Mutlak Hamid ancak Allah'tır
Kullardan hiç kimse, kusurdan hali olmayacağından, övülecek huyları ne kadar çok olursa olsun yine de mutlak Hamid olamaz. Çünkü mutlak Hamid ancak ve ancak Allah'tır
17.08.2019 00:00:00
İmam Gazali Hazretleri şöyle buyuruyor:
"Cenab-ı Hak, el-Hamid'dir. O, övülen demektir. Allah-ü Teâlâ ezelde Kendi Zâtını övmüş ve ebede kadar da kulları O'nu övecektir.
Bu zikri edenlerin zikrini göz önünde tutarsak, Cemâl, Uluv ve Kemâl sıfatlarına dönüştüğünü görürüz. Çünkü Hamd, kemâl sıfatlarını zikretmekten ibarettir.
Kullardan Hamîd olan o kişidir ki; inancı, ahlâk ve amellerinden ötürü herkes tarafından övülür. İşte Peygamber (s.a.v), O'na yakın olan peygamberler, veliler ve ilmi ile âmil olan âlimler bu vasfa lâyık olanlardır. Her birerleri, kendi inanç ve ameline göre övülür.
Kullardan hiç kimse, kusurdan hali olmayacağından, övülecek huyları ne kadar çok olursa olsun yine de mutlak Hamid olamaz. Çünkü mutlak Hamid ancak ve ancak Allah'tır.
Allah'ın isimlerinden biri de el-Muhsi'dir. O, Alim'dir. Lâkin ilim malûmata izafe edildiği zaman, malûmatı kuşatmak ve onu saymak hiç şüphe yok ki, ihsa adını alır. Öyleyse gerçek Muhsî ilmi her şeyi ihata eden ve her şeyin miktarını bilip eksiksiz tastamam sayabilendir.
Kul, her ne kadar bazı şeyleri bilip sayabilirse de her şeyi hatta birçok şey sayamayacağından hakiki Muhsi olamaz. Şu halde, mutlak Muhsi yalnız ve yalnız Allah'tır. Kulun bundaki rolü ilim sıfatında olduğu gibi yok denecek kadar azdır.
El-Mubdi ve el-Muid de Allah'ın güzel isimlerindendir. Bu ismin mânâsı; Mucid (icad edici) demektir. Ne var ki, eğer icad bir benzeri ile mesbuk değilse ibda tesmiye edilir. Benzeri ile mesbuk ise iade tesmiye edilir.
Başlangıçta insanları halkeden şüphesiz ki Allah'tır. Onları haşretmek suretiyle tekrar iade edecek (yaratacak) olan yine O'dur. Eşyanın hepsi O'ndan olmuştur, yine O'na avdet edecektir. O'nunla başlamıştır, yine O'nunla bitecektir.
Allah, el-Muhyi ve el-Mumit'tir. Bu da aşağı yukarı icad manasındadır. Ancak şu farkla; mevcut (var olan) eğer hayat ise bunu yapmaya ihya (diriltmek) denilir; yok eğer mevt (ölüm) ise bunu yapmaya imâte (öldürmek) tesmiye edilir.
Ölümü de, hayatı da Allah'tan başka kim yaratabilir. Bunların hepsini Allah yaratmıştır. Dirilten de, öldüren de ancak O'dur."
OKAN EGESEL
