Kuzey Makedonya'da AB çatlağı
Uzun zamandır AB'ye üye olmak için çabalayan Makedonya'da muhalefet, Bulgaristan'ın dayatmalarına karşı sokağa indi. Bulgaristan'ın Makedonya'nın AB üyeliğine yönelik koyduğu vetoyu "Kuzey Makedonya'daki Bulgarlar ülkenin anayasasında 'devleti oluşturucu unsur' olarak kayda geçecek, Makedonca Bulgarcadan farklı bir dil olarak kabul edilmeyecek" şartıyla kaldırması Makedonların tepkisini çekiyor. Muhalefet "AB'ye hayır" sloganlarıyla sokağa indi.





RECEP BAHAR / DETAY HABER
Kuzey Makedonya'nın başkenti Üsküp'te, ülkenin Avrupa Birliği (AB) ile üyelik müzakerelerine başlamasına imkân sağlayacak ve Bulgaristan'ın vetosunu kaldıracak öneriye karşı düzenlenen protestoda gerginlik yaşandı. Kuzey Makedonya'daki en büyük Makedon muhalefet partisi İç Makedon Devrimci Örgütü-Makedonya Ulusal Demokratik Birliğinin (VMRO-DPMNE) çağrısıyla hükümet binası önünde eylem gerçekleştirildi. Eylemciler, "AB'ye hayır" ve "ültimatoma hayır" sloganları attı.
AB ve hükümet karşıtı pankartlar da açan göstericiler, Bulgaristan ile Kuzey Makedonya arasındaki sorunların AB müzakereleri çerçevesinde çözülmesini öngören Fransa'nın önerisinin kabul edilmemesini istedi. Protestonun başlamasından bir süre sonra göstericiler, hükümet binası önünde kordon oluşturan emniyet güçlerine ve hükümet binasına doğru yumurta, şişe ve farklı nesneler fırlattı. Eylemin yapıldığı alan ile hükümet binası arasında konulan güvenlik bariyerini aşan protestocular, hükümet binasına doğru yürüdü. Bina önünde kordon oluşturan polis ile göstericiler arasında gerginlik yaşandı. Göstericilerin bazıları ise polislere çiçek verdi. Gerginliğin ardından protestocular şehrin farklı yönlerine doğru dağıldı. VMRO-DPMNE Genel Başkanı Hristiyan Mickoski, eylemde yaptığı konuşmada, halk asimile olacaksa ülkesinin AB'ye ihtiyacı olmadığını söyledi. Mickoski, Makedonya'nın ve Makedon kimliğinin 'her şeyden önce ve üstün' olduğunu ifade etti.
Fransa'nın önerisinin 'dil, tarih ve kimlik olmak üzere tüm Bulgar taleplerini' içerdiğini belirten Mickoski, hükümetten öneriyi reddetmesini istedi.
Bulgaristan'ın şartlarını Fransa dayattı
Protestocular önümüzdeki günlerde de eylemlerine devam edeceklerini belirtti. Kuzey Makedonya hükümeti, 30 Haziran'da Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla Fransa'nın AB dönem başkanlığında ülkenin AB ile üyelik müzakerelerine başlamasına olanak sağlayacak ve Bulgaristan'ın vetosunu kaldıracak öneriyi kabul ettiklerini duyurmuştu. Başbakan Dimitar Kovaçevski, geçen hafta düzenlediği basın toplantısında, yeni önerinin Makedon dilinin açık ve net bir şekilde kabul edilmesini, Bulgaristan ile olan protokolün müzakere çerçevesinin bir parçası olmamasını öngördüğünü bildirmişti. Fransa'nın önerisi, Bulgaristan'ın Kuzey Makedonya'nın AB üyeliğine ilişkin iki yıldır süren vetosunun kaldırılmasını öngörüyor.
Bulgaristan vetoyu nasıl kaldırdı?
Bulgaristan meclisi 24 Haziran'daki toplantısında Kuzey Makedonya'nın Avrupa Birliği (AB) üyelik sürecini engelleyen vetoyu bazı şartlar ortaya koyarak kaldırmıştı. Buna göre, Kuzey Makedonya, AB ile müzakere sürecinde Bulgaristan ile dostluk, iyi komşuluk ve iş birliği alanında 2017'de imzalanan anlaşmaya sadık kalacak, Kuzey Makedonya'daki Bulgarlar ülkenin anayasasında 'devleti oluşturucu unsur' olarak kayda geçecek, Makedonca Bulgarcadan farklı bir dil olarak kabul edilmeyecek ve bu koşulların uygulanması konusunda AB garantör olacak. Özellikle "Kuzey Makedonya'daki Bulgarlar ülkenin anayasasında 'devleti oluşturucu unsur' olarak kayda geçecek, Makedonca Bulgarcadan farklı bir dil olarak kabul edilmeyecek" şartları Makedonya'da halkın tepkisini çekiyor. Bulgaristan, Kuzey Makedonya'yı devlet olarak tanıyan ilk ülke olmasına rağmen, paylaşılamayan ortak tarih konusunda tartışmalar yaşıyor. Yunanistan'da olduğu gibi Bulgaristan'da da 'Makedonya' adıyla bölge bulunuyor! Kuzey Makedonya'nın yanı sıra Balkan ülkeleri Karadağ, Sırbistan, Arnavutluk, Bosna-Hersek ve Kosova uzun zamandır AB'ye tam üye olmak için çaba sarfediyor.




















































































