Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in 24 Şubat'ta sabaha karşı Ukrayna'nın doğusundaki Donbas'a 'özel askeri operasyon' başlattıklarını duyurmasıyla günlerdir gerilimin doruk noktaya tırmandığı krizde silahlar sahneye çıkmış oldu. Putin'in söz konusu kararı almasında bağımsızlıklarını Moskova'nın 21 Şubat'ta tanıdığı Donesk ve Lugansk bölgesi liderlerinin Ukrayna ordusuna karşı Rusya'dan yardım istemesi üzerine aldığı açıklandı. Rusya'nın hamlesini 'özel operasyon' olarak niteleyan Putin, dün yaptığı ulusa sesleniş konuşmasında, Donesk ve Lugansk yönetimlerinin Rusya'dan askeri yardım talebinde bulunduklarını hatırlatarak, "Buna bağlı olarak özel bir askeri operasyon düzenlemeye karar verdim. Operasyonun amacı sekiz yıldır Kiev rejimi tarafından istismara, soykırıma maruz kalan insanları korumaktır. Rusya Federasyonu vatandaşlarına da dahil olmak üzere sivillere karşı çok sayıda kanlı suç işleyenleri adalete teslim etmenin yanı sıra Ukrayna'nın Nazizm'den ve militarizmden arındırılması için çaba göstereceğiz" ifadelerini kullandı. Ukrayna topraklarını işgal etme planları olmadığını vurgulayan Putin, kimseye zorla bir şey dayatmayacaklarını da ifade etti. Putin, olası kan dökülmesinin tüm sorumluluğunun tamamen Ukrayna yönetiminin olacağını ifade ederek, modern Rusya'nın bugün en güçlü nükleer güçlerden biri olduğunu da hatırlattı. Putin'in, "olaylara müdahale etmeye kalkışacaklara söylüyorum; Bize engel olmak ve halkımıza tehdit oluşturmak isteyenlere, Rusya derhal karşılık verecek ve tarihte henüz hiç görülmemiş sonuçlarla karşılaşacaklar" ifadeleri ise çok dikkat çekti.

Putin'den Ukrayna askerlerine çağrı

Ulusa sesleniş konuşmasında Rusya'nın askeri operasyonunun Ukrayna'yı rehin alanlara karşı meşru müdafaa olduğunu belirten Putin, Ukrayna vatandaşlarına ayrıca seslenerek, "Bugünkü olaylar Ukrayna ve Ukrayna halkının çıkarlarını ihlal etme arzusuyla değil, Rusya'nın Ukrayna'yı rehin alanlardan ve onu ülkemize ve halkına karşı kullanmaya çalışanlardan korunmasıyla bağlantılıdır" dedi. Eylemlerinin kendilerine yöneltilen tehditlere ve bugün meydana gelenden daha büyük bir felakete karşı kendilerini savunmak olduğunu kaydeden Putin, Ukrayna askerlerinin "Ukrayna'yı yağmalayan ve bu insanlarla alay eden halk karşıtı cuntaya değil, halkına bağlılık yemini ettiklerini" ifade ederek, "Onun emirlerine uymayın! Derhal silahlarınızı bırakıp evinize gitmenizi rica ediyorum. Ukrayna ordusunun bu şartı yerine getiren tüm askerleri, savaş bölgesinden serbestçe ayrılabilecek ve ailelerinin yanına dönebilecekler" dedi.

Kiev'in askeri altyapısı çöktü

Rusya lideri Putin'in Donbas'a özel askeri operasyon başlattıklarını duyurmasından kısa süre sonra Ukrayna'nın başkenti Kiev dahil ülkenin çeşitli kentlerinde şiddetli patlama haberleri geldi. Kiev'in yanı sıra Harkov, Kramatorsk, Mariupol, Mykolaiv, Odesa kentlerinde peş peşe patlamalar meydana geldi. Patlama haberlerinin ardından açıklama yapan Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna'nın doğusundaki Donbas'a özel askeri operasyonun, ülkedeki sivillere yönelik tehdit oluşturmadığını belirterek, Ukrayna'daki hava savunma sistemleri, askeri hava limanları ve hava kuvvetlerinin 'yüksek hassasiyetli silahlarla' etkisiz hale getirildiğini açıkladı. Açıklamada, "Ukrayna'daki askeri altyapı, hava savunma sistemleri, askeri hava limanları ve hava kuvvetlerinin yüksek hassasiyetli silahlarla etkisiz hale getirildi" ifadesine yer verildi. Askeri operasyon başlatılmasının ardından açıklama yapan Rusya yanlısı Donetsk Halk Cumhuriyeti'nin lideri Denis Puşilin ise "Bölgenin tamamını Kiev'den geri alma operasyonu çabuk tamamlanacak" dedi. Puşilin, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin Donbas operasyonlarının yönetildiği karargahın "neredeyse tamamen yok edildiğini" söyledi. 

Ukrayna savunma konumunda

Ülkenin doğusunda bulunan Donbas bölgelerine yönelik Rusya'nın başlattığı operasyonun ardından Rusya ile diplomatik ilişkileri kestiklerini duyuran Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'den "Eğer canımıza, özgürlüğümüze, çocuklarımıza saldırılırsa, kendimizi savunacağız, saldırmayacağız ve kendimizi savunacağız" açıklaması geldi. Zelensky'nin ilk açıklamasından sonra Kremlin'den yapılan açıklamada, "Ukrayna ile tarafsızlığı konusunda müzakere etmeye ve topraklarında NATO'ya silah yerleştirmeyi reddetme koşuluyla hazırız" denildi. Kremlin'den yapılan bu açıklama sonrası Zelenskiy'den "Ukrayna, Rusya ile herhangi bir formatta ve herhangi bir platformda görüşmeye hazır" açıklaması geldi. Ukraynalı yetkililer 50 Rus askerinin öldürüldüğünü, 7 Rus uçağının düşürüldüğünü ve 4 tankın imha edildiğini iddia ederken, Rusya tarafı ise bu iddiaları yalanladı.

Rusya'ya tepkiler sözle sınırlı kaldı

Rusya'nın Donbas'a askeri müdahalesine Batılı ülkelerden sert tepki geldi. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Rusya'nın Ukrayna'ya başlattığı operasyon için "Bu savaşın bir anlamı yok. BM Şartı ilkelerini ihlal ediyor" dedi. Rusya'nın operasyon kararının genel bir savaşa yol açması durumunda tahminlerde bulunmanın zor olduğunu belirten Guterres, ancak çok sayıda insanın öleceğini, yerinden edileceğini ve geleceğe dair umutlarını kaybedeceğini söyledi. ABD Başkanı Joe Biden, Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy ile yaptığı telefon görüşmesinde, Rusya'nın Ukrayna topraklarına askeri operasyonunu kınadı ve ABD'nin Ukrayna'ya desteğini yineledi. ABD'nin BM Daimi Temsilcisi Linda Thomas Greenfield ise Rusya'ya sınırlarına geri dönmesi çağrısında bulundu. Thomas Greenfield, acil toplanan BM Güvenlik Konseyi toplantısında konuştu. Rusya'nın Ukrayna'yı kapsamlı işgalinin yakın olduğunu belirten Thomas Greenfield, "Tehlikeli bir andayız ve tek bir nedenden dolayı, Rusya'dan durmasını istemek için buradayız" ifadelerini kullandı. ABD Daimi Temsilcisi, Rusya'ya seslenerek, "Sınırlarına geri dön, birliklerini, tanklarını, uçaklarını hangarlarına geri gönderin ve diplomatlarınızı müzakere masasına yollayın" diye konuştu. Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel de Rusya lideri Putin'e, "Bu savaşı derhal durdurun" çağrısında bulundu. Öte yandan Rusya sınırlarına yakın coğrafyalardaki NATO üyesi ülkeler Polonya, Estonya, Litvanya ve Letonya NATO'yu 4. Madde çerçevesinde toplantıya çağırdı. Bu madde herhangi bir NATO üyesinin toprak bütünlüğü, bağımsızlığı ve güvenliğinin tehdit altında olması halinde danışma toplantısı yapılmasını öngörüyor.

Yaptırımlar açıklandı

Rusya'nın Ukrayna'ya müdahalesine askeri bir karşılık veremeyen Batılı ülkeler Moskova'yı ekonomik olarak köşeye sıkıştırmaya çalışacaklar. Bu kapsamda peş peşe yaptırım açıklamaları geldi. Avrupa Birliği (AB), aralarında Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu'nun da yer aldığı, çok sayıda üst düzey yetkiliyi yaptırım listesine aldı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in yakın çevresindeki kişiler, yaptırım listesinde bulunuyor. Yaptırım listenin en üst sırasında Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu yer alıyor. Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock, Rusya'nın Ukrayna'ya operasyon düzenlemesi üzerine Rusya'ya yönelik ağır yaptırımlar uygulanacağını açıkladı.

Kiev'den Ankara'ya çağrı

Kriz hızla sıcak savaşa doğru evrilirken Ukrayna, kendisine destek arayışına başladı. Bu bağlamda en dikkat çeken çağrı Türkiye'ye boğazlar konusunda yapılan açıklama oldu. Ukrayna'nın Ankara Büyükeçisi Vasyl Bodnar, 'Hava sahasının ve Rus gemileri için Boğaziçi ve Çanakkale Boğazları'nın kapatılması için çağrıda bulunuyoruz. İlgili resmi talebimizi Türk tarafına ilettik. Aynı zamanda Rus tarafına bir yaptırımın uygulanmasını istiyoruz. Bu bağlamda hava sahasının ve Rus gemileri için Boğaziçi ve Çanakkale Boğazları'nın kapatılması için çağrıda bulunuyoruz. İlgili resmi talebimizi Türk tarafına ilettik. Aynı zamanda Rus tarafına bir yaptırımın uygulanmasını istiyoruz. Özellikle iş adamlarının hisselerine el konulmasını ve buradan para kazanılmasının önlenmesini talep ediyoruz' dedi.