Kenyalı atlet Sebastian Sawe, 26 Nisan Pazar günü koşulan Londra Maratonu'nda tarihte ilk defa bir yarışta 2 saatin altına inen atlet oldu. Yarışı 1.59.30 ile tamamlayan Sawe'yi kariyerinde ilk defa maraton koşan Etiyopyalı atlet Yomif Kejelcha takip etti. Kejelcha 1.59.41 ile koşarak yarışı 2 saatin altında tamamladı. Üçüncü sırayı ise 2.00.28 ile yarışı tamamlayan Ugandalı Jacob Kiplimo aldı. Her üç derece de Ekim 2023'te Kenyalı atlet Kelvin Kiptum'un Chicago Maratonu'nda kırdığı 2.00.35'lik dünya rekorundan daha iyi.... Kiptum, Şubat 2024'te ülkesinde geçirdiği trafik kazasında hayatını kaybetmişti.
Kenyalı ünlü atlet Eliud Kipchoge, 2019'da özel bir parkurda tempocu atletlerin eşliğinde 1.59.41 koşmuştu. Bu performans, yarış ortamında elde edilmediği için dünya rekoru olarak tescillenmedi.
Öte yandan erkekler maratonda Londra Maratonu 2002'den bu yana ilk defa dünya rekoruna sahne oldu. Fas doğumlu ABD'li atlet Khalid Khannouchi (Halid Gannuşi), 2.05.38 ile bundan 24 yıl önce Londra'da dünya rekoru kıran isimdi. Bu Khannouchi'nin kariyerindeki en iyi maraton derecesiydi.
İlk olarak Kiplimo düştü
Yarışın 35. kilometresine kadar Sawe, Kejelcha ve Kiplimo birlikte koştu. Akabinde Kiplimo bir miktar geride kaldı. Son kilometreye Kejelcha ve Sawe önde girdi. Ancak son 2 yıl içinde Valencia, Londra ve Berlin maratonlarını rahat kazanan Sawe, daha diri kaldı. Sawe, son dönemeçlerde atak yaparak yarışı 1.59.30 ile tamamladı. Yarı Maratonda 57.30 ile daha önce dünya rekoru kırmış olan Kejelcha ise 1.59.41 ile ikinci oldu. Bu yıl Mart ayında Lizbon'da 57.20 ile Yarı Maraton dünya rekorunu kıran Kiplimo ise 2.00.28 ile üçüncü sırada yer aldı.
Tarihi dereceyle sonuçlanan erkekler yarışının teknik analizi
Londra Maratonu Erkekler kategorisi, en başından itibaren sanki özel bir şeye hazırlanıyordu. Sawe, Kejelcha, üç kez dünya kros şampiyonu Jacob Kiplimo, Olimpiyat şampiyonu Tamirat Tola, 2022 Londra Maratonu galibi Amos Kipruto ve Deresa Geleta'nın yer aldığı lider grup, ilk kilometreleri kontrollü ama iddialı bir tempoyla katederek 5 km'yi 14.14'te geçti.
Bu ekip; 10 km'yi (28.34) ve 15 km'yi (43.10) birlikte geçerek, yarıya (21.1K) 1.00.29'da ulaştılar.
Lider altılı, sonraki 10 kilometre boyunca birlikte koşmaya devam etti, ancak 30 km'de (1.26.03) dağılmaya başladılar ve sürekli artan tempo etkisini göstermeye başladı.
Belirleyici aşama 30 km ile 35 km arasında geldi. 13.54'lük 5 kilometrelik bir süreyle Sawe ve Kejelcha öne geçti ve Kiplimo'yu geride bıraktı; Kiplimo ise yaklaşık 21 saniye geride üçüncü sırada kaldı. Önde giden ikili daha sonra tekrar hızlanarak sonraki (35-40 kilometre arasını) 5 km'yi 13.42'de tamamladı ve iki saatin altında bitirme olasılığı her geçen adımda arttı. Normalde bir maratonda koşulması en zor kısım 35-40 kilometre arasıdır ancak bu ikili burada tarihi bir hıza ulaştı. Mesela Türkiye'de bu sürede (13 dakika 42 saniye) 5 kilometre koşabilen atlet yok!
Son şampiyon Sawe, bitişe bir mil kala atağa geçti, sonunda Kejelcha'dan sıyrıldı ve tek başına ilerlemeye devam etti. İkinci yarıyı Sawe 59.01'de, Kejelcha 59.12'de, Kiplimo, 59.59'da tamamladı. Her üç atlet de 'negatif split'le yani ikinci yarıyı ilk yarıdan daha hızlı koştu.
Londra Maratonu'nda erkeklerde ilk 10 derece
1 Sabastian Sawe (KEN) 1:59:30
2 Yomif Kejelcha (ETH) 1:59:41
3 Jacob Kiplimo (UGA) 2:00:28
4 Amos Kipruto (KEN) 2:01:39 (En İyi Derecesi)
5 Tamirat Tola (ETH) 2:02:59 (Son Olimpiyat Şampiyonu, En İyi Derecesi)
6 Deresa Geleta (ETH) 2:03:23
7 Addisu Gobena (ETH) 2:05:23
8 Geoffrey Kamworor (KEN) 2:05:38
9 Peter Lynch (IRL) 2:06:08
10 Mahamed Mahamed (GBR) 2:06:14
Assefa ve Sawe, dünya rekorlarını kırdıkları yarışı Adidas ayakkabılarıyla koştu.
Bir dünya rekoru da kadınlardan
Etiyopyalı atlet Tigst Assefa da Londra'da üst üste ikinci zaferini elde ederek bitiş çizgisini geçerken büyük bir sevinç çığlığı attı ve 'sadece kadınlar' dünya rekorunu yaklaşık 10 saniye geliştirerek 2.15.41'lik bir süreyle yarışı tamamladı. Kadınların erkeklerle birlikte, erkek tempocu atletlerin desteğiyle koştuğu yarışlarda dünya rekoru 2.09.53 ile Kenyalı Ruth Chepngetich'e ait. Londra'da Hellen Obiri de 2.15.53 ile kişisel en iyi derecesini kırarak ikinci olurken, Joyciline Jepkosgei 2.15.55 ile üçüncü sırada yer aldı.
