Menkul kıymetlere yeni vergi
31.12.2005 00:00:00
Maliye Bakanlığı, menkul kıymet araçlarında 1 Ocak 2006 tar hinde yürürlüğe girecek yüzde 15'lik stopaj uygulamasına ilişkin esas ve usulleri belirledi Maliye Bakanlığı'nın stopaj uygulamasıyla ilgili Gelir Vergisi Genel Tebliği, bugünkü Resmi Gazete'de yayımlandı. Tebliğ'e göre, menkul kıymet araçlarındaki stopaj uygulaması, 1 Ocak 2006 ile 31 Aralık 2015 tarihleri arasında geçerli olacak. Bankalar ve aracı kurumlar, alım-satımına aracılık ettikleri menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarının alış ve satış bedelleri arasındaki fark, alımına aracılık ettikleri menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarının alış ve itfa bedelleri arasındaki fark, menkul kıymetlerin ve diğer sermaye piyasası araçlarının tahsiline aracılık ettikleri dönemsel getiriler ile aracılık ettikleri ödünç işlemlerinde, ödünç veren tarafın lehine kalan tutar üzerinden vergi tevkifatı yapacak. Tevkifat işlemi, Türkiye'de faaliyette bulunan bankalar ve Merkez Bankası ile Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında Türkiye'de faaliyet gösteren aracı kuruluşlar tarafından gerçekleştirilecek. Tevkifat, bankalar ve aracı kuruluşların aracılık ettikleri kazançlar için geçerli olacak, bu kurumların kendi portföylerinde bulunan menkul kıymetler ile diğer sermaye piyasası araçlarından elde ettikleri kazançlar, tevkifat kapsamına girmeyecek. Bir bankanın kendi portföyünde bulunan bir menkul değeri, bir başka bankaya satması halinde elde edilen gelirden de tevkifat yapılmayacak. SAKLAMACI KURULUŞLARTakasbank-Merkezi Kayıt Kuruluşu dışındaki saklamacı kuruluşlardan saklama hizmeti alan yatırımcıların, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarından elde edilen gelirlere ilişkin tevkifat sorumluluğu, saklama hizmeti veren kuruluşlarca yerine getirilecek. Saklama hizmeti veren kuruluşların bu kapsamda yapacakları vergi tevkifatıyla ilgili sorumlulukları, kendilerine gelen bilgi ve belge ile sınırlı olacak. Saklamacı kuruluşlarca tevkif edilecek vergi, bu kuruluşların bağlı oldukları vergi dairesine beyan edilerek ödenecek. Tebliğ uyarınca, Sermaye Piyasası Kanunu'na göre kurulan borsa yatırım fonları ve emeklilik yatırım fonları dışında kalan gerçek veya tüzel kişilerin elde ettikleri gelirler, tevkifat kapsamında bulunacak. Tevkifatın gerçekleştirilmesinde, gelir sahibinin gerçek ya da tüzel kişi veya dar ya da tam mükellef olmasının, vergi mükellefiyeti bulunup bulunmamasının, vergiden muaf olup olmamasının ya da elde edilen gelirin vergiden istisna olup olmamasının bir önemi bulunmayacak. İSTİSNALARGenel kapsam içinde olsa dahi aşağıdaki gelirler, tevkifat kapsamı dışında kalacak: -Sermaye Piyasası Kanunu'na göre kurulan menkul kıymetler yatırım fonlarının (borsa yatırım fonları hariç) katılma belgelerinin ilgili olduğu fona iadesinden elde edilen gelirler. -Menkul kıymetler yatırım ortaklıklarının hisse senetlerinin alım-satımından elde edilen gelirler. -Hazine tarafından yurt dışında ihraç edilen menkul kıymetlerin alım-satımı itfası sırasında elde edilen gelirler ve bunların dönemsel getirileri. -Hisse senetleri kar payları. -Tam mükellef kurumlara ait olup, İMKB'de işlem gören ve 1 yıldan fazla süreyle elde tutulan hisse senetlerinin elden çıkarılmasından sağlanan gelirler. -1 Ocak 2006 tarihinden önce ihraç edilmiş olan her nevi tahvil ve Hazine bonoları ile Toplu Konut İdaresi ve Özelleştirme İdaresi'nce çıkarılan menkul kıymetlerin elde tutulması ya da elden çıkarılması suretiyle sağlanan gelirler. -1 Ocak 2006 tarihinden önce iktisap edilmiş olan menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası araçlarının elden çıkarılmasından veya elde tutulması sürecinde elde edilen gelirler.
