logo
16 KASIM 2026

Kapitalist sistemde kadın ve hakları -1-

Kapitalist dünyanın kadına bakışını anlamak için, Kapitalist düşüncenin temellerini yeniden değerlendirmemiz gerekir

07.08.2026 00:45:00
Haber Merkezi
 
Kapitalist sistemde kadın ve hakları -1-
Kapitalist sistemde kadın ve hakları -1-
Kapitalist dünyanın kadına bakışını anlamak için, Kapitalist düşüncenin temellerini yeniden değerlendirmemiz gerekir.

Kaynakları sınırlı gören Kapitalizm, üretime odaklanmıştır. Üretimi arttırmanın yolunun maliyetleri düşürmekten geçtiğine inanan kapitalizm, işçi ücretlerini düşük tutacak uygulamaları desteklemiştir.

Hiçbir zaman tam istihdamın sağlanmadığı bu sistemde, eksik istihdam veya doğal işsizlik oranları, ekonomiler için faydalı algılanmıştır. Emek talebinin yetersiz olması, yani işsizliğin ortaya çıkması, işçi ücretlerini düşürecektir. O yüzden dikkat edilirse kapitalist modellerin uygulandığı ülkelerde işçi ücretleri, asgari geçim sınırında konumlanır.

Liberal–kapitalist modeller, kadının özgürleştirilmesi için onun aile ortamından topluma çekilmesini savunurlar. Burada çok önemli bir noktaya dikkat çekmemiz gerekir; kapitalizm, kadını toplumun içerisinde olmaya davet ederken, onu çalışma ortamına davet eder.







Liberal anlayışlara göre kadının özgürleşmesi için fabrikalarda çalışması ve üretime katılması gerekir.

Bu yüzden Batı toplumunda birazdan değineceğimiz örneklerde de görüleceği üzere, kadın, sanayide ve üretimde yüzyıllardan beri en ağır şartlarda yer alarak sözde özgürleştirilirken; aynı Batı dünyasında İngiltere, Almanya ve ABD'de, 20.yüzyılın başına kadar Fransa ve İtalya'da daha 50 yıl öncesine kadar kadının siyasi hakları yoktu.

Liberal–kapitalist anlayışlara göre kadının özgürleşmesi demek, onun çalışma ortamına dahil edilmesi demektir. Yoksa bu özgürlükten maksat, kadının siyasi haklar edinmesi, iktisadi olarak kimseye muhtaç olmayacak bir gelire devlet tarafından kavuşturulması veya sosyal faaliyetlerin ve organizasyonların içinde olması değildir.







Kapitalizmin kadının sözde özgürleştirme adı altında üretime katılmasını istemesinin birkaç sebebi vardır.

1– Kadın, daha ucuz ücretle çalıştırılmaktadır. ABD'nin işgücü istatistikleri dikkatle incelendiğinde; kadın, 200 branşta ortalama olarak erkekten %50 daha düşük ücretle çalıştırılmaktadır.  Daha ucuza çalıştırılabilen kadın, maliyetleri aşağı düşürmektedir.

2– Kadının çalışma ortamına yoğunluklu olarak katılması, işgücü oranını arttırmakta; bu da piyasalarda emek fazlası oluşturup ücretleri aşağıya çekmektedir.

3– Bir diğer sebep ise, kapitalizmin ihtiyaçları sınırsız gören yanlış algılamasından kaynaklanmaktadır. Kadının çalıştığı bir aile ortamında çocuk sayısı ister istemez, ya hiç olmayacak ya da çok az sayıda olacaktır.

Kaynakları sınırlı, ihtiyaçları sınırsız gören kapitalizm, nüfusun artmasını büyük bir problem olarak kabul etmektedir. "Anne" olan kadın yerine "fabrikada çalışan" kadın, yani "tüketime değil üretime katkıda bulunan kadın" kapitalist modellerin hedefidir.







AB son dönemlerde Sosyal Güvenlik sistemlerinde yaşanan ciddi problemlerin çözümünü de kadının daha fazla çalışmasında görmektedir. Çünkü, aksi taktirde ülkelerin bütçeleri üzerinde yük oluşturan Sosyal Güvenlik sistemini finanse etmeleri mümkün değildir.

Milli Ekonomi Modeli'nde ise kadının ekonomiye en önemli katkısı onun tüketmesi ile sağlanmaktadır.

Tüketim yanlı bir denge analizi olan Milli Ekonomi Modeli, üretim ile tüketim arasındaki dengenin sağlanmasını, geliri devlet tarafından desteklenen hane halklarının tüketmesi ile temin etmektedir.

Kapitalist dünyada kadının üretime katılma süreci, bir sürü akıl almaz eziyeti de beraberinde getirmiştir.

Batı'da kadın, asıl zulmü, sanayi toplumuna geçiş aşamasında yaşamıştır. Nitekim 17. yüzyılda İngiltere'de ortaya çıkan ve Avrupa'da yayılan sanayi devrimi ile büyüyen bir işçi sınıfı oluştu. Böylece el emeğine dayanan eski üretim mekanizması yıkılmış oldu. Bu süreçte, oluşan işçi sınıfının içinde kadınlar da yer alıyorlardı.







Kadınlar, erkeklerle aynı şartlarda, hatta yer yer daha ağır şartlarda ve ancak erkeğin yarısı kadar ücretle çalışıyorlardı.

Kadınların 19. yüzyılda ev sektöründen sonra en yoğun çalıştıkları alan tekstil sanayii idi. Madenlerde çalışan kadınların vücutlarında ciddi deformasyonlar görüldü. Mide ve akciğer rahatsızlıklarına yakalandılar. Nihayet, 1842'de B. Britanya'daki madenlerde kadınların çalışması yasaklandı. 1847'de ise kadınların çalışmaları 10 saatle sınırlandı.

19. yüzyılda kadınlar, tekstilin dışında hemen her işte çalışıyorlardı. 20. yüzyılda ise kadının çalışması daha farklı bir boyut kazandı.

2. Dünya Savaşı sırasında kadınlar, tehlikeli koşullarda ve erkeklerin yarısı kadar ücret alarak çalışmaya teşvik edildiler.

İşverenler, kadın işçilerden büyük kârlar elde ederlerken, kadınlara erkeklerden daha az ücret ödüyordu. 19. yüzyıl sonlarında İngiltere'de işçi grevlerinin yoğun göründüğü dönemdir.

Kibritçi kızlar Fast End'deki fabrikalarda çok ağır koşullarda çalışıyorlardı. Beyaz fosfor maddesiyle çalışmanın bir sonucu olarak çene kemikleri çürümüştü.

Avrupa'da kadınla erkeğe eşit ücret verilmesi ancak 1936'da gündeme geldi." Devam edecek (Prof. Dr. Haydar Baş Milli Ekonomi Modeli)

Çekleri kırdırıp milyonları aktardılar: 4 ilde 11 gözaltı

Karabük merkezli 4 ilde düzenlenen operasyonda, firmaları 55 milyon TL zarara uğrattıkları tespit edilen 11 şüpheli yakalandı. Şüphelilerin, usulsüz çek bozdurma yöntemiyle yaklaşık 55 milyon TL'lik para trafiği oluşturdukları belirlendi

14.11.2026 11:39:00
İHA
 
Çekleri kırdırıp milyonları aktardılar: 4 ilde 11 gözaltı
Çekleri kırdırıp milyonları aktardılar: 4 ilde 11 gözaltı
Karabük Cumhuriyet Başsavcılığınca "nitelikli dolandırıcılık" ve "resmî belgede sahtecilik" suçları kapsamında yürütülen soruşturma çerçevesinde, İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Şube Müdürlüğü ekipleri çalışma başlattı.






Bir ihbarı değerlendiren ekipler, Karabük'te faaliyet gösteren bir firmanın muhasebe çalışanının, 800 bin TL ile 1,5 milyon TL arasında değişen tutarlarda çekler düzenlediğini ve bu çekleri anlaşmalı olduğu faktoring çalışanları aracılığıyla usulsüz şekilde bozdurduğunu tespit etti. Elde edilen paraların farklı kişilerin hesaplarına gönderildiği ve şüpheliler arasında paylaşıldığı öne sürüldü.

Şüpheliler arasındaki yazışma ve sesli mesajların da soruşturma dosyasına girdiği öğrenilirken, incelemelerde ilk etapta yaklaşık 55 milyon TL'ye yakın para trafiği bulunduğu belirlendi. Soruşturma kapsamında firmaların toplam 55 milyon TL zarara uğratıldığı tespit edildi.

4 ilde eş zamanlı operasyon

KOM Şube Müdürlüğü ekiplerince 45 personelin katılımıyla aralarında faktöring çalışanlarınında bulunduğu Karabük, Ankara, İstanbul ve Bartın'da eş zamanlı operasyon düzenlendi. Operasyonda Karabük'te 6, Ankara'da 3, İstanbul'da 1 ve Bartın'da 1 olmak üzere toplam 11 şüpheli yakalandı.

Karabük Emniyet Müdürlüğünden yapılan açıklamada, kent genelinde vatandaşların huzur ve güvenliğini tehdit eden suç ve suç odaklarıyla mücadelenin kararlılıkla sürdürüleceği bildirildi.



























Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı

Van'ın Gürpınar ilçesinde kar ve buzlanma nedeniyle yolda kalan çiftçiler, iş makinelerinin desteğiyle kurtarıldı

13.11.2026 13:58:00
İHA
 
Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı
Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı
Van'da geçtiğimiz günlerde etkili olan kar yağışı ve buzlanmaya karşı çalışmalar devam ediyor. Gürpınar ilçesine bağlı Sıcaksu Mahallesi yolundan ilçe merkezine gitmeye çalışan çiftçiler, kar ve buzlanma nedeniyle traktör ve römorklarıyla yolda kaldı. Durumun Kırkgeçit Şantiye Şefliğine bildirilmesi üzerine ekipler hızla harekete geçti.






Bölgeye sevk edilen iş makineleriyle başlatılan çalışma ile yolda kalan traktör ve tarım makineleri halat yardımıyla iş makinelerine bağlanarak bulundukları yerden çıkarıldı. Ekiplerin çalışmasıyla çiftçilerin ana yola güvenli şekilde ulaşmaları sağlandı.








Karla mücadele ekipleri, ayrıca Sıcaksu Mahallesi'ne bağlı Tüzek Mezrası yolunda da kar temizleme çalışması yaptı.

Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti

Sağlık Bakanlığınca hayata geçirilen Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi (UHDS) ile vatandaşlar aile hekimliği randevularına online olarak katılabilecek

13.11.2026 13:53:00
İHA
 
Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti
Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti
Sağlık hizmetlerine erişimin kolaylaştırılması, vatandaşlara sunulan sağlık hizmetlerinin sürekliliğinin sağlanması ve sağlık hizmetlerinde dijital imkanların etkin kullanılması amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi (UHDS) geliştirildi. UHDS; vatandaşların bulundukları ortamdan ayrılmadan, randevu aldıkları hekim ve ilgili sağlık personeliyle çevrim içi ve görüntülü görüşme gerçekleştirmelerine imkan sağlayan Bakanlığın dijital sağlık uygulaması sağlık hizmetlerinin niteliğine uygun olarak uzaktan görüşme, danışmanlık, bilgilendirme, izlem ve takip hizmetleri sunuyor.






UHDS hakkında bilgiler veren Dr. Okşan Serpil Can, "Bu sistem sayesinde vatandaşlarımız, özellikle yaşlı, engelli, kronik hastalığı bulunan veya sağlık kuruluşuna ulaşmakta güçlük yaşayan bireyler, uygun sağlık hizmetlerini bulundukları ortamdan alabilmektedir" dedi.








Aile Hekimi Dr. Okşan Serpil Can, UHDS ile vatandaşların uzaktan kolay bir şekilde danışmanlık alabileceklerini vurgulayarak "Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi, yani UHDS, sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştıran ve vatandaşlarımızın hekimleriyle görüntülü görüşme yoluyla sağlık hizmeti almasını sağlayan önemli bir uygulamadır. Bu sistem sayesinde vatandaşlarımız, özellikle yaşlı, engelli, kronik hastalığı bulunan veya sağlık kuruluşuna ulaşmakta güçlük yaşayan bireyler, uygun sağlık hizmetlerini bulundukları ortamdan alabilmektedir. Aile hekimliği hizmetlerinin yanı sıra; gebelik ve lohusalık takibi, kanser tarama sonuçlarının değerlendirilmesi, sigara bırakma danışmanlığı ve Sağlıklı Hayat Merkezlerinin danışmanlık hizmetleri de uzaktan sunulabilecektir" diye konuştu.








UHDS ile sağlık hizmetlerinin sürekliliğinin ve erişilebilirliğinin sağlanması amaçlandığını söyleyen Can, "UHDS ile amacımız yalnızca sağlık hizmetine erişimi kolaylaştırmak değil, aynı zamanda sağlık hizmetlerinin sürekliliğini sağlamak, hasta takibini güçlendirmek ve ihtiyaç duyulan durumlarda vatandaşlarımızı doğru sağlık kuruluşlarına zamanında yönlendirmektir. Unutulmamalıdır ki uzaktan sağlık hizmetleri, yüz yüze muayenenin yerine geçmesi gereken her durumda değil, uygun olduğu durumlarda tamamlayıcı bir hizmet olarak sunulacaktır. Vatandaşlarımızı bu sistemi etkin kullanmaya davet ediyoruz" ifadelerini kullandı.








Vatandaşlar aile hekimliği randevularına MHRS web sitesi, MHRS mobil uygulaması veya e-Nabız uygulamasındaki 'Randevularım' bölümünde yer alan kamera simgesi aracılığıyla katılabilecek. Ayrıca MHRS'de kayıtlı doğrulanmış telefon numaralarına gönderilen SMS bağlantıları üzerinden de görüşmeye erişim sağlanabiliyor.

Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?

Türkiye’nin batı ve güney kıyılarında yaşayanların özellikle sonbahar ve kış aylarında yakından tanıdığı lodos, yalnızca bir rüzgâr türü değil; günlük yaşamı, deniz ulaşımını ve hatta insan sağlığını doğrudan etkileyen güçlü bir meteorolojik olaydır

13.11.2026 12:49:00
Hasan Gündoğdu
 
Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?
Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?
Halk arasında "lodosun gözü yaşlı olur" deyişiyle bilinen bu rüzgâr, hem getirdiği ılık hava dalgaları hem de zaman zaman felakete varan şiddetli fırtınalarla dikkat çeker.






Lodos Nedir?

Lodos, güney ve güneybatı yönlerinden esen, genellikle beraberinde ılık hava ve yağış getiren yerel bir rüzgâr türüdür. Adını, antik dönemde denizcilik kültüründen alan lodos, Türkiye'de özellikle Marmara Denizi, Ege kıyıları ve Akdeniz'in batısında etkili olur.

Özellikle İstanbul ve çevresinde deniz ulaşımını aksatması, soba zehirlenmelerine (karbonmonoksit) yol açması ve çatı uçmalarına neden olması nedeniyle "gözü yaşlı" ve tehlikeli bir rüzgâr olarak anılır.






Lodos Nasıl Oluşur?

Lodosun oluşumu, atmosferdeki basınç merkezlerinin konumuna ve hava kütlelerinin hareketine dayanan fiziksel bir süreçtir:

Basınç Farkı: Kuzey Afrika çölleri üzerinden veya Akdeniz havzasından gelen sıcak ve nemli hava kütleleri ile kuzeyden gelen soğuk hava kütlelerinin karşılaşmasıyla basınç gradyanı oluşur.

Alçak ve Yüksek Basınç Etkileşimi: Genellikle ülkemizin batısında veya Balkanlar üzerinde etkili olan derin bir alçak basınç merkezi ile Doğu Avrupa ya da İç Anadolu üzerindeki yüksek basınç merkezi arasında kalan coğrafyada hava akımı başlar.

Kanal Etkisi ve Topoğrafya: Güney ve güneybatı yönünden esen bu hava akımı, Türkiye'nin dağ silsileleri ve boğaz coğrafyası (özellikle Çanakkale ve İstanbul boğazları gibi doğal koridorlar) nedeniyle sıkışarak hız kazanır. Dağ yamaçlarından aşağıya doğru inerken (Fön etkisi benzeri bir mekanizmayla) sıcaklığı daha da artar ve kurutucu, bunaltıcı bir karaktere bürünür.






Ülkemizde Son Zamanlarda Şiddetinin Artmasının Nedenleri Nelerdir?

Son yıllarda lodos fırtınalarının hem sıklığında hem de yıkıcı şiddetinde belirgin bir artış gözlenmektedir. Bu durumun arkasında yatan temel etkenler şunlardır:

İklim Değişikliği ve Küresel Isınma: Akdeniz havzası, küresel iklim değişikliğinden en hızlı etkilenen bölgelerin başında gelmektedir. Deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi, atmosferdeki enerji miktarını artırarak daha güçlü alçak basınç sistemlerinin ve ani fırtınaların oluşmasına zemin hazırlamaktadır.

Jet Akımlarındaki Sapmalar: Atmosferin üst katmanlarında, yüksek hızlı rüzgâr tünelleri olan jet akımlarında son yıllarda görülen zayıflama ve dalgalanmalar, hava sistemlerinin daha uzun süre aynı bölgede takılı kalmasına veya çok ani, sert geçişler yapmasına neden olmaktadır.

Kentsel Isı Adaları ve Betonlaşma: Büyük şehirlerdeki yoğun betonlaşma ve dikey mimari, rüzgâr koridorlarını değiştirmekte ve rüzgârın sokaklar arasında sıkışarak (tünel etkisiyle) yerel olarak daha yıkıcı hamleler yapmasına yol açmaktadır.






Şiddetli Lodoslar İçin Ne Tür Önlemler Alınmalıdır?

Lodosun getirdiği tehlikeler (çatı uçması, ağaç devrilmesi, karbonmonoksit zehirlenmesi, deniz ulaşımının aksaması) can ve mal kaybına yol açabileceği için bireysel ve kurumsal düzeyde şu önlemlerin alınması hayati önem taşır:

Bina ve Çatı Güvenliği:

Binaların çatı kaplamaları, kiremitler ve baca şapkaları düzenli olarak kontrol edilmeli, gevşek malzemeler sabitlenmelidir.

Balkonlarda ve pencerelerde rüzgârın savurabileceği saksı, tabela, mobilya gibi eşyalar içeri alınmalıdır.






Karbonmonoksit (Soba ve Doğalgaz) Zehirlenmelerine Karşı:

Lodos, bacalarda geri tepmeye (ters akıma) neden olarak soba ve kombi gazlarının içeri sızmasına yol açar. Lodoslu havalarda sobalar yatmadan önce mutlaka söndürülmeli veya kontrollü yakılmalıdır.

Menfezler asla kapatılmamalı, evlerde karbonmonoksit dedektörleri kullanılmalıdır.

Ulaşım ve Trafik Tedbirleri:

Yüksek profilli araçlar (kamyon, tır, minibüs) ile motosiklet sürücüleri şiddetli lodos anlarında köprü ve viyadük geçişlerinde son derece dikkatli olmalı, zorunlu olmadıkça trafiğe çıkmamalıdır.

Ağaç ve reklam panolarının altında araç park edilmemelidir.

Deniz ve Hava Ulaşımı Planlaması:

Şehir hatları vapurları, feribotlar ve deniz otobüsleri fırtına uyarılarını dikkate alarak seferlerini önceden iptal etmeli veya güvenli limanlarda beklemelidir.

Kış lastiği nedir, neden önemlidir ve yaz lastiğinden farkları nelerdir?

Otomobil güvenliğinin zincirleme halkaları arasında lastikler, yere basan tek ve en kritik temas noktasıdır

13.11.2026 12:00:00
Hasan Gündoğdu
 
Kış lastiği nedir, neden önemlidir ve yaz lastiğinden farkları nelerdir?
Kış lastiği nedir, neden önemlidir ve yaz lastiğinden farkları nelerdir?
Havaların soğumasıyla birlikte sürücülerin gündemine giren kış lastikleri, sadece bir yasal zorunluluk değil, aynı zamanda zorlu iklim koşullarında hayat kurtaran hayati bir mühendislik ürünüdür.






Kış Lastiği Nedir?

Kış lastiği, hava sıcaklığının 7 derecenin altına düştüğü durumlarda; karla kaplı, buzlu, ıslak ve çamurlu zeminlerde üstün tutunma (yol tutuş) sağlamak üzere özel olarak tasarlanmış bir pnömatik (havalı sistem) lastik türüdür.

Yapımında kullanılan zengin silika bileşenleri ve özel sır tıp tasarım teknolojileri sayesinde, soğuk hava şartlarında bile esnekliğini kaybetmez ve yola tutunma kabiliyetini maksimum seviyede tutar.






Kış Lastiğinin Öne Çıkan Özellikleri

Kış lastiklerini sıradan lastiklerden ayıran ve zorlu koşullarda performans göstermesini sağlayan başlıca yapısal özellikleri şunlardır:

Özel Sırt Hamuru (Silika Teknolojisi): Yaz lastikleri sıcak havada esnek kalacak şekilde üretilirken, soğukta sertleşir. Kış lastikleri ise yüksek oranda silika içeren özel kauçuk hamuru sayesinde dondurucu soğuklarda dahi yumuşak ve esnek kalır. Bu esneklik, lastiğin zemin üzerindeki mikro pürüzlere tamamen tutunmasını sağlar.

Kılcal Kanallar (Sipe Teknolojisi): Kış lastiklerinin sırt blokları üzerinde "sipe" adı verilen binlerce mikro kılcal kanal bulunur. Bu kanallar zeminle temas ettiğinde vantuz etkisi yaratır, su tabakasını yutarak suyu dışarı atar ve buzlu zeminlerde kaymayı önler.

Derin ve Geniş Tahliye Kanalları: Kar, çamur ve suyun lastik oluklarından hızla uzaklaştırılmasını sağlayan derin ve geniş sırt bloklarına sahiptir. Bu sayede kızaklama riski en aza indirgenir.

Diş Derinliği: Yasal sınır yaz lastiklerinde 1.6 mm iken, kış lastiklerinde güvenli sürüş ve kar performansının sürdürülebilmesi için bu sınırın en az 4 mm olması önerilir.






Kış Lastiği ile Yaz Lastiği Arasındaki Farklar Nelerdir?

Yaz lastiği ve kış lastiği birbirinin alternatifi değil, tamamen farklı mevsimsel koşulların fiziksel gereksinimlerine göre üretilmiş iki farklı üründür. Aralarındaki temel farklar şunlardır:






Kış Lastiği Niçin Önemlidir?

Kış lastiği kullanımının hayati önem taşımasının ardında hem fiziksel hem de pratik güvenlik gerekçeleri yatar:

Fren Mesafesini Kısaltır: 50 km/s hızla giden bir araçta yapılan testler, kış koşullarında kış lastiğinin yaz lastiğine kıyasla fren mesafesini metrelerce kısalttığını kanıtlamaktadır. Bu metreler, bir kazayı önlemek ile kaçınılmaz bir felaket yaşamak arasındaki farkı belirler.

Kızaklamayı Engeller: Eriyen kar suları ve yağmur, yollarda su birikintileri oluşturur. Yaz lastikleri bu suyu yeterince hızlı tahliye edemez ve araç su üstünde kaymaya başlar (kızaklama). Kış lastikleri ise suyu hızla yoldan uzaklaştırarak direksiyon hakimiyetini elde tutmanızı sağlar.

Çekiş Gücünü ve Viraj Güvenliğini Artırır: Karlı yokuşlarda kalkış yapabilmek, patinajı önlemek ve virajlarda aracın arka kısmının savrulmasını engellemek tamamen kış lastiğinin zemini kavrama gücüne bağlıdır.






Ekonomik ve Güvenli Sürüş Konforu Sunar: Doğru lastik seçimi, zorlu kış şartlarında yolda kalma riskini sıfıra indirir; kaza masraflarını, zaman kaybını ve stresli yolculukları engeller.

Kış lastiği kullanımı, yalnızca trafik cezalarından kaçınmak için yerine getirilen mevsimsel bir formalite değil; sürücünün, sevdiklerinin ve trafikteki diğer insanların can güvenliğini koruyan en temel tedbirdir.

Hava sıcaklığı 7 derecenin altına düştüğü anda aracınıza kış lastiklerini takmak, kış mevsimini güven, huzur ve konfor içinde atlatmanızı sağlayacaktır.

Bursa'da ağaç şiddetli lodosa dayanamadı

Bursa'nın İnegöl ilçesinde etkisini artıran şiddetli lodos, bir ağacın daha devrilmesine neden oldu. Sokağa devrilen ağaç nedeniyle ulaşım bir süre aksadı

13.11.2026 07:55:00
İHA
 
Bursa'da ağaç şiddetli lodosa dayanamadı
Bursa'da ağaç şiddetli lodosa dayanamadı
Olay, saat 00.30 sıralarında Hamidiye Mahallesi Güldeste Sokak'ta meydana geldi. Edinilen bilgiye göre sokak kenarında bulunan ağaç, şiddetli lodosun etkisiyle ortadan ikiye ayrıldı. Ağacın kopan bölümü sokağa devrilerek yolu ulaşıma kapattı.








Durumun bildirilmesi üzerine olay yerine itfaiye ve polis ekipleri sevk edildi. İtfaiye ekipleri, sokağa devrilen ağacı keserek parçalara ayırdı ve yoldan kaldırdı.








Yapılan çalışmaların ardından sokak yeniden ulaşıma açılırken, olayda herhangi bir yaralanma yaşanmadığı öğrenildi.















Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey

HTS kayıtları, İngilizce "Historical Traffic Search" (Geçmiş Trafik Araması veya Arama Trafiği Geçmişi) kavramının kısaltmasıdır. Adli soruşturmalarda, ceza davalarında ve hatta bazı hukuk davalarında (örneğin boşanma dosyalarında) sıklıkla karşımıza çıkan HTS kayıtları, cep telefonlarının ve hatların geçmişte gerçekleştirdiği iletişim trafiğinin teknik dökümüdür

12.11.2026 14:33:00
Hasan Gündoğdu
 
Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey
Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey
Halk arasında sıklıkla "telefonların dinlenmesi" ile karıştırılsa da HTS kayıtları tamamen farklı bir niteliğe sahiptir. Bu yazıda, HTS kayıtlarının kapsamını, neleri içerip içermediğini, nasıl elde edildiğini ve hukuki boyuttaki yerini tüm detaylarıyla inceleyeceğiz.






HTS Kayıtları Tam Olarak Neleri İçerir?

GSM operatörleri (Turkcell, Vodafone, Türk Telekom vb.) ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) altyapısında saklanan bu veriler, iletişimin kiminle, ne zaman ve nereden yapıldığını gösteren meta verilerden (veri özetlerinden) ibarettir. Bir HTS raporunda yer alan temel başlıklar şunlardır:

• Arayan ve Aranan Numaralar: İletişim kuran tarafların telefon numaraları.

• Tarih ve Saat Bilgisi: Aramanın, mesajlaşmanın veya veri bağlantısının tam olarak ne zaman gerçekleştiği.

• Görüşme Süresi: Yapılan telefon görüşmesinin saniye cinsinden uzunluğu.

• İletişim Türü: Arama (sesli görüşme), SMS, MMS veya internet (data) bağlantısı türü.

• Baz İstasyonu Bilgisi (Konum Verisi): Görüşmenin gerçekleştirildiği esnada telefonun sinyal aldığı baz istasyonunun adresi, konumu ve sektörü.

• IMEI Numarası: Hattın hangi cihazda (telefon modelinde) takılı olarak kullanıldığı.






HTS Kayıtlarında Hangi Bilgiler BULUNMAZ?

En sık yapılan yanlış algılardan biri, HTS raporlarının konuşma içeriklerini barındırdığı yönündedir. HTS kayıtlarında konuşmaların ses içerikleri, SMS metinleri veya WhatsApp gibi internet tabanlı uygulamaların yazışma içerikleri yer almaz. Bu veriler yalnızca "iletişimin varlığını ve trafiğini" gösterir.






HTS ve Baz Analizi Ne Amaçla Kullanılır?

Adli makamlar, suçların aydınlatılması ve olay örgüsünün çözülmesi amacıyla HTS raporlarını detaylı bir "HTS analizine" tabi tutar. Bu analizlerin temel kullanım alanları şunlardır:

Konum Tespiti (Alibi Doğrulaması): Bir şüphelinin veya sanığın, suçun işlendiği saatte olay mahallinde olup olmadığını test etmek için baz istasyonu verileri incelenir. Telefonun hangi baz istasyonundan sinyal verdiği, kişinin o coğrafi alana yakınlığını coğrafi olarak haritalandırır.

Suç Ağı ve Örgüt İlişkilerinin Çözülmesi: Organize suç, dolandırıcılık veya terör dosyalarında, şüphelilerin birbirleriyle olay öncesi ve sonrası yoğun bir iletişim trafiği içinde olup olmadığını gösteren bağlantı haritaları çıkarılır.

Zaman Çizelgesi (Kronoloji) Oluşturma: Olay gününe ait telefon trafiği saniye saniye dizilerek şüpheli veya mağdurun hareket serüveni çıkarılır.






HTS Kayıtları Nasıl Elde Edilir?

Bireylerin kendi özel hatlarına ait geçmiş trafik dökümlerini operatörlerin bireysel uygulamalarından (örn. son birkaç aylık fatura detayları) görmesi mümkündür; ancak adli veya hukuki süreçlerde kullanılan resmi HTS raporları bu yolla elde edilmez.

Hukuki Prosedür: Ceza soruşturmalarında Cumhuriyet Savcılığının talebi ve Sulh Ceza Hâkiminin kararı (veya Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.135 kapsamında) şarttır.

Hâkim Kararı Olmaksızın Elde Etme: Eğer HTS kayıtları hâkim kararı olmaksızın usulsüz bir şekilde temin edilmişse, "hukuka aykırı delil" niteliği taşır ve hiçbir yargı merciinde hükme esas alınamaz.

Saklama Süreleri: GSM operatörleri bu verileri yasal mevzuatlar çerçevesinde belirli bir süreyle (genellikle son 2 ila 5 yıl arası) saklamakla yükümlüdür. Çok eski döneme ait veriler sistemden silinmiş olabileceğinden, geçmişe dönük incelemelerde zaman aşımı süreleri önem arz eder.






Yargıtay İçtihatlarında HTS Kayıtlarının Delil Değeri

Türk yargı sisteminde ve Yargıtay'ın yerleşik kararlarında HTS kayıtlarının ispat gücü ile ilgili net çizgiler bulunmaktadır:

Tek Başına Mahkûmiyet Gerekçesi Olamaz: Yargıtay içtihatlarına göre, HTS kayıtları veya baz istasyonu çakışmaları tek başına bir kişinin suçlu olduğunu kanıtlamaya yetmez. Aynı baz istasyonundan aynı anda binlerce insan sinyal alabileceği için ("ortak baz çakışması"), bu veriler ancak tanık ifadeleri, kamera kayıtları, parmak izi veya fiziksel bulgular gibi diğer delillerle desteklendiği takdirde anlam kazanır.

Destekleyici ve Tamamlayıcı Rol: HTS kayıtları, sanık veya tanık ifadelerindeki çelişkileri ortaya koymak (örneğin "O saatte orada değildim" diyen birinin baz verileriyle orada olduğunun kanıtlanması) ve olaylar arasındaki kronolojik bağı kurmak açısından son derece güçlü birer yardımcı dijital delildir.

Özetle HTS kayıtları; modern ceza ve hukuk yargılamasında gerçeğin ortaya çıkarılması için kullanılan, telekomünikasyon verilerine dayalı teknik bir haritadır; ancak adil bir karar verilebilmesi için bu teknik verilerin mutlaka uzman bilirkişilerce analiz edilmesi ve hukuki süzgeçten geçirilmesi gerekir.

Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı

Bursa'nın İnegöl ilçesinde meydana gelen trafik kazasında kontrolden çıkan minibüs, fabrika duvarına ve ağaca çarptı. Kazada 1'i ağır olmak üzere 4 kişi yaralandı

10.11.2026 12:38:00
İHA
 
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Kaza, saat 09.00 sıralarında Süleymaniye Mahallesi Babacan Caddesi'nde meydana geldi. Cadde üzerinde seyir halinde olan Baran Y. (23) yönetimindeki 03 LB 279 plakalı minibüs, yağış nedeniyle kayganlaşan yolda sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu kontrolden çıktı.






Savrulan minibüs, önce fabrika duvarına, ardından ağaca çarparak durabildi. Kazada sürücü Baran Y. ile araçta yolcu olarak bulunan Fırat T. (16), Enes K. (21) ve Sait S. (21) yaralandı. 






Araçta bulunan yaralılar, çevredeki vatandaşların ve sağlık ekiplerinin yardımıyla çıkarıldı. Olay yerine sevk edilen ambulanslarla İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırılan yaralılar tedavi altına alındı. 






Yaralılardan Fırat T.'nin sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu öğrenildi. Polis ekipleri kazayla ilgili inceleme başlattı.













İzmir'de minibüs şoförüne durakta silahlı infaz

İzmir'in Tire ilçesinde bir kişi, alacak-verecek meselesi yüzünden husumetli olduğu öne sürülen minibüs şoförünü durakta tabancayla vurarak öldürdü

09.11.2026 14:54:00
İHA
 
İzmir'de minibüs şoförüne durakta silahlı infaz
İzmir'de minibüs şoförüne durakta silahlı infaz
Olay sabah saatlerinde Tire ilçesinde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre ilçede minibüs şoförlüğü yapan Deniz Fakı (60), İzmir seferini gerçekleştirmek üzere direksiyon başına geçti. Fakı, güzergahı üzerinde yolcu almak ve indirmek amacıyla Tire Devlet Hastanesi durağında aracı durdurdu. Yolcunun valizini bagaja koymak için minibüsten inen Deniz Fakı, kendisini durakta bekleyen husumetlisi H.Ş. tarafından tabancayla ardı ardına ateş edilen mermilerin hedefi oldu.






Fakı kanlar içerisinde yere düşerken, silahlı saldırgan H.Ş., olay yerinden kaçmaya başladı. İhbar üzerine olay yerine çok sayıda sağlık ve polis ekibi sevk edildi. Sağlık ekiplerinin olay yerinde yaptığı ilk kontrollerde, kurşunların hedefi olan Deniz Fakı'nın hayatını kaybettiği belirlendi.








Jandarma personeli kıskıvrak yakaladı

Silahlı saldırgan olay yerinden kaçmaya başlarken o sırada bölgeden geçmekte olan ve silah seslerini duyarak hızla müdahale eden bir jandarma personeli, havaya uyarı ateşi açarak zanlıyı etkisiz hale getirdi. Görevli jandarma personelinin soğukkanlı müdahalesi sayesinde cinayet zanlısı H.Ş., suç aleti tabancayla birlikte kıskıvrak yakalanarak emniyet güçlerine teslim edildi.








Korkunç cinayet anı güvenlik kamerasında

Yaşanan korkunç cinayet anı, çevredeki bir iş yerinin güvenlik kamerası tarafından saniye saniye kaydedildi. Görüntülerde, şüpheli H.Ş.'nin otobüs durağında beklediği, Deniz Fakı'yı görünce de elindeki tabancayla doğrudan ateş ettiği, Fakı'nın kurşunların hedefi olarak yere yığıldığı ve çevrede yaşanan panik anları yer aldı.

Gözaltına alınan cinayet zanlısı H.Ş. sorgulanmak üzere emniyete götürülürken, hayatını kaybeden Deniz Fakı'nın cansız bedeni morga kaldırıldı.

Olayla ilgili soruşturma başlatıldı.













logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.