Türkiye'de sanayi borçlanarak büyüyor

İstanbul Sanayi Odası (İSO), önceki gün Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması'nın 2014 yılı sonuçlarını yayınladı. İSO'nun araştırmasına göre 500 büyük şirketin borçları geçen yıl 2014 yılına göre yüzde 7.8 artarak 256.8 milyar TL'ye çıktı. Bu rakam 500 sanayi kuruluşunun toplam özkaynaklarının değerinden fazla... Zira 500 sanayi kuruluşunun toplam özkaynaklarının yaklaşık 194.5 milyar TL...Ekonomi modeli sakatTürkiye'nin ekonomik büyüme modeli, iç talep ve ithalata dayanan bir model. İç talep şu anda yerlerde sürünüyor. Türkiye ekonomisi 2014 yılında yüzde 2.9 büyürken, imalat sanayi büyümesinin yüzde 3.7 olarak gerçekleştiği görülüyor. 2015 yılı ilk çeyreğinde ise lüks ithalata bağlı olarak ekonominin yüzde 2.3 büyüdüğü açıklandı. Ancak imalat sektörü büyümesi aynı dönemde yüzde 0.8 olarak gerçekleşti. Bu da sanayinin genel ekonomi içindeki ağırlığını kaybetme trendini gözler önüne seriyor.Sanayici borç içindeTürkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması analiz edildiğinde, asıl önemli olan ise 500 büyük sanayi şirketinin borçluluk oranlarının yıldan yıla artıyor olması olarak dikkat çekiyor. Son 10 yıldaki veriler incelendiğinde borç / özkaynak oranında yükselen bir trend söz konusu. Ancak 2013 yılıyla beraber TL'nin değer kaybının hızlanması, şirketlerin borçluluğu daha da artırdı. Dünyada standart olarak kabul edilen borç / özkaynak oranı yüzde 70 iken, 2014 yılında 500 büyük sanayi şirketinde bu oran yüzde 132 olarak gerçekleşti. 2004 yılında, yani 10 yıl önce yüzde 84 olan bu orana bakarak şirket borç oranlarının ideal noktadan gitgide uzaklaştığı ortaya çıkıyor. Şirketlerin bankalara borcu da çok yüksekMerkez Bankası verilerine bakarak da benzer bir tablo ortaya koymak mümkün. 2004 yılından bu yana Türkiye'de sektörlerin bankalara borcu yüzde 1333 (bin üç yüz otuz) artış göstererek 97 milyar 794 milyon TL'den 1 trilyon 402 milyar TL'ye yükseldi. Cari fiyatlarla GSYH 2004 yılında 559 milyar TL seviyesindeyken, 2014 yılında 1 trilyon 749 milyar TL'ye yükseldi. 2004 - 2014 yılları arasında GSYH artış miktarı 1 trilyon 190 milyar TL iken, borçlardaki artış ise 1 trilyon 305 milyar TL oldu. 2004-2014 yılları arasında finansal kesim dışındaki firmaların net döviz yükümlülükleri ise 18 milyar 937 milyon dolardan 176 milyar 891 milyon dolara yükseldi.Kârlar eridiİstanbul Sanayi Odası'nın (İSO) "Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu - 2014 Yılı Araştırması" sonuçlarına göre, sanayinin zirvesinde yine 37 milyar 501 milyon TL'lik üretimden satışı ile Koç Topluluğu şirketi Tüpraş yer aldı. Koç Holding, TÜPRAŞ ile birlikte ilk 10'a Ford Otomotiv, Arçelik, Tofaş ve Aygaz'ı da sokmayı başardı. İstanbul Sanayi Odası (İSO) Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, rapora göre sanayinin esas faaliyet karları açısından 500 Büyük Sanayi Kuruluşu'nun performansında ciddi oranda gerileme yaşandığına dikkat çekti. Şirketlerin faaliyet karının bir önceki yıla göre yüzde 6.4'e gerileyerek 30 milyar TL'ye düştüğünü vurgulayan Bahçıvan, "Bizim için esas olan sanayicinin faaliyetinden elde ettiği kârdır. Bu rakamda gerileme olması oldukça düşündürücü. Sanayicilerin karlılık artışında faaliyet dışı imkânlarının olumlu etkisi oldu. Ancak ana iştikalinden elde ettiği karlılığın asla geri plana itilmemesi gerekli" diye konuştu.İSO'nun 500 Büyük listesinde ilk 10 sanayi kuruluşu1-Tüpraş2-Ford Otomotiv3-Oyak-Renault4-Arçelik5-Elektrik Üretim A.Ş.6-İçdaş Çelik7-İskenderun Demir Çelik8-Ereğli Demir Çelik9-Tofaş 10-Aygaz