İsveç'ten Türkiye'ye NATO resti

NATO üyelik başvurusunun kabul edilebilmesi için Türkiye'nin onayına muhtaç olan İsveç'in Başbakanı Ulf Kristersson, Türkiye'nin kendilerinden "veremeyecekleri şeyler" istediğini söyledi. Bir düşünce kuruluşunun, NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg'in de katıldığı konferansında konuşan Kristersson, Türkiye'nin, ülkesinin NATO'ya üyelik başvurusunu onaylayacağından emin olduğunu ancak Ankara'nın destek için getirdiği önkoşulları sağlayamayacaklarını kaydetti. "Türkiye'nin bir karar vereceğinden eminiz ama ne zaman vereceğini bilemiyoruz" diye konuşan Kristersson, bu kararın Türk iç politikasının yanı sıra "İsveç'in talebinde ciddi olduğunu gösterme kabiliyetine" bağlı olduğunu kaydetti. Kristersson, "Türkler hem yapacağımızı söylediğimiz ve yaptığımız şeyleri gördüklerini teyit ediyor, hem de veremeyeceğimiz veya vermek istemediğimiz şeyler istiyorlar" diye konuştu. Konferansa katılan Finlandiya Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto da, ülkesinin NATO'ya İsveç ile eş zamanlı olarak katılacağını söyledi. Haavisto, "Finlandiya NATO'ya üye olma konusunda, İsveç'e yeşil ışık yakılmasını bekleyemeyecek kadar aceleci değildir" diye konuştu. İsveç medyasına verdiği röportajda Türkiye'nin İsveç ve Finlandiya'nın NATO üyeliğini engellemeye devam etmesinin NATO'nun kendi güvenilirliğine de zarar verdiğini söyleyen bakan, "İttifak'ın açık kapı politikası vardır. Açık kapıları olmadığı ortaya çıkarsa, bu kendi politikalarına aykırı olur" dedi.

Ankara 'evet' demezse üye olamıyorlar

28 NATO üyesi ülkenin parlamentoları İsveç ve Finlandiya'nın üyeliklerine onay verdi. Türkiye ve Macaristan iki ülkenin NATO üyeliğini henüz onaylamamış olan tek ittifak üyeleri. İsveç, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından, Mayıs ayında NATO'ya üye olma başvurusunda bulunmuştu. Bir devletin NATO üyeliğine kabul edilebilmesi için müttefiklerin her birinin onayı gerekiyor. İsveç ve Finlandiya'yı ülkemizi hedef alan terör faaliyetlerinde bulunan örgütlere ev sahipliği yapmakla suçlayan Ankara, Helsinki ve Stockholm'e yeşil ışık yakmak için terör örgütü iltisaklı bir grup kişinin Türkiye'ye iade edilmesini istiyor. İki kuzey Avrupa ülkesi, 2022 yılında Türkiye ile üçlü bir mutabakata varmışlardı. Geçen yıl, İsveç yüksek mahkemesi, İsveç'te yaşayan ve terör örgütü FETÖ'ye yakın olduğu iddia edilen bir gazetecinin iadesine izin vermemiş, Ankara da bu karardan hayal kırıklığına uğradığını dile getirmişti.

Stoltenberg'den Türkiye'ye emrivaki

Öte yandan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, İsveç'in Türkiye'nin onayını sağlamak için gereken adımları attığı için ittifaka katılmasının zamanının geldiğini söyledi. İsveç medyasına konuşan  Stoltenberg, "İsveç için onama sürecini nihayete erdirmenin zamanının geldiğini söyledim. İsveç'in NATO üyesi olacağından eminim. Bunun için kesin bir tarih vermek istemiyorum. Şimdiye kadar nadir görülen olağan dışı ve hızlı bir üyelik süreci oldu. Normalde yıllar alıyor" ifadelerini kullandı. İsveç ve Finlandiya, Mayıs ayında Rusya'nın Ukrayna'yı işgal etmesinin ardından, askeri bir ittifaka katılmama politikalarına son vererek NATO'ya üye olma kararı almıştı. HABER MERKEZİ

AB ve NATO anlaştı

Bu arada Avrupa Birliği (AB) ile NATO dün Brüksel'de güvenlik işbirliğini güçlendirmeyi hedefleyen bir bildiri imzalandı. Bildiriye AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB Konseyi Konseyi Başkanı Charles Michel ve NATO Genel Serketeri Jens Stoltenberg imza attı. Özellikle enerji ve su tedariği gibi altyapıya ilişkin kritik konularda işbirliğini artırmayı hedefleyen AB ve NATO; dezenformasyon, Birlik ve İttifak üyelerinin iç işlerine dışarıdan müdahale ve iklim değişiminin güvenlik politikalarına etkisi gibi alanlarda da daha yakın çalışmayı planlıyor. NATO'nun Brüksel'deki karargahında dün imzalanan bildiri, 2016 ve 2018 yıllarında imzalanan ortaklık anlaşmalarının üzerine inşa edildi. Üçüncü ortaklık bildirisinin çalışmalarına aslında 2021 yılında başlanmış ve aynı yıl imzalanması kararlaştırılmıştı, ancak taraflar arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle gecikmeler yaşandı. İmzalanan anlaşma ile ilgili temel sorunlardan biri planlanan işbirliğinin Türkiye nedeniyle kalıcı olup olmayacağı. NATO üyesi Türkiye, AB ile gizli bilgilerin değiş tokuşunu öngören anlaşmanın uygulanmasını engellemiş, bu nedenle AB ve NATO arasındaki askeri işbirliği bazı alanlarda ya karmaşık hale gelmiş ya da yüzeysel kalmıştı. Türkiye'nin bu anlaşmanın da hayata geçirilmesine engeller çıkarmasından endişe ediliyor.