logo
22 KASIM 2026

Editör: "İran'dan ince ayar"

16.01.2003 00:00:00
 
Irak bahane edilerek ABD tarafından Ortadoğu'da açılacak cephe, tüm bölge ülkelerini tedirgin ediyor.

1988'in sonlarına kadar yaklaşık sekiz yıl süren İran- Irak savaşından ağır yara alarak çıkan İran, bu tedirginliği yaşayan ülkelerin başında.

İki komşu ülke,(İran ve Irak) özellikle İsrail-Filistin çatışmalarında ortak tutum içerisinde bulunuyorlar.

Gerek Irak Lideri Saddam Hüseyin , gerekse İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, İsrail'in Filistinliler'e yönelik şiddetini eleştirerek, bölgesel kuruluşlarda ağırlıklı olarak Siyonizmin bölgedeki yayılmacılığının engellenmesi gerektiğini dile getiriyorlar.

Suriye'nin güneyi ve Lübnan'daki örgütlenmelere (Hizbullah) İran'ın desteği biliniyor.

Irak, Filistinliler'in evlerini yıkarak, sivilleri yakapaça gözaltına alarak şiddeti artıran İsrail ordusunun tutumuna karşı, El -Fetih ve Hamas örgütlerine destek vererek haklı bir tavır koyuyor.

İran ve Irak Yönetimleri zaman zaman Türkiye'ye dışişleri kanalıyla mesaj yollayarak "İsrail-Filistin sorununda Filistin lehine daha ağırlıklı bir politika takip edilmesi gerektiğini" belirtiyorlar.

Saddam ve Hatemi'nin bölgesel içerikli ortak politik tutumları, farklı bir serencamda sürmeye başladı.

" Muhtemel ABD operasyonu" iki ülkenin ortak bölgesel tercihleri ve beklentilerini de değiştirmiş görünüyor.

Filistin ortaklığı, muhtemel savaşla ayrışmaya başladı. Beklenti ve öncelikler farklılaştı.

Saddam Yönetimi, Şii ağırlık taşıyan İran'ın bölgedeki elini güçlendirebileceği düşüncesiyle tnik yapısını tahrik edebileceği kanısında.

Irak, İran'ın bölge için tehdit olmaya devam ettiği temasını işliyor. Komşuları ile ilişkilerinde mesafeli davranan Irak, kendine Türkiye ve Özellikle İran'ı rakip olarak görüyor.

Yıllardan beri İki ülkenin, Arap dünyasının başat ülkesi olmak için verdikleri mücadele, bu ülkelerin birbirlerine soğuk bakmalarının da temelini oluşturuyor.

İran Yönetimi bu kaygılar ekseninde, patlak verecek bölgesel savaştan etnik açıdan etkilenmemek için ülke içinde tedbirler almaya başladı.

İran, Irak'tan sonra kendisine yönelebilecek ABD namlusundan sıyrılabilmek için yeni bir askeri ve politik konsept geliştirdi.

İran, Rusya ile sıkı dirsek temasında. Askeri ve ekonomik metinlere her geçen gün yeni imzalar atılıyor.

Çin ve Hindistan ile de sıkı münasebete geçen İran, kendi bölgesini kapsayan bir kuşak oluşturuyor.

ABD'nin Şer Ekseni'ni bertaraf edebilecek bir nitelikte anti yapılanmaya giden İran, Azerbaycan ile de etnik hassasiyetlerini masaya çekmek istiyor.

Çünkü;Azerbaycan'daki Şii nüfuslu bölgeler İran'ın yumuşak karnı durumunda.

Ermenistan ile de askeri tatbikatlara katılan İran, bu yapılanmaya Güney Asya'daki diğer ülkeleri de müdahil etmek istiyor.

11 Eylül sonrası oluşturulmaya çalışılan yeni uluslararası konjonktürü lehine çevirebilmek için yoğun diplomasi başlatan İran'ın, Bush'un elinin Saddam'ın elinin yakasında olduğu bir zamanda Irak'a mesafeli durması anlamlı.

İran, Operasyon öncesi resmi açıklamalarında Saddam'a uzak mesafede durduğunu belirtiyor.

Türkiye'nin Iraklı Kürtler'e karşı duyduğu endişeyi, İran Şiiler'e karşı duyuyor.

Saddam sonrası Irak'ta ve bölgede oluşturulması düşünülen yeni yapılanmalara karşı duyarlı davranan İran, Rusya, Ermenistan ve Hindistan ile yeni bir açılım kazandırmak niyetinde.

Cumhurbaşkanı Hatemi ve Dışişleri Bakanı Harrazi ile Türkiye'ye de sıcak mesajlar veren İran, ileriye dönük dışpolitik açılımlarını Batı destekli ve Doğu öncelikli başlattığı diplomasiyle perçinliyor.

Yani İran, Irak ve sonrasına Türkiye'den daha çabuk ve kararlı adımlarla hazırlanıyor.

Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor

Türkiye'de antibiyotik tüketimi Almanya'nın yaklaşık üç, Hollanda'nın ise dört katına yakın. Tüketim azalmasına rağmen Avrupa ülkeleriyle fark sürüyor. Türkiye, kendi belirlediği azaltma hedefine de ulaşamadı

22.11.2026 15:34:00
Haber Merkezi
 
Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor
Türkiye'nin antibiyotik tüketimi AB ortalamasının yaklaşık iki katı. Tüketim azalsa da ulusal hedef tutmadı. DSÖ gereksiz ve yanlış kullanıma karşı uyarıyor
Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun (TİTCK) 2025 faaliyet raporuna göre, bin kişi başına günlük antibiyotik tüketimi 35,47 günlük doz oldu.

Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezinin (ECDC) 18 Kasım'da yayımladığı 2025 verilerini içeren raporda Avrupa Birliğinin (AB) nüfusa göre ağırlıklandırılmış tüketim ortalaması 18,9 olarak kaydedildi. Türkiye'deki tüketim bu ortalamanın yaklaşık yüzde 88 üzerinde.

18-24 Kasım Dünya Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası'nda açıklanan Avrupa verileri, antibiyotiklerin etkisini koruma ihtiyacını gündeme getiriyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), gereksiz ve yanlış kullanımın dirençli mikroorganizmaların gelişmesini ve yayılmasını hızlandırdığına dikkat çekiyor.

Avrupa ile Türkiye arasındaki fark ne kadar?
Almanya'da 2025'te bin kişi başına günlük antibiyotik tüketimi 12,8, Hollanda'da 9,3 oldu. Fransa ve İspanya'da 22,8, İtalya'da 21,2 günlük doz tüketildi.

ECDC'ye toplam tüketim verisi bildiren AB ülkeleri arasında en yüksek değer, 31,1 ile Yunanistan'da. Türkiye'nin tüketimi bunun da yaklaşık yüzde 14 üzerinde.

Karşılaştırma, hastaneler ile toplumdaki toplam sistemik antibiyotik tüketimine dayanıyor. Nüfus farkını dikkate almak için tüketim bin kişi başına hesaplanıyor.

Antibiyotik tüketimi düştü ama hedef tutmadı
Türkiye'de tüketim 2024'te 37,70 iken 2025'te yaklaşık yüzde 6 azalarak 35,47'ye geriledi. Ancak hedef 27 idi. Gerçekleşen tüketim, hedefin yaklaşık yüzde 31 üzerinde kaldı. TİTCK'nin 2026 Yılı Performans Programında tüketimin 2028'de 31'e indirilmesi hedefleniyor.

AB'de ise ortalama tüketim 2024'te 20,3 iken 2025'te 18,9'a indi. Türkiye'deki düşüş, AB ortalamasıyla arasındaki farkı kapatmaya yetmedi. ECDC, son düşüşü olumlu değerlendiriyor ancak AB'nin 2030 hedeflerine ulaşmak için yeterince hızlı ilerlemediğini belirtiyor.

AB, antibiyotik tüketimini 2019'a göre yüzde 20 azaltmayı hedefliyor. 2025 itibarıyla azalma yüzde 5'te kaldı. Hedefe ulaşmak için tüketimin bin kişi başına günlük 15,9 doza inmesi gerekiyor.

İlaç seçimi de izleniyor. DSÖ'nün AWaRe sınıflandırmasındaki Access grubu, birçok yaygın bakteriyel enfeksiyonda ilk veya ikinci seçenek olarak önerilen antibiyotikleri içeriyor. AB, kullanılan antibiyotikler içinde bu grubun payını 2030'a kadar en az yüzde 65'e çıkarmayı hedefliyor. 2025'te bu pay yüzde 62,5 oldu.

Sağlık Bakanlığı antibiyotik kullanımı için ne diyor?
Türkiye Sağlık Bakanlığı, "Antibiyotikler gribi tedavi etmezler" diyerek hekim tavsiyesi dışında antibiyotik kullanılmamasını istiyor.

Bakanlığa bağlı TİTCK'nin stratejik planına göre antibiyotik içeren reçetelerin oranı 2011'de yüzde 35 iken 2024'te yüzde 25'e geriledi. Kurum bu değişimi akılcı ilaç kullanımı çalışmalarının sonucu olarak sunuyor.

Ancak reçetelerdeki payın azalması, tüketilen toplam ilaç miktarının aynı oranda düştüğü anlamına gelmiyor. Bu göstergelerden biri reçetelerin içeriğini, diğeri tüketilen ilaç hacmini ölçüyor.

TİTCK'nin 2025 faaliyet raporunda, akılcı antibiyotik kullanımı çalışmalarındaki aksaklıklar da yer alıyor. Raporda, çalışmalara 2020 ve 2021'de pandemi nedeniyle alternatif yöntemlerle devam edildiği, daha sonra ekonomik tedbirler nedeniyle planlanan faaliyetlerin gerçekleştirilemediği belirtiliyor.

Kurum, davranış değişikliği için hem sağlık çalışanlarına hem de hizmet alanlara yönelik yoğun çalışma gerektiğini vurguluyor. Yapılamayan faaliyetlerin tüketimi ne ölçüde etkilediğine ilişkin hesaplama ise sunulmuyor.

Bakanlığın Ocak 2026'da duyurduğu ulusal eylem planı çalıştayı raporunda izleme sistemlerinin, laboratuvarların ve eğitim çalışmalarının güçlendirilmesi öneriliyor.

Hazırlanması planlanan ulusal eylem planına rehber olarak sunulan rapor, insan, hayvan ve çevre sağlığını birlikte ele alan "Tek Sağlık" yaklaşımını esas alıyor.

DSÖ'den kullanım uyarısı
DSÖ, antibiyotiklerin yalnızca hekim tarafından reçete edildiğinde kullanılmasını istiyor. Grip ve soğuk algınlığı gibi virüs kaynaklı hastalıklarda bu ilaçların etkili olmadığını belirtiyor.

Örgüt, önceki tedavilerden kalan antibiyotiklerin kullanılmaması ve ilaçların başkalarıyla paylaşılmaması konusunda da uyarıyor.

DSÖ'ye göre mücadele, gereksiz kullanımı önlemenin yanında uygun tanı araçlarına, ilaçlara ve aşılara erişimi de kapsıyor. İhtiyacı olan hastanın uygun tedaviye ulaşması gerekiyor.

Antibiyotik direnci nedir?
Antibiyotik direnci, insan vücudunun ilaca alışması değil, bakterilerin değişerek tedavide kullanılan ilaçlara dirençli hâle gelmesi anlamına geliyor. Bu bakteriler yayılabildiği için sorun yalnızca antibiyotik kullanan kişiyi ilgilendirmiyor.

DSÖ'nün 2025 küresel izleme raporuna göre 2023'te dünya genelinde laboratuvarla doğrulanmış yaygın bakteriyel enfeksiyonların yaklaşık altıda biri antibiyotik tedavilerine dirençliydi. İzlenen bakteri ve antibiyotik eşleşmelerinin yüzde 40'tan fazlasında, 2018–2023 döneminde direnç arttı.

ECDC'nin bu yılki kampanyası, antibiyotiğe sık maruz kalan bebeklere ve okul öncesi çocuklara odaklanıyor.

Kurum, soğuk algınlığı, öksürük ve boğaz ağrısı gibi şikayetlerin çoğuna virüslerin yol açabildiğini hatırlatıyor. Antibiyotiklerin yalnızca reçeteyle ve tıbben gerekli olduğunda kullanılmasını istiyor. Dirençli bakterilerin yayılması karşısında ilaçların etkisini korumak için acil adım çağrısı yapıyor.

Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi

Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi. AKP'den birkaç kez davet aldığını ancak teklifleri geri çevirdiğini belirten Özlale, TERA’dan para aldığı iddiasını da reddetti

22.11.2026 15:30:00
Haber Merkezi
 
Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi
Yeni Parti İzmir Milletvekili Özlale, fon vurgununa ilişkin açıklamalarının ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi
Yeni Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, fon krizi ilişkin yaptığı açıklamaların ardından kendisine yöneltilen iddialara yanıt verdi.

Özlale, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, fon krizinin ayrıntılarını ortaya çıkarmaya çalıştıklarını belirtti. Bir yılı aşkın süredir fon vurgununa dikkat çektiğini ifade eden Özlale, belgeleri ve kanıtları kamuoyuyla paylaşmaya başlamalarının ardından kendisine yönelik çeşitli iddiaların ortaya atıldığını söyledi.

Hakkında ortaya atılan ilk iddianın TERA'dan para aldığı yönünde olduğunu belirten Özlale, bu iddialara tepki gösterdi. Bir yılı aşkın süredir dikkat çektiği ve ifşa etmeye çalıştığı yapıyla ilişkilendirilmesinin gerçek dışı olduğunu savunan Özlale, iddiaların hayal ürünü olduğunu ifade etti.

'AKP'DEN DAVET ALDIM'
Özlale, fon vurgununa ilişkin dosyaları açıklamaya başlamasının AKP'ye katılma girişiminin başarısız olmasının ardından yaşandığı yönündeki iddialara da yanıt verdi.

İYİ Parti'den ayrılmasının ardından AKP'li saygı duyduğu bazı isimlerden ve AKP'ye yakın iş dünyasından partiye katılması için birkaç kez davet aldığını belirten Özlale, bu teklifleri kabul etmediğini ifade etti.

Özlale, "Her seferinde de bana son derece nazik yaklaşan bu arkadaşların ilgilerine teşekkür edip tekliflerini geri çevirdim. Bunu da asla siyasetin malzemesi ya da pazarlık kozu olarak kullanmadım" ifadelerini kullandı.

Özlale, şu ifadelere yer verdi:

"Son iki sene içinde AK Parti'nin birçok milletvekili ve belediye başkanını bünyesine katmak için ne kadar yoğun çalıştığını herkes görüyor. Bu noktada benim AK Parti'ye geçmek isteyip de geçemememin ne kadar akla mantığa uygun bir senaryo olduğunu da takdirlerinize bırakıyorum."

Sürecin yorucu ve yıpratıcı olduğunu belirten Özlale, kendilerine yönelik saldırıların sona ermediğini söyledi.

Özlale, açıklamasını "Milletin bize verdiği görevi yerine getirmek için elimizden geleni yapıyoruz. Yapmaya devam edeceğiz" sözleriyle tamamladı.

İlk ve ortaöğretim kurumlarındaki yaklaşık 17 milyon öğrenci ve 1,2 milyon öğretmen, eğitim öğretim yılının ilk ara tatilinin ardından yarın dersbaşı yapacak

Milli Eğitim Bakanlığına (MEB) bağlı ilk ve ortaöğretim kurumlarındaki yaklaşık 17 milyon öğrenci ve 1,2 milyon öğretmen, eğitim öğretim yılının ilk ara tatilinin ardından yarın dersbaşı yapacak

22.11.2026 14:08:00
AA
 
İlk ve ortaöğretim kurumlarındaki yaklaşık 17 milyon öğrenci ve 1,2 milyon öğretmen, eğitim öğretim yılının ilk ara tatilinin ardından yarın dersbaşı yapacak
İlk ve ortaöğretim kurumlarındaki yaklaşık 17 milyon öğrenci ve 1,2 milyon öğretmen, eğitim öğretim yılının ilk ara tatilinin ardından yarın dersbaşı yapacak
Milli Eğitim Bakanlığının (MEB) takvimi doğrultusunda birinci dönem ara tatili, 16-20 Kasım'da uygulandı.

Öğretmenler, 2026-2027 eğitim öğretim yılı kasım dönemi mesleki çalışmalarını Öğretmen Bilişim Ağı (ÖBA) üzerinden bugün saat 23.59'a kadar çevrim içi tamamlayabilecek.

81 ilde yarın itibarıyla merkez ve tüm ilçelerde eğitim öğretim kaldığı yerden devam edecek, yaklaşık 17 milyon öğrenci, 1,2 milyon öğretmenle dersbaşı yapacak.

2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönemi 22 Ocak 2027'de sona erecek. Yarıyıl tatili, 25 Ocak 2027 Pazartesi başlayacak ve 5 Şubat 2027 Cuma günü sona erecek.

İkinci dönem, 8 Şubat 2027 Pazartesi başlayacak ve 25 Haziran 2027 Cuma gününe kadar sürecek.

İkinci dönem ara tatili ise 8 Mart 2027 Pazartesi günü başlayıp, 12 Mart 2027 Cuma sona erecek.

İstanbul'un bazı ilçelerinde dolu ve sağanak etkili oldu

İstanbul'un Silivri ve Çatalca ilçelerinde etkili olan dolu yağışı yolları ve kaldırımları beyaza bürüdü, Büyükçekmece'de sağanak nedeniyle caddeler suyla doldu

21.11.2026 19:40:00
AA
 
İstanbul'un bazı ilçelerinde dolu ve sağanak etkili oldu
İstanbul'un bazı ilçelerinde dolu ve sağanak etkili oldu
Silivri'nin Akören Mahallesi ile Çatalca'nın bazı bölgelerinde dolu yağışı etkili oldu.

Aniden bastıran dolu nedeniyle, yollar ve kaldırımlar kısa sürede beyaza büründü.

Bazı vatandaşlar araçlarını kapalı alanlara çekerken, bazıları ise üzerlerini örtülerle kapatarak doluya karşı önlem aldı.

Büyükçekmece'de ise sağanak etkisini gösterdi.

Ulus Mahallesi Çiğdem Caddesi ve çevresi ile İstiklal Caddesi'nde yağış nedeniyle su birikintileri oluştu.

Dolu ve sağanağa trafikte yakalanan sürücüler dikkatli ilerledi.

Kolesterol hakkında 4 tehlikeli yanlış bilgi!


 
Dünya genelinde olduğu gibi ülkemizde de önde gelen ölüm nedenleri arasında başı çeken kalp ve damar hastalıkları son yıllarda gençlerin de kapısını sık çalıyor.
 

21.11.2026 18:53:00
Ömer Nezir
 
Kolesterol hakkında 4 tehlikeli yanlış bilgi!
Kolesterol hakkında 4 tehlikeli yanlış bilgi!

Günümüzde yanlış yaşam alışkanlıklarıyla birlikte kalp ve damar sağlığını tehdit eden en önemli risk faktörlerinden biri olan yüksek kolesterol, kalp krizi ve inme gibi yaşamı tehdit eden hastalıkların riskini artırabiliyor. Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Rasih Sonsöz, toplumda kolesterol hakkında doğru sanılan bazı yanlışların hayati riske neden olabildiğini vurguluyor.

Kolesterolü düşürmek için yaşam tarzı önerileri!

Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Rasih Sonsöz, kolesterolü düşürmeye katkı sağlayabilecek 5 sağlıklı alışkanlığı şöyle açıkladı:

Kalp dostu beslenin

Kolesterolü beslenme yoluyla düşürmenin en etkili yolu; doymuş ve trans yağ tüketimini azaltmaktır. Sebze, meyve, kuruyemiş, kuru baklagil, tam tahıllar, lifli gıdalar ve balığa sofranızda daha fazla yer verin. Çok düşük karbonhidratlı veya keto diyetleri çoğunlukla doymuş yağdan zengin olduğundan LDL kolesterolü yükseltebilir. Büyük bir beslenme değişikliği yapmadan önce sağlık profesyoneline danışın.

Düzenli fiziksel aktivite yapın

Düzenli hareket etmek LDL (kötü) kolesterolü düşürmeye, HDL (iyi) kolesterolü yükseltmeye yardımcı olur. Yürüyüş, yüzme veya bahçe işleri gibi keyif aldığınız bir aktiviteyi haftada yaklaşık 150 dakika orta şiddette yapmak kolesterol dengesini ve kalp sağlığını destekler.

Sigarayı bırakın

Sigara ve elektronik sigara, HDL (iyi) kolesterolü düşürür. Sigarayı bırakmak trigliseritlerin düşmesine, HDL kolesterolün yükselmesine ve damarların daha iyi çalışmasına yardımcı olur. Sigara kullanmayanların da sigara dumanına maruz kalmaktan kaçınması gerekir.

Sağlıklı kiloya ulaşın ve koruyun

Fazla kilonuz varsa kilo vermek LDL kolesterolü ve trigliseritleri düşürmeye yardımcı olabilir. Sağlıklı kiloya ulaşmak ve korumak; LDL (kötü) kolesterolü düşürür ve kalp krizi ile inme riskini azaltır.

Günde 7-9 saat dinlendirici şekilde uyuyun

Yetersiz ve düzensiz uyku; düşük HDL ile yüksek LDL ve trigliserit düzeyleriyle ilişkili bulunmuştur. Bu nedenle her gün aynı saatlerde uyuyup uyanmaya çalışın ve dinlendirici bir uyku için sakin bir ortam oluşturun. Günde 7-9 saatlik düzenli uyku, vücudun kolesterol dengesini korumasına destek olur.

THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!


 
THY, COP31 sayesinde ciddi gelir elde etti. THY, İstanbul-Antalya güzergahında normalde 2 bin 122 liraya inen iç hat biletini yolcu yoğunluğu nedeniyle 7 bin liraya, 9 bin 218 lira olan Business Class biletini ise 19 bin 717 liraya sattı. 

21.11.2026 16:46:00
Ömer Nezir
 
THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!
THY, COP31 fırsatını kaçırmadı!

THY, COP31 sayesinde ciddi gelir elde etti. THY, İstanbul-Antalya güzergahında normalde 2 bin 122 liraya inen iç hat biletini yolcu yoğunluğu nedeniyle 7 bin liraya, 9 bin 218 lira olan Business Class biletini ise 19 bin 717 liraya sattı.

THY'nin COP31'in sona erdiği dünkü Antalya-İstanbul uçuşları tümüyle doluydu. 21 ve 22 Kasım'daki Antalya-İstanbul Havalimanı uçuşları da tümüyle dolu! Ortada bir de tezat var! Havayolu şirketleri iklimi en fazla olumsuz etkileyen kuruluşlar arasında yer alıyor.

Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!


 
 
Ülkemizde son yıllarda görülme sıklığı artan ve her 6 yetişkinden birini etkileyen migren, yoğun stres, düzensiz uyku ve ekran karşısında geçirilen uzun saatler başta olmak üzere birçok etkenle tetiklenebiliyor. O etkenlerden birinin de sonbahara özgü özellikler olduğu belirtiliyor.

21.11.2026 15:11:00
Ömer Nezir
 
Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!
Sonbaharda sıklaşan migren ataklarından kurtulmak için bunları yapınn!


Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, migren beyninin ani değişimlere oldukça duyarlı olduğuna işaret ederek,  "Sonbahar da; hızlı hava değişimleri, kısalan günler ve okul- iş temposunun yeniden başlaması dolayısıyla migrenli hastalar için zorlu bir dönemdir. Hastaların en az yarısı değişen hava koşullarının migrenlerini tetiklediğini bildirirken, mevsim geçişlerinde atak sayısının arttığını görmekteyiz" dedi.

Kadınlarda daha sık görülüyor

Kadınlarda erkeklere göre 2-3 kat fazla görülen ve herkeste farklı seyreden migrenin, yaşam kalitesini büyük ölçüde düşürdüğünü belirten Doç. Dr. Özçelik, "Bazı hastalar şikayetlerini 'başımın içinde nabız atıyor', 'gözüm oyuluyor, çivi çakılıyor', 'ışığa bakamıyorum, sese tahammül edemiyorum', 'hayat duruyor, kımıldayamıyorum' şeklinde tarif ediyorlar. Migren atağı sırasında karanlık bir odaya çekilmeden duramayan, işinden ve ailesinden kopan çok sayıda hasta görüyoruz. Çoğu hastanın, ağrıya rağmen işine devam etmek durumunda kalması ise ağrı süresinin uzamasına ve hastaların acil servislere başvurmasına yol açabiliyor" diye konuştu.. Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, sonbaharda migreni tetikleyen 8 etkeni anlattı.

Ani hava ve basınç değişimleri

Sonbaharda ani sıcaklık düşüşleri, yağmur, rüzgar ve hava basıncında dalgalanmalar, migrene yatkın beyinde ağrı yollarını kolayca uyararak ataklara yol açabilir. Bu nedenle hava durumunu takip ederek hazırlıklı olmak, büyük bir değişim beklenen günlerde uyku, beslenme ve su tüketimine daha fazla özen göstermek, gün içinde dışarı çıkmak ve fiziksel olarak aktif kalmak atağı önleyebilir veya ağrı şiddetini azaltabilir.

Kısalan günler ve bozulan uyku düzeni

Günler kısalırken vücudun biyolojik saati de bu sürece uyum sağlamada zorlanabilir. Bu değişim, her ikisi de migrenle yakından ilişkili olan uyku ve hormon ritimlerini bozabilir. Migrenli beyin düzenden hoşlanır; az uyumak kadar özellikle hafta sonları sıkça yapılabilen fazla uyumak da atakları tetikleyebilir. Hafta sonları dahil her gün yaklaşık aynı saatte yatmak ve uyanmak fayda sağlar.

Okul ve iş temposuyla artan stres

Yaz tatilinin ardından sonbaharda okulların açılması, iş yükünün artması ve yoğun tempo migrenin temel etkenlerinden olan stres seviyesini artırır. Duygu durumundaki ani değişimler de tetikleyici olduğundan dolayı, yoğun stres sonrası rahatlama döneminde de ataklara sık rastlanır. Bu nedenle; işlerimizi planlayıp küçük parçalar halinde yapmak, çalışırken kısa molalar vermek, düzenli yürüyüş ve nefes egzersizleri gibi basit yöntemler stresi kontrol ederek migren ataklarının sıklığını azaltmaya yardım eder.

Öğün atlamak,  beslenme alışkanlıklarının değişmesi ve aşırı kafein

Kahvaltıyı ihmal etmek, uzun süre aç kalmak ve çay-kahve tüketiminde aşırıya kaçmak migren ataklarına yol açabilir. Bu nedenle; öğünlere dikkat etmek, uzun süre aç kalmamak, çantada sağlıklı bir ara öğün bulundurmak ve kafein tüketiminde aşırıya kaçmamak önemlidir. Diğer taraftan sonbaharla birlikte kapalı ortamlarda vakit geçirilirken fast-food ve paketli gıda tüketiminin artması da tetikleyici olabilir, dikkatli olmakta fayda var.

Az sıvı tüketmek, susuz kalmak

Yazın sona ermesiyle susuzluk hissindeki azalma nedeniyle yetersiz sıvı alımı da migrenli kişide atak başlatmaya yetebilir. Susamayı beklemeden gün içine yayılmış şekilde su içmeye özen göstermek çok önemlidir. Masamızda bir su şişesi bulundurmamız bu alışkanlığı kazanmayı kolaylaştırır.

Kapalı ortamlar, keskin kokular ve hava kirliliği

Sonbaharla birlikte kapalı ve az havalandırılan ortamlarda daha fazla zaman geçirmek, ısıtma sistemleriyle hava kirliliğine maruz kalmak, parfüm, sigara dumanı, temizlik ürünleri gibi keskin kokuları daha yoğun hissetmek migrene yatkın kişilerde atakların tetiklenmesini kolaylaştırır. Bulunduğumuz ortamları günde birkaç kez havalandırmak, sigara dumanından ve tetikleyici olduğunu bildiğiniz kokulardan uzak durmak önemlidir.

Grip, soğuk algınlığı ve alerjenler

Sonbaharda artan üst solunum yolu enfeksiyonları ve alerjenler baş ağrısına neden olabilirken, ateş, enfeksiyon, burun tıkanıklığı, uyku kalitesinin bozulması migren ataklarını tetikleyebilir.

Sık sık ağrı kesici içmek, reçetesiz ilaç kullanmak

Reçetesiz ilaçların bilinçsizce kullanılması ve sık sık ağrı kesici içmek de migren ataklarına yol açabilir. Ayda 10–15 günden fazla ağrı kesici kullanmak, 'ilaç aşırı kullanımı baş ağrısı' denen ve ağrıyı kronikleştiren bir kısır döngüye yol açabildiğinden dolayı, ağrı kesiciyi hekim önerisiyle kullanmak, ataklar sıklaştıysa koruyucu tedavi için Nöroloğa başvurmak gerekir.

Baş ağrısı günlüğü tutun

Migren ataklarını kontrol etmek için baş ağrısı günlüğü tutmanın büyük fayda sağladığını belirten Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, şöyle konuştu: "Kendi tetikleyicilerinizi belirlemek için bir baş ağrısı günlüğü tutun. Ağrının ne zaman başladığını, ne kadar sürdüğünü ve ağrı öncesinde neler yaptığınızı not edin. Uyku düzeni, öğünler, stres, hava değişimi, parfüm ya da temizlik malzemesi kullanmak/maruz kalmak ve tüketilen yiyecek-içecekler gibi ayrıntıları not etmek, kişisel tetikleyicileri fark etmeyi kolaylaştırır. Ayrıca kullanılan ilaçları ve ağrının şiddetini de günlüğe eklemek, doktorun değerlendirmesine yardımcı olur. Bu basit kayıtlar, uygun tedavi planının oluşturulmasında önemli birer yol gösterici olabilir."

Fon krizi gayya kuyusu gibi


 
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yaklaşık yarım milyon kişiyi etkileyen fon krizinde zarar gören yatırımcılara şimdiye kadar 161 milyar lira ödeme yapıldığını, bu süreçte 'hazine veya kamu kaynağı kullanılmadığını' açıkladı. Fon vurgununda çalınan toplam paranın ise 1 trilyon lirayı aştığı savunuluyor. Gerçek tutar henüz yetkililerce açıklanmadı.

21.11.2026 15:09:00
Haber Merkezi
 
Fon krizi gayya kuyusu gibi
Fon krizi gayya kuyusu gibi

Gayya kuyusu, "cehennemde bulunduğu rivayet edilen derin ve azap dolu bir kuyu veya vadi" anlamına geliyor. Fon vurgunu anlatmak için benimsenen bir tabir haline geldi.
AK Parti'nin bu haftaki TBMM Grup Toplantısı'nda konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 18 Kasım itibariyle fon krizinden etkilenen 455 bin 758 yatırımcının 444 bin 987'sine en az bir ödeme ulaştırıldığını söyledi. Erdoğan, 371 bin 21 yatırımcının net yatırım tutarının tamamını geri aldığını, bunun tüm yatırımcıların yaklaşık yüzde 81'ine tekabül ettiğini söyledi. Cumhurbaşkanı, tasfiye kapsamına alınan 131 fon içinden "110 fonda 1 milyon liraya kadar olan ara ödeme sürecinin tamamlandığını" açıkladı. Erdoğan, fon krizinden zarar görenlere toplam 161 milyar TL ödendiğini açıkladı.

Alamayanlar çoğunlukta

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de iki gün önce yaptığı açıklamada 119 fonda ödeme yapıldığını belirtmişti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ise 14 Kasım'da yaptığı açıklamada bugüne kadar ara ödemeler çerçevesinde 84 bin 737 kişinin kaldığını açıklamıştı. Yılmaz, bunlardan bir kısmının alacaklarını "henüz hiç alamadığını", bir kısmının da "tamamını alamamış durumda olduğunu" söylemişti.

Olağan tasfiyeler neredeyse tamamlandı

Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) Eylül ayında aldığı kararıyla işlemleri durdurulan yedi portföy yönetim şirketine ait 131 fon tasfiye kapsamına alınmıştı. Fonların tasfiyesi olağan ve olağanüstü olarak iki gruba ayrıldı. Olağan tasfiyeler, "mali yapısı bozulmamış ve temerrüde düşmemiş" olan Pardus Portföy, Hedef Portföy, Bulls Portföy ve A1 Kapital Portföy'e ait fonları kapsıyordu. Burada fonun elindeki hisseler veya varlıklar borsada satılıyor, elde edilen nakit dağıtılıyor, güncel piyasa değeri üzerinden ödeme yapılıyor.

Bakan Şimşek, 15 Kasım'da yaptığı açıklamada bu şirketlere ait 97 fondan 94'ünde işlemlerin tamamlandığını, 55 bin 821 kişiye 68 milyar TL (1.3 milyar dolar) ödendiğini söylemişti. Şimşek buradaki tasfiyelerin 'yüzde 99 oranında' tamamlandığını, 37 kişinin bulunduğu 3 küçük kapalı özel fon olduğunu söyledi. "Olağanüstü tasfiye" kapsamına alınan fonlar ise "içinin boşaltıldığı veya likidite yetersizliğine düştüğü" tespit edilen ve fon krizi soruşturmasının merkezinde yer alan Pusula Portföy, Tera Portföy ve Atlas Portföy'e ait 34 fonu kapsıyor. Şimşek, bu gruptaki 25 fonda 415 bin 955 kişiye 93 milyar TL (1.8 milyar dolar) ödeme yapıldığını söyledi. Olağan ve olağandışı tasfiye ödemelerinin kapsamı 161 milyar TL'ye ulaştı. Yani yaklaşık 3.1 milyar dolarlık bir ödeme yapıldı.

Para nereden ödeniyor?

Ödemeler üç ana kaynaktan toplanan bir havuzdan karşılanıyor. Öncelikle, fonların kendi bünyesinde kalan mevcut nakit ve menkul kıymetler var. Burada tasfiye kapsamındaki fonların kasasında kalan para, mevduat ve borsada satılan ve nakde çevrilen hisse senetleri bulunuyor. Bunun yanı sıra haksız ya da fahiş kazanç sağladığı tespit edilen kişilerden gönüllü iade veya haciz yoluyla geri alınan tutarlar da bulunuyor. Üçüncü olarak ise adli soruşturmalar kapsamında şüphelilerden el konulan veya Tasarruf Mevduat Sigorta Fonu (TMSF) bünyesindeki Gönüllü İade ve Geri Kazanım Hesabı'na aktarılan varlıklar bulunuyor.


Ne kadar alacak var?

17 Eylül'de fon krizi ortaya çıktığında 131 fonun kağıt üzerindeki toplam portföy büyüklüğü yaklaşık 950 milyar ile 1 trilyon TL arasında hesaplanmıştı. Bu da 18 ila 21 milyar dolara denk düşüyordu. Ancak bu tutar, değeri yapay biçimde şişirilmiş hisselere dayanarak fon kayıtlarında görünen portföy büyüklüğünü ifade ediyor. Bu nedenle yatırımcılara karşı oluşan gerçek yükümlülük ya da kesin zarar miktarı olarak değerlendirilmiyor. Yatırımcıların toplam ne kadar alacağı olduğu konusunda resmi bir açıklama yapılmadı. Şu ana kadar ödenen 161 milyar TL'nin toplam yükümlülüğün ne kadarını karşıladığı da kamuoyuna açıklanmış değil. Kriz ortaya çıkmadan önce yatırımcıların paralarının ne kadarlık miktarının çıkarıldığı, yurt dışına ve sanal varlıklara ne kadar aktarıldığı yetkililere sorulan sorular arasında.

Şimşek, kriz ortaya çıkmadan önceki iki haftada, 1 Eylül ve 16 Eylül tarihleri arasında sistemden 401 milyar lira çıktığı iddiasıyla ilgili MASAK'ın hesaplama yaptığını söyledi. Şimşek, "Buna göre, 401 milyar liranın 306 milyar lirası fonların kendi aralarında ve grup şirketleriyle yaptıkları işlemlerden kaynaklanıyor. Kalan yaklaşık 95 milyar liranın tamamı, savcılıklar ve ilgili kurumlar tarafından incelemeye alındı" dedi. Şimşek bu süreçte, geri kazanılan tutarların da TMSF'nin hesabına aktarıldığını söyledi. Şimşek yurtdışına çıkarılan miktarla ilgili de şu açıklamayı yaptı: "MASAK incelemelerinde 131 fondan yurtdışına yapılan virman ve diğer transferlerde bugüne kadar tespit edilen toplam tutar 8,3 milyar TL. Bu da güncel kurla 200 milyon doların altında kalıyor."

"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı

Sermaye piyasalarında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin yürütülen "fon soruşturması" kapsamında Gildencrest Capital hakkında, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından rapor hazırlandığı bildirildi

21.11.2026 13:53:00
AA
 
"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı
"Fon soruşturması"ndaki "Gildencrest Capital" için MASAK raporu hazırlandı

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan açıklamada, yürütülmekte olan "fon soruşturması" kapsamında, MASAK tarafından "Gildencrest Capital" isimli aracı kurumla ilgili düzenlenen raporun Başsavcılığa gönderildiği belirtildi.

Raporda, söz konusu aracı kurumun 2011 yılında Londra'da mukim olarak "Tera Europe" adıyla açıldığı, şirketin yüzde 49'unun Emre Tezmen'e, yüzde 40'ının Oğuz Tezmen'e ait olduğu ifade edildi.

Şirketin adının 2024 yılında "Gildencrest Capital" olarak değiştirildiği bildirilen açıklamada, "Gildencrest Capital'in Londra'da mukim olmasına karşın fiilen işlerin İstanbul'dan ve Tera'nın kendi çalışanlarıyla yönetildiği, bağlantılı şirketlerin başına kağıt üzerinde Tera'nın eski makam şoförü ve büro memurunun konulduğu tespit edilmiştir. Gildencrest Capital'in Türkiye'deki banka hesaplarından dokuz yılda 21 milyar lira geçtiği, bu paranın 11,9 milyar lirasının Tera Yatırım'dan geldiği, 6,3 milyar lirasının ise başta Mehmed Nureddin Çevik olmak üzere 19 kişi tarafından yatırıldığı belirlenmiştir." ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, şunlar kaydedildi:

"İşlem emirlerinin Londra'dan İsviçre'deki Century City'ye, oradan da Borsa İstanbul'a gönderildiği, borsada işlemi yapan 'yabancı yatırımcı' olarak göründüğü, arkasındaki isimlerin ise kayıtlara yansımadığı anlaşılmıştır. Hisselerin yabancı hesap adına alınıp satıldığı için kazancın da yurt dışındaki hesapta biriktiği, hisse işlemlerinden elde edilen kazancın yaklaşık 7,8 milyar lira olduğu görülmüştür. Paranın bir bölümünün ise doğrudan yurt dışına çıkarıldığı, 6,3 milyar liranın Çekya ve Londra'daki hesaplara gönderildiği, bunun yalnızca 2,2 milyar lirasının geri döndüğü, 4,1 milyar lira dışarıda kaldığı, dışarıda kalan paranın 3,4 milyar lirasının ise Tera Yatırım'a ait olduğu belirlenmiştir."

2026'nın ilk aylarında yurt dışındaki hesaptan iki büyük ödeme yapıldığı kaydedilen açıklamada, "Enver Çevik'in İsviçre'deki hesabına 4,5 milyar lira, Muhammed Yarız'ın İsviçre'deki hesabına 0,5 milyar lira gönderildiği, benzer tarihte Burhan Tunç Özkan'a 1 milyar lira ödendiği tespit edilmiştir. Gildencrest Capital'in yeni bir saklama hesabı açtığı, kasımda 504 milyon lira değerinde hissenin Bahamalar'daki bir banka hesabına aktarıldığı, 1,95 milyar liralık hissenin aktarımının ise son anda MASAK tarafından durdurulduğu bildirilmiştir. Bu paranın TMSF bünyesindeki gönüllü iade hesabına yatırılması için başsavcılığımızca karar alınmış, ayrıca yurt dışına çıkarılan malvarlıklarının ülkemize iadesi konusunda adli istinabe yoluna başvurulmuştur." ifadelerine yer verildi. 

KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi


 
 
 
Sabahları öksürerek uyanmak, merdiven çıkarken eskisinden daha çabuk yorulmak ya da kısa bir yürüyüşte nefes nefese kalmak… Çoğu zaman yaşa, sigaraya veya kondisyon eksikliğine bağladığımız bu yakınmalar, ciddi bir akciğer hastalığı olan ve sinsice ilerleyen KOAH’ın ilk habercileri arasında yer alabiliyor.

21.11.2026 11:29:00
Ömer Nezir
 
KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi
KOAH’ın gözden kaçan 7 belirtisi

Uzman hekimler, hava yollarında kalıcı daralma ve akciğer dokusunda hasarla seyreden KOAH'ın (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı) genellikle yıllarca fark edilmeden sinsice ilerlediğini belirtiyor. Bazı erken sinyallerin gözden kaçmaması kritik önem taşıyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Baykal Tülek, KOAH'ın en önemli risk faktörünün sigara kullanımı olduğunu, ancak sigara içmediği halde sigara dumanına maruz kalma, özellikle sonbahar-kış aylarında hava kirliliği, evlerde kullanılan odun ve kömür gibi yakıtların dumanı, mesleki toz ve kimyasal maruziyetlerle genetik yatkınlığın da bu sinsi hastalığa yol açabildiğini belirtti. Prof. Dr. Tülek, "Özellikle gençlerde yaygınlaşan elektronik sigara kullanımı da endişe vericidir. Elektronik sigaraların solunum yollarını tahriş ederek ciddi zararlar verebildiği bilinmektedir. Bu nedenle elektronik sigaraları güvenli bir alternatif olarak görmek doğru değildir" dedi.


Ölüm nedenlerinde dünya üçüncüsü

KOAH'ın dünyada ölüm nedenleri arasında 3. sırada yer aldığına dikkat çeken Prof. Dr. Tülek, ülkemizde de KOAH'ın da içinde bulunduğu solunum sistemi hastalıklarının ölüm nedenleri arasında 3. sırada bulunduğunu belirterek, KOAH belirtilerinin erken dönemde tanınmasının, tedavide büyük önem taşıdığını vurguluyor. Prof. Dr. Tülek, 18 Kasım Dünya KOAH Günü kapsamında yaptığı açıklamada, bu sinsi hastalığın gözden kaçabilen 7 erken belirtisini anlattı.

1. Sabahları tekrarlayan öksürük... Özellikle sigara kullanan kişiler sabah öksürüğünü normal kabul edebilmektedir. Oysa sabah öksürüğü alışılması gereken bir durum değil, vücudumuzun bize verdiği bir uyarı olabilir.
2. Sürekli veya tekrarlayan balgam çıkarma. Her sabah balgam çıkarıyor olmak normal değildir.
3. Merdiven çıkarken veya yokuş yürürken nefes darlığı... KOAH'ın en karakteristik belirtilerinden biridir. Başlangıçta yalnızca hızlı yürüyüşte veya merdiven çıkarken hissedilir. Kişi çoğu zaman bunu yaşına ya da hareketsizliğine bağlar. Oysa eskiden rahatlıkla yapılan aktivitelerde nefes darlığı gelişmesi önemli bir uyarıdır.
4. Nefes alıp verirken hırıltı veya ıslık sesi.
5. Göğüste sıkışma veya baskı hissi. Bu yakınma KOAH'a eşlik edebilse de kalp hastalıkları dahil farklı nedenlerle de ortaya çıkabileceği unutulmamalıdır.
6. Sık tekrarlayan veya uzun süren solunum yolu enfeksiyonları. Her kış tekrarlayan bronşit atakları, enfeksiyon sonrasında haftalarca devam eden öksürük ve balgam yakınmaları altta yatan bir hava yolu hastalığının işareti olabilir.
7. Çabuk yorulma ve günlük hareketlerin azalması...

Hasar geri döndürülemiyor ama ilerleyişi yavaşlatmak mümkün


Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Baykal Tülek, KOAH'ın erken sinyalleri arasında yer alabilen belirtilerin bulunmasının mutlaka KOAH anlamına gelmeyeceğini ancak dikkatli olmak gerektiğini vurgulayarak şöyle konuştu: "Özellikle 40 yaş üzerinde, sigara öyküsü veya başka risk faktörleri bulunan kişilerde bu yakınmaların araştırılması gerekir. KOAH tanısı, solunum fonksiyon testi (spirometri) ile doğrulanır. KOAH'ta oluşmuş akciğer hasarı tümüyle geri döndürülemese de sigaranın bırakılması, uygun ilaç tedavileri, düzenli fiziksel aktivite, gerekli aşıların yapılması ve gerektiğinde solunum rehabilitasyonu sayesinde hastalığın ilerleyişi yavaşlatılabilir, yakınmalar azaltılabilir ve yaşam kalitesi artırılabilir."
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.