Kredi batağı büyüyor
BDDK verilerine göre 29 Kasım'da 143 milyar 574 milyon lira olan batık kredi miktarı, 6 Aralık'ta 144 milyar 251 milyon liraya çıktı. Bankaların takipteki alacakları 2018 yılı sonunda 93.6 milyar TL idi. Böylece sadece son bir yıldaki batık kredi miktarı 50 milyarı aşmış oldu
RECEP BAHAR / DETAY HABER
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) tarafından yayımlanan haftalık bültene göre, bankacılık sektöründe takipteki alacaklar yani batık kredi tutarı, 6 Aralık itibarıyla bir önceki haftaya göre yüzde 0.5 artarak 144 milyar 251 milyon liraya çıktı.
Batık kredi tutarı 29 Kasım'da 143 milyar 574 milyon lira idi. Geçen yılın sonunda 93.6 milyar lira olan batak kredi tutarı, ekonomide yaşanan şiddetli türbülansın etkisiyle özellikle bu yıl hızla artmaya başladı.
Nitekim 15 Mart'ta 105.4 milyar liraya ulaşan batık kredi miktarı, 18 Ekim'de 137.1 milyar lirayı aşmıştı. Batık kredi miktarının yıl sonunda 150 milyar liraya yaklaşması bekleniyor.
Vatandaşın borcuda hızlı artıyor
Öte yandan yine BDDK verilerine göre, tüketici kredileri tutarı, 6 Aralık ile biten haftada 2 milyar 515 milyon lira yükselerek 452 milyar 943 milyon liraya ulaştı. Söz konusu kredilerin 195 milyar 741 milyon lirası konut, 6 milyar 617 milyon lirası taşıt ve 250 milyar 584 milyon lirası ihtiyaç kredilerinden oluştu.
Söz konusu dönemde taksitli ticari kredilerin tutarı 3 milyar 121 milyon lira artarak 392 milyar 30 milyon liraya çıktı. Bankaların bireysel kredi kartı alacakları ise yüzde 0.3 azalışla 115 milyar 715 milyon liraya geriledi. Böylece vatandaşların bankalara borcu 568 milyar 658 milyon liraya ulaştı.
Bu borç Ak Parti'nin iktidar olduğu 2002 sonunda sadece 6.5 milyar lira idi. O zaman ABD Doları, 1.56 TL olduğundan borcun dolar karşılığı ise 4 milyar 160 milyon dolardı. Şimdi borç 98.3 milyar dolara ulaştı!
Kredi miktarı mevduat toplamından fazla
Türkiye'de bankacılık sektörünün kredi hacmi 29 Kasım ile biten haftada 19 milyar 217 milyon lira artış gösterdi. Söz konusu dönemde toplam kredi hacmi 2 trilyon 574 milyar 263 milyon liradan 2 trilyon 593 milyar 480 milyon liraya çıktı. Bankacılık sektöründeki toplam mevduat (bankalararası dahil), geçen hafta 5 milyar 367 milyon lira arttı.
Söz konusu haftada yüzde 0.2 artan bankacılık sektörü toplam mevduatı, 2 trilyon 452 milyar 209 milyon lira oldu. Bankaların verdiği kredilerin toplam mevduattan 122 milyar lira fazla olması dikkat çekiyor.
Verilen eksta krediler ise sendikasyon kredileri vasıtasıyla yurtdışından alınıyor. Bir bakıma ekonomide yavaş dönen çarklar 'elin parasıyla' harekete geçebiliyor.
Fatura vatandaşa çıkıyor
Peki bankaların 150 milyar liraya varan batağını kim ödüyor ya da ödeyecek? Bir bölümü bankaların kasasından çıkıyor. Bankalar zaman zaman tahsil edemedikleri kredileri, borç tahsil şirketlerine satıyor. Bunlar da alacaklarını almak için her türlü yöntemi deniyor.
Öte yandan batık kredi miktarının artması, bankacılık sektörü üzerindeki riski artırdığından faizlerin yükselmesine yol açıyor ya da yeterince aşağı inmesini engelliyor. Kredi Garanti Fonu (KGF) kapsamında şirketlere verilen kredilerin faturasını ise devlet yani vatandaş ödüyor! Adı üstünde bankaların şirketlere kullandırdığı KGF kredilerinin garantörü devlet!
