logo
19 OCAK 2026

Günümüzdeki cezalar suçu önleyemiyor

30.12.2016 00:00:00
Toplum olarak zirveyi zorladığımız alanlardan biri de suç işleme oranlarıdır. Her gün televizyon ve gazetelerden yüzlerce işlenen suç haberleri okur ve dinleriz.
Bu konuda akademisyenler, düşünürler, gazeteciler onlarca tespit ve görüş ortaya koyar. İdareciler ise cezaevleri ihalesi düzenler. Hatta Adalet Bakanımız 2018'e kadar 174 yeni cezaevi yapılacak müjdesini (!) bile verdi.
Bu millet neden suça yöneldi? Her suça aynı ceza mı verilmeli ve de verilen cezaların caydırıcılığı var mı, suçu azaltıyor mu gibi soruların yanıtını kimse vermiyor, vermek istemiyor?
İnsanlar neden suç işler? Hele hele Müslüman bir toplumda artı, inancı her daim gündem eden, dilden düşürmeyen 15 yıllık bir iktidar döneminde suç oranları bu kadar nasıl yükselir ve sıradanlaşır?
Mesela suç istatistiklerine bakınca ilk sırada hırsızlık, gasp, fuhuş ve cinayet vardır. İnanç ve medeniyetimizde tarih boyu yasaklanmış, en ağır cezaların muhatabı olan bu suçlar, bugün toplumumuzu neden ve nasıl sardı? Tabi bu konuların hepsi ayrı bir tartışma ve araştırma konusu.
Ben konunun başka bir boyutuna geçeyim! Bizim kültürümüzde 'devlet baba' kavramı vardır. Devlet baba, vatandaşının (evlatlarının) bütün ihtiyaçlarını (yeme, içme, giyinme, barınma, sağlık, eğitim gibi) en iyi şekilde ve şefkat mantığıyla karşılar.
Tabi her ailede olduğu gibi devlet ailesinde de yaramaz evlatlar vardır ve olacaktır da. Haliyle devlet baba ceza yöntemiyle bu evlatları ıslah etmeye yani kazanmaya, onu topluma kazandırmaya çalışır. Artı bu cezanın diğer evlatlara (topluma) karşı da bir caydırıcılığı da vardır. 
Prof. Dr. Haydar Baş, Sosyal Devlet-Milli Devlet eserinde konuyu şöyle özetler:
"Esasen örf ve adetlerimizde ceza; ferdi temizlemek ve topluma kazandırmak, yani ıslah etmek içindir. Ya da verilen cezanın ağırlığı ile toplum yönlendirilir, ikaz edilir ve caydırılır. Hal böyle iken, işlenen tüm suçlara aynı cinsten ceza verilmesi, fert ve toplum planında işlenen suçları önleyememekte, bilakis çoğaltmaktadır. Kanaatimizce bu hal, işlenen suça mukabil gerekli-denk cezanın verilmemesinden kaynaklanmaktadır."
Bugün 'devlet baba' kavramı unutulmuştur. Devlet, vatandaşın üzerindeki şefkat elini çekmiştir. İşsizlik, asgari ücret, çalışma şartları, gelir dağılımı, sağlık ve eğitim sistemi ve bu sistemlerdeki adaletsizlik bu şefkat elinin çekildiğini açık örnekleridir.
Geride ise ceza mantığı kalmıştır. Bugün hapishaneler dolu. Savcı ve hakimlerin önünde milyonlarca dosya. Ne demek bu? Ceza vermekle, verilen cezalarla suç önlenemiyor, demek.
Düşünsenize! Bir suç işlenmiş ve savcı 3 kez ağırlaştırılmış müebbet istiyor veya 560, 780 yıl hapsini istiyor. Gerçek ile alakası var mı?
Veya kişi 28 kez hırsızlık ve gasptan içeri girip, çıkmış aynı suçu tekrar işlemiş. Neden?
Fuhuş bölümüne girmiyorum. Çünkü suç olmaktan çıkarılmıştı. Kendi isteğimizle, diyorlar hakim bırakıyor.  
Özetle bugün kanun koyucuların yaptıkları cezalar insanları suçtan alıkoymuyor, ıslah etmiyor, topluma kazandırmıyor.
Müslüman olduğumuza göre işin bir de manevi boyutu var. İnancımızda suç ve ceza mantığı nasıldır?
Cevabı Prof. Dr. Haydar Baş'tan alalım:
"İslam'da ceza mantığı oldukça hassastır? İslam, suçluya hasta gözüyle bakar. Cezadan maksat hastayı iyi etmek ve topluma kazandırmaktır? Bu bakışın gayelerinden biride, onu hesap gününe hazırlamaktır ve kurtuluşuna vesile olmaktır?
İşlenen suçun cezasının dünyadayken insana, Cenab-ı Hakk'ın koyduğu ölçüler dâhilinde verilmesi, suçluya ahiret azabından kurtuluş ümidi bahşeder. Bir başka deyişle suçlu temizlenir?
Her şeyden evvel işlenen bir kötülük, kimin hukukunu ihlaldir, ceza ona göredir. İşlenen suçun çeşidi ve boyutu nedir? Tatbik edilecek ceza ona göredir. Hangi hukuk ihlali söz konusudur? Allah'ın (c.c) hukuku mu? Amme hukuku mu? Şahsın hukuku mu? Hangisi ve nasıl? Ceza buna göredir?
Bir hukuk sisteminde adaletin ihlali ya az bir suça, büyük bir ceza, ya da ağır bir suça, hafif bir ceza şeklindedir. Her ikisi de zulümdür. Ya suçluya haksızlık yapılır, ya da mağdura? Her ikisi de haksızlıktır. Adalet ise haklıya, hakkını gerekli ve yeterli şekilde vermek, haksıza da yaptığı haksızlık oranında haddini bildirmektir?" (Veda Hut. İnsan Hak. sh:236?241)
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Yorumlarınızı paylaşın

--
 
Akın Aydın / diğer yazıları
Çin ekonomisi 2025'te yüzde 5 büyüdü
GSYH''si ilk kez 20 trilyon doları aştı
ABD'li Cumhuriyetçi Kongre üyesinden Trump'a tepki
"NATO ile savaşa yol açacak"
Von der Leyen'den Grönland temasları
NATO, İngiltere, Almanya, Fransa ve İtalya liderleriyle görüştü
Alanya'da nefes kesen maç
Ev sahibi ekibin iki kez öne geçtiği maçı Fenerbahçe kazandı
Maç sonu Kocaeli’nde skandal
Trabzonspor Başkanı Ertuğrul Doğan'ın aracına saldırı
Trabzonspor Körfez’de son nefeste güldü
Kocaelispor -1- Trabzonspor -2-
DEM’e susanlar Türk subayı için ‘kimseye çığırtkanlık yaptırmayız’ dedi
Emekli Albay Orkun Özeller'in Kubilay Anıtı ziyareti Kozan'da engellendi
MHP lideri Bahçeli "Suriye" gündemini değerlendirdi
"Suriye'de Kürtler başkadır, SDG başkadır"
Kişi başı milli gelirimiz 17 bin Dolar
Onlar 100 liralık alışveriş için dondurucu soğukta saatlerce bekliyor
Hamaney, Trump'ın hedefinde
Trump: İran'da yeni bir liderliğin zamanı geldi
Suriye ordusu, Tabka'ya girdi
ABD, Suriye ordusuna 'durun' dedi
Galatasaray ikinci yarıya beraberlikle başladı
Gaziantep son dakikada galibiyeti kaçırdı
Asıl hedef buzulların altında yatıyor!
ABD'nin Grönland ısrarının perde arkası
Şimdi de Avrupa'ya çullanmaya başladı
Trump'ın durmaya niyeti yok!
16 yaşında öldürülen Atlas'ın ailesi tehdit edildi
Gelen mesajlara soruşturma başlatıldı
Çin ekonomisi 2025'te yüzde 5 büyüdü
GSYH''si ilk kez 20 trilyon doları aştı
ABD'li Cumhuriyetçi Kongre üyesinden Trump'a tepki
"NATO ile savaşa yol açacak"
Von der Leyen'den Grönland temasları
NATO, İngiltere, Almanya, Fransa ve İtalya liderleriyle görüştü
Alanya'da nefes kesen maç
Ev sahibi ekibin iki kez öne geçtiği maçı Fenerbahçe kazandı
Maç sonu Kocaeli’nde skandal
Trabzonspor Başkanı Ertuğrul Doğan'ın aracına saldırı
Trabzonspor Körfez’de son nefeste güldü
Kocaelispor -1- Trabzonspor -2-
DEM’e susanlar Türk subayı için ‘kimseye çığırtkanlık yaptırmayız’ dedi
Emekli Albay Orkun Özeller'in Kubilay Anıtı ziyareti Kozan'da engellendi
MHP lideri Bahçeli "Suriye" gündemini değerlendirdi
"Suriye'de Kürtler başkadır, SDG başkadır"
Kişi başı milli gelirimiz 17 bin Dolar
Onlar 100 liralık alışveriş için dondurucu soğukta saatlerce bekliyor
Hamaney, Trump'ın hedefinde
Trump: İran'da yeni bir liderliğin zamanı geldi
Suriye ordusu, Tabka'ya girdi
ABD, Suriye ordusuna 'durun' dedi
Galatasaray ikinci yarıya beraberlikle başladı
Gaziantep son dakikada galibiyeti kaçırdı
Asıl hedef buzulların altında yatıyor!
ABD'nin Grönland ısrarının perde arkası
Şimdi de Avrupa'ya çullanmaya başladı
Trump'ın durmaya niyeti yok!
16 yaşında öldürülen Atlas'ın ailesi tehdit edildi
Gelen mesajlara soruşturma başlatıldı
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.