logo
07 MAYIS 2025

Devletin şirketleşmesi: Varlık Fonu (l)

25.12.2017 00:00:00
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 3 Mart 2015 günü; "bir anonim şirket nasıl yönetiliyorsa Türkiye de öyle yönetilmelidir" dedi. Bu açıklamadan 2 yıl sonra, Türkiye'nin kamusal varlığını oluşturan büyük işletmeler Varlık Fonu adı verilen bir şirkete devredildi. Ziraat Bankası, TPAO, Borsa İstanbul, Türksat, Telekom, Halk Bankası, Eti Maden, Milli Piyango, İzmir Limanı, Çaykur, Türk Hava Yolları ve 2 milyon metrekareden çok sahil arazisinde kamu mülkiyetine son verildi. TRT, TOKİ, TMO, TKİ ve GAP'ında içinde bulunduğu 32 devlet kuruluşunun daha Fon'a devredileceği basında yer aldı. Varlık Fonu AŞ.'nin yönetimine; uzmanlığı olmayan ve yandaşlığıyla tanınan 5 kişi getirildi. Sınırsız yetki ve yargı dokunulmazlığıyla donatılan bu kişiler; Türk ekonomisinin temelini oluşturan kamu malı işletmeleri, denetimsiz ve sorumsuz konumlarıyla özel şirketleri gibi yönetecekler. Devleti şirket haline getiren Varlık Fonu girişiminin amacı ve önemi nedir? Halk için ne anlam ifade ediyor? Uygulamanın sonuçları ne olacak? Geleceği nasıl etkileyecek?(x)

Durum
Hazine Müsteşarlığı'nın verilerine göre Türkiye'nin brüt dış borç stoku, 416,7 milyar dolar (Eylül 2016) ve bu borcun milli gelire oranı yüzde 58,1.(1) 
Borç yükü ağır ve hükümet borç faizlerini ödemede zorlanıyor. Türkiye'de günlük yaşamı sürdürmek ve dışarıya borç ödemek için para gerekiyor. Ancak yeterli para yok. Ekonomistlerin tanımıyla; "yurt içinde ve yurtdışında finansman sıkıntısı var".
Son on yılda, dışardan alınan 250 milyar dolarlık borç ve içerdeki özelleştirmelerden gelen 55 milyar dolarlık parayla hızlı bir kredi büyümesi (borç edinme olanağı) sağlandı. Bu olanak sonuna dek kullanıldı ve borç tutarı 416,7 milyar dolara çıktı. Hazırdan yenen her para gibi kaynak çabuk tükendi ve borç bulamaz duruma düşüldü. Borç ödemek için borç bulmak zorunda kalındı.
Ekonomist Uğur Gürses, dışardan borç bulunmasıyla Varlık Fonu arasındaki ilişkiyi, hükümete yönelik olarak şöyle açıklıyor; "Şeffaf değilsiniz. Yolsuzluk konusunda hesap verebilir pozisyonda değilsiniz. Meclis'te değil hükümetin darbe girişimi karşısında ilan ettiğini söylediği olağanüstü hal kapsamında karar alıyorsunuz. Oysa darbe girişimiyle ilgili bir şey değildir bu. Bu yüzden (Varlık Fonu) meşruiyet açısından sorunlu bir adımdır... Bu mekanizma borçlanma piyasasına gittiği zaman potansiyel borç vericiler, yatırımcılar aynı soruları sormayacak mı?"(2)

Amaç
Hazine Müsteşarlığı'nın açıklamasına göre, Varlık Fonu girişiminin amacı; "yurt içinde kamuya ait varlıkları ekonomiye kazandırmak, dış kaynak temin etmek, stratejik büyük ölçekli yatırımlara iştirak etmek"dir.(3)
Söylenenler doğru değildir ve gerçeği yansıtmamaktadır. "Kamuya ait varlıklar" mevcut statüleriyle ekonominin şu anda içindedir ve ekonomiye kazandırılmış durumdadır. Yeniden ekonomiye kazandırmak gibi bir durum söz konusu olamaz.
Hükümet, yatırıma dönük dış kaynak değil, borç taksidi ödemek için dış kaynak aramaktadır.
"Büyük ölçekli yatırımlara iştirak" söz konusu değildir, çünkü bugüne dek gerçekleştirilen bütün "büyük ölçekli yatırımlar", kaynak yaratarak değil, kefil olunarak ve işletme imtiyazı verilerek, yap-işlet-devret modeliyle yaptırılmıştır. 
    (devam edecek)?
DİPNOTLAR:
(x)    "Türkiye Anonim Şirket Gibi Yönetilmeli" www.milliyet.com.tr.
1 "Türkiye'nin Dış Borcu Belli Oldu" www.milliyet.com.tr
2 "Türkiye Neden Şirketlerini Varlık Fonu'na Devretti?"  www.bbc.com
3 "Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketi'nin Kapsamı Nedir? Hangi Şirketler Varlık Fonu'na Aktarıldı?"  www.m.milligazete.com.tr
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Yorumlarınızı paylaşın

--
 
Metin Aydoğan / diğer yazıları
Ayşe Ateş'ten, Bahçeli'ye tepki
'Sinan’ın ne fotoğrafı sevildi ne de ardından bir baş sağlığı dilendi'
"Babası zengin olduğu için peşini bırakmadı"
Bahar Aksu'nun teyzesi konuştu
BTP’den iktidara çifte standart tepkisi
Önder'den dikkat çekici açıklamalar
Şehit ailelerine taziyeye gidemeyenler DEM'e gitti
Devlet Bahçeli’den taziye ziyareti
Topyekün bir savaş riski!
Pakistan - Hindistan açıklaması
Erdoğan, sokak röportajlarını eleştirmişti
Arif Kocabıyık gözaltına alındı
Polemik yapmıyorlar (!) Kanal İstanbul'u yapıyorlar
Kanal İstanbul'un ilk köprüsünün ayakları 100 metreyi aştı
6 bin 352 kişi trafikte can verdi
385 bin 117 kişi yaralandı
İki nükleer güç arasında tehlikeli tırmanış
Gerilim savaşa dönüştü
Rekolte çok düşük… Çiftçi 20 TL fiyat bekliyor
Adana'da buğday hasadı başladı
568 gözaltı
Siber suç operasyonu
Katil asıl amacını açıkladı
'Orta Doğu'nun çehresini değiştirmek'
Ankara'da feci kaza
2 otomobil çarpıştı: 4 ölü, 1 yaralı
Bakan Fidan, Pakistanlı mevkidaşı ile görüştü
Son gelişmeler değerlendirildi
Pakistan: Hindistan'a ait 5 savaş uçağı düşürüldü
Hindistan'ın füze saldırısına misilleme
Ayşe Ateş'ten, Bahçeli'ye tepki
'Sinan’ın ne fotoğrafı sevildi ne de ardından bir baş sağlığı dilendi'
"Babası zengin olduğu için peşini bırakmadı"
Bahar Aksu'nun teyzesi konuştu
BTP’den iktidara çifte standart tepkisi
Önder'den dikkat çekici açıklamalar
Şehit ailelerine taziyeye gidemeyenler DEM'e gitti
Devlet Bahçeli’den taziye ziyareti
Topyekün bir savaş riski!
Pakistan - Hindistan açıklaması
Erdoğan, sokak röportajlarını eleştirmişti
Arif Kocabıyık gözaltına alındı
Polemik yapmıyorlar (!) Kanal İstanbul'u yapıyorlar
Kanal İstanbul'un ilk köprüsünün ayakları 100 metreyi aştı
6 bin 352 kişi trafikte can verdi
385 bin 117 kişi yaralandı
İki nükleer güç arasında tehlikeli tırmanış
Gerilim savaşa dönüştü
Rekolte çok düşük… Çiftçi 20 TL fiyat bekliyor
Adana'da buğday hasadı başladı
568 gözaltı
Siber suç operasyonu
Katil asıl amacını açıkladı
'Orta Doğu'nun çehresini değiştirmek'
Ankara'da feci kaza
2 otomobil çarpıştı: 4 ölü, 1 yaralı
Bakan Fidan, Pakistanlı mevkidaşı ile görüştü
Son gelişmeler değerlendirildi
Pakistan: Hindistan'a ait 5 savaş uçağı düşürüldü
Hindistan'ın füze saldırısına misilleme
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2025

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.