MURAT ÇABAS / ANALİZ HABER

Ülkemizin ve milletimizin en önemli zenginliği, geleceğimizin teminatı olan gençlerimiz. Ama maalesef en az yatırım yaptığımız da gençlerimiz. Gençliğine yatırım yapmayan ülkeler aslında geleceklerine de yatırım yapmıyorlar. Türkiye'nin siyasileri bu noktada sınıfta kalmış durumdalar ve elbette ki bunun çok acı faturaları oluyor. UNESCO verilerine göre Türkiye en fazla beyin göçü veren ülkelerden birisi ve araştırma yapılan 32 ülke içinde 24'üncü sırada yer alıyor. Her yıl 50 bin öğrencimiz, Türkiye'de bir gelecek bulamadığı için yurtdışına okumaya gidiyor. Kabiliyetlerini ortaya koyamadığı için, iş bulmak için, daha fazla özgürlük için ve daha birçok nedenlerle göç eden gençlerimizin sayısı bir hayli fazla.

Gençlerimiz neden göç ediyor?

Genç nüfusun okumak ya da çalışmak için başka ülkeleri tercih etmesi konusunda gerek yerli gerekli yabancı kuruluşlarca bir takım çalışmalar yapılıyor. Bunlardan en güncel olanı da Avrupa Gençlik Forumu tarafından 150 ülkeyi kapsayan "Gençlik Gelişim Endeksi 2021" çalışması. Ülkelerin "gençlere sunduğu olanaklara göre" sıralandığı listede Türkiye 77'nci sırada yer bulabildi. Endonezya, Vietnam, Bahreyn, Güney Rum Kesimi bile listede Türkiye'nin üstünde yer aldı. Türkiye'de artan genç işsizlik, eğitim ve iş bulma noktasındaki imkanların yetersizliği, özgürlüklerin kısıtlanması, gelir darlığı, pahalılık ve daha nice etken Türk gencinin mutsuz ve umutsuz olmasına sebep oluyor, çözümü dışarılarda arıyor.

Gençlerimize imkan sunmuyoruz

Gençlik Gelişim Endeksi 2021 raporunda, 58 başlıktan oluşan sosyal ve çevresel faktörler dikkate alındı. Ülkeler, genç nüfusa sundukları olanaklara göre 100 tam puan üzerinden değerlendirildi. Türkiye, 65.57 puan ile listede kendisine 77'nci sırada yer bulabildi. Listenin ilk üç sırasında Norveç, Danimarka ve Finlandiya yer aldı; son üç sırada ise Güney Sudan, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Çad yer aldı. Gençliğe sunduğu olanaklar itibarıyla zirvede yer alan Norveç'in puanı 95.80 olarak kaydedildi.



Özgürlükler ve kapsayıcılıkta sınıfta kaldık

Raporda Türkiye, gençlere sunduğu özgürlükler açısından en kötü performansa sahip ülkeler arasında yer aldı. Özgürlükler açısından performansı en kötü olan diğer bazı ülkeler ise Suudi Arabistan, Türkmenistan, Bahreyn, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Libya olarak ifade edildi. Özgürlükler konusunda Suudi Arabistan ve Libya gibi ülkelerle aynı kategoride yer almamız oldukça dikkat çekiyor. Raporda en çarpıcı bölüm ise "Farklı kimlik ve sosyal grupların topluma katılım" bölümü oldu. Türkiye eksi 15.25 puan ile listede sondan sekizinci sırada yer aldı. Afganistan, İran, Sudan ve Kuveyt gibi ülkeler Türkiye'nin hemen altında yer aldı.

Gençlerimiz iş bulamıyorlar

Bakanlarımız yaptıkları açıklamalarda Suriyeli mültecilerin sanayiyi ayakta tuttuğunu söylerken, bunun mültecilere sunulan kayıtdışı istihdamla sağlandığı gerçeğini gündem etmiyorlar. Bu durum, ülkemizde zaten ciddi bir sorun olan genç işsizliğin had safhaya çıkmasına neden oluyor. Ülkemizin iş imkanları ucuz iş gücü ve kayıtdışı anlamında mültecilere sunulunca, Türk gencinin iş bulma imkanı daha da daralmış oldu. TÜİK'in Mayıs 2021 verilerine göre, Türkiye'de resmi işsizlik oranı yüzde 13.2, işsiz sayısı ise 4 milyon 237 bin kişi. 15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfustaki resmi işsizlik oranı ise yüzde 24. Resmi işsizlik rakamlarına göre bile her 4 gencimizden 1'i işsiz durumda. Genç nüfustaki istihdam oranı ve işgücüne katılım ise çok düşük seviyelerde. İstihdam oranı yüzde 31.9, işgücüne katılım yüzde 41.9. AB ve OECD ülkelerinin ortalamasının altında.

Genç işsizlik alarm veriyor!

OECD'de genç istihdam oranı yüzde 39.6 iken Türkiye'de yüzde 31.9. Dar tanımlı işsizlik rakamlarında genç işsizlik oranı yüzde 24 iken, geniş tanımlı işsizlik rakamlarına bu oran 2 kat daha fazla. Üniversite mezunu işsiz sayımız oldukça yüksek. 2020 1. çeyrek rakamlarına göre üniversite mezunu her 10 gençten 4'ü işsiz, yani yüzde 40. Gençlerimiz umutsuz; 2020 yılında 1 milyon 73 bin genç iş bulma umudunu yitirdi ve iş aramayı bıraktı. Çalışan gençler de hakkını arayamıyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Ocak 2021 verilerine göre 15-24 yaş arası 1 milyon 604 bin 584 genç işçinin yalnızca yüzde 4.9'u yani 79 bin 188'i sendika üyesi; yüzde 95.1'i sendikasız. Çalışan her 3 gencimizden 1'inin hiçbir sosyal güvencesi yok, 2021 1. çeyrek verilerine göre yüzde 36.6 oranında yani 1 milyon 290 bin gencimiz kayıtdışı çalışıyor.

Ne eğitimde ne de istihdamda olan gençlerde birinciyiz

Bir de ne istihdamda ne de eğitimde olan gençlerimiz var. 19 Mayıs'a özel 'Genç İşsizliği Bülteni' yayınlayan DİSK-AR, yüzde 28,8'e dayanan 'ne eğitimde ne de istihdamda olan gençler' oranıyla Türkiye'nin Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) ülkeleri arasında birinci sırada olduğunu duyurdu. Gençlerimiz eğitimde ya da istihdamda değilse nerede sorusu, gerçekten cevaplanması gereken bir soru. Milyonlarca gencimizi kapsayan bu durum, ülkenin geleceği için büyük bir tehlike oluşturuyor.



Gençlerle yeni bir Türkiye inşa edeceğiz

Türkiye'nin en genç genel başkanı olan Bağımsız Türkiye Partisi (BTP) Genel Başkanı Hüseyin Baş, yaşanan beyin göçü, gençlerimizin sorunları ve çözümleri konusunda önemli açıklamalar yaptı. "Beyin göçü neden oluyor?" sorusuna cevap veren BTP Lideri Baş, şunları söyledi: "Ya bizim kabiliyetli gencimiz imkan bulamıyor ya da yaşam alanı bulamıyor. Bir şarkı vardır, 'Deryada bir gül açmış o da su diye ağlar' diye... Türkiye'nin pozisyonu esasında bu. Biz gençlerimizi hiçbir zaman sahiplenmedik ülke olarak. Biz bunları kazanalım derdine düşmedik. Bakın Atatürk kurduğu cumhuriyette öyle şeyler yaptı ki... Batman'ın Raman dağında petrol bulundu. Bu petrol arama şirketini Atatürk kurdu ve bu petrolü bulması için ABD'de ikamet eden bir Türkü Türkiye'ye davet etti. O'na , 'Gel ülkene hizmet et' dedi. O da ABD'den kalktı geldi. Niye geldi? Çünkü Atatürk'e inandı, güvendi. Dedi ki, ' ben bu adamla hem çalışmalarımı yaparım, hem geleceğimi kazanırım, hem de milletime hizmet ederim' dedi."

Vatanına aşık gençler yetiştireceğiz

"Şimdi Türkiye'de yaşayan bir genç kime güvenecek?" sorusunu soran BTP Lideri şöyle devam etti,  "Genç kendine çalışsa imkan yok, başkasına çalışsa,  'ben bu adama güveniyorum, O'na faydalı olacağım' dese adamın öyle bir beklentisi yok, 'çalışma' diyor. Milleti için çalışmaya kalksa buna da imkan yok. Şu anda gencimize uygulanan psikoloji bu. Dolayısıyla bizim gençlerimizi sahiplenen projeler ortaya koymamız lazım. Gelin gencimize yatırım yapalım. Belki bu genç bu ülkeden bir Facebook çıkaracak, alibaba.com çıkaracak, Google çıkaracak...Marka isimleri veriyorum ama bunlar artık devlet düzeyine gelmiş evrensel firmalar. Bunların bütçeleri Türkiye'nin GSMH'sinden fazla. Gençlere fırsat verilse bu ülkeden bunları çıkaracaklar. Bu ülkede bu gençler var. Bu potansiyelleri devreye koyabilirsek gençlerimizi kazanabiliriz, vatanına milletine ait ve aidiyet hisseden gençler haline getiririz."

Ben Türkiye'de gençlerin temsilcisiyim

Öncelikle gençler olmak üzere tüm Türkiye'ye kapsayacak proje ve programlara ihtiyaç olduğunun altını çizen BTP lideri Baş, şöyle konuştu: "Gençlerimize kendi projelerini hayata geçirebilecekleri bir ortam sağlamamız lazım. Onların potansiyellerini iş gücüyle birleştirebilmemiz lazım. Katma değer üretebileceğimiz, Türkiye'nin geleceğine damga vuracak proje hazırlamamız gerekiyor. Ki biz bu projenin de hazırlığı içerisindeyiz. Atatürk'ün ifade ettiği gibi ülkemizi muasır medeniyetler seviyesinin üzerine taşımak için canla başla mücadelemize devam edeceğiz."
Son olarak Hüseyin Baş şunları söyledi: "Ben Türkiye'nin en genç genel başkanıyım. Ben Türkiye'nin yüzde 40'ı olan gençlerin temsilcisiyim. Ben ve sizler o gençlerin tamamına ulaşacağız ve onları bu davanın merkezine koyacağız. Gençlerimizle birlikte bir Türkiye inşa edeceğiz. Hayallerimizi gerçekleştireceğiz."