logo
22 KASIM 2026

İşin sırrı kahvaltıda

23.04.2003 00:00:00
 
Uzmanlara göre kahvaltı, demir, fosfor, kalsiyum ve protein açısından gerçek bir kaynak olup, uyanır uyanmaz ihtiyaç duyulan tüm besinleri karşılayıp, büyük işler başarmak için vücudu tümüyle hazır hale getiriyor. Türk mutfağında kahvaltıda genellikle B vitamini eksikliği görülüyor. B1 vitamininin en iyi kaynağı ise buğday. Ancak buğdayda temizlenirken yüzde 30 kayıp oluyor. Zaman zaman mısır gevrekleri bu eksikliğin giderilmesini, yanında tüketilen süt ve peynir ile kolaylaştırabiliyor. B1 vitamini, besinlerden alınan karbonhidratın enerjiye dönüşmesini sağlıyor. Depresyon ve zihin yorgunluğunu engelliyor.

Kahvaltısız gün

çekilmiyor

Güne kahvaltısız başlandığında ise yorgun, stresli ve konsantrasyon bozukluklarının yaşandığı keyifsiz bir gün davet edilmiş oluyor. Kahvaltı yapılmadığında, saat 10-12 arasında vücuttaki enerjide büyük azalma meydana geliyor. Bu da kas kasılması, kontrolden yoksun sinir sistemi, baş dönmesi, açlık duygusu ve uyuşukluğa yol açıyor.

Öğrenciler için önemli

Uzmanlar, kahvaltı yapmayan çocuklar ve gençlerde, diğerlerine göre derslerde algılama süreçlerinin uzadığının görüldüğünü kaydediyor. Sabah kahvaltısını aksatan erişkinlerin serum-kolesterol düzeylerinin kahvaltı edenlere göre daha yüksek çıktığını ifade eden uzmanlar, kahvaltısız güne başlayanlarda bedenle ilgili olumsuzlukların yanı sıra, ruhi çöküntülere de rastlanabileceğini vurguluyor.

Nasıl bir kahvaltı..?

Kahvaltıda alınan süt ve ürünlerinin, beyin ve beden oluşumlarının güçlenmesini sağladığını hatırlatan uzmanlar, yağ, protein, karbonhidrat, mineral ve vitaminden oluşan sütün, her yaşa hitap ettiğini bildiriyor. Uzmanlar, yumurtanın da iyi bir protein kaynağı olduğunu vurgulayarak, erişkinlerin, haftada 2 kere peynir yerine 2 adet yumurta, çocukların ise gün aşırı tüketmesi gerektiğini belirtiyor. Uzmanlara göre, güne zinde başlamayı sağlayacak mükemmel kahvaltı şöyle: Bir bardak oda sıcaklığında su, C vitamini ağırlıklı bir porsiyon meyva, en az 1 porsiyon peynir, bir bardak süt, 4 adet zeytin, 1 tatlı kaşığı bal ya da reçel, 2-3 dilim çavdar, kepek ya da yulaf ekmeği ve bir porsiyon söğüş domates-salatalık.

Cumhurbaşkanlığı Kabinesi yarın Beştepe'de toplanacak. Gözler, 17 milyon emekliyi kapsayacak refah payı düzenlemesinde olacak

Cumhurbaşkanlığı Kabinesi yarın Beştepe'de toplanacak. Gözler, 17 milyon emekliyi kapsayacak refah payı düzenlemesinde olacak. Toplantıda çalışmanın geldiği son durumun ele alınması bekleniyor

22.11.2026 18:12:00
Haber Merkezi
 
  Cumhurbaşkanlığı Kabinesi yarın Beştepe'de toplanacak. Gözler, 17 milyon emekliyi kapsayacak refah payı düzenlemesinde olacak
  Cumhurbaşkanlığı Kabinesi yarın Beştepe'de toplanacak. Gözler, 17 milyon emekliyi kapsayacak refah payı düzenlemesinde olacak
Toplantıda; emekliye refah payı düzenlemesi, fon soruşturmasında son durum, Terörsüz Türkiye süreci ve ABD-İran gerilimi ele alınacak.

17 milyon emekliyi kapsayacak refah payı düzenlemesi nin, kabinenin ana gündem maddesi olması bekleniyor.

Emeklilere refah payı verilmesi, en düşük emekli aylığında artışa gidilmesi beklentiler arasında.

Kanun teklifinin bütçe maratonundan sonra Meclis'e sunulması bekleniyor. Toplantıda bu çalışma ele alınacak.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, düzenlemenin yeni yıla girmeden hayata geçirileceğini söylemişti.

Toplantıda ele alınacak bir diğer başlık, fon soruşturması olacak. Süreç hem adli hem de idari boyutları ile kapsamlı şekilde ele alınacak.

TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİ VE ABD-İRAN GERİLİMİ DE MASADA OLACAK

Terörsüz Türkiye sürecindeki son durum da kabinenin gündeminde olacak. Terör örgütünün silah bırakması süreci kapsamında güvenlik birimlerinden gelen istihbarat raporları masaya yatırılacak.

Ortadoğu'daki gelişmeler de masada. Ankara, ABD ve İran arasındaki gerilimin diplomasi yoluyla çözülmesini, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer güvenliğinin sağlanmasını istiyor.

İsrail'in Suriye ve Gazze'ye yönelik saldırıları ile Arap Yarımadası'ndaki son durum da gözden geçirilecek.

Toplantıda Antalya'da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi'nin çıktılarının da ele alınması bekleniyor.

Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor

Türkiye'de antibiyotik tüketimi Almanya'nın yaklaşık üç, Hollanda'nın ise dört katına yakın. Tüketim azalmasına rağmen Avrupa ülkeleriyle fark sürüyor. Türkiye, kendi belirlediği azaltma hedefine de ulaşamadı

22.11.2026 15:34:00
Haber Merkezi
 
Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor
Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor
Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun (TİTCK) 2025 faaliyet raporuna göre, bin kişi başına günlük antibiyotik tüketimi 35,47 günlük doz oldu.

Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezinin (ECDC) 18 Kasım'da yayımladığı 2025 verilerini içeren raporda Avrupa Birliğinin (AB) nüfusa göre ağırlıklandırılmış tüketim ortalaması 18,9 olarak kaydedildi. Türkiye'deki tüketim bu ortalamanın yaklaşık yüzde 88 üzerinde.

18-24 Kasım Dünya Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası'nda açıklanan Avrupa verileri, antibiyotiklerin etkisini koruma ihtiyacını gündeme getiriyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), gereksiz ve yanlış kullanımın dirençli mikroorganizmaların gelişmesini ve yayılmasını hızlandırdığına dikkat çekiyor.

Avrupa ile Türkiye arasındaki fark ne kadar?
Almanya'da 2025'te bin kişi başına günlük antibiyotik tüketimi 12,8, Hollanda'da 9,3 oldu. Fransa ve İspanya'da 22,8, İtalya'da 21,2 günlük doz tüketildi.

ECDC'ye toplam tüketim verisi bildiren AB ülkeleri arasında en yüksek değer, 31,1 ile Yunanistan'da. Türkiye'nin tüketimi bunun da yaklaşık yüzde 14 üzerinde.

Karşılaştırma, hastaneler ile toplumdaki toplam sistemik antibiyotik tüketimine dayanıyor. Nüfus farkını dikkate almak için tüketim bin kişi başına hesaplanıyor.

Antibiyotik tüketimi düştü ama hedef tutmadı
Türkiye'de tüketim 2024'te 37,70 iken 2025'te yaklaşık yüzde 6 azalarak 35,47'ye geriledi. Ancak hedef 27 idi. Gerçekleşen tüketim, hedefin yaklaşık yüzde 31 üzerinde kaldı. TİTCK'nin 2026 Yılı Performans Programında tüketimin 2028'de 31'e indirilmesi hedefleniyor.

AB'de ise ortalama tüketim 2024'te 20,3 iken 2025'te 18,9'a indi. Türkiye'deki düşüş, AB ortalamasıyla arasındaki farkı kapatmaya yetmedi. ECDC, son düşüşü olumlu değerlendiriyor ancak AB'nin 2030 hedeflerine ulaşmak için yeterince hızlı ilerlemediğini belirtiyor.

AB, antibiyotik tüketimini 2019'a göre yüzde 20 azaltmayı hedefliyor. 2025 itibarıyla azalma yüzde 5'te kaldı. Hedefe ulaşmak için tüketimin bin kişi başına günlük 15,9 doza inmesi gerekiyor.

İlaç seçimi de izleniyor. DSÖ'nün AWaRe sınıflandırmasındaki Access grubu, birçok yaygın bakteriyel enfeksiyonda ilk veya ikinci seçenek olarak önerilen antibiyotikleri içeriyor. AB, kullanılan antibiyotikler içinde bu grubun payını 2030'a kadar en az yüzde 65'e çıkarmayı hedefliyor. 2025'te bu pay yüzde 62,5 oldu.

Sağlık Bakanlığı antibiyotik kullanımı için ne diyor?
Türkiye Sağlık Bakanlığı, "Antibiyotikler gribi tedavi etmezler" diyerek hekim tavsiyesi dışında antibiyotik kullanılmamasını istiyor.

Bakanlığa bağlı TİTCK'nin stratejik planına göre antibiyotik içeren reçetelerin oranı 2011'de yüzde 35 iken 2024'te yüzde 25'e geriledi. Kurum bu değişimi akılcı ilaç kullanımı çalışmalarının sonucu olarak sunuyor.

Ancak reçetelerdeki payın azalması, tüketilen toplam ilaç miktarının aynı oranda düştüğü anlamına gelmiyor. Bu göstergelerden biri reçetelerin içeriğini, diğeri tüketilen ilaç hacmini ölçüyor.

TİTCK'nin 2025 faaliyet raporunda, akılcı antibiyotik kullanımı çalışmalarındaki aksaklıklar da yer alıyor. Raporda, çalışmalara 2020 ve 2021'de pandemi nedeniyle alternatif yöntemlerle devam edildiği, daha sonra ekonomik tedbirler nedeniyle planlanan faaliyetlerin gerçekleştirilemediği belirtiliyor.

Kurum, davranış değişikliği için hem sağlık çalışanlarına hem de hizmet alanlara yönelik yoğun çalışma gerektiğini vurguluyor. Yapılamayan faaliyetlerin tüketimi ne ölçüde etkilediğine ilişkin hesaplama ise sunulmuyor.

Bakanlığın Ocak 2026'da duyurduğu ulusal eylem planı çalıştayı raporunda izleme sistemlerinin, laboratuvarların ve eğitim çalışmalarının güçlendirilmesi öneriliyor.

Hazırlanması planlanan ulusal eylem planına rehber olarak sunulan rapor, insan, hayvan ve çevre sağlığını birlikte ele alan "Tek Sağlık" yaklaşımını esas alıyor.

DSÖ'den kullanım uyarısı
DSÖ, antibiyotiklerin yalnızca hekim tarafından reçete edildiğinde kullanılmasını istiyor. Grip ve soğuk algınlığı gibi virüs kaynaklı hastalıklarda bu ilaçların etkili olmadığını belirtiyor.

Örgüt, önceki tedavilerden kalan antibiyotiklerin kullanılmaması ve ilaçların başkalarıyla paylaşılmaması konusunda da uyarıyor.

DSÖ'ye göre mücadele, gereksiz kullanımı önlemenin yanında uygun tanı araçlarına, ilaçlara ve aşılara erişimi de kapsıyor. İhtiyacı olan hastanın uygun tedaviye ulaşması gerekiyor.

Antibiyotik direnci nedir?
Antibiyotik direnci, insan vücudunun ilaca alışması değil, bakterilerin değişerek tedavide kullanılan ilaçlara dirençli hâle gelmesi anlamına geliyor. Bu bakteriler yayılabildiği için sorun yalnızca antibiyotik kullanan kişiyi ilgilendirmiyor.

DSÖ'nün 2025 küresel izleme raporuna göre 2023'te dünya genelinde laboratuvarla doğrulanmış yaygın bakteriyel enfeksiyonların yaklaşık altıda biri antibiyotik tedavilerine dirençliydi. İzlenen bakteri ve antibiyotik eşleşmelerinin yüzde 40'tan fazlasında, 2018–2023 döneminde direnç arttı.

ECDC'nin bu yılki kampanyası, antibiyotiğe sık maruz kalan bebeklere ve okul öncesi çocuklara odaklanıyor.

Kurum, soğuk algınlığı, öksürük ve boğaz ağrısı gibi şikayetlerin çoğuna virüslerin yol açabildiğini hatırlatıyor. Antibiyotiklerin yalnızca reçeteyle ve tıbben gerekli olduğunda kullanılmasını istiyor. Dirençli bakterilerin yayılması karşısında ilaçların etkisini korumak için acil adım çağrısı yapıyor.

Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi

Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi. AKP'den birkaç kez davet aldığını ancak teklifleri geri çevirdiğini belirten Özlale, TERA’dan para aldığı iddiasını da reddetti

22.11.2026 15:30:00
Haber Merkezi
 
Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi
Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi
Yeni Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, fon krizi ilişkin yaptığı açıklamaların ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi.

Özlale, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, fon krizinin ayrıntılarını ortaya çıkarmaya çalıştıklarını belirtti. Bir yılı aşkın süredir fon vurgununa dikkat çektiğini ifade eden Özlale, belgeleri ve kanıtları kamuoyuyla paylaşmaya başlamalarının ardından kendisine yönelik çeşitli iddiaların ortaya atıldığını söyledi.

Hakkında ortaya atılan ilk iddianın TERA'dan para aldığı yönünde olduğunu belirten Özlale, bu iddialara tepki gösterdi. Bir yılı aşkın süredir dikkat çektiği ve ifşa etmeye çalıştığı yapıyla ilişkilendirilmesinin gerçek dışı olduğunu savunan Özlale, iddiaların hayal ürünü olduğunu ifade etti.

'AKP'DEN DAVET ALDIM'
Özlale, fon vurgununa ilişkin dosyaları açıklamaya başlamasının AKP'ye katılma girişiminin başarısız olmasının ardından yaşandığı yönündeki iddialara da yanıt verdi.

İYİ Parti'den ayrılmasının ardından AKP'li saygı duyduğu bazı isimlerden ve AKP'ye yakın iş dünyasından partiye katılması için birkaç kez davet aldığını belirten Özlale, bu teklifleri kabul etmediğini ifade etti.

Özlale, "Her seferinde de bana son derece nazik yaklaşan bu arkadaşların ilgilerine teşekkür edip tekliflerini geri çevirdim. Bunu da asla siyasetin malzemesi ya da pazarlık kozu olarak kullanmadım" ifadelerini kullandı.

Özlale, şu ifadelere yer verdi:

"Son iki sene içinde AK Parti'nin birçok milletvekili ve belediye başkanını bünyesine katmak için ne kadar yoğun çalıştığını herkes görüyor. Bu noktada benim AK Parti'ye geçmek isteyip de geçemememin ne kadar akla mantığa uygun bir senaryo olduğunu da takdirlerinize bırakıyorum."

Sürecin yorucu ve yıpratıcı olduğunu belirten Özlale, kendilerine yönelik saldırıların sona ermediğini söyledi.

Özlale, açıklamasını "Milletin bize verdiği görevi yerine getirmek için elimizden geleni yapıyoruz. Yapmaya devam edeceğiz" sözleriyle tamamladı.

1 liralık sınır yüzünden 20 yıllık bakım emeği yok sayılıyor

Yaklaşık 20 yıldır yatalak durumdaki kardeşi Mustafa’nın bakımını üstlenen Seval Hanım, hane gelirinin kriteri yalnızca 1 lira aşması gerekçesiyle evde bakım maaşından mahrum kaldı. Kira ve temel yaşam giderleriyle mücadele eden aile, geçmiş dönem ödemelerinin de faiziyle geri istenmesi üzerine yetkililere hakkaniyet çağrısında bulundu

22.11.2026 12:20:00
Eyup Kabil
 
1 liralık sınır yüzünden 20 yıllık bakım emeği yok sayılıyor
1 liralık sınır yüzünden 20 yıllık bakım emeği yok sayılıyor
Bazı hayatlar; fedakârlık, sabır ve hiç bitmeyen bir sorumluluk duygusuyla geçer. Kendi hayatlarını bir kenara bırakıp sevdiklerinin yaşamını kolaylaştırmak için yıllarını veren bu insanlardan biri de Seval Hanım. Yaklaşık 20 yıldır yatalak durumda olan kardeşi Mustafa'nın bakımını tek başına üstlenen Seval Hanım, hayatını kardeşinin ihtiyaçlarına göre şekillendiriyor. Ancak yirmi yıldır süren bu fiziksel, sosyal ve psikolojik mücadele, bugün vicdanları sorgulatan bir bürokratik engelle karşı karşıya.

Temel giderler gelir hesabına dahil edilmiyor

Evde bakım maaşında uygulanan katı kurallar gereği, hane içi gelir kriterinin yalnızca 1 lira aşılması bile desteğin kesilmesine neden oluyor. Seval Hanım ve kardeşi Mustafa, bugün yalnızca babalarından kalan ölüm aylığı ve Mustafa'nın engelli aylığı ile geçinmeye çalışıyor. Kira, elektrik, su ve mutfak masrafları gibi en temel yaşam giderleri bu sınırlı bütçeden karşılanıyor.

Bu tablo, sosyal yardım değerlendirmelerinde önemli bir soruyu gündeme getiriyor: Bir ailenin ekonomik durumu ölçülürken yalnızca haneye giren brüt gelir mi esas alınmalı, yoksa kira ve sağlık gibi zorunlu giderler de hesaba katılmalı mı?

Geçmiş ödemeler faiziyle geri istendi

Seval Hanım'ın yaşadığı mağduriyet yalnızca mevcut maaşının kesilmesiyle sınırlı değil. Geçmiş yıllarda da gelir sınırının biraz aşıldığı gerekçesiyle incelemeye alınan Seval Hanım'dan, önceki dönemlerde aldığı bakım ödemeleri faiziyle birlikte geri istendi. Yıllardır engelli kardeşine bakan Seval Hanım, bir yandan geçim mücadelesi verirken diğer yandan taksitlendirmek zorunda kaldığı bu borcu ödemeye çalışıyor.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına çağrı

Kamu kaynaklarının korunması amacıyla sosyal yardımlarda belirli kriterlerin uygulanması elzem görülse de sosyal devlet ilkesinin yalnızca matematiksel hesaplamalara dayanmaması gerektiği vurgulanıyor. Seval Hanım, kendi gibi benzer mağduriyetler yaşayan binlerce aile adına Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumlara şu taleplerle sesleniyor:

• Evde bakım desteği değerlendirmelerinde hane halkının kira, fatura ve sağlık gibi zorunlu harcamaları gelir hesabından düşülsün.

• Gelir sınırının çok küçük miktarlarda aşılması durumunda ailelerin gerçek ekonomik koşulları yerinde ve ayrıca incelensin.

• Yıllardır engelli bireylerin bakımını üstlenen ailelerin emeği ve fedakârlığı değerlendirme kriterlerine dahil edilsin.

• Geçmiş dönem ödemelerine ilişkin borçlandırmalarda ailelerin mağduriyetini derinleştirmeyecek adil düzenlemeler yapılsın.

"Bakım bir rakamdan ibaret değildir"

Seval Hanım ve kardeşi Mustafa'nın yaşadığı bu süreç, gelir kriteri engeline takılan pek çok ailenin ortak sorununu yansıtıyor. Ayrıcalık değil, yalnızca gerçek ihtiyaçların görülmesini talep eden aile, ömür boyu süren bakım sorumluluğunun 1 liralık hesaplamalara kurban edilmemesini ve insanı merkeze alan bir düzenleme yapılmasını bekliyor.

Tanju Özcan'a adli kontrol şartıyla tahliye kararı

Bolu Belediyesi'ndeki ihalelerde usulsüzlük yapıldığı iddiasıyla yargılanan ve görevden uzaklaştırılan Belediye Başkanı Tanju Özcan ve 3 tutuklu sanık hakkında mahkeme adli kontrol şartıyla tahliye kararı verdi. Özcan, başka bir dava dosyasından aldığı hapis cezası nedeniyle cezaevinde kalmaya devam edecek

21.11.2026 22:00:00
Haber Merkezi
 
Tanju Özcan'a adli kontrol şartıyla tahliye kararı
Tanju Özcan'a adli kontrol şartıyla tahliye kararı
Bolu 3. Ağır Ceza Mahkemesi'nde görülen 21 sanıklı davanın duruşmasında, çöp toplama araçlarına yersiz ödeme yapıldığı iddiaları ele alındı. Tanık beyanlarının ardından Cumhuriyet savcısı, tutuklu sanıkların tutukluluk hallerinin devamını ve tutuksuz bazı sanıkların tutuklanmasını talep etti. Savunmasında suçlamaları reddeden Özcan tahliyesini istedi.

Mahkemeden tahliye ve erteleme kararı

Mahkeme heyeti savcılığın taleplerini reddederek; Tanju Özcan, Gülden Özaydın, Basri Baytekin ve Faruk Güner'in adli kontrol şartıyla tahliyesine karar verdi. Bazı sanıkların ev hapsi tedbirleri kaldırılırken, duruşma 22 Mart 2027 tarihine ertelendi.

Öte yandan Özcan, 20 Ekim 2026'da başka bir davadan aldığı 7 yıl 3 ay 15 günlük hapis cezası kesinleşmiş olduğundan cezaevinden tahliye olamayacak.

THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!


 
THY, COP31 sayesinde ciddi gelir elde etti. THY, İstanbul-Antalya güzergahında normalde 2 bin 122 liraya inen iç hat biletini yolcu yoğunluğu nedeniyle 7 bin liraya, 9 bin 218 lira olan Business Class biletini ise 19 bin 717 liraya sattı. 

21.11.2026 16:46:00
Ömer Nezir
 
THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!
THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!

THY, COP31 sayesinde ciddi gelir elde etti. THY, İstanbul-Antalya güzergahında normalde 2 bin 122 liraya inen iç hat biletini yolcu yoğunluğu nedeniyle 7 bin liraya, 9 bin 218 lira olan Business Class biletini ise 19 bin 717 liraya sattı.

THY'nin COP31'in sona erdiği dünkü Antalya-İstanbul uçuşları tümüyle doluydu. 21 ve 22 Kasım'daki Antalya-İstanbul Havalimanı uçuşları da tümüyle dolu! Ortada bir de tezat var! Havayolu şirketleri iklimi en fazla olumsuz etkileyen kuruluşlar arasında yer alıyor.

Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!


 
 
Ülkemizde son yıllarda görülme sıklığı artan ve her 6 yetişkinden birini etkileyen migren, yoğun stres, düzensiz uyku ve ekran karşısında geçirilen uzun saatler başta olmak üzere birçok etkenle tetiklenebiliyor. O etkenlerden birinin de sonbahara özgü özellikler olduğu belirtiliyor.

21.11.2026 15:11:00
Ömer Nezir
 
Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!
Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!


Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, migren beyninin ani değişimlere oldukça duyarlı olduğuna işaret ederek,  "Sonbahar da; hızlı hava değişimleri, kısalan günler ve okul- iş temposunun yeniden başlaması dolayısıyla migrenli hastalar için zorlu bir dönemdir. Hastaların en az yarısı değişen hava koşullarının migrenlerini tetiklediğini bildirirken, mevsim geçişlerinde atak sayısının arttığını görmekteyiz" dedi.

Kadınlarda daha sık görülüyor

Kadınlarda erkeklere göre 2-3 kat fazla görülen ve herkeste farklı seyreden migrenin, yaşam kalitesini büyük ölçüde düşürdüğünü belirten Doç. Dr. Özçelik, "Bazı hastalar şikayetlerini 'başımın içinde nabız atıyor', 'gözüm oyuluyor, çivi çakılıyor', 'ışığa bakamıyorum, sese tahammül edemiyorum', 'hayat duruyor, kımıldayamıyorum' şeklinde tarif ediyorlar. Migren atağı sırasında karanlık bir odaya çekilmeden duramayan, işinden ve ailesinden kopan çok sayıda hasta görüyoruz. Çoğu hastanın, ağrıya rağmen işine devam etmek durumunda kalması ise ağrı süresinin uzamasına ve hastaların acil servislere başvurmasına yol açabiliyor" diye konuştu.. Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, sonbaharda migreni tetikleyen 8 etkeni anlattı.

Ani hava ve basınç değişimleri

Sonbaharda ani sıcaklık düşüşleri, yağmur, rüzgar ve hava basıncında dalgalanmalar, migrene yatkın beyinde ağrı yollarını kolayca uyararak ataklara yol açabilir. Bu nedenle hava durumunu takip ederek hazırlıklı olmak, büyük bir değişim beklenen günlerde uyku, beslenme ve su tüketimine daha fazla özen göstermek, gün içinde dışarı çıkmak ve fiziksel olarak aktif kalmak atağı önleyebilir veya ağrı şiddetini azaltabilir.

Kısalan günler ve bozulan uyku düzeni

Günler kısalırken vücudun biyolojik saati de bu sürece uyum sağlamada zorlanabilir. Bu değişim, her ikisi de migrenle yakından ilişkili olan uyku ve hormon ritimlerini bozabilir. Migrenli beyin düzenden hoşlanır; az uyumak kadar özellikle hafta sonları sıkça yapılabilen fazla uyumak da atakları tetikleyebilir. Hafta sonları dahil her gün yaklaşık aynı saatte yatmak ve uyanmak fayda sağlar.

Okul ve iş temposuyla artan stres

Yaz tatilinin ardından sonbaharda okulların açılması, iş yükünün artması ve yoğun tempo migrenin temel etkenlerinden olan stres seviyesini artırır. Duygu durumundaki ani değişimler de tetikleyici olduğundan dolayı, yoğun stres sonrası rahatlama döneminde de ataklara sık rastlanır. Bu nedenle; işlerimizi planlayıp küçük parçalar halinde yapmak, çalışırken kısa molalar vermek, düzenli yürüyüş ve nefes egzersizleri gibi basit yöntemler stresi kontrol ederek migren ataklarının sıklığını azaltmaya yardım eder.

Öğün atlamak,  beslenme alışkanlıklarının değişmesi ve aşırı kafein

Kahvaltıyı ihmal etmek, uzun süre aç kalmak ve çay-kahve tüketiminde aşırıya kaçmak migren ataklarına yol açabilir. Bu nedenle; öğünlere dikkat etmek, uzun süre aç kalmamak, çantada sağlıklı bir ara öğün bulundurmak ve kafein tüketiminde aşırıya kaçmamak önemlidir. Diğer taraftan sonbaharla birlikte kapalı ortamlarda vakit geçirilirken fast-food ve paketli gıda tüketiminin artması da tetikleyici olabilir, dikkatli olmakta fayda var.

Az sıvı tüketmek, susuz kalmak

Yazın sona ermesiyle susuzluk hissindeki azalma nedeniyle yetersiz sıvı alımı da migrenli kişide atak başlatmaya yetebilir. Susamayı beklemeden gün içine yayılmış şekilde su içmeye özen göstermek çok önemlidir. Masamızda bir su şişesi bulundurmamız bu alışkanlığı kazanmayı kolaylaştırır.

Kapalı ortamlar, keskin kokular ve hava kirliliği

Sonbaharla birlikte kapalı ve az havalandırılan ortamlarda daha fazla zaman geçirmek, ısıtma sistemleriyle hava kirliliğine maruz kalmak, parfüm, sigara dumanı, temizlik ürünleri gibi keskin kokuları daha yoğun hissetmek migrene yatkın kişilerde atakların tetiklenmesini kolaylaştırır. Bulunduğumuz ortamları günde birkaç kez havalandırmak, sigara dumanından ve tetikleyici olduğunu bildiğiniz kokulardan uzak durmak önemlidir.

Grip, soğuk algınlığı ve alerjenler

Sonbaharda artan üst solunum yolu enfeksiyonları ve alerjenler baş ağrısına neden olabilirken, ateş, enfeksiyon, burun tıkanıklığı, uyku kalitesinin bozulması migren ataklarını tetikleyebilir.

Sık sık ağrı kesici içmek, reçetesiz ilaç kullanmak

Reçetesiz ilaçların bilinçsizce kullanılması ve sık sık ağrı kesici içmek de migren ataklarına yol açabilir. Ayda 10–15 günden fazla ağrı kesici kullanmak, 'ilaç aşırı kullanımı baş ağrısı' denen ve ağrıyı kronikleştiren bir kısır döngüye yol açabildiğinden dolayı, ağrı kesiciyi hekim önerisiyle kullanmak, ataklar sıklaştıysa koruyucu tedavi için Nöroloğa başvurmak gerekir.

Baş ağrısı günlüğü tutun

Migren ataklarını kontrol etmek için baş ağrısı günlüğü tutmanın büyük fayda sağladığını belirten Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, şöyle konuştu: "Kendi tetikleyicilerinizi belirlemek için bir baş ağrısı günlüğü tutun. Ağrının ne zaman başladığını, ne kadar sürdüğünü ve ağrı öncesinde neler yaptığınızı not edin. Uyku düzeni, öğünler, stres, hava değişimi, parfüm ya da temizlik malzemesi kullanmak/maruz kalmak ve tüketilen yiyecek-içecekler gibi ayrıntıları not etmek, kişisel tetikleyicileri fark etmeyi kolaylaştırır. Ayrıca kullanılan ilaçları ve ağrının şiddetini de günlüğe eklemek, doktorun değerlendirmesine yardımcı olur. Bu basit kayıtlar, uygun tedavi planının oluşturulmasında önemli birer yol gösterici olabilir."

"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı

Sermaye piyasalarında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin yürütülen "fon soruşturması" kapsamında Gildencrest Capital hakkında, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından rapor hazırlandığı bildirildi

21.11.2026 13:53:00
AA
 
"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı
"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan açıklamada, yürütülmekte olan "fon soruşturması" kapsamında, MASAK tarafından "Gildencrest Capital" isimli aracı kurumla ilgili düzenlenen raporun Başsavcılığa gönderildiği belirtildi.

Raporda, söz konusu aracı kurumun 2011 yılında Londra'da mukim olarak "Tera Europe" adıyla açıldığı, şirketin yüzde 49'unun Emre Tezmen'e, yüzde 40'ının Oğuz Tezmen'e ait olduğu ifade edildi.

Şirketin adının 2024 yılında "Gildencrest Capital" olarak değiştirildiği bildirilen açıklamada, "Gildencrest Capital'in Londra'da mukim olmasına karşın fiilen işlerin İstanbul'dan ve Tera'nın kendi çalışanlarıyla yönetildiği, bağlantılı şirketlerin başına kağıt üzerinde Tera'nın eski makam şoförü ve büro memurunun konulduğu tespit edilmiştir. Gildencrest Capital'in Türkiye'deki banka hesaplarından dokuz yılda 21 milyar lira geçtiği, bu paranın 11,9 milyar lirasının Tera Yatırım'dan geldiği, 6,3 milyar lirasının ise başta Mehmed Nureddin Çevik olmak üzere 19 kişi tarafından yatırıldığı belirlenmiştir." ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, şunlar kaydedildi:

"İşlem emirlerinin Londra'dan İsviçre'deki Century City'ye, oradan da Borsa İstanbul'a gönderildiği, borsada işlemi yapan 'yabancı yatırımcı' olarak göründüğü, arkasındaki isimlerin ise kayıtlara yansımadığı anlaşılmıştır. Hisselerin yabancı hesap adına alınıp satıldığı için kazancın da yurt dışındaki hesapta biriktiği, hisse işlemlerinden elde edilen kazancın yaklaşık 7,8 milyar lira olduğu görülmüştür. Paranın bir bölümünün ise doğrudan yurt dışına çıkarıldığı, 6,3 milyar liranın Çekya ve Londra'daki hesaplara gönderildiği, bunun yalnızca 2,2 milyar lirasının geri döndüğü, 4,1 milyar lira dışarıda kaldığı, dışarıda kalan paranın 3,4 milyar lirasının ise Tera Yatırım'a ait olduğu belirlenmiştir."

2026'nın ilk aylarında yurt dışındaki hesaptan iki büyük ödeme yapıldığı kaydedilen açıklamada, "Enver Çevik'in İsviçre'deki hesabına 4,5 milyar lira, Muhammed Yarız'ın İsviçre'deki hesabına 0,5 milyar lira gönderildiği, benzer tarihte Burhan Tunç Özkan'a 1 milyar lira ödendiği tespit edilmiştir. Gildencrest Capital'in yeni bir saklama hesabı açtığı, kasımda 504 milyon lira değerinde hissenin Bahamalar'daki bir banka hesabına aktarıldığı, 1,95 milyar liralık hissenin aktarımının ise son anda MASAK tarafından durdurulduğu bildirilmiştir. Bu paranın TMSF bünyesindeki gönüllü iade hesabına yatırılması için başsavcılığımızca karar alınmış, ayrıca yurt dışına çıkarılan malvarlıklarının ülkemize iadesi konusunda adli istinabe yoluna başvurulmuştur." ifadelerine yer verildi. 

'Çöl Kaplanı' Fahrettin Paşa rahmetle yad ediliyor


 
Birinci Dünya Savaşı sırasında Medine'yi 2 yıl 7 ay boyunca savunan, askeri dirayeti ve kararlılığı nedeniyle "Çöl Kaplanı" olarak anılan Fahreddin Paşa, vefatının 78. yılında hayırla yad ediliyor.
 

21.11.2026 11:46:00 / Güncelleme: 21.11.2026 12:18:38
Haber Merkezi/AA
 
 'Çöl Kaplanı' Fahrettin Paşa rahmetle yad ediliyor
 'Çöl Kaplanı' Fahrettin Paşa rahmetle yad ediliyor

Soyadı Kanunu'nun ardından Türkkan soyadını alan Ömer Fahreddin Paşa, 1868'de bugün Bulgaristan sınırları içinde bulunan Rusçuk'ta dünyaya geldi. Dedesi 3. Selim'in kurduğu Nizam-ı Cedid Ordusu'nda topçubaşı olarak görev yapan Ömer Ağa, babası ise Tuna Vilayeti Posta ve Telgraf Müdürü olarak görev yapan Mehmed Nahid Efendi olan Fahreddin Paşa'nın annesi Fatma Adile Hanım ise Mohac Meydan Muharebesi'nin kazanılmasında önemli payı olan Akıncı Bali Bey'in soyundan geliyor.

Kurmay yüzbaşı olarak orduya katıldı

Fahreddin Paşa, 93 Harbi'nin (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) ardından ailesiyle İstanbul'a geldi. Harp Okulunu 1888'de, Erkan-ı Harbiyye'yi ise 1891'de bitiren Fahreddin Paşa, kurmay yüzbaşı olarak orduya katıldı. Askerlik hayatı boyunca farklı bölgelerde görev yapan Paşa, Balkan Savaşı sırasında Çatalca savunmasındaki başarısıyla Edirne'nin geri alınmasında rol oynadı.
Osmanlı Devleti'nin 1914'te Birinci Dünya Savaşı'na girmesi üzerine miralay (albay) rütbesiyle 4. Ordu'ya bağlı 12. Kolordu Kumandanı olarak Musul'da görev yapan Fahreddin Paşa, 25 Kasım 1914'te mirlivalığa (tuğgeneral) terfi etti. 26 Ocak 1915'te 12. Kolordu'daki görevinin yanı sıra 4. Ordu kumandan vekilliğine getirildi.
Bu dönemde Urfa, Zeytun, Haçin ve Musadağı'ndaki Ermeni ayaklanmalarının bastırılmasında görev alan Fahreddin Paşa'nın askeri kariyerindeki en önemli dönüm noktalarından biri ise Hicaz'daki gelişmeler oldu.

'Hain' Şerif Hüseyin isyanı üzerine Medine'ye gönderildi

İngilizlerle anlaşan Mekke Şerifi Hüseyin'in Osmanlı Devleti'ne karşı isyana hazırlandığı haberinin alınması üzerine Fahreddin Paşa, 4. Ordu Kumandanı Cemal Paşa tarafından 28 Mayıs 1916'da Medine'ye gönderildi. 31 Mayıs'ta şehre ulaşan Paşa, yaptığı incelemelerin ardından Şerif Hüseyin'in kısa süre içinde isyan edeceğini Cemal Paşa'ya bildirdi.
İngiliz ajanı Şerif Hüseyin ve dört oğlu, 3 Haziran 1916'da Medine çevresindeki demir yolu ve telgraf hatlarını tahrip ederek isyanı başlattılar. 5-6 Haziran gecesi Medine karakollarına saldıran isyancılar, Fahreddin Paşa'nın aldığı tedbirler sayesinde geri püskürtüldü.

Hainlere dersini verdi

İsyancıların sayısının yaklaşık 50 bin, Hicaz bölgesindeki Osmanlı askerlerinin sayısının ise 15 bin civarında olduğu bu dönemde Fahreddin Paşa karşı harekata geçti. Bazı bölgelerde isyancıları yenilgiye uğratan Paşa, 15 Temmuz 1916'da yeni birliklerle takviye edilen Hicaz Kuvve-i Seferiyyesi Kumandanlığına getirildi.
İsyancılar, Mekke Valisi Galib Paşa'nın tedbirsizliği nedeniyle genel saldırıya geçerek Cidde, Mekke ve Taif'i ele geçirdi. Fahreddin Paşa'nın savunduğu Medine dışında Hicaz'daki büyük merkezlerin önemli bölümü isyancıların kontrolüne geçti. Kanal Harekatı'nın devam etmesi nedeniyle bölgeye yeni asker gönderilemezken Paşa, elindeki kısıtlı imkanlarla Medine'nin savunmasını sürdürdü.
Şehir ve çevresinde güvenlik hattı oluşturmak amacıyla Aşar Boğazı, Bi'riderviş, Bi'riabbas ve Bi'rireha mevkilerini isyancılardan temizleyen Fahreddin Paşa, 29 Ağustos 1916'da Medine çevresinde yaklaşık 100 kilometrelik emniyet şeridi oluşturdu. İstanbul'dan sürekli takviye kuvvet talep etmesine rağmen dönemin şartları nedeniyle bu talepler karşılanamadı.

Kısıtlı imkanlarla 2 yıl 7 ay süren müdafaa

Medine'nin Suriye ile bağlantısını sağlayan Hicaz demir yolunun korunması zamanla güçleşti. Bedevilerin Şerif Hüseyin ve İngilizlerin safına geçmesi, demir yolu hattına yönelik saldırılar ve İngiliz casusu Lawrence'ın rayları dinamitle tahrip ettirmesi şehrin dış dünyayla irtibatını önemli ölçüde kesti.
Demir yolu bağlantısının zayıflaması ve iaşe imkanlarının azalması üzerine Medine'nin tahliyesine karar verildi. Önce yeni tayin edilen Mekke Emiri Şerif Haydar Paşa ailesiyle birlikte şehirden ayrıldı. Ardından yerli halk Şam'a gönderildi. Fahreddin Paşa ise emrinde kalan az sayıdaki kuvvetle hem çöl yolunu hem de şehri savunmaya devam etti.
Hicaz demir yolunun Medine'ye yakın Müdevvere İstasyonu'nun düşman eline geçmesinin ardından şehir isyancılar tarafından kuşatıldı. Dışarıdan yardım ulaştırılamayan Medine'de halk ve asker arasında açlık ve hastalık baş gösterdi. Buna rağmen Fahreddin Paşa müdafaayı sürdürdü.
Kuşatma öncesinde İstanbul hükümetinin kalenin tahliye edilmesi yönündeki teklifine karşılık Paşa, "Medine Kalesi'nden Türk bayrağını ben kendi elimle indiremem, eğer mutlaka tahliye edecekseniz buraya başka bir kumandan gönderin" cevabını verdi.
Fahreddin Paşa ve askerleri bir yandan düşman kuvvetleriyle, diğer yandan açlık ve hastalıkla mücadele ederken Osmanlı Devleti savaşta yenilgiye uğradı ve 30 Ekim 1918'de Mondros Mütarekesi'ni imzaladı. Mütarekenin 16. maddesi uyarınca teslim olması gereken Paşa, kendisine ulaşan ilk bildirimleri hem teyit etmek hem de zaman kazanmak istedi.
Halifeden gelmediği gerekçesiyle İstanbul hükümetinin gönderdiği yüzbaşının tebliğini kabul etmeyen Fahreddin Paşa, İngilizlerin ve Şerif Hüseyin'in kuvvetlerinin teslim çağrılarına da karşılık vermedi. Daha sonra padişahın imzasını taşıyan teslim emri kendisine ulaştırıldı. Askerlerin çoğu hasta, cephane, ilaç ve giyecek stoklarının tükenmiş olmasına rağmen direnişini sürdüren Paşa, sonunda kendi subaylarının da baskısıyla teslim olmayı kabul etti.

Direnişe devam

Teslim şartlarında, Hicaz Kuvve-i Seferiyyesi Kumandanı Fahreddin Paşa'nın 24 saat içinde Haşimi kuvvetlerinin karargahında misafir edilmesi öngörülüyordu. Ancak Paşa, Ravza-i Mutahhara yakınındaki bir medreseye giderek önceden hazırlattığı yatağına uzandı ve buradan ayrılmayacağını bildirdi. Komutan vekili Necib Bey ve beraberindekiler tarafından 10 Ocak 1919'da götürülen Fahreddin Paşa'nın ardından Şerif Abdullah'ın kuvvetleri 13 Ocak'ta Medine'ye girdi. Böylece şehir, Mondros Mütarekesi'nden 72 gün sonra teslim edildi.

Kutsal Emanetler'i İstanbul'a gönderdi

"Mehmetçik" ifadesini resmi yazışmalarında kullanarak askeri terminolojinin bir parçası haline gelmesine öncülük eden Fahreddin Paşa, Medine müdafaası sırasında şehrin ve askerlerin güvenliğinin yanı sıra Mescid-i Nebevi'de muhafaza edilen Kutsal Emanetler'in korunmasına da önem verdi. Olası bir işgal ve yağma ihtimalini değerlendiren Paşa, Hazreti Muhammed'in kabrinde bulunan emanetlerin İstanbul'a nakledilmesini teklif etti. Hükümetin sorumluluğu kendisinde olmak şartıyla kabul ettiği teklif üzerine bir komisyon kuruldu. Emanetler tek tek kontrol edilerek kayıt altına alındı ve 2 bin askerin koruması altında İstanbul'a gönderildi.
Kutsal Emanetler arasında Hazreti Peygamber'i ziyarete gelenler ve farklı dönemlerdeki yöneticiler tarafından gönderilen hediyeler bulunuyordu. Kur'an-ı Kerim gibi yazma eserlerin yanı sıra altın, gümüş ve değerli taşlarla süslenmiş çeşitli eşya ve araç gereçlerden oluşan emanetler bugün Topkapı Sarayı'nda sergileniyor.
İngilizler tarafından "Türk Kaplanı" ve "Çöl Kaplanı" olarak adlandırılan Fahreddin Paşa, 27 Ocak 1919'da savaş esiri olarak Mısır'a gönderildi. 5 Ağustos'ta ise Malta'ya sürgün edildi. Sürgün sırasında işgalci devletlerin kurdurduğu mahkeme tarafından ölüme mahkum edilen Paşa, Ankara hükümetinin girişimleri sonucunda 8 Nisan 1921'de Malta'dan kurtuldu.

Kabil sefirliği yaptı

Malta'dan kurtulmasının ardından Berlin'de Enver Paşa ile karşılaşan Fahreddin Paşa, onun daveti üzerine Moskova'ya geçti ve burada İslam İhtilal Cemiyetleri İttihadı Kongresi'ne katıldı. Milli Mücadele'ye katılmak üzere 24 Eylül 1921'de Ankara'ya gelen Paşa, 9 Kasım 1921'de Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Kabil sefirliğine tayin edildi. Türk-Afgan dostluğunun gelişmesinde önemli rol oynayan Fahreddin Paşa, görev yaptığı dönemde Afganistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesine katkı sağladı, Milli Mücadele'ye maddi desteklerin gönderilmesini sağladı.
Sefirlik görevinin 1926'da sona ermesi üzerine Türkiye'ye dönen Fahreddin Paşa, 5 Şubat 1936'da tümgeneral rütbesiyle ordudan emekliye ayrıldı.
Fahreddin Paşa'nın, Ayşe Sıdıka Hanım'la evliliğinden kendileri de daha sonra generalliğe kadar terfi eden Mehmet Selim, Mehmet Orhan, Ayhan ve Subhiye isimli dört çocuğu oldu.

Kabri Aşiyan Mezarlığı'nda

Hayatının son dönemini Türkiye'de geçiren Fahreddin Paşa, 22 Kasım 1948'de 80 yaşında vefat etti. Vasiyeti üzerine Aşiyan Mezarlığı'na defnedilen Paşa, Medine müdafaasıyla özdeşleşen adı ve "Çöl Kaplanı" lakabıyla tarihteki yerini aldı.

KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi


 
 
 
Sabahları öksürerek uyanmak, merdiven çıkarken eskisinden daha çabuk yorulmak ya da kısa bir yürüyüşte nefes nefese kalmak… Çoğu zaman yaşa, sigaraya veya kondisyon eksikliğine bağladığımız bu yakınmalar, ciddi bir akciğer hastalığı olan ve sinsice ilerleyen KOAH’ın ilk habercileri arasında yer alabiliyor.

21.11.2026 11:29:00
Ömer Nezir
 
KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi
KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi

Uzman hekimler, hava yollarında kalıcı daralma ve akciğer dokusunda hasarla seyreden KOAH'ın (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı) genellikle yıllarca fark edilmeden sinsice ilerlediğini belirtiyor. Bazı erken sinyallerin gözden kaçmaması kritik önem taşıyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Baykal Tülek, KOAH'ın en önemli risk faktörünün sigara kullanımı olduğunu, ancak sigara içmediği halde sigara dumanına maruz kalma, özellikle sonbahar-kış aylarında hava kirliliği, evlerde kullanılan odun ve kömür gibi yakıtların dumanı, mesleki toz ve kimyasal maruziyetlerle genetik yatkınlığın da bu sinsi hastalığa yol açabildiğini belirtti. Prof. Dr. Tülek, "Özellikle gençlerde yaygınlaşan elektronik sigara kullanımı da endişe vericidir. Elektronik sigaraların solunum yollarını tahriş ederek ciddi zararlar verebildiği bilinmektedir. Bu nedenle elektronik sigaraları güvenli bir alternatif olarak görmek doğru değildir" dedi.


Ölüm nedenlerinde dünya üçüncüsü

KOAH'ın dünyada ölüm nedenleri arasında 3. sırada yer aldığına dikkat çeken Prof. Dr. Tülek, ülkemizde de KOAH'ın da içinde bulunduğu solunum sistemi hastalıklarının ölüm nedenleri arasında 3. sırada bulunduğunu belirterek, KOAH belirtilerinin erken dönemde tanınmasının, tedavide büyük önem taşıdığını vurguluyor. Prof. Dr. Tülek, 18 Kasım Dünya KOAH Günü kapsamında yaptığı açıklamada, bu sinsi hastalığın gözden kaçabilen 7 erken belirtisini anlattı.

1. Sabahları tekrarlayan öksürük... Özellikle sigara kullanan kişiler sabah öksürüğünü normal kabul edebilmektedir. Oysa sabah öksürüğü alışılması gereken bir durum değil, vücudumuzun bize verdiği bir uyarı olabilir.
2. Sürekli veya tekrarlayan balgam çıkarma. Her sabah balgam çıkarıyor olmak normal değildir.
3. Merdiven çıkarken veya yokuş yürürken nefes darlığı... KOAH'ın en karakteristik belirtilerinden biridir. Başlangıçta yalnızca hızlı yürüyüşte veya merdiven çıkarken hissedilir. Kişi çoğu zaman bunu yaşına ya da hareketsizliğine bağlar. Oysa eskiden rahatlıkla yapılan aktivitelerde nefes darlığı gelişmesi önemli bir uyarıdır.
4. Nefes alıp verirken hırıltı veya ıslık sesi.
5. Göğüste sıkışma veya baskı hissi. Bu yakınma KOAH'a eşlik edebilse de kalp hastalıkları dahil farklı nedenlerle de ortaya çıkabileceği unutulmamalıdır.
6. Sık tekrarlayan veya uzun süren solunum yolu enfeksiyonları. Her kış tekrarlayan bronşit atakları, enfeksiyon sonrasında haftalarca devam eden öksürük ve balgam yakınmaları altta yatan bir hava yolu hastalığının işareti olabilir.
7. Çabuk yorulma ve günlük hareketlerin azalması...

Hasar geri döndürülemiyor ama ilerleyişi yavaşlatmak mümkün


Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Baykal Tülek, KOAH'ın erken sinyalleri arasında yer alabilen belirtilerin bulunmasının mutlaka KOAH anlamına gelmeyeceğini ancak dikkatli olmak gerektiğini vurgulayarak şöyle konuştu: "Özellikle 40 yaş üzerinde, sigara öyküsü veya başka risk faktörleri bulunan kişilerde bu yakınmaların araştırılması gerekir. KOAH tanısı, solunum fonksiyon testi (spirometri) ile doğrulanır. KOAH'ta oluşmuş akciğer hasarı tümüyle geri döndürülemese de sigaranın bırakılması, uygun ilaç tedavileri, düzenli fiziksel aktivite, gerekli aşıların yapılması ve gerektiğinde solunum rehabilitasyonu sayesinde hastalığın ilerleyişi yavaşlatılabilir, yakınmalar azaltılabilir ve yaşam kalitesi artırılabilir."
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.