Her 5 saniyede bir kişi AIDS
30.11.2001 00:00:00
İlk olarak eşcinsellerde ortaya çıkan AIDS hastalığı, ayrım yapmaksızın kadın, erkek ve çocukları etkiliyor.
AIDS, gerekli önlemlerin etkili ve hızlı bir şekilde uygulanmadığı ülkelerde hızla yayılmaya devam ederken, dünyada her 5 saniyede bir kişinin HIV ile enfekte olduğu tahmin ediliyor. Etkilenen kişilerin çoğunluğu 25 yaş altındaki gençler oluşturuyor.
3.5 milyon kişi AIDS'ten ölecek
Dünyada, 2000 yılı sonunda, 36 milyonu aşkın kişi HIV ile enfekte ve bunların yüzde 95'i gelişmekte olan ülkelerde yaşıyor.
AIDS'le ilgili Birleşmiş Milletler Ortak Programı (UNAIDS), geçen yıl 21.8 milyon insanın AIDS'ten öldüğünü, yine aynı yıl 5.3 milyon kişinin daha AIDS'e yakalandığını belirtiyor. UNAIDS, bu yılın sonuna kadar 5.5 milyon yeni vaka ortaya çıkacağını ve 3.5 milyon kişinin hayatını kaybedeceğini tahmin ediyor.
Türkiye'de durum
Türkiye'de ise 1985'de görülen ilk AIDS vakasından bu yana, AIDS hastası ve taşıyıcılarının sayısı 1246'ya yükseldi.
Genellikle metropol ve turistik illerde daha fazla görülen hastalık, Türkiye'de 64 ilde ortaya çıkıyor. Bakanlık verilerine göre, geçen yıl 158 yeni vaka ortaya çıkarken, bu yıl 30 Haziran itibariyle 105 yeni vaka saptandı. Hastalığa yakalananların 368'ini kadınlar, 878'ini ise erkekler oluşturuyor.
Türkiye'de en çok heteroseksüellerde görülen hastalığın, bu risk grubundaki taşıyıcı ve hasta sayısı toplam 627 olarak tespit edildi. Hastaların 100'ünü homoseksüel ve biseksüel ilişkiye giren erkekler, 95'ini madde bağımlısı, 5'ini homoseksüel ve madde bağımlısı, 10'unu hemofili hastaları, 15'ini enfekte anne bebeği, 350'sini ise nedeni bilinmeyenler oluşturuyor.
AIDS'in anavatanı, ABD
AIDS, 1979 yılında ABD'de, nedeni bilinmeyen ve henüz tedavisi bulunmayan, çoğunlukla ölümle sonuçlanan bir hastalık olarak ortaya çıktı. Ortaya çıkışından 1983 yılına kadar ABD'de 1300 kişide görülen hastalık, aralarında Almanya, Fransa ve Danimarka'nın da bulunduğu 16 ülkede daha ortaya çıktı ve 1983 yılı sonunda hastalığa yakalananlarınsayısı 2000'i aştı.
Hastalık, ilk olarak ABD'nin New York, San Fransisco ve Los Angeles kentlerinde, hemen hemen eşzamanlı ortaya çıktı.
Nedir bu AIDS illeti ?...
İlk AIDS vakalarından biri, 1981 Ocak ayında boğaz ve yemek borusu mantarla kaplanmış olarak çok ağır bir durumda acil servise yatırılan 31 yaşında eşcinsel bir mankendi.
Bu ilk vakalarda, temel bulgu olarak nedeni bilinmeyen bir bağışıklık yetersizliği veya tümden, bağışıklık yokluğu saptandı. Bu nedenle hastalık "Acguired İmmune-Deficiency Syndrome" (edinilmiş bağışıklık yetersizliği sendromu) veya kısaca "AIDS" diye adlandırıldı.
Hastalık, en sık cinsel dengesizlerde görülmekle beraber, damar içi uyuşturucu (eroin, morfin) kullananlarda, göçmenlerde, hemofili hastalarında, ayrıca bu gruplardan hiçbirine girmeyen küçük çocuklarda da görülüyor.
AIDS ile ilgili bilgiler
Birçok kişinin halen, bu hastalığı "homoseksüel" hastalığı olarak bildiği için test yaptırmaktan kaçındığı belirtiliyor. AIDS ile ilgili bazı genel bilgiler ise şöyle:
Sadece cinsel ilişki ve kan yoluyla geçen AIDS, yalnızca homoseksüel hastalığı değil. Karşı cins ile ilişki de belirgin geçiş yollarından biri.
AIDS, kişilerarası normal temaslarla, kapı kollarından, yatak çarşaflarından, havlulardan, paradan, sabundan, ortak kullanılan banyo, sauna, kaplıcalar ve plajlardan bulaşmaz.
'AIDS ter, idrar ve dışkı ile yayılır ve bulaşır' kavramları yanlıştır.
Sivrisinekler, AIDS bulaştırmaz.
AIDS virüsü taşıyan bir kimsenin kullandığı iğnenin, herhangi bir nedenle paylaşılması virüsü bulaştırır.
Gebelikte AIDS virüsü taşıyan bir anneden, bebeğine virüs bulaşması olasılığı vardır.
Hastalık belirtileri görülmeden, yıllar süren virüs bulaştırma devri vardır.
AIDS virüsünü taşıyan kişiyi, hastalık belirtileri çıkmadan sağlıklı kişilerden ayırt etmek için test yapılmalıdır.
AIDS, gerekli önlemlerin etkili ve hızlı bir şekilde uygulanmadığı ülkelerde hızla yayılmaya devam ederken, dünyada her 5 saniyede bir kişinin HIV ile enfekte olduğu tahmin ediliyor. Etkilenen kişilerin çoğunluğu 25 yaş altındaki gençler oluşturuyor.
3.5 milyon kişi AIDS'ten ölecek
Dünyada, 2000 yılı sonunda, 36 milyonu aşkın kişi HIV ile enfekte ve bunların yüzde 95'i gelişmekte olan ülkelerde yaşıyor.
AIDS'le ilgili Birleşmiş Milletler Ortak Programı (UNAIDS), geçen yıl 21.8 milyon insanın AIDS'ten öldüğünü, yine aynı yıl 5.3 milyon kişinin daha AIDS'e yakalandığını belirtiyor. UNAIDS, bu yılın sonuna kadar 5.5 milyon yeni vaka ortaya çıkacağını ve 3.5 milyon kişinin hayatını kaybedeceğini tahmin ediyor.
Türkiye'de durum
Türkiye'de ise 1985'de görülen ilk AIDS vakasından bu yana, AIDS hastası ve taşıyıcılarının sayısı 1246'ya yükseldi.
Genellikle metropol ve turistik illerde daha fazla görülen hastalık, Türkiye'de 64 ilde ortaya çıkıyor. Bakanlık verilerine göre, geçen yıl 158 yeni vaka ortaya çıkarken, bu yıl 30 Haziran itibariyle 105 yeni vaka saptandı. Hastalığa yakalananların 368'ini kadınlar, 878'ini ise erkekler oluşturuyor.
Türkiye'de en çok heteroseksüellerde görülen hastalığın, bu risk grubundaki taşıyıcı ve hasta sayısı toplam 627 olarak tespit edildi. Hastaların 100'ünü homoseksüel ve biseksüel ilişkiye giren erkekler, 95'ini madde bağımlısı, 5'ini homoseksüel ve madde bağımlısı, 10'unu hemofili hastaları, 15'ini enfekte anne bebeği, 350'sini ise nedeni bilinmeyenler oluşturuyor.
AIDS'in anavatanı, ABD
AIDS, 1979 yılında ABD'de, nedeni bilinmeyen ve henüz tedavisi bulunmayan, çoğunlukla ölümle sonuçlanan bir hastalık olarak ortaya çıktı. Ortaya çıkışından 1983 yılına kadar ABD'de 1300 kişide görülen hastalık, aralarında Almanya, Fransa ve Danimarka'nın da bulunduğu 16 ülkede daha ortaya çıktı ve 1983 yılı sonunda hastalığa yakalananlarınsayısı 2000'i aştı.
Hastalık, ilk olarak ABD'nin New York, San Fransisco ve Los Angeles kentlerinde, hemen hemen eşzamanlı ortaya çıktı.
Nedir bu AIDS illeti ?...
İlk AIDS vakalarından biri, 1981 Ocak ayında boğaz ve yemek borusu mantarla kaplanmış olarak çok ağır bir durumda acil servise yatırılan 31 yaşında eşcinsel bir mankendi.
Bu ilk vakalarda, temel bulgu olarak nedeni bilinmeyen bir bağışıklık yetersizliği veya tümden, bağışıklık yokluğu saptandı. Bu nedenle hastalık "Acguired İmmune-Deficiency Syndrome" (edinilmiş bağışıklık yetersizliği sendromu) veya kısaca "AIDS" diye adlandırıldı.
Hastalık, en sık cinsel dengesizlerde görülmekle beraber, damar içi uyuşturucu (eroin, morfin) kullananlarda, göçmenlerde, hemofili hastalarında, ayrıca bu gruplardan hiçbirine girmeyen küçük çocuklarda da görülüyor.
AIDS ile ilgili bilgiler
Birçok kişinin halen, bu hastalığı "homoseksüel" hastalığı olarak bildiği için test yaptırmaktan kaçındığı belirtiliyor. AIDS ile ilgili bazı genel bilgiler ise şöyle:
Sadece cinsel ilişki ve kan yoluyla geçen AIDS, yalnızca homoseksüel hastalığı değil. Karşı cins ile ilişki de belirgin geçiş yollarından biri.
AIDS, kişilerarası normal temaslarla, kapı kollarından, yatak çarşaflarından, havlulardan, paradan, sabundan, ortak kullanılan banyo, sauna, kaplıcalar ve plajlardan bulaşmaz.
'AIDS ter, idrar ve dışkı ile yayılır ve bulaşır' kavramları yanlıştır.
Sivrisinekler, AIDS bulaştırmaz.
AIDS virüsü taşıyan bir kimsenin kullandığı iğnenin, herhangi bir nedenle paylaşılması virüsü bulaştırır.
Gebelikte AIDS virüsü taşıyan bir anneden, bebeğine virüs bulaşması olasılığı vardır.
Hastalık belirtileri görülmeden, yıllar süren virüs bulaştırma devri vardır.
AIDS virüsünü taşıyan kişiyi, hastalık belirtileri çıkmadan sağlıklı kişilerden ayırt etmek için test yapılmalıdır.
