Org. Büyükanıt'ın vizyonu ve duyarlılığı

Genelkurmay Başkanı Org. Yaşar Büyükanıt'ın Harp Akademileri'nde yaptığı konuşmanın bütünü incelendiğinde askeri alanda dahi bir "zihin değişikliği" önerdiği görülüyor. Org. Büyükanıt, tarih ve bilim felsefesi ağırlıklı akademik konuşmasında Aristo'dan Einstein'a, Galileo'dan Hawking'e kadar 41 kez atıfta bulunmuş. Genelkurmay Başkanı, ülke bütünlüğü ve laiklik başta olmak üzere cumhuriyetin temel nitelikleri konusunda TSK'nın kararlı duruşunu sürdüreceği mesajını sık sık dile getirmiş. Büyükanıt'ın yaptığı vurgular şöyle sıralanabilir:Sürece bakan anlayış1- Org. Büyükanıt, günümüzde güvenlik sorunları dahil problemlerin, sadece "linear (doğrusal-determinist)" bir mantıkla çözülemeyeceğini vurguluyor. Artık basit, tek faktöre dayalı "neden-sonuç" ilişkisine dayalı, sürece değil sonuca bakan anlayışın eski ve yetersiz olduğunu belirtiyor. Sonucu doğuran sürece ve onu etkileyen tüm faktörlere bakılması gerektiğinin altını çizerek, "kaos, kuantum, görelilik" gibi düşünce tarzlarının esas alınmasını istiyor.2- Genelkurmay Başkanı, Soğuk Savaş sonrası dönemde artık doğrusal mantıkla yürütülen "kırmızı-mavi kuvvetler"e dayalı güvenlik çalışmaları ve tatbikatlarının da günümüz koşullarına uymadığını belirtmiş. Denk ve simetrik "dost-düşman kuvvetler"e dayalı çalışmaların Soğuk Savaş döneminde kaldığını anımsatıyor. Bunun yerine güvenlik kuramı ve çalışmalarının, "kaos, kuantum, görelilik" anlayışına dayalı, çok faktörlü ve asimetrik tehditlere göre yapılması gerektiğini savunuyor. Edward N. Lorenz'in "The Essence of Chaos" (Kaosun Esası) kitabına atıf yaparak, "kelebek etkisi" kuramına dikkat çekiyor.Kıbrıs'ta TSK'nın vizyonu3- Org. Büyükanıt, Türkiye'nin uluslararası enerji güvenliğini sağlamak için Kıbrıs'la ilgilenmek zorunda olduğunu savunuyor. Türk tarafının kabul ettiği Annan Planı'nı adil bulmadığını açıklıyor. Rum yönetiminin, Kıbrıs Türklerini "osmosis" yoluyla (geçişkenlik sürecinde ve içeride eriterek) sorunu üniter yapı içinde çözmeyi hedeflediğini belirtiyor. TSK'nın vizyonunun Kıbrıs sorununun çözümünün BM parametreleri içinde olduğunu yineliyor.Irak ve Kerkük4- Org. Büyükanıt, Irak politikasında özeleştiri yapıyor. 1991 Körfez Savaşı sonrasında Irak'ta 36. paraleli, ona destek vererek Kuzey Irak'taki bugünkü koşulları yarattığımızı, bunun kendi hatamız olduğunu belirtiyor.5- Genelkurmay Başkanı, Kerkük'ün Irak'ın küçük modeli olduğunu söylüyor. Kerkük'ün sadece Irak'ı değil tüm bölgeyi etkileyecek faktör olduğuna işaret ediyor. TSK'nın, güvenlik nedeniyle Irak'ın bütünsel yapısı ve bu yapının bozulmasının Türkiye'ye etkileriyle ilgili olduğunu vurguluyor.BM'nin Kerkük konusunda daha etkin rol üstlenmesini istiyor.Afganistan ve uyarı6- Genelkurmay Başkanı, Türk askerinin Afganistan'a terörle mücadele için görev almasına karşı duruyor. Ülke halkının Türk askerine duyduğu güveni vurguluyor. Çarpıcı bir örnek veriyor. Yabancı askerlerin güvenlik için kollarına Türk askeri işareti taktıklarını belirtiyor. Bu askerlerin yanlış bir iş yapmaları halinde Türk askeri için sıkıntı doğacağı konusunda Dışişleri Bakanlığı'nı uyardıklarını kaydediyor.Bölücülük ve irtica tehdidi7- Org. Büyükanıt iki önemli iç tehditten söz ediyor: Bölücülük ve irtica.Türkiye'yi bölmeyi rüyalarında görenlerin kâbusla uyanacağını ve derslerini alacağını söyleyen Genelkurmay Başkanı, bütünlük ve birliğin ancak cumhuriyetle korunacağını, cumhuriyetten vazgeçilebileceğinin hayalini kurmanın bile vatana ihanet olacağını vurguluyor.8- "Cumhuriyet ve cumhuriyetin temel konuları bugün cumhuriyet tarihinde belki ilk kez tartışılmakta, bu değerlerin yeniden tanımlanması teklif edilmektedir" diyen Org. Büyükanıt, bu öneriyi getiren TBMM Başkanı Bülent Arınç'a üstü kapalı gönderme yapıyor. Cumhuriyetin temel taşlarının bu şekilde aşındırılmaya çalışıldığını, TSK'nın bunu endişeyle izlediğinin ve kararlı duruşunu devam ettirdiğinin altını çiziyor.9- Genelkurmay Başkanı, Anayasa ve yasaları iyi bildiklerini, bunların kendilerine hatırlatılmasına gerek olmadığını belirttikten sonra, hiç kimsenin TSK'yı kapıkulu askeri olarak görmesini de istemediklerini vurgulayarak, TSK'nın anayasal bir kurum olarak zamanı geldiğinde görevini yapmak zorunda olduğunun altını çiziyor.10- Org. Büyükanıt, konuşmasının son bölümünde, "TSK var oldukça, ülkeyi bölme ve çağın gerisine sürükleme hayalleri kuran birtakım zavallıların heveslerinin kursaklarında kalacağına" vurgu yapıyor.Fikret Bila