Adana’ya 11.8 milyar dolarlık yatırım
Bundan 4 yıl önce Sasa’yı satın alan Erdemoğlu Holding, Adana Yumurtalık’ta 11.8 milyar dolarlık petrokimya tesisi için çalışmalarına başladı. 2030’da tamamlanması planlanan tesisler, Türkiye’nin cari açığının kapanmasına önemli ölçüde katkıda bulunacak
Türkiye'nin önde gelen polyester ve elyaf üreticisi Sasa, hükümetin cari açığı kapatmak amacıyla hayata geçirdiği Süper Teşvik programı kapsamında 11.8 milyar dolarlık yatırım için düğmeye bastı. Sasa yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Erdemoğlu, İstanbul'da düzenlediği basın toplantısında, Erdemoğlu Holding olarak 2015'te Sasa'yı satın aldıklarını dile getirerek, "O dönemde ciro 400 milyon dolardı. Hemen yatırımlara başladık. Yatırımlar devam ediyor ve ciro 2021'de 1.9 milyar dolara çıkacak" dedi. Adana Yumurtalık'ta yakında petrokimya yatırımlarına başlayacaklarının altını çizen Erdemoğlu, "Devlet bize 6.8 milyon metrekare arazi tahsis etti. Burada 2030 yılına kadar 11.8 milyar dolar yatırım yapacağız. Yatırımlar bittiğinde Türkiye'nin cari açığını 5.2 milyar dolar azaltacağız. Tesislerin ÇED raporu Ekim ayında bitecek. Kamulaştırmadan sonraki ilk yatırım 1.5 milyar dolar olacak ve Sasa'nın gereksinim duyduğu hammadde üretilecek" dedi.
Finansman yurtdışından
İbrahim Erdemoğlu, söz konusu yatırımları nasıl finanse edecekleri konusunda da, yurtiçi maliyetlerle yatırım yapmanın zor olduğuna işaret ederek, "Yurtdışı finansman kullanacağız. Dahası işletmelerimizi tek merkezden yönetmiyoruz. Bir bakıma eyalet sistemi uyguluyoruz. Yumurtalıktaki yatırımları Sasa bünyesinde kurulacak 5 şirket gerçekleştirecek. Burada petrokimya hammaddelerini üreteceğiz. Yerli ve yabancı şirketleri ortak alabiliriz. Üçü Japon, ikisi Güney Koreli, biri Kuveytli ve biri Avrupalı olmak üzere 7 şirket ortaklık teklifinde bulundu. Sasa'ya ortak almayacağız, alt şirketlere ortak gelebilir. Ortakların payı yüzde 50'yi aşamayacak. Bunlarla oturup konuşacağız" dedi. Yumurtalık'taki yatırımlar için teknoloji seçimlerinin hazır olduğunu dile getiren Erdemoğlu, mevcut şartlarda dünya ile rekabet edip edemedikleri konusunda ise "Sasa, dünya piyasasında rekabet edebiliyor. Yeni yatırımlar aynı lokasyonda olacağından fiyat avantajına sahip olacağız. Zaman ve şartlar size uymaz, siz zaman ve şartlara uyacaksınız. Mevcut şartlarda en iyisini yapmaya çalışacağız" şeklinde konuştu.
Türkiye'nin polyester ithalatı yoğun
Sasa Genel Müdürü Vekili İrfan Başkır da, polyestere talebin sürekli arttığına işaret ederek, şunları söyledi: "Polyestere 2020'de 90 milyon ton olan ihtiyaç, 2030'da 120 milyon tona çıkacaktır. Polyester giyimden halıya, mobilyadan gıda ambalajına kadar pek çok alanda kullanılmaktadır. Türkiye'nin 2015'te 4 milyar 667 milyon dolar olan polyester ithalatı, geçen yıl 4 milyar 882 milyon dolar seviyesine çıktı. Sasa'nın cirosun geçen yıl 450 milyon dolardı. Bu yıl sonunda yeni yatırımlarla 786 milyon dolara çıkacak. Çalışan sayısı da 1250'den 1640'a yükselecek. Hedefimiz ilave yatırımlarla çalışan sayısını 2021'de 2750'ye, ciroyu ise 1.9 milyar dolara çıkarmaktır. Yatırımların cari açığa katkısı 500 milyon dolar olacaktır. Bu yıl Sasa'nın cirosunun 785 milyon dolar, net kârının ise 280 milyon dolar olmasını bekliyoruz. Net kârın yüksekliği teşviklerden gelmektedir."
Hedef en büyük 10 şirketten bir olmak
Sasa'nın petrokimya yatırımları konusunda bilgi veren Sasa Genel Müdür Yardımcısı Güven Kaya da, Yumurtalık'taki petrokimya yatırımlarında öncelikle PTA ve MEG üretileceğine işaret ederek, "İlk tesisin yatırımına 2020'de başlanılacaktır. Toplamda 8 bin 195 ek istihdam sağlanacaktır. Toplam üretim kapasitesi 13 milyon ton olacaktır. Sasa'nın 2018'da polyesterde dünyada yüzde 0.9 olan payı 2020'de yüzde 1.7'ye çıkacaktır. Polyesterin hammaddesi olan PTA'daki pay ise 2023'te yüzde 1.2 olacak. Sasa yeni yatırımlarla Türkiye'nin en büyük 10 şirketi arasına girmeyi hedeflemektedir" dedi. Sasa'nın dahil olduğu Erdemoğlu Holding'in temellerini 1980'li yıllarda Mehmet Erdemoğlu attı. Adıyaman'ın Besni İlçesi'nde doğan ve buraya çok sayıda okul ve sosyal donatı kazandıran Mehmet Erdemoğlu, hayatına seyyar satıcı olarak başladı, 1960-70 yılları arasında Eskişehir'de toptancılık yaptı. 1983'te Gaziantep'te halı üretimine başlayan Mehmet Erdemoğlu, Merinos markası altında dünyadaki halının yüzde 5'ini üretiyor ve ürünlerini Wallmart'tan Avrupa'daki pek çok markayı satıyor. Şirketi, ürettiği halının yüzde 85'ini ihraç ediyor.
RECEP BAHAR / İSTANBUL
