Cumhurbaşkanı Erdoğan, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) Liderler Zirvesi'nin açılış toplantısında konuştu.
Zirve dolayısıyla konuk devlet ve hükümet başkanlarını Türkiye'de ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Erdoğan, COP31 kapsamında yapılacak istişarelerin ve alınacak kararların tüm ülkeler ve insanlık için hayırlı olmasını diledi.
Konferansa verdiği desteklerden dolayı BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'e, COP31 için geliştirdikleri özgün ortaklık modeli için Avustralya Başbakanı Anthony Albanese'ye, bir önceki COP başkanlıklarından edindikleri tecrübeleri kendileriyle paylaşan Brezilya ve Azerbaycan'a teşekkür eden Erdoğan, şöyle konuştu:
"Türkiye olarak COP Liderler Zirvesi'ne ilk kez ev sahipliği yapmanın haklı gururunu yaşıyoruz. COP31'i gerek çalışma ve etkinlik alanları, gerekse kapsam ve içerik bakımından Anadolu'nun zenginliğini yansıtacak şekilde tasarladık. Mavi ve yeşil bölgedeki salonlara tarihimizdeki büyük şahsiyetlerin, kültür mirasımızın eşsiz güzelliklerinin, tabiat varlıklarımızın isimlerini verdik. Barış Adası'ndan Sıfır Atık Köylerine, sergi ve panellerden açık hava etkinliklerine, söyleşilerden film gösterileri, uygulama atölyeleri ve canlı performanslara kadar konferansın en verimli şekilde geçmesi için özel bir gayret gösterdik. Düşük emisyonlu ulaşım, sıfır atık, su ve enerji verimliliği ile karbon dengeleme uygulamalarını bütüncül bir biçimde uygulayarak COP31'in çevreye etkisini en aza indirdik. 'Dünya Ortak Evimiz' temasıyla düzenlediğimiz kısa film yarışmasının ödüllerini de inşallah 14 Kasım'da takdim edeceğiz. Her yönüyle dolu dolu geçmesini ümit ettiğimiz COP31'e emek veren tüm kurumlarımızı, katkı sunan herkesi bugün bir kez daha tebrik ediyorum. Konferansın iklim kriziyle mücadelede yeni bir dönüm noktası olmasını temenni ediyorum. İnşallah sizlerin de destekleriyle bunu başaracağımıza yürekten inanıyorum."
"İnsanlık olarak evimizin tek bir çatısı vardır. O da gökyüzüdür"
Çevre duyarlılığının bütün kadim medeniyetlerin, bütün köklü kültürlerin, bütün dinlerin ortak hassasiyetlerinden biri olduğunu vurgulayan Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:
"İnsanlık olarak evimizin tek bir çatısı vardır. O da gökyüzüdür. İnsanlık olarak evimizin tek bir bahçesi vardır. O da yeryüzüdür. Şunu da açık açık söylemek isterim ki bizim başka bir gökyüzümüz, başka bir yeryüzümüz, denizlerimiz, okyanuslarımız, ormanlarımız yoktur. Ancak bugün insanlık aşırı tüketim hırsının da etkisiyle belki de tarihinin en derin varoluş krizlerinden birini yaşıyor. Küresel ısınmadan biyolojik çeşitliliğin yok olmasına, doğal kaynakların ölçüsüz tüketiminden gıda güvenliğinin tehlikeye düşmesine, ekolojik tahribattan ani ve yıkıcı iklim hadiselerine ciddi sorunlarla yüzleşiyoruz. Yanan bir ormanın, kuruyan bir ırmağın, kirlenen bir denizin, kesilen bir ağacın gezegenin tamamının canını yaktığını hepimiz çok iyi biliyoruz. Akdeniz Havzası'ndan Afrika'ya, Asya'dan Pasifik'in küçük ada devletlerine kadar hiçbir ülke bundan azade değildir."
"Örnek olması amacıyla bir uygulama COP'u olmasını hedefledik"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, 31 yıl önce Berlin'de düzenlenen ilk COP toplantısından bu yana önemli bir mesafe katedildiğini belirterek, aldıkları sayısız kararın bugün iklim değişikliğiyle mücadele fikrini tüm insanlığın gündemine dahil ettiğini söyledi.
Fikri zemindeki bu başarının uygulama noktasında aynı neticeyi vermediğini dile getiren Erdoğan, şöyle devam etti:
"Oysa Paris Anlaşması'nda belirlenen hedeflere ulaşmadığımız her dakika, karşı karşıya olduğumuz risk ve maliyetler artıyor. Önümüzde iki seçenek var. Ya zorluklara bakıp şikayet edeceğiz ya da umuda sarılıp harekete geçeceğiz. Biz karanlığa yumruk sallamak yerine mum yakmayı tercih ettik. Türkiye olarak COP31 Başkanlığını tam da bu anlayışla üstlendik. Konferansın sonraki organizasyonlar için de örnek olması amacıyla bir uygulama COP'u olmasını hedefledik. Bizimle aynı kararlılıkta hareket eden Avustralya, tesis ettiğimiz özgün ortaklığın bu konuda önemli bir fark oluşturacağına inanıyorum. Birbirinden binlerce kilometre uzakta olan iki ülkenin başarılı işbirliği iklim değişikliğiyle mücadeleye yeni bir soluk kazandıracaktır."
"Bizim medeniyetimizin merkezinde tabiata saygı vardır"
Konferansa ev sahipliği yapan Antalya'nın, köklü tarihinde pek çok kültürü ve medeniyeti bağrında harmanlamış bir şehir, Türkiye'nin de binlerce yıllık tarihiyle medeniyetler beşiği olan bir ülke olduğunu belirten Erdoğan, "Bizim medeniyetimizin merkezinde tabiata saygı vardır, yeryüzü korunup kollanması gereken mukaddes bir emanettir." ifadesini kullandı.
Erdoğan, "Biz bir karıncayı incitmeyi bile kul hakkı sayan, 'yarın kıyametin kopacağını bilseniz dahi elinizdeki son fidanı toprağa dikin' anlayışını düstur edinen bir milletiz." diye konuştu.
"Yaş kesen baş keser" atasözüyle, sağlıklı bir ağacı yok yere kesmenin bir insanı öldürmekle eşdeğer olduğunun ifade edildiğini vurgulayan Erdoğan, ekmeği bereket, suyu aziz, ağacı, hayat olarak gören bir kültürün, çevre ve iklim politikalarının pusulası olduğunu dile getirdi.
Türkiye olarak meseleye bu nazarla baktıklarını dile getiren Erdoğan, iklim değişikliğiyle mücadelede mesuliyetleri layıkıyla yerine getirdiklerini, sorunun değil çözümün parçası olmaya gayret ettiklerini vurguladı.
Erdoğan, şöyle devam etti:
"Kalkınma hedeflerimizi ve enerji güvenliğimizi planlarken çevresel faktörleri en ince ayrıntısına kadar gözetiyoruz. '2053 Net Sıfır Emisyon' hedefimiz doğrultusunda Yeşil Kalkınma yolculuğumuzu kararlılıkla sürdürüyoruz. Enerjiden sanayiye, ulaştırmadan tarıma kadar tüm sektörlerimizi karbonsuzlaştırma rotasında yeniden yapılandırıyor, ekonomimizin bütün sektörlerinde yeşil dönüşümü esas alıyoruz."
Yenilenebilir enerji yatırımlarını artırdıklarını, enerji verimliliğini yükselttiklerini, temiz ulaşım çözümlerini yaygınlaştırdıklarını belirten Erdoğan, kurulu elektrik gücünde yenilenebilir enerji kaynaklarının payını yüzde 60'ın üzerine çıkardıklarını bildirdi.
"10 öncelikli alanda somut ilerlemeler sağlamayı hedefliyoruz"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, yürürlüğe koydukları İklim Kanunu ile bu yapısal dönüşümün hukuki ve kurumsal zeminini güçlendirdiklerinin altını çizerek başlattıkları su verimliliği seferberliğiyle yaşam kaynağı olan suyun her damlasını koruma altına aldıklarına dikkati çekti.
11 Kasım'ı Milli Ağaçlandırma Günü ilan ederek ülke genelinde her yıl milyonlarca tohumu ve fidanı toprakla buluşturduklarını anımsatan Erdoğan, COP31 Başkanlığı kapsamındaki iklim eylem dönemini de bu kuşatıcı anlayışla hazırladıklarını dile getirdi.
Erdoğan, Uluslararası Enerji Ajansı ve Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Teşkilatı ile stratejik ortaklık tesis ettiklerini, bu uzmanlık kuruluşlarının çalışmalarını COP31 gündemiyle buluşturarak, uygulama hedeflerinin temeli haline getirdiklerini belirtti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:
"Temiz enerji dönüşümünden sıfır atığa, gıda güvenliğinden sanayileşmeye, iklime dirençli şehirlerden okyanusların korunmasına uzanan 10 adet öncelikli alanda somut ilerlemeler sağlamayı hedefliyoruz. Evvela önümüzdeki 10 yıl içinde elektrik kullanım oranımızın yüzde 50 artırılmasını, atık üretimindeki artışın yarıya indirilmesini ve sanayide döngüsel malzeme kullanımının yaygınlaştırılmasını amaçlıyoruz.
Bu noktada, eşim Emine Erdoğan'ın öncülüğünde Türkiye'de filizlenip küresel bir çevre girişimine dönüşen Sıfır Atık hareketine ayrı bir parantez açmak isterim. Hareketin başladığı 2017'de yüzde 13 civarında olan ulusal geri kazanım oranımız, 2025 yıl sonu itibarıyla yüzde 40'a yaklaştı. 90 milyon ton atık ekonomimize kazandırıldı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun kararıyla 30 Mart'ın Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan edilmesi ise ortak mücadelemizin küresel bir kazanıma dönüşebildiğinin en güzel örneği oldu. İnşallah burada durmayacak, sıfır atık hedefine ulaşıncaya kadar emek vermeye çaba göstermeye devam edeceğiz."
"Pasifik ülkelerinin ihtiyaçlarını daha görünür kılmayı, bunları gündeme taşımayı birincil sorumluluk olarak belirledik"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, enerji dönüşümü başlığında enerji güvenliğini ve ülkelerin farklı kalkınma ihtiyaçlarını gözeten adil bir politikanın hakim olmasını istediklerini vurgulayarak, iklim eyleminin başarısının, belirlenen hedefleri gerçekleştirecek koşulların sağlanmasına bağlı olduğunu söyledi.
İklim değişikliğine en az etki eden ülkelerin, çoğu zaman en ağır bedelleri ödediği gerçeğinin akılda tutulması gerektiğine işaret eden Erdoğan, "Özellikle en az gelişmiş ülkelerin ve gelişmekte olan küçük ada devletlerinin finansmana, teknolojiye ve kapasite geliştirme imkanlarına erişimi kolaylaştırılmalıdır." dedi.
Erdoğan, iklim finansmanının daha ulaşılabilir, öngörülebilir ve ihtiyaçlara cevap verebilir hale getirilmesi gerektiğinin altını çizerek küresel karbon bütçesini tarihsel olarak tüketen gelişmiş ülkelerin, emisyon azaltımında ve finansmanda daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtti.
Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hakkının korunması, iklim krizinin bedelini en ağır şekilde ödeyen kırılgan ekonomiler ve toplumların desteklenmesinin önemine vurgu yapan Erdoğan, "Bu alanda açığı kapatabilmek maksadıyla, iklim uygulama köprüsü girişimini bir model olarak uyguladık ve geçtiğimiz eylül ayında açıkladık. BRIDGE adını verdiğimiz bu girişimle yerel ihtiyaçları somut yatırımlarla bir araya getirmeye amaçlıyoruz." diye konuştu.
Erdoğan, bir diğer önemli hususun "kapsayıcılık" olduğunu ifade ederek şunları kaydetti:
"Pasifik ülkelerinin ihtiyaçlarını daha görünür kılmayı, bunları gündeme taşımayı birincil sorumluluk olarak belirledik. COP31 sürecini Fiji ve Tuvalu'da yapılan hazırlık toplantılarıyla diğer COP'lardan farklı bir şekilde dizayn ettik. Sizlerin de katkılarıyla, deniz seviyesindeki artıştan en çok etkilenecek ülkelerin sesini, Antalya'dan tüm dünyaya duyuracağımıza inanıyorum. Şu gerçeğin hepimiz bilincindeyiz, 'böyle gelmiş böyle gider' diyemeyiz. Eli kolu bağlı oturamayız. Çiftçilerimizin üretim imkanlarını ve milyonlarca insanın sağlıklı gıdaya erişimini etkileyen kuraklık, toprak kaybı ve aşırı hava olaylarına karşı uluslararası farkındalığı artırmak durumundayız. Temiz teknolojilerin yaygınlaşması, yatırım imkanlarının geliştirilmesi ve sanayicimizin, sanayimizin rekabet gücünün artırılması fevkalade önemlidir. Şehirlerimizde iklim risklerine karşı daha dayanıklı altyapılar daha verimli binalar ve sürdürülebilir yaşam alanları inşasına odaklandık."
Yerel yönetimlerin finansmana erişiminin dönüşümün başarısında belirleyici olacağını söyleyen Erdoğan, "İklim değişikliğiyle mücadelemiz, maalesef, uluslararası sistemin daha çetin sorunlarla boğuştuğu bir döneme denk geliyor. Savaşlar, krizler, göçler, açlık ve yoksulluk, uluslararası dayanışmaya duyulan ihtiyacı günden güne artırıyor." ifadelerini kullandı.
"Son birkaç gündür Gazze'den yine yürek yakan haberler geliyor"
Erdoğan, silahlı çatışmaların yol açtığı ağır faturayı insanların yanı sıra tabiatın da ödediğini vurguladı.
Bunun en canlı örneğinin Gazze olduğuna işaret eden Erdoğan, sözlerine şöyle devam etti:
"Birleşmiş Milletler Genel Kurulu hitabımda da vurguladığım gibi Gazze'de sadece bir soykırım değil, aynı zamanda bir çevre-kıyım yaşanmıştır. Gazze'de asırlık zeytin ağaçları kesildi. Biz bugün zeytin ağacı diktik. Asırlık zeytin ağaçları kesilirken toprak kirletildi, su kirletildi, şehirler devasa birer enkaz yığınına çevrildi. Biz, bugün İsrail'den konteyner istiyoruz ama şu anda Gazze'deki Filistinli kardeşlerimiz ne yazık ki çamur batağının içerisindeki çadırlarda yaşamaya mahkum edildiler. Bunlar insan değil mi? Bu insanlara bir çadır dahi layık görülmüyor mu? Konteyner göndermek istiyoruz, müsaade edilmiyor. Son birkaç gündür Gazze'den yine yürek yakan haberler geliyor. Gazze'de yok edilen altyapı, aşırı yağışlar ve sel felaketiyle birleşince on binlerce çadır, barınak sular altında kaldı. Altına sığınabilecekleri hiçbir çatısı olmayan yüz binlerce Gazzeli kardeşimiz, özellikle tir tir titreyen masum çocuklar, suların içinde, bu kış koşullarında, çoğu zaman anne-babasız olarak hayatta kalma mücadelesi veriyor. Şunu burada açık yüreklilikle ifade etmek durumundayım. İnsanlık için utanç verici böyle bir tabloyu gören, bilen, şahit olan hiç kimse sorumluluktan kurtulamaz."
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Antalya'dan hep birlikte, insanlığın ortak vicdanına tercüman olarak çağrı yapmak gerektiğinin altını çizerek, "Gazzeli çocukların dramı üzerinden güç gösterisi yapmak, bakın çok açık konuşuyorum, zayıflıktır, acizliktir, hepsinden öte vicdansızlıktır. Bölgeye insani yardımların geçişine derhal izin verilmeli, bu tecrit politikası son bulmalı, bu zulüm, bu gaddarlık artık sona ermeli ve erdirilmelidir. Gelin, Antalya'dan tüm dünyaya güçlü bir irade sergileyelim. Adaletle paylaşalım, dayanışmayla üretelim, kararlılıkla uygulayalım. Bu hafta yapacağımız istişarelerle bu konferansın uzlaşı ve somut ilerleme açısından güçlü bir örnek teşkil etmesini sağlayalım. Daha önemlisi, ekolojiyi ekonomiye feda eden tamahkar zihniyete artık dur diyelim." ifadelerini kullandı.
"Türkiye olarak, bugün bir yol açıyor, çok anlamlı bir hedef belirliyoruz"
İnsanlık olarak bugün asıl ihtiyaç duyulanın insan ve tabiat arasında imzalanacak evrensel merhamet mutabakatı olduğunu vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:
"Dünya yaşanamaz bir yer olmadan, gelecek nesillere bırakacağımız en kıymetli miras daha temiz, daha yeşil ve daha adil bir dünya olacaktır. Biz Türkiye olarak bugün, bir yol açıyor, çok anlamlı bir hedef belirliyoruz. İnanıyorum ki, istikbalimizin teminatı olan gençler, bizim açtığımız yoldan yürüyerek, bu hedefe doğru emin adımlarla ilerleyecek, liderler olarak siyasi düzeyde göstereceğimiz kararlılık ise bu kutlu yolculukta gençlerimizin önünü açacak. Her birinize insanlık adına son derece önemli bu hedefe gönül verdiğiniz, samimiyetle destek verdiğiniz için şimdiden teşekkür ediyorum. Rabb'im yolumuzu, bahtımızı açık etsin diyorum. Bu düşüncelerle COP31'in hepimiz için bir kez daha hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum. COP32 başkanlığını üstlenecek olan Etiyopya'ya şimdiden başarılar diliyor, hepinizi sevgiyle saygıyla muhabbetle selamlıyorum."
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kürsüde olduğu sırada, konuşmasında öne çıkan başlıklar sahnedeki ekrana yansıtıldı.
Programda, Anadolu Ateşi'nin Türkiye'nin yedi bölgesinden halk oyunlarını tek bir koreografide birleştirdiği gösterisi sergilendi.
Türkiye'nin mesajlarını içeren "Uygulama COP'u" filmi gösterildi. Zirvenin şarkısı olan "Let's COP" liderlerin beğenisine sunuldu.
