ORHAN DEDE/DETAY HABER

Suriye'de başkent Şam yakınlarındaki Doğu Guta'yı kontrolü altında tutan silahlı örgütler ve bunlara yakın yardım kuruluşları, 7 Nisan akşamı Suriye ordusunun Duma'ya kimyasal saldırı düzenlediğini ve 78 kişinin öldüğünü iddia etmişti.

Doğu Guta'da ellerinde kalan son bölge olan Duma'yı terk etmeye yanaşmayan silahlı örgütlerin daha önce de pekçok defa yalan haberlerle manipilasyon yapmaya çalıştıkları biliniyor. Buna rağmen araştırmayı beklemeden başta ABD ve Fransa olmak üzere Batılı ülkeler Suriye'ye müdahale sinyali verdi.

ABD ve Fransa'nın oluşturduğu Batı cephesine İngiltere ve Almanya da açıklamalarla destek veriyor. Avustralya Dışişleri Bakanı Julie Bishop da Suriye'ye ABD'nin başını çektiği muhtemel bir hava operasyonuna destek verebileceklerini söyledi.

Duma'daki hadiseden sonraki ilk açıklamasında ABD Başkanı Donald Trump, Suriye'ye, 'kısa sürede etkili bir yanıt' verileceğini açıklamış, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Fransa'nın Suriye'deki kimyasal saldırıya nasıl bir yanıt verileceği konusunda gelecek günlerde ABD ve İngiltere'yle bir karar alacağını dile getirmişti. Macron, Duma'daki saldırıya "güçlü ve ortak bir yanıt" verilmesini istediğini söylemişti.

Moskova'dan uyarı

Suriye'ye müdahale için ABD'nin başını çektiği cephe hazırlıklarını sürdürürken Rusya tarafı da gardını almış durumda. Dünya, Trump'tan gelecek Suriye'yi hedef alan olası bir operasyon emrini beklerken, Moskova'dan yeni bir uyarı geldi.

Moskova'nın ABD'yi Suriye'ye saldırmaması yönünde uyardığını söyleyen Rusya'nın Avrupa Birliği (AB) Temsilcisi Vladimir Çizov, "Rusya'nın, ABD temsilcilerini, hem kamuoyu önünde hem de uygun kanallar üzerinden, bu saldırıların olması ve ister kasten ister başka türlü olsun Rus vatandaşlarına zarar gelmesi halinde bunun ağır sonuçları olacağı yönünde uyardığını" belirtti.

Rusya Genelkurmay Başkanı Orgeneral Valery Gerasimov da kısa süre önce yaptığı açıklamada, ABD'nin Suriye hükümetine ait tesislere saldırması halinde Rusya'nın karşılık vereceğini kaydetmişti. Kremlin'den son yapılan açıklamada, bütün taraflara zaten kırılgan durumu daha da güçleştirmeme çağrısında bulunuldu.

Şahinler devrede

Bölge adım adım 3. Dünya Savaşı'na doğru sürüklenirken her iki cephenin şahinleri ateşi körüklemek için gayretlerini artırmış dörünüyor.

Rusya'da şahin milletvekilleri Devlet Başkanı Vladimir Putin'e, Suriye'ye saldırı düzenlemesi halinde ABD füzelerini vurma çağrısı yaptı. Bu çağrıyı İngiliz Daily Telegraph gazetesi duyurdu.

Daha önce Rus ordusunda albay olarak görev yapan Rus milletvekili Frants Klintsevich, ABD'nin Suriye açıklarında bekleyen savaş gemisinden füze atılması halinde, "Rusya bu Tomahawk füzelerini vurarak düşürmeli" dedi.

Rusya Parlamentosu Savunma Komitesi'nin başındaki Vladimir Shamanov ise Moskova'nın Suriye'deki "yasa dışı eylemlere" yanıt vereceğini söyleyerek, "gerekirse askeri önlemler alınmalı" ifadelerini kullandı.

Rusya Savunma Bakanlığı da "alçaktan uçan uzun menzilli kruz füzelerini tespit etmek ve yok etmek için askeri tatbikat" yapıldığını açıkladı. ABD cephesinde de boş durmayan şahinler savaş istiyor.

ABD Başkanı Trump, Doğu Guta'daki kimyasal saldırı iddialarına askeri bir yanıt verilmesi için Cumhuriyetçi senatörlerin baskısı altında.

Güney Carolina eyaletinin Cumhuriyetçi senatörü Lindsey Graham, "Trump'ın Suriye'ye askeri bir yanıt vermemesi başkanlık döneminin en büyük hatası olacaktır" açıklamasında bulundu.

Trump, Suriye'deki kriz nedeniyle bu hafta yapacağı, Lima, Peru, Bogota, Kolombiya'yı kapsayan ilk Latin Amerika ziyaretini de iptal etti.

ABD Donanmasından "USS Harry Truman Uçak Gemisi" ve beraberindeki 7 savaş gemisi Akdeniz'e sevk edilmiş durumda. "USS Jason Dunham" ve "USS The Sullivans" destroyerleri de daha sonra gruba dahil olacak.

Denetçiler Duma'ya gidiyor

Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütü (OPCW), iddiaları araştırmak üzere bölgeye bir heyet gönderme kararı aldı. OPCW'dan yapılan açıklamada, Suriye'den, müfettişlerinin bölgede konuşlanması için gerekli düzenlemeleri yapmasının talep edildiği belirtildi.

OPCW halen Suriye'deki şüpheli kimyasal saldırıları inceleme yetkisine sahip. Örgütün inceleme heyeti, yasaklı silahların kullanılıp kullanılmadığını tespit edecek ancak suçlama yöneltmeyecek.

Eurocontrol'den füze saldırısı uyarısı

Öte yandan 11 Nisan'da açıklamaya yapan Avrupa Hava Seyrüsefer Güvenliği Örgütü (Eurocontrol) Doğu Akdeniz'de uçuş yapacak hava yolu şirketlerine, önümüzdeki 72 saat içinde Suriye'ye muhtemel bir füze saldırısı olasılığı karşısında uyarıda bulundu.

Eurocontrol, Suriye'ye karşı yapılacak olası hava harekatı nedeniyle Doğu Akdeniz'de gerçekleştirilecek uçuşlarda hava-yer füzesi tehlikesi veya aralıklı sinyal kesintileri yaşanabileceği uyarısı yaptı.