyle kontrol edilerek, dolu getirebilecek bulut tespit edildiğinde roketler ateşleniyor. Bir roket 6,5 kilometre yüksekliğe çıkıp, yaklaşık 10 kilometrekarelik alanda etkili oluyor. Roket dolu getirecek bulutla temas ettiğinde baş kısmında bulunan beyin çalışarak, gümüş iyodür atarak, bulut yağmur bulutuna dönüşüyor"
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
