İngiltere’nin çöp tenekesi olduk!

Bir İngiliz gazeteci ülkesindeki çöplerin nereye gittiğini merak etmiş.

Adı Kit Chellel.

Londra'da üç çöp poşetine GPS cihazı takıp poşetleri takibe almış.

Bu üç poşetten biri Londra'dan kalmış.

Ancak diğer ikisi Hollanda, Almanya ve Polonya üzerinden tam 3 bin 200 kilometre kat ederek Adana'ya kadar gelmiş.

Türkiye'ye gelen çöp poşetlerinin son duraklarında bir geri dönüşüm tesisi olmadığını açıklayan İngiliz gazeteci, "Alana bakmaları için gazetecileri gönderdik. Deponun dışarısında yığılmış tonlarca Avrupa çöpü buldular. Burası bir geri dönüşüm tesisi değildi. Başka yere boşaltılmak üzere bekliyorlardı" diyor.

Adana'nın uluslararası plastik atık ithalatının merkezi haline geldiğinin bir göstergesi de bu gazetecinin çalışması olmuş.

Çin'in plastik atık ithalatını ocak 2018'de yasaklamasının ardından Avrupa Birliği'nin en büyük atık ithalatçısı Türkiye olmuş durumda.

Plastik atık ve çöpler tarım alanları, biyolojik çeşitlilik ve çevreyi tehdit ediyor. Çin bu yüzden plastik atık ithalatını yasakladı. Peki biz neden ithal ediyoruz? Hükümet bu soruya, 'Türkiye çöp ithalatı yapmıyor' diye yanıt veriyor.

Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, geçen yıl mayıs ayında yaptığı açıklamada, Türkiye'nin hiçbir zaman çöp ithalatı yapmadığını belirterek, "Ülkemizin sanayisinin ihtiyaç duyduğu kaliteli ve temiz ham madde için kimlik belgesi olmayan hiçbir dönüştürülebilir atığı ülkemize sokmuyoruz" demişti.

Oysa İngiliz gazetecinin araştırması, durumun hiç de Bakan Kurum'un ifade ettiği gibi olmadığının ispatı konumunda.

Dünyada plastik atık ihraç eden ülkelerin başında ABD, Almanya, İngiltere ve Japonya geliyor. Türkiye bu ülkelerin tamamından çeşitli miktarlarda atık ithal ediyor.

Türkiye, 2020 yılında Avrupa Birliği ülkeleri ve İngiltere'den toplam 660 bin ton plastik atık ithal etmiş. 

Türkiye'ye 2020 yılında en çok plastik atık gönderen ilk beş ülke ise İngiltere (209 bin 642 ton), Belçika (137 bin 71 ton), Almanya (136 bin 83 ton), Hollanda (49 bin 496 ton) ve Slovenya (24 bin 884 ton) olmuş.

Greenpeace verilerine göre son 16 yılda (2004-2020) sadece Avrupa'dan Türkiye'ye gelen plastik atıklar tam 196 kat artmış. 

Oysa olması gereken Türkiye'nin kendi atıklarını ayrıştırmasıdır. Plastik atık ithalatını yasaklayan Çin, bu önemli kararıyla kendi atıklarını ayrıştırmanın önünü açtı. 

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı'nın (OECD) verilerine göre hâlihazırda Türkiye kendi çöplerinin sadece yüzde 1'ini geri dönüştürebiliyor.

Türkiye kontrollü veya kontrolsüz bu atık ithalatına kısıtlama getirmediği müddetçe hem kendi atıklarımızı geri dönüştürme oranımız dip seviyelerde kalmaya, hem de Avrupa'nın çöpleriyle Türkiye'yi kirletmeye devam edecek.