Müminlerin manzum sevdası mevlid- nebi - II

Adı mevlid olmasa da, tarih boyu Hz. Peygamberi (aleyhissalâtu vesselâm) öven çeşitli kasidelerin yazıldığını, bunun da tarihçesinin asr-i saadete kadar uzandığını biliyoruz. Buna misal olarak Ka'b b. Zuheyr'in (ra) kasidesini misal olarak verebiliriz. Bağdat'tan Endülüs'e, Kuzey Afrika'dan Hindistan'a kadar uzanan değişik bölgelerde Hz. Peygamber (aleyhissalâtu vesselâm) aşkının bir ürünü olarak kaleme alınmış mevlidlerden ilkinin nerede ve hangi dilde yazıldığı tam olarak bilinmese de, Mısır'da yaşamış Endülüslü el-Uklîşî'ye (öl. 550/1155) ait "ed-Durru'l munazzam fî mevlidi'n Nebiyyi'l-a'zâm/Yüce Nebi'nin doğumu hakkında manzum inciler" isimli çalışma ilk mevlid çalışması olarak öne çıktığı ifade edilir. Yapılan araştırmalarda "el-mevlid" yada "Mevlidu'n Nebî" adlarıyla günümüze kadar ulaşan çoğu Arapça olmak üzere, Farsça ve Türkçe mevlid çalışmalarının sayısının 100 ile 150 arasında olduğunu düşünülürse bu ümmetin peygamber sevgisinin hangi seviyede olduğunu daha iyi anlarız. (Bkz. Selman Bakırcı, Mevlid, Akademik Araştırmalar Yayınları, tarihsiz, s.73)Bu eserler daha sonra, mevlid merasimlerinde, mevlidhanlar tarafından tegannî ile okunmaya başlanmıştır. Bunların Türkçe yazılı en meşhur olanı Süleyman Çelebi'nin Vesiletun-Necât adındaki mevlididir. Süleyman Çelebî, Yıldırım Beyazıt zamanında Divan-ı Hümayûn Hocası olduğu, sonra da Bursa Ulu Camii'ne imam tayin edildiği bilinmektedir.İstanbul kütüphanelerinde bulunan Mevlid nüshaları arasındaki farklardan, Süleyman Çelebi'nin kaleme almış olduğu Mevlid'in bir hayli değiştirilmiş olduğu anlaşılmaktadır.Alimler, mevlid okumak ve merasimler düzenlemek hakkında, ihtilaf etmişlerdir. Okunmasına cevaz verenler, inananların kalplerindeki Rasulullah (aleyhissalâtu vesselâm) sevgisini canlı tutması ve O'na (aleyhissalâtu vesselâm) olan muhabbeti artırmasındaki maslahatı gözetmişlerdir. Zira Rasullulah'ı (aleyhissalâtu vesselâm) sevmek, imanın temel kıstaslarından biridir. Rasulullah'ın (aleyhissalâtu vesselâm) şu hadis-i şerifi bunun en açık delilidir: "Sonsuz kudret sahibi olan Allah'a yemin ederim ki, sizden hiçbiriniz beni babasından, evladından ve bütün insanlardan daha çok sevmedikçe, iman etmiş sayılmaz" (Buhari, İman 8).