Dünyayı işsizlik krizi bekliyor

Tüm ülke ekonomilerini derinden sarsan koronavirüs salgını sonrası dünyada yaşanacak en önemli sorun olarak görüşen işsizlik, çok beklemedi ve kendini göstermeye başladı. ABD'de 8 Nisan'da açıklanan işsizlik verileri bunu doğruladı. Mart ayında yüzde 4.4 olan ABD'deki işsizlik oranı bir ayda 10.3 puan birden artarak Nisan'da yüzde 14.7'ye yükseldi. Veriler ülkede Nisan ayında 20.5 milyon kişinin işini kaybettiğini gösteriyor. Bu dönemde ülkedeki işsiz sayısı ise 15.9 milyon kişi artarak 23.1 milyona ulaştı. ABD'deki işsiz sayısının artmasında Covid-19 salgınına karşı alınan önlemlerin ekonomik etkileri belirleyici oldu. Ülkede işsizlik oranı 1929 yılında görülen Büyük Buhran döneminden bu yana en kötü seviyeye erişti. Küresel ekonomik krizin yaşandığı 2008 yılında ABD'de 8.7 milyon kişi işini kaybetmiş, işsizlik ise yüzde 10'a yükselmişti. ABD'de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı da Covid-19 salgınının iş gücü piyasasını etkilemesiyle son 7 haftada toplam 33 milyon 483 bine ulaştı.

200 milyon kişi işsiz kalacak

Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Nisan ayında hazırladığı raporda, salgın sonucu ortaya çıkan tabloyu "İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en ağır küresel kriz" olarak tanımlanmıştı. Dünyanın 2. Dünya Savaşı'ndan bu yana insanoğlunun gördüğü en ağır işsizlik tablosuyla karşı karşıya olduğuna vurgu yapılan ILO'nun söz konusu raporundaki tahminlerine göre, salgın nedenyiele Temmuz ayına kadar dünya üzerindeki işsiz sayısı 195 milyona ulaşacak. Her geçen gün bu kötümser tespitleri doğrulayan veriler önümüze konuyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde Nisan ayında 20.5 milyon yeni işsiz nüfusun ortaya çıkması ILO'nun kötümser tahminlerini doğruluyor. Uzmanlar, gelecek bir-iki yıllık süreçte işsizlik oranlarının birçok ülkede yüzde 20'ler ve hatta yüzde 30'lar düzeyine çıkabileceğini ifade ediyor.

Türkiye'nin durumu kritik

Türkiye'nin bu konudaki durumu ise çoğu ülkeden çok daha kötü. Zira ülkemiz koronavirüs salgınına çok yüksek bir işsizlik oranıyla yakalandı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından geçen ay açıklanan son işsizlik verilerine göre Ocak döneminde Türkiye'deki işsiz sayısı 4.4 milyon oldu. İşsizlik oranı yüzde 13.8 seviyesinde gerçekleşirken, genç işsizlikte ise bu oran yüzde 24.5 oldu. Ancak işsizlikteki bu veriler, Türkiye'nin koronavirüs salgınından etkilenmeye başladığı Mart ayından önceye ait. ABD'de işsizlik oranının Mart'tan Nisan'a 10.3 puan artığı göz önünde bulundurulursa Türkiye'nin Mart ve Nisan aylarındaki işsizlik verilerinin çok daha kötü geleceğine kesin gözüyle bakılıyor. Hükümetin işten çıkarmaların üç aylığına yasaklaması nedeni ile artışların işsizlik verilerine dramatik bir şekilde yansıması beklenmiyor. Ancak yılın ikinci yarısında salgının işsizlik üzerindeki ağır etkisinin ortaya çıkacağı ifade ediliyor. Ekonomistlerin Türkiye için ortaya koyduğu en iyimser senaryoda bile, işsizlik oranının yüzde 20'ye dayanacağı öngörülüyor. Bu durum çalışabilir durumdaki her beş kişiden birinin, işsiz kalma tehlikesi ile karşı karşıya kalabileceğini gösteriyor. Kötümser senaryoda ise işsizlik neredeyse ikiye katlanarak, yüzde 30'lara yalaşacak ve ülkemizde yaklaşık 3.2 milyon kişi işini kaybedecek.