Kira düzenlemesi Anayasa Mahkemesi yolunda
Konut kira artışlarını 1 Temmuz 2023'e kadar yüzde 25 ile sınırlayan yasal düzenleme 11 Haziran 2022 itibariyle yürürlüğe girdi. Emlakçılara göre mevcut kiracılar için olumlu gibi görünen bu karar yeni kiracılara kabus yaşatacak. Mal sahipleri ise düzenlemeyi Anayasa Mahkemesi'ne götürmeye hazırlanıyor
12.06.2022 16:56:00
Kira artışlarını sınırlayan yasal düzenleme 11 Haziran'da Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda kabul edilen düzenlemee göre 1 Temmuz 2023 tarihine kadar kira yenileme dönemlerinde ev sahipleri kiracılarına en fazla yüzde 25 zam yapabilecek. Mevcut şartlarda kira artış oranı tüketici enflasyonun son 12 aylık ortalaması dikkate alınarak hesaplanıyor. Bu hesaba göre Mayıs ayı için kira artış oranı yüzde 39.33 olarak belirlenmişti. Ekonomistlere göre Türkiye'deki enflasyonun önümüzdeki süreçteki projeksiyonuna bakıldığında bu oranın Temmuz ayında yüzde 50'ye yaklaşması, Ekim ayında yüzde 60'ı aşması Aralık ayında ise yüzde 70'e dayanması bekleniyordu. Türk Lirası'ndaki değer kaybı düşünüldüğünde bu beklenti çoğu kiracı için ciddi bir problem oluşturdu. Zira ev sahiplerinin büyük bölümü son günlerde yasal artış oranını yetersiz bulduğu için kiracılara baskı yapıyor ve ev sahipleri ile kiracılar bu anlaşmazlığın çözümünü mahkemelerde arıyordu. Hükümet ilk olarak bu anlaşmazlıkların çözümü için arabuluculuk şartı getirerek geçmişteki anlaşmazlıkların mahkemeler üzerindeki yükünü hafifletmeye çalıştı. Yüzde 25'lik tavan oran ise bu anlaşmazlıkların bir yıl süre ile dondurulmasını hedefliyor.
Uzmanlara göre uygulama mevcut kiracılar için olumlu görünse de yeni kiracılar için büyük problemleri de beraberinde getirebilir. Daha uygulama yürürlüğe girmeden bunun ilk etkilerinin görülmeye başladığını belirten emlakçılar, mevcut kira artış oranını yetersiz bulan mal sahiplerinin evlerini daha yüksek fiyata kiraya vermek için ilanları geri çektiklerini açıkladı. Yani düzenlemeden önce 3 bin liraya evini kiraya vermek isteyen mal sahipleri şimdi istedikleri kirayı 4 bin 4 bin 500 liraya yükseltiyorlar. Kira düzenlemesinin hukuk dışı uygulamalara kapı aralayacağını dile getiren hukukçular ise düzenlemenin mal sahipleri açısından hak kaybına neden olduğuna dikkat çekiyorlar. Mal sahiplerini temzil eden bazı hukukçular ise düzenlemeyi Anayasa Mahkemesi'ne götürmeye hazırlandıklarını açıkladı. Yeni düzenlemenin neden olacağı bir diğer sorunun ise mal sahiplerinin kiracılardan boş tarihli tahliye taahhüdü almak istemeleri olacağı ifade ediliyor. Hukukçulara göre ev sahipleri boş tarihli tahliye taahhüdü almak isteyecek. Bu hem hükümetin istediğine de tam olarak ulaşamaması, hem de yeni anlaşmazlıkların körükleneceği anlamına geliyor.
Yeni kiracılar için kabus olacak
Uzmanlara göre uygulama mevcut kiracılar için olumlu görünse de yeni kiracılar için büyük problemleri de beraberinde getirebilir. Daha uygulama yürürlüğe girmeden bunun ilk etkilerinin görülmeye başladığını belirten emlakçılar, mevcut kira artış oranını yetersiz bulan mal sahiplerinin evlerini daha yüksek fiyata kiraya vermek için ilanları geri çektiklerini açıkladı. Yani düzenlemeden önce 3 bin liraya evini kiraya vermek isteyen mal sahipleri şimdi istedikleri kirayı 4 bin 4 bin 500 liraya yükseltiyorlar. Kira düzenlemesinin hukuk dışı uygulamalara kapı aralayacağını dile getiren hukukçular ise düzenlemenin mal sahipleri açısından hak kaybına neden olduğuna dikkat çekiyorlar. Mal sahiplerini temzil eden bazı hukukçular ise düzenlemeyi Anayasa Mahkemesi'ne götürmeye hazırlandıklarını açıkladı. Yeni düzenlemenin neden olacağı bir diğer sorunun ise mal sahiplerinin kiracılardan boş tarihli tahliye taahhüdü almak istemeleri olacağı ifade ediliyor. Hukukçulara göre ev sahipleri boş tarihli tahliye taahhüdü almak isteyecek. Bu hem hükümetin istediğine de tam olarak ulaşamaması, hem de yeni anlaşmazlıkların körükleneceği anlamına geliyor.
