logo
11 KASIM 2026

En çok karbon yutan ağaç türlerinin verileri açıklandı

Kentsel alanlardaki hava kirliliği ve küresel iklim değişikliğiyle mücadelede kritik rol oynayan şehir parklarına dair kapsamlı bir veri raporu yayımlandı

11.11.2026 00:44:00
Yaşar Cebesoy
 
En çok karbon yutan ağaç türlerinin verileri açıklandı
En çok karbon yutan ağaç türlerinin verileri açıklandı
Kentsel alanlardaki hava kirliliği ve küresel iklim değişikliğiyle mücadelede kritik rol oynayan şehir parklarına dair kapsamlı bir veri raporu yayımlandı. Çevre bilimciler ve şehir bölge planlama uzmanları tarafından yürütülen araştırmada, şehir parklarında en sık rastlanan ağaç türlerinin yıllık ortalama karbon tutma kapasiteleri paylaşıldı.

Açıklanan verilere göre kentsel alanlarda dikilen ağaçların yaprak yüzeyi, gövde hacmi ve yaş faktörü, karbon emilim oranlarında belirleyici unsur oluyor. Yapraklı ve geniş tacı olan türlerin, kentsel karbon ayak izini silmede çam ve benzeri iğne yapraklı türlere kıyasla daha yüksek performans gösterdiği ortaya koyuldu.







En Yüksek Karbon Emilimi Sağlayan Türler

Araştırma raporunda öne çıkan ağaç türleri ve karbon tutma performansları şu şekilde sıralandı:

Çınar ve Çınar Yapraklı Akçaağaç

Geniş yaprak yüzeyi ve hızlı büyüme kapasitesi sayesinde kentsel parklarda hektar başına en yüksek karbon tutumunu sağlayan türlerin başında geliyor. Yetişkin bir çınar ağacı, yılda ortalama 22 kg ile 30 kg arasında karbondioksiti bünyesinde depolayabiliyor.







Ihlamur ve Meşe Türleri

Şehir ekosistemine hem koku hem de biyoçeşitlilik katan ıhlamur ağaçları ile uzun ömürlü meşe çeşitleri, yüksek biyokütle üretimleri sayesinde yıllık bazda kararlı bir karbon tutumu gerçekleştiriyor. Meşe ağaçları özellikle uzun vadeli karbon depolamada şehirlerin en güçlü doğal kalkanı olarak gösteriliyor.







Kentsel Isı Adası Etkisine Karşı Doğal Koruma

Uzmanlar, parklarda doğru ağaç türü seçiminin yalnızca karbon emilimi sağlamadığını, aynı zamanda kentsel ısı adası etkisini azaltarak şehir içi sıcaklıkları 2 ila 4 derece düşürdüğünü belirtiyor. Raporun sonuç bölümünde, yerel yönetimlerin yeni park projelerinde sadece estetik kaygılarla değil, ekolojik verimlilik ve karbon tutma kapasitelerini dikkate alarak tür seçimi yapması gerektiği vurgulanıyor.

Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı

Bursa'nın İnegöl ilçesinde meydana gelen trafik kazasında kontrolden çıkan minibüs, fabrika duvarına ve ağaca çarptı. Kazada 1'i ağır olmak üzere 4 kişi yaralandı

10.11.2026 12:38:00
İHA
 
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Kaza, saat 09.00 sıralarında Süleymaniye Mahallesi Babacan Caddesi'nde meydana geldi. Cadde üzerinde seyir halinde olan Baran Y. (23) yönetimindeki 03 LB 279 plakalı minibüs, yağış nedeniyle kayganlaşan yolda sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu kontrolden çıktı.






Savrulan minibüs, önce fabrika duvarına, ardından ağaca çarparak durabildi. Kazada sürücü Baran Y. ile araçta yolcu olarak bulunan Fırat T. (16), Enes K. (21) ve Sait S. (21) yaralandı. 






Araçta bulunan yaralılar, çevredeki vatandaşların ve sağlık ekiplerinin yardımıyla çıkarıldı. Olay yerine sevk edilen ambulanslarla İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırılan yaralılar tedavi altına alındı. 






Yaralılardan Fırat T.'nin sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu öğrenildi. Polis ekipleri kazayla ilgili inceleme başlattı.













Erzurum gece -14 ile dondu, şadırvanlar buz tuttu

Erzurum'da soğuk ve yağışlı hava yaşamı olumsuz etkiliyor. Sıcaklıklar Palandöken'de gece -14 derece olurken, kent merkezinde termometreler -7'yi gösterdi

10.11.2026 12:34:00
İHA
 
Erzurum gece -14 ile dondu, şadırvanlar buz tuttu
Erzurum gece -14 ile dondu, şadırvanlar buz tuttu
Erzurum'da kış mevsimi etkisini iyice hissettirmeye başladı. Sabahın erken saatlerinde şehri esir alan dondurucu soğuklar nedeniyle adeta hayat buz kesti. Sokaklar ve kaldırımlar tamamen donarken, özellikle cami avlularındaki tarihi şadırvanlar ile otobüs duraklarının camları kalın buz tabakasıyla kaplandı.






Soğukların bu sene erken başladığını ifade eden Ahmet Uğurlu (65) ,"Yerler hep buzla kaplı ama ben hiç kayıp düşmedim. Bu memlekette büyüdük biz karda, buzda gezmesini iyi biliriz. Şu anda hava tertemiz eskiden kömür ve doğalgaz çok yanardı, nefes alınmazdı" dedi.








Meteoroloji 12. Bölge Müdürlüğü'nden alınan son bilgilere göre; Erzurum ve çevre illerde havanın parçalı, zamanla çok bulutlu olması öngörülüyor. Yetkililer, özellikle sabah ve gece saatlerinde şiddetli buzlanma, don olayı ile birlikte yer yer pus ve sis hadisesine karşı vatandaşları uyardı. 






Hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin altında seyredeceği bölgede, rüzgarın ise kuzeyli yönlerden hafif, zaman zaman orta kuvvette eseceği tahmin ediliyor. Uzmanlar bölge genelinde buzlanma ve don olayı beklendiğinden meydana gelebilecek olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması çağrısında bulundular. 






Bölge genelinde özellikle gece saatlerinden itibaren hafif ve yer yer orta şiddette zirai don beklendiğinden tarımsal faaliyetlerle uğraşan vatandaşların dikkatli ve tedbirli olmaları da hatırlatıldı.






Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi

Milli Savunma Bakanlığı Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ile Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nın Mısır'ın ev sahipliğinde İskendiriye açıklarında Doğu Akdeniz'de gerçekleştirilen Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi. Tatbikat programı çerçevesinde sergilenen Türkiye'nin yerli ve milli savunma sistemleri göz doldurdu

09.11.2026 14:49:00
İHA
 
Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi
Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi
Tatbikat 4 Kasım'da başladı. 8 Kasım'da İskenderiye açıklarında Doğu Akdeniz'de Mısır'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen Seçkin Gözlemci faaliyetleri çerçevesinde Türkiye'nin gururu çok maksatlı amfibi gemisi TCG Anadolu'dan yapılan gösteri ve sergilenen savunma sistemleri adeta dosta güven düşmana korku saldı.






Dostluk Denizi/ Bahr El Sadaka-2026 Tatbikatı, Mısır ve Türk Kuvvetleri arasında ikili ilişkilerin geliştirilmesi ve karşılıklı çalışılabilirliğin arttırılması maksadıyla Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ev sahipliğinde İskenderiye açıklarında Doğu Akdeniz'de icra edildi.








Türk Deniz Kuvvetleri'nin Deniz ve havadaki gösterileri göz doldurdu

Türk Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'ndan TCG Anadolu'nun yanı sıra TCG Gaziantep fırkateyni, TCG Meltem hücümbotu, 2 SH70 Helikopter, 3 AH 1W Taarruz Helikopter, ve 3 TB-3 İnsansız Hava Aracı'nın iştirak ettiği tatbikat kusursuz olarak icra edildi. Hava vasıtaları, SAT timi, Amfibi Hücum Timi ve 1'nci Sınıf Dalgıç Timleri'nin katılım sağladığı tatbikat bir hafta boyunca çeşitli senaryolar üzerine devam etti.








Tatbikata Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'ndan ise çok maksatlı amfibi gemi Gamal Abdel Nasser ile birlikte, M. Fahmy, El Fateh, Fouad Zekry, El Farouk ve Al-Arish gemileri de katıldı.








Tatbikatın gözlemci gününde Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu ve Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanı Koramiral Mahmud Adel Fawzy iştirak etti.






Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti

Manisa'nın Turgutlu ilçesinde otomobil ile çekicinin kafa kafaya çarpıştığı kazada ağır yaralanan 19 yaşındaki Burak Efe Şenyüz, kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti

09.11.2026 14:37:00
İHA
 
Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti
Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti
Kaza, sabah saat 08.20 sıralarında Turgutlu ilçesine bağlı Derbent Mahallesi D-300 Ankara-İzmir karayolunda meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, İzmir istikametinde seyir halinde olan Burak Efe Şenyüz (19) yönetimindeki 45 NU 015 plakalı otomobil ile Ankara yönünden mahalle arasına sol dönüş yapmak isteyen Halil K. (54) idaresindeki 45 AZ 410 plakalı çekici kafa kafaya çarpıştı.






Şiddetli çarpışmada otomobil sürücüsü Burak Efe Şenyüz ağır yaralandı. Olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından ilk müdahalesi yapılan genç sürücü, ambulansla Turgutlu Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı. 






Şenyüz, doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayarak hayatını kaybetti. Kazayla ilgili adli soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.

Sivas'ta kaybolan Büşra bebekten 2 aydır haber alınamıyor

Sivas'ın Divriği ilçesi kırsalında 57 gün önce kaybolan 11 aylık Büşra bebekle ilgili, devam eden geniş çaplı arama çalışmalarına rağmen hiçbir ize rastlanılamadı

06.11.2026 12:32:00
İHA
 
Sivas'ta kaybolan Büşra bebekten 2 aydır haber alınamıyor
Sivas'ta kaybolan Büşra bebekten 2 aydır haber alınamıyor
Sivas'ta 10 Eylül 2026'da Divriği ilçesine bağlı Göndüren köyü kırsalında hayvancılık yapan E.B.'nin (25) 11 aylık bebeğinin kaybolduğu ihbarı üzerine arama çalışmaları başlamıştı. Bebeğin bulunması için AFAD, Jandarma ve diğer ekipler tarafından kırsalda geniş çaplı arama çalışması başlatıldı. Çalışmalar sürerken, soruşturmayı yürüten Divriği Cumhuriyet Savcılığı verilen şüpheli ifadeler üzerine anne E.B(27) ve baba Y.B(41)'nin de aralarında bulunduğu 6 kişi tutuklanarak cezaevine konuldu.






Değişen ifadeler işi çıkmaza soktu

Aile bireyleri kolluk kuvvetlerine verdikleri ilk ifadede bebeğin yabani hayvanlar tarafından kaçırılmış olabileceği yönünde oldu. Anne E.B. daha sonra ifadesini değiştirip bebeği baba Y.B'nin öldürdüğünü iddia etti. Anne cezaevinde yine babayı suçlayarak babanın bebeği sattığını iddia etti. İddia üzerine Diyarbakır'da bebeği satın aldığı düşünülen M.K' gözaltına alınarak alınan ifadesinin ardından suçsuz olduğu düşünülüp serbest bırakıldı.

Adli Tıp Raporu bekleniyor

Arama çalışmalının ilk gününde Büşra ve ailesinin ikamet ettiği çadırdan yaklaşık 3 km uzaklıkta Büşra'ya ait olduğu değerlendirilen t-shirt, zıbın ve alt bebek bezi bulunmuştu. Buluntuların Büşra'ya ait olup olmadığının anlaşılması, üzerinde kan veya soruşturmaya etki edecek farklı bir bulgu yer alıp almadığının incelenmesi için adli tıp kurumuna gönderildi. Soruşturmadaki şüphelerin netleşmesi için adli tıp kurumundan gelecek sonuçlar bekleniyor.








Arama çalışmaları sürüyor

Adli Tıp Kurumu'ndan bebeğe ait kıyafetlerle ilgili sonuç beklenirken AFAD ve Jandarma ekipleri, 57. Gününde kırsaldaki arama çalışmalarını yoğun bir şekilde sürdürüyor, Köpek ve dron da kullanılarak yapılan arama çalışmalarında aradan yaklaşık 2 ay geçmesine rağmen herhangi bir ize rastlanılamadı.

Gökyüzünün alarm tonları: Meteorolojik renklerin gizli dili

Hava durumu tahminlerinde ve haber bültenlerinde sıkça karşımıza çıkan yeşil, sarı, turuncu ve kırmızı renkler, Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün "MeteoUyarı" sistemi kapsamında kullandığı, yaklaşan ekstrem hava olaylarının şiddetini ve yaratabileceği risk derecesini gösteren evrensel erken uyarı kodlarıdır

05.11.2026 14:08:00
Hasan Gündoğdu
 
Gökyüzünün alarm tonları: Meteorolojik renklerin gizli dili
Gökyüzünün alarm tonları: Meteorolojik renklerin gizli dili
Avrupa Meteoroloji Servisleri Ağı (EUMETNET MeteoAlarm) standartlarına uyumlu olarak geliştirilen bu sistem, teknik meteoroloji verilerini halkın ve acil durum ekiplerinin saniyeler içinde anlayabileceği bir "eylem rehberine" dönüştürür. Her renk, potansiyel tehlikenin boyutunu ve alınması gereken önlemleri simgeler.






Meteorolojik uyarı renklerinin detaylı anlamları, risk seviyeleri ve bu renkler görüldüğünde yapılması gerekenler şu şekildedir:

Sarı Kod: Potansiyel Tehlike (Dikkatli Olun)

Sarı kod, yaklaşmakta olan hava olayının olağan dışı olmadığını ancak potansiyel bir risk barındırdığını ifade eder. Türkiye'de en sık ilan edilen uyarı seviyesidir.

Anlamı: Hava durumu günlük yaşamı veya açık alan faaliyetlerini olumsuz etkileyebilecek niteliktedir. Şiddetli rüzgarlar, yoğun sis veya standart üzeri sağanak yağışlar bu kapsama girer.

Yaratabileceği Riskler: Görüş mesafesinde azalma, ulaşımda küçük aksamalar, hafif su baskınları veya çatılardan parça düşme riskleri oluşabilir.

Ne Yapılmalı? Günlük planlarınızı tamamen iptal etmeniz gerekmez ancak tedbirli olmalısınız. Dışarı çıkarken hava şartlarına uygun giyinmeli, trafikte takip mesafesini artırmalı ve güncel tahminleri takip etmelisiniz.






Turuncu Kod: Tehlike Durumu (Çok Tedbirli Olun)

Turuncu kod, havanın gerçek anlamda tehlikeli bir boyuta ulaştığını ve söz konusu meteorolojik olayın o bölgede sıklıkla görülmeyen bir şiddette olduğunu gösterir.

Anlamı: Hasar ve kayıpların oluşma ihtimali oldukça yüksektir. Çok kuvvetli fırtınalar, aşırı kar yağışları, yoğun sağanaklar veya dondurucu zirai don hadiselerinde bu koda geçilir.

Yaratabileceği Riskler: Sel ve ani su baskınları, ağaç devrilmeleri, çatı uçmaları, şehirler arası yolların kapanması ve altyapı (elektrik, su, internet) kesintileri muhtemeldir.

Ne Yapılmalı? Son derece dikkatli ve hazırlıklı olunmalıdır. Zorunlu olmayan seyahatler ve dış mekan aktiviteleri ertelenmelidir. Afet yönetim merkezlerinin (örneğin AFAD) ve yerel yönetimlerin anlık duyuruları yakından izlenmelidir.






Kırmızı Kod: Çok Tehlikeli Durum (Hayati Risk)

Kırmızı kod, sistemin en yüksek alarm seviyesidir ve hava durumunun "aşırı tehlikeli" veya "afet" boyutunda olduğunu ilan eder.

Anlamı: Son derece nadir görülen, çok kuvvetli ve yıkıcı bir meteorolojik hadise kapıdadır. Geniş alanları etkileyen tropikal fırtınalar, metrekareye ekstrem miktarda düşen yağışlar veya devasa kar fırtınaları kırmızı kodla duyurulur.

Yaratabileceği Riskler: Büyük çaplı can ve mal kayıpları riski mevcuttur. Hayatı doğrudan tehdit eden azgın seller, toprak kaymaları ve altyapının tamamen çökmesi gibi durumlar yaşanabilir.

Ne Yapılmalı? Tam bir alarm durumudur. Vatandaşların can güvenliğini korumak adına acil durum planlarını uygulaması gerekir. Mümkünse güvenli kapalı alanlarda kalınmalı, kesinlikle dışarı çıkılmamalı ve tahliye uyarıları varsa harfiyen uyulmalıdır.






Yeşil Kod Nedir?

Haritada hiçbir riskin bulunmadığı, havanın normal seyrinde ilerlediği bölgeler Yeşil Kod ile gösterilir. Bu renk, "Uyarı yapılmasını gerektiren herhangi bir meteorolojik hadise beklenmiyor" anlamına gelir ve güvenli koşulları simgeler.






Amasya'da kafede yangın: 3 kişi dumandan etkilendi

Amasya'da bir kafede çıkan yangında içeride bulunan 3 kişi dumandan etkilendi

05.11.2026 11:56:00
İHA
 
Amasya'da kafede yangın: 3 kişi dumandan etkilendi
Amasya'da kafede yangın: 3 kişi dumandan etkilendi
Edinilen bilgiye göre, Sultan II. Bayezid Camii yanındaki bir kafeden dumanların yükseldiğinin bildirilmesi üzerine olay yerine itfaiye, polis ve acil sağlık ekipleri yönlendirildi






Yangının çıktığı alana itfaiye ekibi müdahale etti. İçerideki çalışan olduğu öğrenilen 2 kişi ve bitişikteki işyerindeki 1 kişi dumandan etkilendi. Ambulanslarla hastaneye kaldırılan çalışanların hayati tehlikelerinin bulunmadığı öğrenildi.








Söndürülen yangının çıkış nedenine ilişkin inceleme başlatıldı.






Adana'da 14 katlı apartmanın sakinlerini istinat duvarı korkusu sardı

Adana'da 14 katlı apartmanın istinat duvarının temelinde toprağın kayması sonucu boşluk oluşması nedeniyle korku yaşayan vatandaşlar, "Önlem alınması için illa birilerinin ölmesi mi gerekiyor" diyerek yetkililere çağrıda bulundu

05.11.2026 11:47:00
İHA
 
Adana'da 14 katlı apartmanın sakinlerini istinat duvarı korkusu sardı
Adana'da 14 katlı apartmanın sakinlerini istinat duvarı korkusu sardı
Merkez Sarıçam ilçesi Gültepe Mahallesi'nde bulunan 14 katlı Ataş Apartmanı'nın çevresindeki istinat duvarının temelinde, toprağın kayması nedeniyle büyük ölçüde boşluk oluştu. Apartman sakinleri, yan tarafta bulunan inşaat çalışması sırasında Sarıçam Belediyesi'ne ait araçların bölgede kazı çalışması yaptığını, ardından etkili olan yağışlarla birlikte toprağın kayarak duvar temelinin altının boşaldığını öne sürdü.






Duvarın alt kısmındaki toprağın tamamen çekilmesiyle temelinin büyük ölçüde desteksiz kaldığı görüldü. Söz konusu durumun hem apartman sakinleri hem de duvarın hemen altından geçen vatandaşlar açısından tehlike oluştururken, duvarın dibinden vatandaşların yürümeye devam ettiği de görüldü.








"Önlem alınması için illa birilerinin ölmesi mi gerek"

Apartman sakinlerinden Recep Demirboğa, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, duvarın durumunun kötü olduğunu söyleyerek, "Her yağmur yağdığında daha da aşınıyor. Burayı oymuşlar ve göçmeye başlamış. Burada bulunan istinat duvarı yıkılmak üzere. Duvarın arkasında 14 katlı bina bulunuyor. Bu çok büyük bir tehlike. Belediye gelmiş ama çözüm yok. Buna çok acil çözüm bulunması gerekiyor. Duvarın altından yol geçiyor, çok tehlikeli. Önlem alınması için illaki birilerinin ölmesi mi gerekiyor' Böyle olmaz. Arabalar, yayalar ve burada yaşayan insanlar için çok büyük bir tehlike" dedi.








"Belediye bize geri dönüş yaptı fakat suçu bizde buldu"

Hakan Özbak ise istinat duvarının altında bulunan toprağın sel sonucu aktığını anlatarak, "Belediyeye başvurduk ve site avukatı aracılığıyla gerekli yerlere dava açtık. Belediye bize geri dönüş yaptı fakat suçu bizde buldu. Burada belediyenin araçları çalışma yaparak toprağı kazdılar. Fakat suçu bize attılar. Belediye bu duvarı bizim yaptırmamızı istedi. Burada çocuklar oynarken duvar yıkılsa ve birisine bir şey olsa hesabını kim verecek' Böyle bir durumda suç kime atılır bilmiyorum. Yetkilileri buraya davet ediyorum. Bir an önce burayı gelsinler ve görsünler. Bir an önce buranın yapılması lazım. Kendi imkanlarımızla istinat duvarının temelindeki açığı doldurduk. Önlemimizi almaya çalıştık ama nereye kadar" şeklinde konuştu.













Karaman'da yolcu minibüsü ile cip çarpıştı: 4 yaralı

Karaman'da yolcu minibüsü ile cipin çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında 4 kişi yaralandı

05.11.2026 11:45:00
İHA
 
Karaman'da yolcu minibüsü ile cip çarpıştı: 4 yaralı
Karaman'da yolcu minibüsü ile cip çarpıştı: 4 yaralı
Kaza, Tabduk Emre Mahallesi Şehit Hakan Yılmaz Caddesi üzerinde bulunan üst geçidin altındaki kavşakta meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, A.F. idaresindeki 70 M 0205 plakalı yolcu minibüsü ile A.G. yönetimindeki 70 ABP 578 plakalı cip kavşakta çarpıştı.






Çarpışmanın şiddetiyle kontrolden çıkan minibüs savrularak kaldırıma çıktı. Kazada minibüs sürücüsü A.F. ile minibüste bulunan 2 yolcu ve cipteki 1 kişi olmak üzere toplam 4 kişi yaralandı. İhbar üzerine olay yerine sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. 






Yaralılar, ilk müdahalelerinin ardından ambulanslarla Karaman Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldı. Kazayla ilgili tahkikat başlatıldı.






Yan binaların kâbusu haline gelen istinat çökmeleri nasıl önlenir?

Şehir merkezlerindeki yoğun kentsel dönüşüm, bitişik nizam yapılaşma ve derin temel kazıları, son yıllarda istinat duvarı çökmelerini ve buna bağlı olarak komşu binalarda meydana gelen hasarları ve tahliyeleri endişe verici boyutta artırmıştır. Bu sorunun kalıcı olarak çözülebilmesi; mühendislik disiplininin, sahadaki uygulama disiplininin ve idari denetim mekanizmalarının eksiksiz bir şekilde entegre edilmesine bağlıdır

04.11.2026 12:55:00
Hasan Gündoğdu
 
Yan binaların kâbusu haline gelen istinat çökmeleri nasıl önlenir?
Yan binaların kâbusu haline gelen istinat çökmeleri nasıl önlenir?
İstinat duvarı çökmelerini ve komşu yapılarda oluşabilecek hasarları önlemek amacıyla alınması gereken teknik, idari ve operasyonel önlemler:






Zemin Etüdü ve Jeoteknik Mühendislik Safhasının Tavizsiz Uygulanması

Çoğu çökme vakasının temelinde, binanın veya kazının yapılacağı sahanın zemin mekaniğinin yeterince analiz edilmemesi yatar.

Kapsamlı Sondaj ve Laboratuvar Testleri: Sadece standart sondajlar değil; yeraltı su seviyesi, zemin kayma direnci, kohezyon ve içsel sürtünme açısı gibi parametreler laboratuvar ortamında hassasiyetle belirlenmelidir.

Hidrojeolojik Analiz: Özellikle yağışlı dönemlerde zemin arkasında birikebilecek hidrostatik basıncın (su basıncının) hesaba katılması, istinat duvarlarının tasarımında en kritik güvenlik faktörüdür.






Doğru Destekleme Sistemlerinin Seçimi ve Uygulanması

Derin kazılarda klasik istinat duvarları her zaman yeterli olmaz. Zemin yapısına uygun iksa (destekleme) sistemlerinin projelendirilmesi şarttır:

Fore Kazık ve Diyafram Duvarlar: Komşu binalara yakın ve kayma riski yüksek zeminlerde, kazı öncesi çevrenin fore kazık veya diyafram duvarlarla çevrelenmesi, toprak hareketlerini minimuma indirir.






Ankraj ve Germe Sistemleri: Derin kazılarda duvarın dışa doğru devrilmesini engellemek için zemine saplanan ve gerdirilen çelik halatlı ankraj sistemleri uygulanmalı, komşu parsellerin mülkiyet hakları gözetilerek hukuki ve teknik altyapı sağlanmalıdır.

Jeoteknik Tasarımda Emniyet Katsayıları: Projeler, standart sınır değerlere göre değil, olası deprem ve aşırı yağış senaryoları (ekstra yükler) düşünülerek yüksek emniyet katsayılarıyla tasarlanmalıdır.






Gerçek Zamanlı İzleme ve Erken Uyarı Sistemleri

İnşaat süresince sahada ve komşu binalarda yaşanabilecek milimetrik hareketlerin anlık olarak takip edilmesi hayati önem taşır.

İnklinometre ve Deplasman Sensörleri: Hem istinat yapısına hem de komşu binaların cephelerine yerleştirilecek optik ölçüm cihazları ve inklinometreler sayesinde toprak kayması veya yapı oturması milimetrik olarak izlenmelidir.

Otomatik Alarm Sistemleri: Kritik eşik değerlerin aşılması durumunda sahadaki mühendisleri ve yetkilileri derhal uyaracak otomatik alarm sistemleri kurulmalı, gerekirse çalışmalar anında durdurulabilmelidir.






Kademeli Kazı ve İnşaat Yönetimi

Toprağın bir anda boşaltılması, dengeyi ani olarak bozarak göçüklere zemin hazırlar.

Kontrollü ve Kademeli Kazı: Kazı işlemleri tek bir hamlede yapılmamalı; kademeli olarak kazılarak her kademede gerekli ankraj veya destekleme imalatı tamamlanmalı, ardından bir sonraki aşamaya geçilmelidir.

Zamanlama Disiplini: İksa ve destek sistemleri tamamlanmadan ve mukavemet kazanmadan (örneğin betonun priz alması beklenmeden) alt kotlara inilmemelidir.






Sıkı Denetim, Yasal Sorumluluk ve İdari Müeyyideler

Teknik tedbirler kadar, bu tedbirlerin sahada uygulanıp uygulanmadığını denetleyen mekanizmalar da esastır.

Uzman Jeoteknik Denetim: Yapı denetim firmalarının bünyesinde veya projelerde jeoteknik mühendislerinin aktif olarak şantiyede bulunması zorunlu hale getirilmelidir.

Belediye ve İmar Kontrolleri: Ruhsat aşamasından hafriyatın bitimine kadar belediye mühendislik birimleri tarafından sıkı denetimler yapılmalı, projesine aykırı veya eksik iksa imalatıyla çalışmaya başlayan şantiyelerin ruhsatı derhal askıya alınmalıdır.

Cezai Yaptırımlar: İhmal sonucu komşu binaların can ve mal güvenliğini tehlikeye atan projeler ve müteahhitler için caydırıcı, ağır hukuki ve cezai yaptırımlar uygulanmalıdır.

Bu önlemlerin bir bütün olarak hayata geçirilmesi, yalnızca mülkiyet kayıplarının ve ekonomik mağduriyetlerin önüne geçmekle kalmayacak, aynı zamanda şehir içi inşaat faaliyetlerinin güvenli ve sürdürülebilir bir temelde yürütülmesini sağlayacaktır.
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.