Osmanlı Devletinin son döneminde yönetimi İttihat ve Terakki Partisi ele geçirdi. İttihatçıların önde gelen isimleri Cemal, Talat ve Enver Paşalar, Balkan savaşlarında ve doğuda kaybedilen toprakları geri almak için I. Dünya Savaşına Almanya'nın yanında girme taraftarı idiler. Alman yetkililerle yaptıkları gizli görüşmelerden Padişahın ve diğer devlet adamlarının haberleri bile yoktu. Oldu, bitti sonucu Osmanlı, Almanya'nın yanında savaşa girdi. Dönemin Genel Kurmay Başkanı Enver Paşa, Alman subaylarını kendine danışman yapması üzerine Osmanlı ordusunu, Alman subaylar idare etmeye başladılar.Alman subayların, Enver Paşa'ya Bakü Petrollerini ele geçirin baskısı, Enver Paşanın Turan hayali ile birleşince Ruslara karşı, Kafkas cephesi açıldı. Almanlar, Enver Paşa'ya, cephe açılması durumunda Almanya'nın her türlü lojistik desteği vereceğini bildirmişler Enver Paşa'yı rahatlatmışlardı.İsimleri sonradan Yavuz ve Midilli olarak değiştirilen Alman gemilerinin, Rus limanlarına saldırması üzerine Rusya, Osmanlı'ya savaş açtı. Rus-Kafkas ordusu, Karadeniz'den Ağrı Dağındaki hudut üzerinden yedi kol halindeki saldırısıyla Pasinler'e kadar ilerledi. Rus ordusunun taarruzu, Köprüköy'de durduruldu. Üçüncü ordu 3-9 Kasım 1914 günlerinde meydana gelen Köprüköy Meydan Muharebesinde, Rus ordusunu yendi. Üçüncü Ordu Komutanı, mevsim şartlarını dikkate alıp, ayrıca askerin giyim ve iaşesinin yetersizliğini, top ve süvari atlarının azlığını hesaba katarak, sıcağı sıcağına düşmanı takip etmedi. Köprüköy Meydan Muharebesinin raporlarını alan, Harbiye Nazırı vekili Enver Paşa, Alman generalleriyle Erzurum'a geldi.Enver Paşa, Erzurum ve Köprüköy'de birer taburu teftiş etmişti ancak ordu birliklerinin tamamı hakkında yeterli bilgiye sahip değildi. Üstelik ordu kumandanı Hasan İzzet Paşanın, bu mevsimde harekât yapılamayacağı, taarruzun bahara bırakılması tavsiyesine karşılık, onu vazifesinden azletti ve taarruza karar verdi. Üçüncü Ordu Komutanlığı vazifesini de üzerine alan Enver Paşa, 18 Aralık 1914 tarihinde kıtalara, taarruz emrini verdi.Bu sırada Almanya'dan beklenen lojistik malzeme gelmiş ancak sandıklar açıldığında Kış şartlarına göre değil yazlık elbise ve teçhizatların geldiği görülmüştür. Almanlar, Osmanlı'yı yine kandırmıştı. Taarruza iştirak eden birliklerin büyük bir kısmı, özellikle Arabistan'dan geri çekilen ve Güneydoğu Anadolu'dan sevk edilenler, sıcak iklime alışık olup, teçhizatları yönünden kış şartlarına hazırlıksızdı. Üçüncü Ordunun üç kolordusu 22 Aralık 1914 Günü (-39) derece soğukta, Büyük Sarıkamış Çevirme ve Kuşatma (İhata) Harekâtına başladı. Ayrıca, gerilla harbi yapan yarı resmi Türk çeteleri de, Ardahan'a hareket etti. Üçüncü Ordudan bazı kıtalar 24-25 Aralık gecesi, Sarıkamış'a ulaşmayı başardı. Ancak, Allah-ü Ekber Dağlarını aşarken çetin zorluklar ve kış şartları sebebiyle 90 bin asker donarak şehit oldu.Sarıkamış'a ulaşanları ise Ruslar esir aldı. Enver Paşa bu ağır yenilgi haberini alınca 3. Ordu'yu bırakıp hemen İstanbul'a döndü. Bir kişinin ihtirasları 90 bin askerin şehit olmasına neden olduğu gibi Ruslar, Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu'yu işgal ettiler.Bu çok açık ve acı bir derstir. İktidarın, Sarıkamış'ta yaşanan hezimetin sebeplerini iyi öğrenmeleri gerekmekte? Sarıkamış'ta bir facia yaşandı. Şimdi çözüm süreci ile tüm Türkiye bir facianın eşiğinde. Vakit daha fazla geçmeden gelin bu yoldan dönün. Tarih, Cemal, Enver ve Talat Paşalara nasıl hain damgasını vurdu! En azından kendiniz için bu akıbetten sakının?
Tahsin Aydın / diğer yazıları
- Devlet ve Hüseyin Baş / 26.09.2022
- Tarihi dizilerden öğrenmek / 07.12.2020
- Baba acısı nasıl tarif edilebilir ki! / 20.04.2020
- Terhis edilen ordu / 28.05.2019
- 31 Mart Vakası / 27.05.2019
- ‘Bozkurtların Ölümü’ / 21.05.2019
- Devlet nasıl yıkılır? / 16.05.2019
- İstibdat / 14.05.2019
- O, tarihi çok iyi analiz ederdi / 08.05.2019
- Atatürk diyor ki / 07.05.2019
- Tarihi dizilerden öğrenmek / 07.12.2020
- Baba acısı nasıl tarif edilebilir ki! / 20.04.2020
- Terhis edilen ordu / 28.05.2019
- 31 Mart Vakası / 27.05.2019
- ‘Bozkurtların Ölümü’ / 21.05.2019
- Devlet nasıl yıkılır? / 16.05.2019
- İstibdat / 14.05.2019
- O, tarihi çok iyi analiz ederdi / 08.05.2019
- Atatürk diyor ki / 07.05.2019



























































