Parlamenterler başka iş yapmalı mı?
13.08.2001 00:00:00
Çeşitli ülkelerin yasalarında, parlamenterlerin ikinci bir iş yapması ve bundan gelir sağlamalarına kısıtlama getirilirken, en sıkı düzenleme ABD'de bulunuyor.
Her ülkede farklı düzenleme var
Parlamenterlerin, üyelikleri sırasında kendi mesleklerini sürdürmeleri, ikinci bir iş yapmaları ve üyelik dışı gelir sağlamaları konusunda her ülkedeki düzenleme farklılık gösteriyor. ABD Kongre üyelerinin, üyelikleri sırasında mesleklerini icra etmeleri tümüyle yasaklanırken, İngiltere,Fransa, Almanya'da, bu alanda yaşanabilecek sorunlar için ayrıntılı düzenlemeler bulunuyor.
İngiltere'de, herhangi bir üyenin bir dış kuruluşla sözleşmeye dayalı, parlamentodaki tam bağımsızlığını ve davranış serbestliğini denetleyen, sınırlayan ya da parlamentoda görüşülen meselelerde dış bir makamın temsilcisi gibi davranmasını öngören anlaşmalar içine girmesi, Avam Kamarası'nın onuruyla bağdaştırılmıyor. Üyelik dışı işlerden gelir sağlama konusunda herhangi bir kısıtlama olmazken, bu tür ilişkilerin açıklanması yoluyla şeffaflığın sağlanması amaçlanıyor.
İtalya'da, Parlamento üyelerinin, devletin doğrudan veya dolaylı çıkarının olduğu kamu veya özel sektör kuruluşlarında ulusal veya yerel düzeyde görev almaları Anayasa tarafından yasak.
Nüfuz unsuru olarak kullanılamıyor
İspanya'da, parlamenterler, statülerini sinai ve mesleki faaliyetlerde bir nüfuz unsuru olarak kullanamazken, bu tür faaliyetlerini noter denetiminde Meclis tarafından kamuoyuna açıklamakzorundalar.
Belirli sınırlamalarla serbest
İsrail'de, parlamenterler belirli koşullar dahilinde ikinci iş yapabiliyorlar. Yıllık dış gelir elde etme tavanı, üyelik maaşının yüzde 50'sini aşmamak üzere sınırlandırılırken, üyelik maaşı, üyeye yapılan tüm diğer yan ödeme ve katkıları da kapsıyor.
Japonya'da parlamenterlerin üyelikleri sırasında ve sonrasında ikinci iş yapmaları belli istisnalarla serbest bırakılırken, Meclis vesenato başkanlarının özel bir kuruluşta ücretli memur olmaları, komisyon başkanlarının özel bir şirketin veya komisyonu ilgilendiren işler yapan kuruluşların ücretli memuru olmaları yasaklanmış. Üyeler, özel şirket ve kuruluşlardaki görevlerini ve aldıkları maaşı, parlamento başkanına bildirmekle yükümlüler.
Mesleğine ilişkin işleme müdahale olmuyor
Fransız parlamenterler, üyelikleri sırasında nüfuzlarını haksız olarak kullanmaktan sakınmakla yükümlü tutulurken, üyelik dışı işlerden gelir elde etme hakkına sahipler. Bu konuda ayrıntılı bir düzenleme yapan Fransa'da yalnızca idari mevkilerde değil; üyelerin çıkarları adına hareket eden üçüncü kişiler aracılığıyla çalışamayacakları yerler de belirlenmiş.
Almanya'da "Ahlaki Kurallar Kodu"
Almanya'da Federal Parlamento'nun, "Ahlaki Kurallar Kodu" bulunuyor. Buna göre, üyeler ikinci bir iş yapabiliyorlar. Uygulamada da çoğu üyenin ikinci bir işi bulunuyor. Üyeler kendi mesleklerini sürdürerek ya da müşavir olarak yapacakları işlerden gelir sağlayabiliyorlar. Avukat olan üyeler işlerine devam ederken, hükümeti temsil edebiliyor veya ona karşı dava açabiliyorlar. Üyeler, kar amacıgütmeyen kuruluşlarla ilişki kurabiliyor, bunların yönetim kurullarında görev alabiliyorlar.
Her ülkede farklı düzenleme var
Parlamenterlerin, üyelikleri sırasında kendi mesleklerini sürdürmeleri, ikinci bir iş yapmaları ve üyelik dışı gelir sağlamaları konusunda her ülkedeki düzenleme farklılık gösteriyor. ABD Kongre üyelerinin, üyelikleri sırasında mesleklerini icra etmeleri tümüyle yasaklanırken, İngiltere,Fransa, Almanya'da, bu alanda yaşanabilecek sorunlar için ayrıntılı düzenlemeler bulunuyor.
İngiltere'de, herhangi bir üyenin bir dış kuruluşla sözleşmeye dayalı, parlamentodaki tam bağımsızlığını ve davranış serbestliğini denetleyen, sınırlayan ya da parlamentoda görüşülen meselelerde dış bir makamın temsilcisi gibi davranmasını öngören anlaşmalar içine girmesi, Avam Kamarası'nın onuruyla bağdaştırılmıyor. Üyelik dışı işlerden gelir sağlama konusunda herhangi bir kısıtlama olmazken, bu tür ilişkilerin açıklanması yoluyla şeffaflığın sağlanması amaçlanıyor.
İtalya'da, Parlamento üyelerinin, devletin doğrudan veya dolaylı çıkarının olduğu kamu veya özel sektör kuruluşlarında ulusal veya yerel düzeyde görev almaları Anayasa tarafından yasak.
Nüfuz unsuru olarak kullanılamıyor
İspanya'da, parlamenterler, statülerini sinai ve mesleki faaliyetlerde bir nüfuz unsuru olarak kullanamazken, bu tür faaliyetlerini noter denetiminde Meclis tarafından kamuoyuna açıklamakzorundalar.
Belirli sınırlamalarla serbest
İsrail'de, parlamenterler belirli koşullar dahilinde ikinci iş yapabiliyorlar. Yıllık dış gelir elde etme tavanı, üyelik maaşının yüzde 50'sini aşmamak üzere sınırlandırılırken, üyelik maaşı, üyeye yapılan tüm diğer yan ödeme ve katkıları da kapsıyor.
Japonya'da parlamenterlerin üyelikleri sırasında ve sonrasında ikinci iş yapmaları belli istisnalarla serbest bırakılırken, Meclis vesenato başkanlarının özel bir kuruluşta ücretli memur olmaları, komisyon başkanlarının özel bir şirketin veya komisyonu ilgilendiren işler yapan kuruluşların ücretli memuru olmaları yasaklanmış. Üyeler, özel şirket ve kuruluşlardaki görevlerini ve aldıkları maaşı, parlamento başkanına bildirmekle yükümlüler.
Mesleğine ilişkin işleme müdahale olmuyor
Fransız parlamenterler, üyelikleri sırasında nüfuzlarını haksız olarak kullanmaktan sakınmakla yükümlü tutulurken, üyelik dışı işlerden gelir elde etme hakkına sahipler. Bu konuda ayrıntılı bir düzenleme yapan Fransa'da yalnızca idari mevkilerde değil; üyelerin çıkarları adına hareket eden üçüncü kişiler aracılığıyla çalışamayacakları yerler de belirlenmiş.
Almanya'da "Ahlaki Kurallar Kodu"
Almanya'da Federal Parlamento'nun, "Ahlaki Kurallar Kodu" bulunuyor. Buna göre, üyeler ikinci bir iş yapabiliyorlar. Uygulamada da çoğu üyenin ikinci bir işi bulunuyor. Üyeler kendi mesleklerini sürdürerek ya da müşavir olarak yapacakları işlerden gelir sağlayabiliyorlar. Avukat olan üyeler işlerine devam ederken, hükümeti temsil edebiliyor veya ona karşı dava açabiliyorlar. Üyeler, kar amacıgütmeyen kuruluşlarla ilişki kurabiliyor, bunların yönetim kurullarında görev alabiliyorlar.
