logo
01 EKİM 2026

Gübre mağduru çiftçi hukuk mücadelesi başlattı

Adana'nın Kozan ilçesinde çiftçilik yapan bir kişi, aynı gün komşusuyla mısır ekimi yapmasına rağmen onun mısırların 2 metreye ulaşması, kendi mısırlarının daha küçük boyda kalması üzerine kullandığı gübreyi analiz ettirdi. Laboratuvar tahlilinde gübrenin değerlerinin düşük çıkması üzerine çiftçi, 1 milyon lira değer kaybı olduğunu öne sürerek hukuki süreç başlattı

01.10.2026 11:48:00
İHA
 
Gübre mağduru çiftçi hukuk mücadelesi başlattı
Gübre mağduru çiftçi hukuk mücadelesi başlattı
Kozan'ın Acarmantaş Mahallesi'nde yaşayan Adem Erdem, Osmaniye'nin Kadirli ilçesindeki 87 dönümlük arazisine bu yıl mısır ekti. Aynı bölgede, aynı gün ekim yapılan komşu tarladaki mısırların gelişimini sürdürmesine rağmen kendi tarlasındaki mısırların kısa kalması üzerine durumdan şüphelenen Erdem, 2 ziraat mühendisiyle tarlasında inceleme yaptı.

Kendi tarlasındaki mısırların yaklaşık 1,5 metre boyunda kalıp saplarının da ince olmasından şüphelenen Erdem, kullandığı taban gübresinden numune alarak devlet kontrolündeki lisanslı laboratuvarda analiz yaptırdı.






Gübre tahlili sonrası hukuki süreç başladı

Yaptırdığı tahlilde gübrenin içerisindeki fosfor ve azot değerleri düşük çıktı ve ürünün tağşişli olduğu belirlendi. Değer kaybı yaşadığını belirten çiftçi, gübreyi satın aldığı firmayla görüşerek zararının karşılanmasını istediğini ancak sonuç alamadı.

Bunun üzerine çiftçi Adem Erdem, Kadirli Cumhuriyet Başsavcılığı'na giderek şikayetçi oldu ve firma hakkında dava açtı.

Yaşadığı süreci anlatan Erdem, mahkeme tarafından görevlendirilen bilirkişi heyetinin tarlada inceleme yaptığını ve gübreden numune aldığını, bilirkişi raporunda da gübrenin değerlerinin düşük olduğunun ve ürünün tağşişli olduğunun ortaya konulduğunu iddia ederek hukuki sürecin devam ettiğini belirtti.








"87 dönümde zararım yaklaşık 1 milyon lira"

1 milyon lira zararı olduğunu öne süren Erdem, "87 dönüm alanda mısır ektim. Mısırda olağanüstü bir büyümeme durumu olunca iki tane mühendis getirdim. Komşumla aynı gün mısır ekmiştik. Onun mısırı 2 metre oldu, benim mısırım 1,5 metre kaldı, büyümedi. Mühendislerle yaptığımız incelemede bunun hava şartlarından kaynaklanmadığı kanaatine vardık. Çünkü hava şartlarından kaynaklansaydı yanındaki mısır da aynı olurdu. Bunun üzerine kullandığım taban gübresini devlet kontrolündeki lisanslı laboratuvarda tahlil yaptırdım. Tahlil sonucunda gübrenin değerlerinin düşük olduğunu gördüm. Bunun üzerine ilgili firmaya noter aracılığıyla ihtarname çektim. Kullandığım ürünün tağşiş içerikli olduğunu ve içerisindeki değerlerin düşük olduğunu belirterek zararımı karşılamalarını istedim. Ancak olumsuz cevap aldım" dedi.









"Fosfor ve azot içeriği çok düşük çıktı"

Yaklaşık 100 bin lira değerinde 3 bin 500 kilogram gübre aldığını belirten Erdem, "87 dönümlük mısırda bu gübrenin bana etkisi mali açıdan çok yüksek oldu. Şu anda zararım yaklaşık 1 milyon lira civarında. Taban gübresindeki fosfor ve azot içeriği çok düşük olduğu için mısır olağanüstü büyümedi. Yanındaki araziyle karşılaştırdığımızda bunu mühendislerle de tespit ettik" diye konuştu.

"Mahkemenin kararını bekliyoruz"

Kadirli'de açtıkları davanın ardından bilirkişi heyetinin tarlada inceleme yaptığını ifade eden Erdem, "Bilirkişi geldi, elimdeki gübreden numune aldı ve arazideki mısırları da inceledi. Bunun üzerine bilirkişi raporuyla gübrenin değerlerinin çok düşük olduğu ve tağşişli bir gübre olduğu yönünde laboratuvar tespiti yapıldı. Şu anda rapor mahkemede. Dosyamız Adana'ya gitti. Şu anda mahkemenin kararını bekliyoruz" ifadelerini kullandı.

"Devletimizin de bu konuda gerekeni yapacağına inanıyorum"

Gübreyi satın aldığı firmanın kendisine ürünün yaklaşık 300 kişiye satıldığını söylediğini ileri süren Erdem, "Benden başka bir arkadaşım da bu konuyla alakalı yasal süreç başlattı. Normalde dönüm başına 1,5 ton ürün alınması gerekirken bazı üreticilerin 400-500, 600 kilogram seviyelerinde ürün aldığını söylüyorlar. Bu durum Kozan bölgesi açısından da büyük bir kayıp. Ben şahıs olarak elimden gelen hukuki mücadeleyi yaptım. Devletimizin de bu konuda gerekeni yapacağına inanıyorum" dedi.

Motosiklet camiasının ‘Dayı’sına hüzünlü veda

Sosyal medyada "Motovlogcu Dayı" olarak tanınan ve İzmir’in Dikili ilçesinde geçirdiği trajik trafik kazasında hayatını kaybeden ünlü içerik üreticisi Cumhur Kahriman, İstanbul’da binlerce motosikletlinin katıldığı duygu dolu bir törenle son yolculuğuna uğurlandı

30.09.2026 19:20:00
Haber Merkezi
 
Motosiklet camiasının ‘Dayı’sına hüzünlü veda
Motosiklet camiasının ‘Dayı’sına hüzünlü veda
Motosiklet dünyasının yakından tanıdığı, trafik güvenliği, kurallar ve kuryelerin yaşadığı sorunlara yönelik hazırladığı videolarla milyonların sevgisini kazanan 46 yaşındaki Cumhur Kahriman (Motovlogcu Dayı), 27 Eylül akşamı İzmir'in Dikili ilçesinde feci bir kaza geçirmişti.

34 GMM 853 plakalı motosikletiyle seyir halindeyken bir TIR ile çarpışan Kahriman, ağır yaralı olarak kaldırıldığı hastanede doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayarak hayata gözlerini yummuştu.

Florya'da binlerce motorcu bir araya geldi

İzmir Adli Tıp Kurumu'ndaki işlemlerinin ardından ailesi tarafından teslim alınan Kahriman'ın cenazesi, İstanbul Küçükçekmece'deki evinin önünde helallik alınmasının ardından cenaze namazı için Florya Yeni Camii'ne getirildi. Öğle namazına müteakip kılınan cenaze namazına; Kahriman'ın ailesi ve yakınlarının yanı sıra Küçükçekmece Belediye Başkanı Kemal Çebi ile Türkiye'nin dört bir yanından gelen binlerce motosiklet tutkunu katıldı.

Cami avlusuna sığmayan kalabalık sık sık gözyaşlarına boğulurken, dualar eşliğinde helallik alındı. Kılınan namazın ardından tabutu omuzlayan dostları ve takipçileri, Kahriman'ı defnedilmek üzere Esenyurt Gülbahçe Mezarlığı'na uğurladı.






Kilometrelerce uzanan duygu dolu kortej

Cenaze töreninin ardından, yüzlerce motosiklet sürücüsü cenaze aracının arkasında dev bir kortej oluşturdu. Florya'dan mezarlığa kadar uzanan yolda motorcular, camianın gür sesi olan "Dayı"larına kornalar basarak ve motorlarını bağırttırarak son görevlerini yerine getirdi.

"Bizim için devletle aramızda bir köprüydü"

Cenazede konuşan motosiklet camiasının önemli isimleri ve Kahriman'ın yakın arkadaşları, onun sadece bir fenomen değil, aynı zamanda motorcuların haklarını savunan bir lider olduğunu vurguladı.

Hakkı Topal (Arkadaşı): "Cumhur abimiz bizim sorunlarımızı dinler, yoldaki çukurları, eksiklikleri dile getirirdi. Adeta devletle aramızda bir bağlantı kurardı. Bugün trafikte motosikletliler olarak çok büyük zorluklar yaşıyoruz, o bu zorlukların aşılmasında hep öncüydü. Bir kolumuz koptu diyebiliriz."

Burçim Özsayar (Osmanlı Motosiklet Derneği Başkanı): "Motosiklet camiasının sorunlarını en yüksek sesle kamuoyuna duyuran liderlerden biriydi. Bu kazayı bir cinayet olarak görüyoruz. Motosikletlerin trafikte fark edilmesi için artık devletimizden yeni düzenlemeler bekliyoruz."






Kazadaki süreç takip ediliyor

Cenazeye katılan motorcular, kazaya karışan TIR sürücüsünün gözaltına alındıktan sonra serbest bırakıldığı ve ardından yeniden gözaltına alındığı yönündeki iddiaları hatırlatarak sürecin takipçisi olacaklarını ve adaletin yerini bulmasını istediklerini belirtti.

YouTube'da paylaştığı sürüş deneyimleri, mizahi videoları ve trafik farkındalığı içerikleriyle 35 milyonun üzerinde izlenmeye ulaşan "Motovlogcu Dayı", arkasında yollarda daha güvenli sürüş yapılabilmesi adına adanmış binden fazla eğitici video ve yasa boğulmuş bir camia bıraktı.

Aniden yola çıkan TIR'ın dorsesine çarptı

İzmir-Çanakkale kara yolunda seyir halinde olan Kahriman, aniden yola çıkan ve geniş açıyla manevra yapan bir TIR'ın dorsesine arkadan çarptı. Selektör yaparak durumu engellemeye çalışsa da çarpışmadan kaçamayan ünlü motorcu, olay yerinde yaşamını yitirdi. Kazanın ardından olay yerinden kaçan TIR sürücüsü jandarma ekiplerince yakalanarak gözaltına alındı.

Sakarya'da taşkın yaşanan mahalledeki son durum

Sakarya'nın Karasu ilçesinde kuvvetli sağanak yağış sonrası baraj sularının taşmasıyla sular altında kalan Darıçayırı Mahallesi'nde ekiplerin çalışması sonucu yaralar sarılmaya başlandı. Suların çekilmesiyle birlikte cadde ve sokaklar çamurdan temizlenerek yeniden trafiğe açılırken, ilçe genelinde 18 okulda eğitime verilen ara uzatıldı. Mahalledeki son durum ise havadan görüntülendi

30.09.2026 15:54:00
İHA
 
Sakarya'da taşkın yaşanan mahalledeki son durum
Sakarya'da taşkın yaşanan mahalledeki son durum
Sakarya genelinde 2 gündür etkisini sürdüren kuvvetli sağanak yağış neticesinde, Karasu ilçesi Darıçayırı Mahallesi'nde baraj bölgesinde biriken suların taşmasıyla mahalle merkezi, ev ve iş yerlerinin bodrum katları ile tarım arazileri sular altında kalmıştı. Su seviyesinin 1 metreyi aştığı ve yaklaşık 60 hanenin etkilendiği olayın ardından bölgede başlatılan temizlik ve ihya çalışmaları aralıksız devam ediyor.






Büyükşehir ve ilçe belediyesinden ortak seferberlik

Taşkının ardından Sakarya Büyükşehir Belediyesi ve Karasu Belediyesi ekipleri cadde, ara sokak ve kamu kurumlarında biriken çamur ile tortuları temizledi. Yürütülen yoğun çalışmalar neticesinde mahalledeki ulaşım yolları çamurdan arındırılarak yeniden araç trafiğine açıldı. Ekipler ayrıca kendi imkanlarıyla temizlik yapmakta zorlanan vatandaşların da ev ve bahçelerindeki su tahliyesi ile temizlik süreçlerine destek oldu. Bölgede herhangi bir can kaybı ve yaralanma yaşanmadı. Taşkın sırasında ahırlarda bulunan büyükbaş ve küçükbaş hayvanların da zamanında tahliye edilmesiyle herhangi bir olumsuzluk yaşanmadığı bildirildi. Ekipler mahalle genelinde zarar gören konut ve tarım arazilerinde hasar tespit çalışmalarını sürdürüyor.








Eğitime verilen ara genişletildi: 18 okul tatil

Öte yandan sel ve su baskını riskine karşı dün Şehit Oktay Demirci İlk ve Ortaokulu'nda ara verilen eğitimle ilgili yeni tedbirler alındı. Olumsuz hava şartları ve temizlik çalışmalarının devam etmesi sebebiyle ilçe genelinde tedbir amacıyla tatil edilen okul sayısı 18'e yükseltildi.








"Büyük boyutlara ulaştı"

Darıçayırı Mahallesi Muhtarı Ahmet Demiral ise bölgedeki taşkının öncekilere göre daha büyük zararlar verdiğini belirterek, "Mahallede yaşanan felaket, son yılların en büyük yağışını aldığı için büyük boyutlara ulaştı. Her zamankinden daha büyük oldu. SASKİ, Karasu Belediyesi, AFAD, Sahil Güvenlik, Jandarma ekiplerinden Allah razı olsun, hepsi müdahalesi yaptı. Yapmaya devam ediyorlar. DSİ Bölge Müdürü Kağan Şan geldi, bakan beyin talimatı ile. Bölgede yapılacak çalışmaları nihai sona vardırmak için bakan bey talimatı vermiş. Sular yeni çekildi, yeni çalışmalara başlayacağız. Ne kadar bir alanda ne kadar kişi, haneler ve işyerlerinin tespitlerini gelecek olan Çevre, Şehircilik ve İklim Bakanlığı ekibi, AFAD ekibi ile birlikte sağlayacağız" dedi.




















Bartın Irmağındaki köpüklenmede tarım ilacı şüphesi

Bartın Irmağının Çağlayan mevkiinde hemen her şiddetli yağışta meydana gelen köpüklenmenin çevredeki tarım arazilerinde kullanılan ilaçlardan kaynaklandığı tahmin ediliyor. Ekiplerce sudan numune alındı

30.09.2026 13:56:00
İHA
 
Bartın Irmağındaki köpüklenmede tarım ilacı şüphesi
Bartın Irmağındaki köpüklenmede tarım ilacı şüphesi
Bartın kent merkezinden geçerek Karadeniz'e dökülen Bartın Irmağının Çağlayan mevkiinde bentten dökülen suların köpürmesi dikkat çekti. Oluşan köpükler ırmak yüzeyinin büyük bölümünü kapladı. Köpüklenmenin ırmağa karışan atık ve kimyasallardan kaynaklandığı ihtimali üzerine ise Çevre ve Şehircilik bakanlığı ekiplerince inceleme başlatıldı.






 Çamur renginde akan ırmaktaki köpüklenmeyi fotoğraflayan ekipler, suyun memba ve mansap kısımlarından örnekler aldı. Irmaktan alınan numuneler, laboratuvarda incelenmek üzere Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na gönderildi.








Irmağın çevresini de dolaşan ekipler, yaptıkları ilk tespitlerde ırmak kenarında kimyasal atık karıştırabilecek bir işletme yada atık deşarj hattına rastlamadı. Hemen her şiddetli yağmurda yaşanan köpüklenmenin çevredeki tarım arazilerinde kullanılan ilaçlardan kaynaklandığı tahmin ediliyor. Daha önce de bir çok kez ırmaktan alınan numunelerin bakanlık laboratuvarında yapılan incelemelerde, yoğun azot bileşenlerine rastlanıldığı ve bu durumun da tarım arazilerinde kullanılan ilaçları işaret ettiği öğrenildi.

Alınan son numune sonuçlarının ise önümüzdeki günlerde çıkacağı öğrenildi.

Mersin'deki mobilya mağazası küle döndü

4 katlı mobilya imalat ve satış mağazasında çıkan yangın çok sayıda ekibin yaklaşık 2,5 saatlik müdahalesiyle kontrol altına alınarak söndürülmesinin ardından soğutma çalışması sabaha kadar sürdü

30.09.2026 11:41:00
İhlas Haber Ajansı
 
Mersin'deki mobilya mağazası küle döndü
Mersin'deki mobilya mağazası küle döndü
Mersin'in Mezitli ilçesinde 4 katlı mobilya imalat ve satış mağazasında çıkan yangın çok sayıda ekibin yaklaşık 2,5 saatlik müdahalesiyle kontrol altına alınarak söndürülmesinin ardından soğutma çalışması sabaha kadar sürdü. Tedbir amaçlı itfaiye ekibinin bulunduğu alanda yangından geriye küle dönen mağazanın inşaatı kaldı.






Yangın, dün akşam saatlerinde merkez Mezitli ilçesi Kuyuluk Mahallesi Fındıkpınarı Caddesi üzerindeki mobilya imalat ve satış mağazasında henüz bilinmeyen bir nedenle çıktı. İş yerindeki mobilya ve diğer yanıcı malzemelerin tutuşmasıyla yangın kısa sürede büyüyerek mağazayı sardı. 






Haber verilmesi üzerine bölgeye çok sayıda itfaiye ekibi sevk edildi. Ekipler, alevlere farklı noktalardan müdahale ederek yangını kontrol altına almaya çalıştı. AFAD koordinesinde Mersin Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı, Orman Müdürlüğü, OSB'den 15 itfaiye, 6 TOMA, 12 su ikmal aracı, 7 arozöz ile müdahale edilen yangın yaklaşık 2,5 saatlik çalışmasıyla söndürüldü.







Soğutma çalışmaları ise sabaha kadar sürdü. Sabah olmasıyla birlikte yangının enkazı tamamen ortaya çıktı. 4 katlı mağaza küle dönerken geriye inşaatı andıran bina kaldı.

Bölgede itfaiye ekibi tedbir amaçlı bekletilirken, zaman zaman çıkan dumanların olduğu bölgelere de müdahale ediliyor.

Şanlıurfa'daki deprem neyin habercisi?

Şanlıurfa merkezli meydana gelen 5.4 (Kandilli'ye göre 5.8) büyüklüğündeki deprem, Güneydoğu genelinde büyük paniğe yol açtı. Depremin ardından Ramazan Demirtaş, Naci Görür ve Osman Bektaş gibi önde gelen yer bilimciler bölgenin fay mekanizması, 6 Şubat depremlerinin etkisi ve ortaya atılan "büyük deprem" iddiaları hakkında peş peşe kritik açıklamalarda bulundu

24.09.2026 19:30:00
Haber Merkezi
 
Şanlıurfa'daki deprem neyin habercisi?
Şanlıurfa'daki deprem neyin habercisi?
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) verilerine göre merkez üssü Şanlıurfa'nın Karaköprü ilçesi olan ve yerin 7.39 kilometre derinliğinde kaydedilen 5.4 büyüklüğündeki deprem, çevre illerden de yoğun şekilde hissedildi.

Vatandaşları sokaklara döken sarsıntı sonrası Şanlıurfa Valiliği herhangi bir can kaybı ya da ağır yıkımın yaşanmadığını açıklasa da, gözler yer bilimcilerin teknik analizlerine çevrildi.

Depremin hemen ardından sosyal medya ve canlı yayınlarda değerlendirme yapan uzmanlar, sarsıntının nedeni ve bölgedeki riskler konusunda önemli noktalara parmak bastı.






Dr. Ramazan Demirtaş: "Büyük deprem potansiyeli iddiaları felaket tellallığıdır"

Sarsıntı mekanizmasını analiz eden Paleosismolog Dr. Ramazan Demirtaş, resmî Dr. Ramazan Demirtaş  yaptığı açıklamada panik havası yaratmaya çalışan isimleri hedef aldı.

Depremin, haritalarda 15 kilometre uzunluğunda çok parçalı bir yapı olarak görünen Bozova Fayı'nın yaklaşık 18 kilometre kuzeydoğusunda meydana geldiğini belirten Demirtaş, basında yer alan "Bozova Fayı 7 büyüklüğünde deprem üretebilir" iddialarına sert tepki gösterdi.

Demirtaş, "Her deprem sonrası olduğu gibi felaket tellalları görsel ve yazılı basında boy göstermeye başladı. Haydi o zaman söyleyin, bu fay üzerinde en son 7 büyüklüğündeki deprem ne zaman olmuş?" diyerek iddiaların bilimsel dayanaktan yoksun olduğunu vurguladı.

Ayrıca Kandilli'nin 5.8, AFAD'ın 5.4 olarak duyurduğu sarsıntıda, esas alınması gereken gerçek büyüklüğün 5.4 olduğunu ifade etti.






Prof. Dr. Naci Görür: "Daha önce uyardım, Arap levhası enerji biriktiriyor"

Deprem bilimci Prof. Dr. Naci Görür ise sarsıntının sürpriz olmadığını ve bu bölgedeki hareketliliği daha önceden öngördüğünü dile getirdi. 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerine atıfta bulunan Görür, ana kırılmaların bölgedeki dengeyi değiştirdiğini belirtti.

Görür, sosyal medya paylaşımında şu ifadeleri kullandı:

"Buralarda daha önce deprem olacağını söylemiştim. Sebebi, Şubat 2023 depremleri ve Doğu Anadolu Fayı'nın (DAF) kırılmasıdır. Güneydoğu bindirme kuşağı ile Arap Levhası (levha kenarı) şu an yoğun şekilde enerji biriktiriyor. Bölge, DAF'a ve Bozova fayı hattına çok yakın. Tüm bölge halkına geçmiş olsun."






Prof. Dr. Osman Bektaş: "6 Şubat'ın stres yükü bu bölgeye etki etti"

CNN Türk canlı yayınına katılan yer bilimci Prof. Dr. Osman Bektaş da depremin tektonik kökenlerine dikkat çekerek Arap levhasının kuzeye doğru hareketinin sürdüğünü hatırlattı.

Orta büyüklükteki bu depremin doğrudan yıkıcı ve devasa bir depremin kesin habercisi olarak yorumlanamayacağını belirten Bektaş, "Maraş depremlerinden sonra Doğu Anadolu'nun güneydoğu bölgesinde stres yükü arttı. Faylar bu stresten ciddi şekilde etkilendi. Diyarbakır ve Şanlıurfa bu enerjiden etkilenecek ana yerler arasındaydı. Biz özellikle Bitlis bindirmesi olarak bilinen o kuşaktaki fay hatlarından endişeliyiz. 150-200 kilometrekarelik geniş bir alanda risk durumu maalesef devam ediyor" şeklinde konuştu.






Bölgede hasar yok, artçılar izleniyor

Bilim insanları sarsıntının sığ derinlikte (yaklaşık 5-7 km) gerçekleşmesi nedeniyle yüzeyde çok güçlü hissedildiğini, ancak kerpiç ya da mühendislik hizmeti almamış çok zayıf yapılar haricinde bölgede yapısal bir yıkım beklenmediğini ifade ediyor.

Şanlıurfa ve çevresinde küçük çaplı artçı sarsıntıların bir süre daha devam edebileceği belirtilirken, vatandaşların resmî kurumlar haricindeki spekülatif açıklamalara itibar etmemesi gerektiği vurgulanıyor.

Kat sayısı ve deprem güvenliği: Megakentlerde az katlı yapılaşma mümkün mü?

Şehirleşmede az katlı yapılaşma (örneğin maksimum 3-4 kat), deprem risk yönetimi, kentleşme politikaları ve zemin mekaniği açısından çok katmanlı bir konudur

24.09.2026 13:49:00
Hasan Gündoğdu
 
Kat sayısı ve deprem güvenliği: Megakentlerde az katlı yapılaşma mümkün mü?
Kat sayısı ve deprem güvenliği: Megakentlerde az katlı yapılaşma mümkün mü?
Düşük Katlı Yapılaşma Deprem Yıkımını ve Ölüm Riski Azaltır mı?

Evet, belirgin şekilde azaltır; ancak bu durum tek başına tam bir güvenlik garantisi değildir.






Avantajları (Neden riski düşürür?):

Daha Az Yapısal Yük ve Kütle: Deprem kuvveti, yapının kütlesi ile doğru orantılıdır. Bina ne kadar hafifse, deprem anında yapıya etki eden yatay atalet kuvveti o kadar az olur. 3 katlı bir bina, 12 katlı bir binaya göre zeminden çok daha az kuvvet alır.

Periyot Uyuşması (Rezonans) Riskinde Azalma: Yumuşak, alüvyonal zeminler (örneğin İstanbul'daki sahalar, Avcılar veya Bakırköy sahilleri) deprem dalgalarını büyüterek uzun periyotlu salınımlar üretir. Yüksek binaların doğal salınım periyotları da uzun olduğundan, zeminle rezonansa girerek yıkılma riskleri artar. Az katlı yapılar ise kısa periyotludur ve bu rezonans etkisinden daha az etkilenir.

Tahliye ve Müdahale Kolaylığı: Yıkım yaşansa dahi 3 katlı bir binadan canlı kurtulma imkânı, enkaz altından çıkarılma süresi ve ilk saniyelerde binayı terk edebilme şansı çok daha yüksektir.

İkincil Felaketlerin Azalması: Yüksek binalarda yangın, gaz kaçağı veya merdiven çökmesi gibi ikincil riskler tahliyeyi kilitlerken, az katlı yapılarda bu riskler daha kolay kontrol edilir.






İstisnalar ve Yanılgılar:

Az katlı bina "mühendislik hizmeti almamışsa" yine yıkılır. Türkiye'de 1999 Gölcük ve 2023 Kahramanmaraş depremlerinde yıkılan binaların hatırı sayılır bir kısmı 2-4 katlı, imarsız veya mühendislik kurallarına uyulmadan yapılmış yapılardı. Dolayısıyla kat sayısını düşürmek; kötü beton, kalitesiz işçilik ve donatı eksikliğinin yerini tutmaz.

İstanbul, Ankara ve İzmir Gibi Büyükşehirlerde Doğrudan Uygulanabilir mi?

Mevcut şehir merkezlerinde birebir uygulamak kısa ve orta vadede "arazi ve nüfus yoğunluğu" nedeniyle imkânsıza yakındır; ancak çevresel gelişme alanlarında uygulanabilir.






Uygulamanın Önündeki Temel Engeller

Arazi Kıtlığı ve Nüfus Yoğunluğu (Emsal/Arsa Problemi):
• İstanbul'un nüfusu yaklaşık 16 milyondur. Mevcut yapılarda ortalama kat adedi 5 ila 8 arasındadır.
• Mevcut bir 8 katlı binayı yıkıp yerine 3 katlı bina yapmak, bağımsız bölüm sayısını %60 azaltmak demektir. Bu durumda 8 dairelik binada yaşayan 5 aile evsiz kalır veya hak sahiplerine finansal olarak sunulabilecek bir dönüşüm modeli kalmaz (müteahhit finansmanı imkânsızlaşır).

Kentsel Sıçrama ve Lojistik Yükü:
• Aynı nüfusu 3 katlı binalarla barındırmak, şehirlerin coğrafi olarak 2-3 kat daha geniş bir alana yayılması demektir (Kentsel Sıçrama).
• Bu durum doğa rezervlerinin, su havzalarının ve tarım alanlarının yok olmasına; altyapı, kanalizasyon, yol ve toplu taşıma maliyetlerinin katlanarak artmasına yol açar.






Bu Model Büyükşehirlerde Nasıl Uygulanabilir? (Çözüm Modelleri)

Megakentlerde 3 katlı yapılaşmayı mantıklı ve sürdürülebilir bir şekilde hayata geçirmek için bölgesel ve kademeli bir planlama şarttır:

"Zemin Odaklı" Kademeli İmar Sınırlaması

Şehrin tamamında değil, zemin mukavemeti düşük alanlarda kat kısıtlamasına gidilmelidir:

• Çok Yüksek Riskli Zeminler: Alüvyonlu, sıvılaşma riski yüksek sahil şeritleri veya dere yataklarında (örn. İstanbul sahil hatları, İzmir Bayraklı/Karşıyaka alüvyon düzlükleri) imar en fazla 3 kat ile sınırlandırılmalıdır.
• Sağlam Kayalık Zeminler: Zemin emniyet gerilmesi yüksek kayaç alanlarda (örn. İstanbul'un kuzey ilçeleri, Ankara'nın tepelik bölgeleri) radye temel ve tünel kalıp gibi doğru mühendislik teknikleriyle yüksek katlı yapılara izin verilmeye devam edilebilir.






Uydu Kentler ve "Yatay Şehirleşme" Çeperleri

Şehir merkezlerindeki yoğunluğu azaltmak için merkeze hızlı raylı sistemlerle bağlı yeni uydu kentler kurulmalıdır:

• Merkeze 30-40 km mesafede, zemin yapısı sağlam yeni alanlarda maksimum 3-4 katlı, bahçeli veya avlulu yatay mimari konut alanları inşa edilebilir.
• İstanbul için Kuzey Marmara aksı veya Arnavutköy/Çatalca sınırındaki uygun zeminli alanlar; Ankara için Eskişehir yolu veya Batıkent dış aksları bu model için örnektir.

Finansal Transfer ve "İmar Hakkı Transferi"

Eğer riskli zemindeki 6 katlı bir bina yıkılıp yerine 3 katlı bina yapılacaksa, kaybolan 3 katın imar hakkı maliklerin elinden alınmamalıdır:

• Kent merkezinde katı düşürülen mülk sahibine, belediye tarafından yeni geliştirilen çeper bölgelerdeki projelerden hisse/daire imkânı ("İmar Hakkı Transferi") tanınabilir.
• Böylece vatandaş finansal kayba uğramadan daha güvenli ve düşük katlı bir konut alanına geçiş yapabilir.






Mühendislik ve Yapı Teknolojisi Değişimi

Sadece betonarme değil, Hafif Çelik ve Ahşap Karkas (CLT - Çapraz Lamine Ahşap) yapı sistemleri teşvik edilmelidir:

• 3 kata kadar olan yapılarda çelik ve ahşap karkas teknolojileri depreme karşı neredeyse sıfır yıkım riski sunar ve yapım süreleri son derece kısadır.

Düşük katlı binalar deprem güvenliği açısından mühendislik yükünü hafifleten, can kaybı riskini dramatik şekilde düşüren en etkili mimari araçlardan biridir. Ancak İstanbul, Ankara ve İzmir gibi metropollerde tüm şehre tek tip "maksimum 3 kat" kuralı getirmek arazi ve nüfus gerçekleriyle bağdaşmaz.

İdeal çözüm; mikro-bölgeleme (zemin etütleri) yapılarak sıvılaşma ve risk taşıyan hatlarda kat sayısının 3 ile sınırlandırılması, sağlam zeminlerde ise sıkı denetimli yüksek yapılara izin verilerek şehir çeperlerinde yatay mimariye dayalı uydu kentlerin planlanmasıdır.

Panik değil refleks: Deprem anında doğru adımlar

Deprem, öncesinde hazırlık yapılması ve anında doğru reflekslerin gösterilmesi gereken en kritik doğal afetlerden biridir. Sarsıntı başladığında ilk birkaç saniye içinde verilen kararlar, hayati önem taşır

24.09.2026 13:01:00
Hasan Gündoğdu
 
Panik değil refleks: Deprem anında doğru adımlar
Panik değil refleks: Deprem anında doğru adımlar
Deprem anında yapılması gerekenler

Sarsıntı başladığı anda temel amaç, baş ve boyun bölgesini korumak ve ezilme riskini en aza indirmektir.

Çök - Kapan - Tutun Pozisyonunu Alın: Güvenli bir nesnenin (sağlam bir masa, çelik çamaşır makinesi veya dayanıklı bir koltuk) yanında diz çökün. Başınızı ve boynunuzu kollarınızla koruyacak şekilde kapanın ve sarsıntı bitene kadar sabit bir nesneye sıkıca tutunun.

Olduğunuz Yerde Kalın: İç mekândaysanız içeride kalın. Sarsıntı sırasında koşmak, merdivenlere yönelmek veya dışarı çıkmaya çalışmak düşme ve yaralanma riskini artırır.






Yatakta Yakalandıysanız Başınızı Koruyun: Eğer yataktaysanız ve üzerinize düşecek ağır bir nesne (raf, avize vb.) yoksa yatakta kalın, yüzüstü yatıp başınızı yastıkla kapatın.

Açık Alandaysanız Güvenli Bölgeye Geçin: Binalardan, elektrik direklerinden, ağaçlardan ve istinat duvarlarından uzak, açık bir alanda sarsıntının geçmesini bekleyin.

Araç Kullanıyorsanız Sağa Çekip Durun: Trafiği engellemeyecek şekilde aracı güvenli bir yere çekin, motoru durdurun ve araç içinde sarsıntının bitmesini bekleyin. Binaların, köprülerin, viyadüklerin veya üst geçitlerin altına ya da üstüne park etmeyin.

Asansördeyseniz İlk Kat Butonuna Basın: Eğer hareket halindeki bir asansördeyseniz durabileceği ilk kat butonuna basarak asansörü terk edin.






Deprem Anında Yapılmaması Gerekenler

Sarsıntı anındaki panik, yanlış davranışlara yol açarak hayati risk oluşturabilir.

Balkon ve Pencerelerden Atlamayın: Sarsıntı sırasında panikle balkona çıkmak, pencereden atlamak veya asansöre yönelmek yaralanma ve ölüm vakalarının en büyük sebeplerinden biridir.

Merdivenleri ve Asansörleri Kullanmayın: Merdivenler binaların en hassas ve ilk çökebilecek kısımları arasındadır. Asansörler ise elektrik kesintisi veya mekanik sıkışma nedeniyle mahsur kalma riski taşır.






Kapı Eşiklerinde Durmayın: Eski mimari inanışların aksine, modern binalarda kapı eşikleri taşıyıcı özelliğe sahip değildir ve baş üzerine düşebilecek yükler açısından güvensizdir.

Kibrit, Çakmak veya Elektrik Anahtarı Kullanmayın: Deprem sonrası gaz kaçakları meydana gelebilir. Alev kaynakları kullanmak veya elektrik düğmelerine basmak patlamalara yol açabilir.

Telefon Hattını Gereksiz Yerde Meşgul Etmeyin: Acil durumlar dışında arama yapmayın; haberleşmeyi SMS veya internet tabanlı mesajlaşma uygulamaları üzerinden sağlayarak acil hatları açık tutun.






Deprem Sonrası İlk Dakikalarda Ne Yapılmalı?

Sarsıntı tamamen bittikten sonra sakin kalıp hızlı adımlar atılmalıdır:

Kendinizi ve Çevrenizi Kontrol Edin: Önce kendi güvenliğinizi sağladığınızdan emin olun, ardından çevrenizdekilerin durumunu kontrol edin.

Gaz, Su ve Elektrik Vanalarını Kapatın: Olası ikincil felaketleri (yangın, su baskını vb.) önlemek için ana vanaları kapatın.

Acil Durum Çantasını Alarak Binayı Terk Edin: Önceden hazırladığınız deprem çantasını yanınıza alıp merdivenleri dikkatlice kullanarak binayı tahliye edin.

Toplanma Alanına Gidin: Önceden belirlenmiş mahalle toplanma alanına geçerek yetkililerin yönlendirmelerini bekleyin.
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.