logo
16 KASIM 2026

TCMB Para Politikası Kurulu toplantı özetini yayımladı

TCMB Para Politikası Kurulu'nun 26 Ekim'deki toplantısına ilişkin özet yayımlandı. Özette, küresel enflasyonun yakın dönemde gerileme gösterirken, halen uzun dönem ortalamalarının ve merkez bankalarının hedeflerinin üzerinde seyrettiği belirtildi

02.11.2023 16:53:00 / Güncelleme: 02.11.2023 16:58:13
Haber Merkezi
 
TCMB Para Politikası Kurulu toplantı özetini yayımladı
TCMB Para Politikası Kurulu toplantı özetini yayımladı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK) Toplantı Özeti'nde, "Çekirdek enflasyonun ve enflasyon beklentilerinin yüksek seviyeleri küresel enflasyonun bir süre daha merkez bankalarının hedeflerinin üzerinde seyretmeye devam edeceğini ima etmektedir." denildi.

TCMB Para Politikası Kurulu'nun 26 Ekim'deki toplantısına ilişkin özet yayımlandı.

Özette, küresel enflasyonun yakın dönemde gerileme gösterirken, halen uzun dönem ortalamalarının ve merkez bankalarının hedeflerinin üzerinde seyrettiği belirtildi.

Eylül ayında tüketici enflasyonu enerji fiyatlarından olumsuz etkilenirken, çekirdek enflasyon eğilimindeki katılığın gelişmiş ülkelerde kırılmaya başladığının gözlendiği aktarılan özette, bir önceki Para Politikası Kurulu (PPK) toplantı dönemine göre tüketici enflasyonunun, gelişmiş ülkelerde yüzde 4,27 düzeyinden yüzde 3,71 seviyesine gerilerken, gelişmekte olan ülkelerde yüzde 6,48 düzeyinden yüzde 6,54 düzeyine yükseldiği bildirildi.

Buna karşın, Brezilya, Rusya ve Türkiye gibi bazı büyük ekonomiler dışında manşet enflasyonun birçok gelişmekte olan ülkede de düştüğü kaydedilen özette, enflasyonun gelişmiş ülkelerde yüzde 2, gelişmekte olan ülkelerde ise ortalama yüzde 3,5 olan hedeflerin üzerinde seyretmeye devam ettiği vurgulandı.

Özette, 2023 yılı son çeyrek ortalama yıllık enflasyonun gelişmiş ekonomilerde yüzde 3,3, gelişmekte olan ülkelerde ise yüzde 6,7 seviyesinde gerçekleşmesinin beklendiği aktarılırken, "Bir önceki PPK dönemine göre çekirdek enflasyon gelişmiş ülkelerde yüzde 4,57'den yüzde 4,21'e gerilerken, gelişmekte olan ülkelerde ise yüzde 6,57'den yüzde 7'ye yükselmiştir. ABD ve Avro Bölgesinde 2023 yılı son çeyrek ortalama yıllık enflasyon beklentisi sırasıyla yüzde 3,3 ve yüzde 3,4 iken; çekirdek enflasyon beklentisi sırasıyla yüzde 3,5 ve yüzde 4,1 seviyesindedir." denildi.

Emtia fiyatlarının son dönemde genele yayılan bir düşüş sergilese de jeopolitik riskler, finansal koşullar ve arz yönlü faktörler petrol fiyatlarında oynaklığa, doğal gaz fiyatlarının ise yükselmesine yol açmakta olduğuna dikkati çekilen özette, "Varil başına Brent petrol fiyatları bir önceki PPK toplantısından bu yana 88-98 dolar bandında hareket sergilerken, Avrupa doğal gaz fiyatları için gösterge niteliğinde olan TTF (Title Transfer Facility) ise yüzde 31,9 artmıştır. Emtia Fiyat Endeksinin mevcut seviyesi son on yılın ortalamasının yüzde 30,4 üzerindedir. Endeks geçen yıl ulaştığı en yüksek seviyeye göre yüzde 26,3 gerilemiştir. Benzer şekilde geçen yıl ulaştığı tepe noktasına göre yüzde 14,5 gerileme kaydeden Tarımsal Emtia Fiyat Endeksi son on yılın ortalamasının yüzde 11,8 üzerindedir. Bu durum, gıdanın tüketici sepeti içerisindeki yüksek payı nedeniyle enflasyon üzerinde halen etkili olmaktadır." ifadelerine yer verildi.

Özette, çekirdek enflasyonun ve enflasyon beklentilerinin yüksek seviyelerinin, küresel enflasyonun bir süre daha merkez bankalarının hedeflerinin üzerinde seyretmeye devam edeceğini ima etmekte olduğu belirtildi.

Bu nedenle, dünyanın birçok ülkesinde merkez bankalarının politika faizlerini parasal duruşun sıkılığını koruyacak düzeylerde tutmayı sürdürecekleri ve gelişmiş ülke merkez bankalarının genel olarak daha geç ve yavaş gevşemeye gideceklerinin beklendiği aktarılan özette, "Takip edilen 12 gelişmiş ülke merkez bankası son 20 ayda toplamda 153 toplantı yapmış, bu toplantıların 102 tanesinde politika faizleri artırılmıştır Aynı dönemde takip edilen 15 gelişmekte olan ülke merkez bankası toplamda 225 toplantı yapmış, bu toplantıların 103 tanesinde politika faizleri artırılmıştır. Uygulanan para politikasının sonuçları finansal koşullara da yansımaya başlamış ve merkez bankalarının finansman ve kredi koşullarındaki sıkılaşmaya yönelik vurguları güçlenmiştir. Son dönemde artan belirsizlikler, küresel finansal koşullar üzerinde sıkılaştırıcı yönde etkili olurken, Tayland ve Endonezya merkez bankaları sırasıyla eylül ve ekim ayları karar duyurularında bu gelişmeyi vurgulayarak politika faizlerinde artışa gitmişlerdir. Bununla birlikte, tüketici enflasyonunda meydana gelen düşüş ile Brezilya, Peru, Polonya ve Şili merkez bankaları faiz indirim süreçlerine devam etmişlerdir. Buna karşın, enflasyonun yüksek seviyeleri ve merkez bankalarının politika iletişimleri göz önüne alındığında, söz konusu ekonomilerde parasal sıkılığın devam edeceği beklenmektedir." değerlendirmelerine yer verildi.

Özette, küresel büyüme görünümündeki yatay seyre rağmen, işgücü piyasalarındaki sıkılık devam ettiği vurgulandı. Türkiye'nin dış ticaret ortaklarının ihracat paylarıyla ağırlıklandırılan küresel büyüme endeksinin bir önceki PPK toplantısı dönemine kıyasla yatay seyrettiği anlatılan özette, endeksin 2023 yılı için tahmin edilen büyüme oranının ocak ayındaki dip seviyenin yaklaşık 0,4 puan üzerinde yüzde 1,7 düzeyinde olduğu bildirildi.

Bununla birlikte, söz konusu endeksin 2022 yılındaki yüzde 3,5 olan büyüme oranı göz önüne alındığında, Türkiye'nin dış talep görünümünde yıllık bazda kayda değer bir yavaşlamanın gözlendiği ifade edilen özette, şunlar kaydedildi:

"Küresel Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verilerinde haziran, temmuz ve ağustos aylarında yaşanan düşüş eğilimi, eylül ayında belirgin bir şekilde yavaşlamıştır. Eylül ayında küresel imalat sanayi PMI verisi bir önceki aya göre 0,1 puan yükselerek 49,1 olurken, küresel hizmetler PMI verisi 0,3 puan azalmış ve 50,8 seviyesinde gerçeklemiştir. Böylece, küresel bileşik PMI göstergesi eylül ayında bir önceki aya kıyasla 0,1 puan azalarak 50,5 olmuş ve hemen hemen aynı seviyede kalmıştır. Gelişmiş ülkelerin bileşik PMI verisi imalat sanayi kaynaklı olarak eylül ayında bir önceki aya göre 0,2 puan artarak 49,7 seviyesinde gerçekleşmiştir. Bu gelişmede Türkiye'nin önemli ticaret ortaklarından Avro Bölgesine ait PMI verilerinin eylül ayında bir miktar toparlanması etkili olmuştur. Ancak ekim ayına ilişkin erken (flash) PMI verilerine göre, Avro Bölgesi bileşik PMI göstergesi 0,6 puan azalarak 46,5 düzeyinde gerçekleşmiştir. İmalat sektörü PMI göstergesi ekim ayında 0,4 puan gerileyerek 43 olan düzeyi ile 2020 yılının haziran ayından beri en düşük seviyelerinden birine ulaşmıştır.

Özellikle hizmetler PMI göstergesi ekim ayında tekrar gerilemiş ve 0,8 puan azalarak 47,8 düzeyi ile eşik değerinin altında seyretmeye devam etmiştir. Bu durum Avro Bölgesinde iktisadi faaliyette gözlenen yavaşlamanın yılın ikinci yarısında da devam edeceğine işaret etmektedir. Gelişmekte olan ülkelerin imalat sanayi PMI verisi eylül ayında bir önceki aya göre 0,5 puan, hizmetler PMI verisi ise 1,2 puan gerilemiş ve anılan göstergeler sırasıyla 50,9 ve 51,9 düzeylerinde gerçekleşmiştir. Çin ekonomisinde bileşik PMI göstergesi eylül ayında da gerileme eğilimini sürdürerek 0,8 puan düşmüş ve 50,9 olmuştur. İmalat sektörü PMI verisi 0,4 puan azalarak 50,6 olurken hizmetler PMI verisi 1,6 puan gerileyerek 50,2 düzeyinde gerçekleşmiştir. Bu gelişmeler yılın ilk yarısında küresel iktisadi faaliyetin önemli bir itici gücü olan hizmetler sektörünün, son aylarda güç kaybettiğini ve küresel büyüme hızının bir miktar yavaşladığını göstermektedir."

Özette, haziran-temmuz döneminde, risk algısına bağlı olarak iyileşen gelişmekte olan ülkelere yönelen portföy akımlarının ağustos-ekim döneminde yerini çıkışlara bıraktığı belirtilirken, son dönemde gelişmekte olan ülkelerde gözlenen portföy çıkışlarında, gelişmiş ülke merkez bankalarının daha uzun bir süre sıkı para politikası duruşunu sürdüreceği beklentisi, küresel risk iştahındaki dalgalanmalar ve Çin ekonomisine yönelik belirsizliklerin etkili olduğu ve ağustos-ekim döneminde (31 Temmuz-13 Ekim 2023) Çin, Tayvan, Güney Kore, Brezilya, Güney Afrika ve Endonezya ağırlıklı olarak 43,3 milyar doları hisse senedi piyasalarından olmak üzere toplam 47,7 milyar dolar fon çıkışı gerçekleştiği vurgulandı.

Özette, son dönemde artan jeopolitik riskler, enerji fiyatlarının seyri, ekonomik büyüme görünümünün ülkeler arasında farklılaşmaya başlaması, ABD uzun vadeli faizlerindeki artışlar ve gelişmekte olan ülke piyasalarından portföy çıkışları gibi gelişmeler küresel ekonomiye dair belirsizliklerin arttığına işaret ettiği belirtildi.


Enflasyonun ana eğilimine dair göstergeler eylül ayında zayıfladı


Enflasyonun, yılın üçüncü çeyreğinde öngörülenin üzerinde gerçekleşmekle birlikte eylülde de daha olumlu bir görünüm arz ettiği ifade edilen özette, son dönemde etkili olan ücret ve kur kaynaklı maliyet yönlü baskılar ile vergi düzenlemelerinin enflasyona geçişi önemli ölçüde tamamlandığı ve tüketici fiyatlarının eylül ayında yüzde 4,75 ve yıllık enflasyonun 2,59 puan artarak yüzde 61,5 olduğu bildirildi.

Özette, alt grupların yıllık enflasyona katkılarının, hizmet grubunda 20,9 puandan 22,9'a (2,09 puan artış); alkol, tütün ve altın grupları toplamında 2,30 puandan 2,81'e (0,51 puan artış); gıda ve alkolsüz içecekler grubunda 18,1 puandan 18,4'e (0,32 puan artış); temel mal grubunda 15,5 puandan 15,7'ye (0,21 puan artış) yükselirken, enerji grubunda 2,11 puandan 1,57'ye (0,54 puan azalış) gerilediği aktarılırken, "Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları eylül ayında yüzde 3,32 oranında yükselmiş, yıllık enflasyon 2,28 puan artışla yüzde 75,1 olarak gerçekleşmiştir. Fiyat artışları grup geneline yayılırken ekmek ve tahıllar ile taze meyve ve sebze fiyat artışlarının önceki aylara kıyasla yavaşlaması grup aylık enflasyonunu sınırlamıştır. Mevsimsellikten arındırılmış veriler, taze meyve sebze fiyatlarında gözlenen yavaşlamayı sebze fiyatlarının sürüklediğine işaret etmiştir. Yumurta, şeker, kuruyemiş, süt ve süt ürünleri, katı ve sıvı yağlar ile kırmızı et fiyat artışlarıyla dikkat çeken diğer kalemler olmuştur." değerlendirmesinde bulunuldu.

Enerji fiyatlarının eylülde yüzde 3,83 oranında artarken, grup yıllık enflasyonunun 3,78 puan düşüşle yüzde 10,3 seviyesine gerilediği bildirilen özette, ham petrol başta olmak üzere küresel piyasalarda eylülde gerçekleşen fiyat artışlarının enerji grubu fiyatlarını yükselten temel unsur olduğu ve katı yakıtların yüzde 6,11, tüp gazının yüzde 5,93, akaryakıtın ise yüzde 4,62 artış sergileyerek grup içinde öne çıkmasının yanı sıra şebeke suyu fiyatlarının yüzde 4,42 yükselerek artış eğilimini sürdürdüğü ifade edildi.

Özette, hizmet grubunda fiyatların yüzde 7,88 ile güçlü bir şekilde artmaya devam ettiği, grup yıllık enflasyonunun 6,89 puan yükselerek yüzde 86,5 seviyesine ulaştığı belirtilerek, şunlar kaydedildi:

"Eylül ayında, fiyat artışları alt gruplar geneline yayılmış, yıllık enflasyon tüm alt gruplarda yükselmiştir. Bu dönemde, okulların açılmasıyla birlikte bağlantılı hizmet kalemlerinde belirgin fiyat artışları gerçekleşmiştir. Akaryakıt fiyatlarındaki artışları takiben ulaştırma hizmetleri fiyatları güçlü bir şekilde yükselmeye devam ederken eylül ayında okul servis ücretlerinde gerçekleşen yüzde 65,4 oranındaki artış, bu gelişmede belirleyici olmuştur. Kira alt grubunda aylık artışlar güçlenmeye devam etmiş ve yüzde 9,52 seviyesine yükselmiştir. Diğer hizmetler alt grubunda fiyatlar yüzde 8,46 oranında artış kaydetmiş, üniversite ücretlerinde gerçekleşen yüzde 127,7 oranında artışı takiben eğitim hizmetleri, öne çıkan kalem olmuştur. Lokanta-otel alt grubunda aylık enflasyon gıda fiyatlarındaki yavaşlamanın etkisiyle yemek hizmetleri öncülüğünde yüzde 4,15 ile önceki aylara kıyasla daha sınırlı gerçekleşirken, konaklama kaleminde yurt ücretleri kaynaklı yüksek oranlı artışlar izlenmiştir."

Temel mal fiyatlarının eylülde yüzde 2,59 yükseldiği, grup yıllık enflasyonunun 1,26 puan artışla yüzde 53,2 olduğu aktarılan özette, "Fiyat artışları alt gruplar genelinde zayıflarken, yıllık enflasyon diğer temel mallarda gerilemiş, dayanıklı mal (altın hariç) ile giyim ve ayakkabı alt gruplarında artış kaydetmiştir. Dayanıklı mal (altın hariç) alt grubunda aylık fiyat artışı yüzde 2,58 ile önceki aylara kıyasla yavaşlarken, alt grup içinde farklılaşma izlenmiştir. Eylül ayında otomobil fiyatları yataya yakın seyrederken, beyaz eşya ve mobilyada fiyat artışları gücünü korumuştur. Diğer temel mallar alt grubu genelinde fiyat artışları daha ılımlı olmuş ve aylık enflasyon yüzde 2,66 olarak gerçekleşmiştir. Giyim ve ayakkabı alt grubunda ise fiyatlar yüzde 2,51 oranında artış kaydetmiş, yıllık enflasyon yüzde 31,4 olmuştur." ifadelerine yer verildi.

Özette, alkollü içecekler ve tütün ürünleri grubunda fiyatların yüzde 10 yükseldiği, yıllık enflasyonun 15,2 puan artışla yüzde 67,2 olarak gerçekleştiği kaydedilirken, bu gelişmeyi tütün ürünlerinde firma kaynaklı olarak yapılan yüzde 11,1'lik fiyat artışının sürüklediğinin altı çizildi.

Enflasyonun ana eğilimine dair göstergelerin eylülde zayıfladığı vurgulanırken, mevsimsellikten arındırılmış aylık artışların eylülde gerek B gerekse de C göstergesinde gerilediği bildirildi.

Özette, bu görünümün Medyan ve SATRIM göstergelerinde gözlenen düşüşler ile de teyit edildiği aktarılırken, mevsimsellikten arındırılmış B ve C endekslerinin üç aylık ortalama artışları 2022'nin şubat ayında sırasıyla yüzde 8,78 ve yüzde 8,49 ile en yüksek noktasına çıktığı ancak 2023 yılı eylül ayı itibarıyla yüzde 7,89 ve yüzde 7,88 seviyelerinde gerçekleştiğinin yanı sıra B ve C endeksinin mevsimsellikten arındırılmış artış oranlarının sırasıyla yüzde 4,87 ve yüzde 5,50 olarak ölçüldüğü ifade edildi.

Öncü göstergelerin, maliyet şoklarının fiyatlara büyük oranda yansımış olmasıyla, enflasyonun ana eğiliminde eylül ayında başlayan düşüşün ekim ayında da sürdüğüne işaret ettiği belirtilen özette, şunlar kaydedildi:

"Öncü verilere göre, gruplar genelinde fiyat artışları yavaşlarken, dayanıklı tüketim malları fiyatlarındaki olumlu seyir dikkat çekmekte, hizmet grubu ise diğer gruplara kıyasla daha yüksek fiyat artışı sergilemektedir. Yurt içi talepteki güçlü seyir, hizmet fiyatlarındaki katılık, enflasyon beklentilerindeki bozulma ise enflasyonda yukarı yönlü baskı oluşturmaya devam etmektedir. Ayrıca, küresel enerji fiyatları eylül ayı sonlarında ulaştığı seviyelerden gerilemeye başladıktan sonra jeopolitik sorunlarla yeniden yükselerek risk oluşturmaktadır. Buna karşın, yurt içi talebin bir miktar ivme kaybettiği gözlenirken, enflasyon beklentilerindeki artış yavaşlamıştır."


Türk Lirası'nın durumu


Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK) Toplantı Özeti'nde, "Parasal sıkılaştırma ile birlikte Türk lirası tasarruf araçlarına olan talebin artmasını takiben parasal aktarımın talep üzerindeki bazı yansımaları kademeli olarak ortaya çıkmaktadır" ifadesine yer verildi.

Parasal sıkılaştırma ile birlikte Türk lirası tasarruf araçlarına olan talebin artmasını takiben parasal aktarımın talep üzerindeki bazı yansımalarının kademeli olarak ortaya çıktığı belirtilen özette, "İç talep göstergeleri, dayanıklı mallar gibi sektörlerde fiyat indirimi gerçekleşmeleri ve planlarının yapılması, siparişler ve bunlara ilişkin beklentiler talepte dengelenmeye yönelik öncü sinyaller vermektedir. Bununla uyumlu bir şekilde ithalat düşüş kaydetmiş ve dış ticaret dengesi nispeten olumlu bir görünüm sergilemiştir." ifadeleri kullanıldı.

Özette, yakın dönem göstergeleri ve yüksek frekanslı verilerin üçüncü çeyrekte büyüme ivmesinde çeyreklik bazda yavaşlamaya işaret ettiği vurgulandı.

Ağustos ayında perakende satış hacim endeksinin mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak aylık bazda yüzde 4,7 oranında gerilediği belirtilen özette, "Perakende satış hacmi yıllık büyümesi ise 14,4 puan azalışla yüzde 17,2 oranında gerçekleşmiştir. Çeyreklik bazda yükseliş ikinci çeyrekte gerçekleşen yüzde 5,4 oranındaki artışa kıyasla yavaşlayarak yüzde 1,6 oranında gerçekleşmiştir. Kartla yapılan harcamalardaki yükseliş eylül ayında devam etmiştir. Öte yandan, reelleştirilmiş olarak bakıldığında kartla yapılan harcamaların artışı çeyreklik bazda hız kesmiştir." denildi.

İmalat sanayi firmalarının kayıtlı iç piyasa siparişlerinin ekim ayında yıllık bazda 7,5 puan artarken mevsimsellikten arındırılmış olarak ekim ayı itibarıyla son çeyrekte bir önceki çeyreğe göre düşüş kaydettiği bildirilen özette, ana mal gruplarına göre değerlendirildiğinde söz konusu azalışın dayanıklı mal grubunda daha belirgin olduğunun gözlendiği aktarıldı.

Özette, bu dönemde imalat sanayi firmalarının geleceğe yönelik ihracat ve iç piyasa siparişi beklentilerinin çeyreklik bazda sınırlı arttığı anlatıldı.

Firma görüşmelerinin ise başta dayanıklı mallar olmak üzere, tüketim mallarına olan talebin yavaşlaması nedeniyle sektörel düzeyde ivme kayıplarına işaret ettiği bildirilen özette, şunlara dikkati çekildi:

"Ağustos ayında sanayi üretim endeksi, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak aylık bazda yüzde 0,8 oranında azalırken takvim etkilerinden arındırılmış olarak yıllık bazda yüzde 3,1 oranında artmıştır. Çeyreklik bazda değerlendirildiğinde ise sanayi üretimi, ağustos ayı itibarıyla ikinci çeyrek ortalamasına kıyasla yüzde 0,5 oranında artmıştır. Aylık oynaklığı yüksek sektörler dışlandığında ağustos ayında sanayi üretimi çeyreklik olarak yüzde 0,9 artış oranı ile daha yüksek gerçekleşmiştir. Ekim ayında mevsimsellikten arındırılmış olarak imalat sanayi kapasite kullanım oranı aylık bazda 0,1 puan azalarak yüzde 76,8 seviyesinde yatay seyretmiştir."


'Yüksek frekanslı veriler iş gücü piyasasında talebin gücünü koruduğuna işaret etmektedir'


Özette, ağustos ayı itibarıyla mevsimsellikten arındırılmış istihdamın 31,7 milyon seviyesinde gerçekleştiği belirtildi. Bu dönemde mevsimsellikten arındırılmış istihdamda çeyreklik bazda yüzde 0,3 oranında artış gerçekleşirken iş gücüne katılım oranının 0,1 puan azalış kaydettiği ifade edilen özette, işsizlik oranının ağustos ayında bir önceki aydaki yüzde 9,4 seviyesine göre 0,2 puan azalarak yüzde 9,2 düzeyinde gerçekleştiği belirtildi.

Yüksek frekanslı verilerin iş gücü piyasasında talebin gücünü koruduğuna işaret ettiği aktarılan özette şu ifadeler yer aldı:

"Ağustos ayında yıllıklandırılmış cari işlemler açığı dış ticaret açığındaki azalışa paralel olarak önceki aydaki seviyesine kıyasla 2,1 milyar dolar düşüşle 57 milyar ABD dolarına gerilemiştir. Bu azalış, birikimli altın dış ticareti açığındaki yükselişe karşın enerji fiyatlarında yıllık bazda devam eden düşüşün etkisiyle enerji dengesinde gerçekleşen iyileşmeden kaynaklanmıştır. Eylül ayına ilişkin geçici dış ticaret verileri mevsimsellikten arındırılmış olarak ihracatın aylık bazda ılımlı bir artış kaydettiğine işaret ederken, ithalat tarafında tüm alt mal grupları bazında azalışlar kaydedildiğini göstermektedir. Ekim ayı için yüksek frekanslı verilerle beraber düşünüldüğünde üç aylık ortalama eğilim ihracatta sınırlı iyileşme, ithalatta ise yatay bir seyrin yanı sıra yıllık bazda gerileme ima etmektedir. Altın ithalatı ise eylül-ekim döneminde düşüş kaydetmekle birlikte halen tarihsel ortalamaların üzerinde seyretmektedir."

Özette, Ağustos ayı itibarıyla yıllıklandırılmış hizmetler dengesi fazlasının önceki yılın aynı dönemine göre 5,1 milyar dolar artarak 51,2 milyar dolara çıktığı belirtildi.

Güçlü ve yıl geneline yayılmış olarak seyreden turizm gelirlerinin cari dengeye katkı sunmaya devam ettiği aktarılan özette, "Seyahat gelirleri yılın ilk sekiz ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre 4,1 milyar dolar artarak 30,5 milyar dolar seviyesine ulaşmıştır. Yabancı ziyaretçi sayıları da benzer şekilde yılın ilk sekiz ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 15,7 oranında artarak 32,5 milyon kişi seviyesinde gerçekleşmiştir." denildi.

Özette, 2022 yılının ikinci yarısından itibaren gerileyen enerji emtia fiyatlarında temmuz ayında başlayan artış eğiliminin eylül ayında da devam ettiği bildirildi.

Son aylarda yataya yakın seyreden enerji dışı emtia fiyatlarının eylül ayında da belirgin bir değişiklik sergilemediği aktarılan özette, ekim ayı ilk üç haftası itibarıyla, enerji grubu dahil olmak üzere, emtia fiyatlarının gerilediğinin izlendiği kaydedildi.

Özette, şunlara vurgu yapıldı:

"Ancak ekim ayının ilk haftasına kadar azalan Brent ham petrol fiyatları jeopolitik sorunlarla yeniden yükselmeye başlayarak yüksek oynaklık sergilemektedir. Söz konusu küresel gelişmelerin yanı sıra ekim ayı başında sanayi elektrik ve doğal gaz tarifeleri ile elektrik üreticileri doğal gaz tarifeleri yüzde 20 oranlarında yükseltilmiştir. Böylelikle, üretici fiyatları üzerinde döviz kuru ve işgücü maliyetindeki artışların gecikmeli etkileri zayıflarken enerji maliyetleri artış kaydetmiştir. Son dönemde, jeopolitik gelişmeler kaynaklı olarak küresel enerji fiyatlarına ilişkin risklerin arttığı gözlenmektedir."

Yurt içi üretici fiyatlarının eylül ayında yüzde 3,40 yükselirken yıllık enflasyonun 1,97 puan düşüşle 47,4 olduğu bildirilen özette, ana sanayi gruplarına göre incelendiğinde, enerji grubunun küresel enerji emtia fiyatlarını takiben yüzde 6,12 oranındaki yüksek aylık fiyat artışı ile öne çıktığı vurgulandı.

Özette, yıllık enflasyonun, enerji grubunda baz etkisiyle gerilerken, diğer ana gruplarda daha sınırlı değişim sergilediği anlatıldı.

Küresel Arz Zincirinin Baskı Endeksi'nin eylül ayında ılımlı seyrini koruduğu kaydedilen özette, Eylül PPK kararının ardından yataya yakın bir seyir izleyen döviz kurlarının ekim ayında ılımlı bir artış kaydettiği aktarıldı.

Özette, "2023 yılı temmuz ayında asgari ücrette yapılan güncellemeye memur ve kamu işçi ücretlerindeki düzenlemelerin eşlik etmesinin ve ücretlerdeki artışın genele yayılmasının yılın üçüncü çeyreğinde, özellikle maliyet kanalıyla, enflasyon üzerinde belirgin etkileri olmuştur." ifadelerine yer verildi.

Hizmet sektöründe temmuz ayından itibaren güçlü fiyat artışlarının kaydedildiği aktarılan özette, şu ifadeler yer aldı:

"Yüksek atalet sergileyen hizmet sektöründe aylık artışlar 2022'ye kıyasla yüksek seyretmektedir. Temel mal ve hizmet gruplarını içeren C endeksinde yıllık enflasyon yaklaşık yüzde 69 seviyesindeyken hizmet sektöründe yıllık enflasyonun yüzde 86 civarında olduğu gözlenmektedir. Hizmet sektörüne ait yayılım endeksi de tarihsel ortalamasının yaklaşık yüzde 33'ü kadar üzerinde seyrederek artışların sektör geneline yayılmaya devam ettiğini göstermektedir."

Özette, eylül ayında hizmet grubu fiyatları üzerinde okulların açılmasına bağlı olarak belirgin dönemsel etkilerin izlendiği vurgulandı.

Üniversite harcı, yurt ücreti, okul servis ücreti gibi hizmet kalemlerinde fiyatların yılın belli bir döneminde belirlenmesi sonucu yüksek fiyat artışlarının gerçekleştiği belirtilen özette, eylül ayı gerçekleşmelerinin sektörün şokların etkilerini zamana yayma özelliğine örnek teşkil ettiği aktarıldı.

Özette, akaryakıt fiyatlarının başta ulaştırma hizmetleri olmak üzere tüketici fiyatları üzerinde gerek üretim girdisi gerekse taşımacılık maliyetleri kanalıyla önemli bir etki oluşturma potansiyeline sahip olduğu vurgulandı.

Nitekim, akaryakıt fiyatlarında yakın dönemde döviz kuru, ham petrol fiyatları ve vergi artışı kaynaklı olarak kaydedilen belirgin artışların ulaştırma hizmetleri fiyatlarına hızlı şekilde yansıdığı aktarılan özette, şu ifadeler kullanıldı:

"Ulaştırma hizmetleri eylül ayında okul servisi kaleminin öncülüğünde güçlü fiyat artışı kaydetmiştir. Uluslararası ham petrol fiyatlarındaki istikrarsız görünüm ulaştırma hizmetleri fiyatları üzerinde önümüzdeki dönem için risk unsuru olmaya devam etmektedir. Yükselmeye devam eden konut fiyatları, geçmiş enflasyona endeksleme davranışı ve gayrimenkul piyasasındaki arz-talep uyumsuzlukları, kira artışlarının yüksek seyretmesine neden olarak tüketici enflasyonunu olumsuz yönde etkilemektedir.

Diğer taraftan, online platformlardan takip edilen veriler büyük şehirlerde kiraların son dönemde yavaşlama eğilimi gösterdiğine işaret etmektedir. Gıda, ücret ve turizm kaynaklı gelişmelerden önemli ölçüde etkilenen lokanta ve otel alt grubunda aylık fiyat artışları süreklilik gösteren bir görünüm arz etmektedir.

Asgari ücretin gecikmeli etkilerindeki zayıflama devam ederken lokanta ve otel alt grubu fiyat görünümünde gıda fiyatlarının göreli önemi artmaktadır. Kira, eğitim, sağlık, eğlence-kültür başta olmak üzere belirli hizmet kalemleri geçmiş tüketici enflasyonuna dönük fiyat belirleme davranışı sergileyerek, enflasyonist etkilerin uzun bir zamana yayılmasına neden olmaktadır. Tüketici enflasyonunda yakın dönemde beklenen görünümle birlikte, geçmiş enflasyona endeksleme eğilimi belirgin olan kalemlerde enflasyonun bir süre daha yüksek seyretme riski bulunmaktadır."


Parasal sıkılaştırma sürecinin devamına karar verildi


Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK) Toplantı Özeti'nde, Kurul'un, dezenflasyonun en kısa sürede tesisi, enflasyon beklentilerinin çıpalanması ve fiyatlama davranışlarındaki bozulmanın kontrol altına alınması için parasal sıkılaştırma sürecinin devamına karar verildiği bildirildi.

Enflasyon beklentilerindeki mevcut seyir ve fiyat belirleme davranışlarındaki bozulmanın, enflasyon görünümüne dair yukarı yönlü riskleri canlı tuttuğu kaydedilerek, "Tüketici enflasyonu yayılım endeksi eylül ayında da yüksek seyrederken tarihsel ortalamasının iki standart sapması üzerinde değer almıştır" ifadelerine yer verildi.

Özette, enflasyon beklentilerindeki aydan aya artışın yavaşladığı aktarılarak, Ekim ayı Piyasa Katılımcıları Anketi sonuçlarına göre cari yıl sonu enflasyon beklentisinin yüzde 67,22'den yüzde 68,01'e, on iki ay sonrasına ilişkin enflasyon beklentisinin yüzde 44,94'den yüzde 45,28'e, gelecek yirmi dört ay sonrasına ilişkin enflasyon beklentisinin yüzde 23,87'den yüzde 25,82'ye ve beş yıl sonrasına ilişkin enflasyon beklentisinin yüzde 10,03'ten yüzde 11,76'ya çıktığı belirtildi.

Özette, bu çerçevede, enflasyonun yıl sonunda Enflasyon Raporu'ndaki (Rapor) tahmin aralığının üst sınırına yakın seyredeceğinin öngörüldüğü ifade edilerek, aylık enflasyonun ana eğiliminde düşüş gözleneceğinin değerlendirildiği aktarıldı.

Öte yandan, jeopolitik gelişmelerin, enflasyon görünümünde petrol fiyatları kaynaklı risklerin oluştuğu kaydedilerek, "Kurul, parasal sıkılaştırma adımlarının etkisiyle, dezenflasyonu 2024 yılında Rapor'daki patika ile uyumlu şekilde tesis etmekte kararlıdır." değerlendirmesine yer verildi.

Parasal sıkılaşmanın finansal göstergeler üzerindeki ilk etkilerinin görülmeye başlandığına dikkat çekilen özette şu ifadeler yer aldı:

"Piyasa faizleri politika faizi ile uyumlu bir şekilde hareket ederken bireysel kredi büyümeleri azalış eğilimine girmiştir. Türk lirası mevduat artarken döviz cinsi ve kur korumalı mevduatlar da azalmaya başlamıştır. Kredi büyümesi ve kompozisyonunda normalleşme devam etmiştir. 13 Ekim 2023 itibarıyla, 2022 yılı sonuna kıyasla bireysel kredi bakiyesi kredi kartlarında yüzde 118,9, taşıt kredilerinde yüzde 77,2, ihtiyaç kredilerinde yüzde 36,6, konut kredilerinde yüzde 23,5 olmak üzere toplamda yüzde 58,9 oranında artmıştır.

Parasal sıkılaşma ve atılan diğer adımlar ile yavaşlama eğilimi devam eden bireysel kredilerin 13 Ekim 2023 itibarıyla ortalama 4 haftalık artış oranı yüzde 2,37 olarak gerçeklemiştir. Taşıt kredileri ve ihtiyaç kredilerinde bu oran sırasıyla yüzde 0,63 ve yüzde 1,41 seviyesindedir. Bireysel kredi kartlarında ise bu oran yüzde 4,82 ile yüksek seviyelerde gerçekleşmekle birlikte yavaşlama gözlenmektedir. Diğer taraftan, Türk lirası ticari kredilerin aynı dönemde ortalama 4 haftalık artış oranı yüzde 2,18 seviyesinde gerçekleşmiştir."


Parasal aktarım mekanizması güçleniyor


Özette, önceki PPK döneminden bu yana banka fonlama maliyetlerindeki artışa paralel olarak 165 baz puan artan ihtiyaç kredisi (Kredili Mevduat Hesabı-KMH hariç) faizlerinin 13 Ekim itibarıyla yüzde 60,5 olarak gerçekleştiği belirtilerek, aynı dönemde yatay seyreden taşıt ve konut kredisi faizlerinin 13 Ekim itibarıyla, sırasıyla yüzde 46,7 ve yüzde 41,5 olduğu bildirildi.

Türk lirası ticari kredi faizlerinin 608 baz puan artarak yüzde 49,3 seviyesinde gerçekleştiği kaydedilen özette, "Haziran ayından itibaren sadeleşme süreci kapsamında bankacılık sisteminin sağlıklı işleyişini de temin etmek amacıyla alınan önlemlerle öncelikle Türk lirası ticari kredilerinin akışı tesis edilmiştir." ifadeleri kullanıldı.

Özette, haziranda sektör genelinde yüzde 0,34 artış kaydeden Türk lirası ticari kredilerin, temmuzda yüzde 2,38, ağustosta yüzde 2,26 ve eylülde yüzde 2,52 oranında büyüdüğü aktarıldı.

Bu süreçte Türk lirası mevduat faizlerinin 18 Ağustos haftasında yüzde 24,9, 15 Eylül haftasında yüzde 33,5, 13 Ekim haftasında yüzde 37,9 seviyesinde gerçekleştiğine vurgu yapılan özette, şunlar kaydedildi:

"Buna paralel olarak Türk lirası cinsi mevduatlar artışa geçerken hem kur korumalı hem de döviz cinsi mevduatlarda azalma gözlenmektedir. Makroihtiyati çerçevede sadeleşme süreci kapsamında atılan son adımlar ve politika faizindeki artışla birlikte Türk lirası enstrümanlarına olan talebin artması, kredi ve mevduat faizlerinin birlikte yükselmesi ile parasal aktarım mekanizmasının güçlenmekte olduğu değerlendirilmiştir.

Doğrudan yabancı yatırımlar, dış finansman koşullarındaki dengeli seyir, rezervlerde süregelen artış, talepteki dengelenmenin cari işlemler hesabına desteği ve Türk lirası varlıklara yurt içi ve yurt dışı talebin artması fiyat istikrarına güçlü katkıda bulunacaktır. Son dönemde yapılan anlaşmalar ile teknoloji yatırımlarını ve üretim kapasitesini geliştirecek alanlara yoğunlaşacak doğrudan yabancı yatırımlar önümüzdeki dönemde dış finansmanı destekleyecektir."

Özette, yurt içi belirsizliklerin etkisiyle 22 Mayıs'ta 703 baz puan seviyesiyle bu yılın zirve noktasına ulaşan Türkiye'nin 5 yıllık Kredi Risk Primi'nin (CDS) önceki PPK döneminde 385 baz puan seviyesine geriledikten sonra, son dönemde artan jeopolitik riskler ile birlikte gelişmekte olan diğer ülkelerle paralel şekilde 25 Ekim'de 417 baz puan seviyesine çıktığı ifade edildi.

Türk lirasının 1 ay ve 12 ay vadeli kur oynaklıklarının ise mevcut PPK döneminde sırasıyla 4,8 ve 1,0 puan gerileyerek 25 Ekim itibarıyla sırasıyla yüzde 11,0 ve yüzde 27,9 seviyelerine indiği belirtilen özette, hazirandan itibaren risk primi ve kur oynaklıklarındaki düşüşlere 500 milyon dolar Devlet iç Borçlanma Senetleri (DİBS) piyasasına ve 1,19 milyar dolar hisse senedi piyasasına olmak üzere toplam 1,69 milyar dolar net portföy girişinin eşlik ettiği kaydedildi.

Özette, TCMB'nin uluslararası rezervlerinin haziranda girdiği güçlü artış eğiliminin sürdürdüğü aktarılarak, "2022 yılı sonu itibarıyla 128,8 milyar dolar seviyesinden mayıs sonunda 98,5 milyar dolara gerileyen TCMB brüt uluslararası rezervleri 20 Ekim 2023 itibarıyla 126,1 milyar dolar seviyesine yükselmiştir." değerlendirmesine yer verildi.


'Sisteme girişi gerçekleşen Türk lirası likidite yakından takip ediliyor'


Politika faizinin, enflasyonun ana eğilimini geriletecek ve enflasyonu orta vadede yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirleneceği vurgulanan özette şunlar aktarıldı:

"Enflasyon görünümü ve yukarı yönlü riskler göz önüne alındığında Kurul, para politikası çerçevesinin fiyat istikrarı amacı doğrultusunda güçlendirilmesini değerlendirmiştir. Yüksek enflasyonun makroekonomik istikrar ve özellikle finansal istikrar üzerinde oluşturabileceği risklere de dikkat çekilmiştir. Enflasyon görünümünde belirgin iyileşme sağlanana kadar parasal sıkılaştırma gerektiği zamanda ve gerektiği ölçüde kademeli olarak güçlendirilecektir. Kurul, dezenflasyonun en kısa sürede tesisi, enflasyon beklentilerinin çıpalanması ve fiyatlama davranışlarındaki bozulmanın kontrol altına alınması için parasal sıkılaştırma sürecinin devamına karar vermiştir.

Bu çerçevede, Kurul, politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 30'dan yüzde 35 düzeyine yükseltmiştir. Kurul, mevcut mikro ve makroihtiyati çerçeveyi, piyasa mekanizmalarının işlevselliğini artıracak ve makro finansal istikrarı güçlendirecek şekilde sadeleştirmektedir. Sadeleşme süreci, etki analizleri dikkate alınarak kademeli olarak ilerlemektedir. TCMB tarafından yapılan düzenlemelere ilişkin etki analizleri söz konusu çerçevenin tüm bileşenleri için enflasyon, faizler, döviz kurları, rezervler, beklentiler, menkul kıymetler ve finansal istikrar üzerindeki yansımalarıyla birlikte bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilerek yapılmaktadır."

Özette, bu kapsamda, Türk lirası mevduat payının artırılmasına yönelik ilave adımlarla parasal aktarım mekanizmasının güçlendirilmeye devam edileceği ifade edilerek, Kurul'un, faiz artırımının yanı sıra, parasal sıkılaştırma sürecini destekleyecek seçici kredi ve miktarsal sıkılaştırma kararları almayı sürdüreceği bildirildi.

Bu kararlarla, temel politika aracı olan politika faizinin parasal, finansal koşullar ve beklentileri etkileyeceği kaydedilen özette, Türk lirası likidite ve tüketim talebindeki aşırılıkların dengelenmesi ve para politikasının etkinliğinin artırılmasının hedeflendiği ifade edildi.

Özette, döviz kuru gelişmelerinin etkisiyle kur korumalı mevduat hesaplarının kur farkı ödemeleri nedeniyle finansal sisteme girişi gerçekleşen Türk lirası likiditenin yakından izlendiği belirtilerek, şu değerlendirmelere yer verildi:

"Mevcut piyasa koşulları ve önümüzdeki döneme ilişkin likidite projeksiyonları dikkate alınarak yapılan etki analizleri çerçevesinde gerekli adımlar atılmaktadır. Enflasyon ve enflasyonun ana eğilimine ilişkin göstergeler yakından takip edilecek ve Kurul, fiyat istikrarı temel amacı doğrultusunda elindeki tüm araçları kararlılıkla kullanmaya devam edecektir. Kurul, kararlarını öngörülebilir, veri odaklı ve şeffaf bir çerçevede almaya devam edecektir."

Şanlıurfa ve Hakkari'de yarım tondan fazla uyuşturucu ele geçirildi

Şanlıurfa ve Hakkari'de, jandarma ekiplerince gerçekleştirilen narkotik operasyonlarında 566 kg uyuşturucu madde ele geçirildi

16.11.2026 14:22:00
İhlas Haber Ajansı
 
Şanlıurfa ve Hakkari'de yarım tondan fazla uyuşturucu ele geçirildi
Şanlıurfa ve Hakkari'de yarım tondan fazla uyuşturucu ele geçirildi
Şanlıurfa ve Hakkari'de, jandarma ekiplerince gerçekleştirilen narkotik operasyonlarında 566 kg uyuşturucu madde ele geçirildi.

İçişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, "Şanlıurfa ve Hakkari'de 'Uyuşturucu Madde İmalatçısı Zehir Tacirlerine' yönelik Jandarmamız tarafından düzenlenen operasyonlarda 566 kg uyuşturucu madde ele geçirildi.

Jandarma Genel Komutanlığı Narkotik Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı ile Siverek ve Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılıkları koordinesinde, Şanlıurfa ve Hakkari İl Jandarma Komutanlığı ekiplerince yapılan çalışmalar sonucu düzenlenen operasyonlarda 370 kg skunk, 177 kg esrar, 19 kg metamfetamin ve muhtelif miktarda malzeme ele geçirildi" ifadeleri yer aldı.

Yeni Parti'de 21 Kasım Cumartesi günü Parti Meclisi toplanacak. Özgür Özel başkanlığındaki toplantıda PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyeleri belirlenecek

Yeni Parti'de 21 Kasım Cumartesi günü Parti Meclisi toplanacak. Özgür Özel başkanlığındaki toplantıda PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyeleri belirlenecek. 9 üyeden oluşan MYK'nin, 18 üyeye çıkarılması bekleniyor

16.11.2026 13:29:00
AA
 
Yeni Parti'de 21 Kasım Cumartesi günü Parti Meclisi toplanacak. Özgür Özel başkanlığındaki toplantıda PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyeleri belirlenecek
Yeni Parti'de 21 Kasım Cumartesi günü Parti Meclisi toplanacak. Özgür Özel başkanlığındaki toplantıda PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyeleri belirlenecek
Yeni Parti'de 21 Kasım Cumartesi günü Parti Meclisi toplanacak. Özgür Özel başkanlığındaki toplantıda PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyeleri belirlenecek. 9 üyeden oluşan MYK'nin, 18 üyeye çıkarılması bekleniyor.

Yeni Parti'nin 14-15 Kasım'da düzenlenen 1. Olağan Kurultayı'nda partinin kurucusu Özgür Özel Genel Başkan seçilirken, 160 kişilik PM ve 15 kişilik Yüksek Disiplin Kurulu (YDK) üyeleri belli oldu.

1. Olağan Kurultay'ın ardından düzenlenecek ilk Parti Meclisi (PM) toplantısıyla, Merkez Yönetim Kurulu (MYK) üyeleri belirlenecek.

Özel, 21 Kasım Cumartesi PM ve YDK üyeleriyle Anıtkabir'i ziyaret edecek.

Yeni Parti 1. Olağan Kurultayı'nda 160 kişilik PM ve 15 kişilik YDK üyeleri belli oldu: 1098 geçerli oy kullanıldı, Özgür Özel'in PM'si seçildi

Ardından parti genel merkezine giderek, kurmay kadrosunu oluşturmak için PM'yi toplayacak Özel, PM üyelerinin içinden genel sekreter ve MYK üyelerini belirleyecek.

Partinin kuruluş sürecinde 9 üyeden oluşan MYK'nin, 18 üyeye çıkarılması bekleniyor.

PM'de ayrıca partinin kurultayın ardından izleyeceği yol haritası, Genel Başkan Özgür Özel'in il ziyaretleri ve uygulanacak politikalar ele alınacak.

COP31'in Yeşil Bölgesi ara tatilde çocukların buluşma noktası oldu

Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nın (COP31) halka açık Yeşil Bölgesi, ara tatilde çocukların ve ailelerin uğrak noktası oldu

 

16.11.2026 11:01:00
Anadolu Ajansı
 
COP31'in Yeşil Bölgesi ara tatilde çocukların buluşma noktası oldu
COP31'in Yeşil Bölgesi ara tatilde çocukların buluşma noktası oldu

Antalya'da 20 Kasım'a kadar devam edecek COP31'in ikinci haftası, okulların ara tatiline denk geldi. Tatili ve güneşli havayı fırsat bilen aileler, çocuklarıyla COP31 alanını ziyaret etti.

Zirvenin halka açık Yeşil Bölgesi'nde kurulan etkinlik alanları, çocuklara eğlenirken öğrenme fırsatı sundu. Sıfır Atık Uygulama ve Atölye Merkezi, AFAD Çocuk Etkinlik Köyü ve TÜBİTAK Bilim Merkezi'nde düzenlenen etkinliklere katılan çocuklar, çevrenin korunmasından sürdürülebilirliğe, afet bilincinden iklim değişikliğine kadar birçok konuda uygulamalı eğitim aldı.

Sıfır Atık Uygulama ve Atölye Merkezi'nde çevre bilinci kazanıyorlar

Yeşil Bölge'de yer alan Sıfır Atık Uygulama ve Atölye Merkezi, özellikle çocuklara ve gençlere atıkların azaltılması, ayrıştırılması ve yeniden kullanılması konusunda farkındalık kazandırıyor.

Merkezdeki atölyelere katılan çocuklar, geri dönüşüm süreçlerini yakından tanırken Depozito Yönetim Sistemi ve deniz ekosistemlerinin korunmasına yönelik uygulamaları da deneyimleme fırsatı buluyor.

Çocuklar, çeşitli etkinliklerle doğal kaynakların korunmasının ve atıkların yeniden değerlendirilmesinin önemini öğreniyor.

AFAD Çocuk Etkinlik Köyü'nde hem oyun hem eğitim

AFAD'ın Yeşil Bölge'de 1600 metrekarelik açık alanda kurduğu Çocuk Etkinlik Köyü de ara tatilde çocukların yoğun ilgisini görüyor.

Çocuklar, gençler ve gönüllülere yönelik eğitim ve farkındalık etkinliklerinin düzenlendiği alanda, afetlere hazırlık ve temel güvenlik bilgileri eğlenceli aktivitelerle anlatılıyor.

İlk yardım çantasında bulunan malzemeleri tanıyan, çeşitli parkurlarda yarışan ve bilgi yarışmalarına katılan çocuklar, oyun oynarken afet bilinci de kazanıyor.

TÜBİTAK Bilim Merkezi'nde iklim değişikliğini deneyimleyerek öğreniyorlar

Çocukların yoğun ilgi gösterdiği bir diğer alan ise 1350 metrekare üzerine kurulan TÜBİTAK Bilim Merkezi oluyor.

Merkezde biyolojik çeşitlilikten kutup araştırmalarına, iklim değişikliğinden sürdürülebilirliğe kadar birçok konuda sergi ve uygulamalı atölye düzenleniyor.

Sürdürülebilir malzeme kullanımı, çevre dostu alternatifler ve enerji dönüşümü gibi konularda hazırlanan etkinliklere katılan çocuklar, bilimsel bilgileri deneyimleyerek öğrenme fırsatı buluyor.

COP31'in Yeşil Bölgesi, ara tatil boyunca çocuklara hem eğlenceli vakit geçirme hem de iklim değişikliğiyle mücadele konusunda bilinç kazanma imkanı sunuyor. 

Sağlık Bakanlığı, bu yıl sigara bırakma polikliniklerinde 356 bin kişiye hizmet sunulduğunu ve hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşıldığını bildirdi

Sağlık Bakanlığı, bu yıl sigara bırakma polikliniklerinde 356 bin kişiye hizmet sunulduğunu ve hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşıldığını bildirdi

15.11.2026 23:00:00
AA
 
Sağlık Bakanlığı, bu yıl sigara bırakma polikliniklerinde 356 bin kişiye hizmet sunulduğunu ve hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşıldığını bildirdi
Sağlık Bakanlığı, bu yıl sigara bırakma polikliniklerinde 356 bin kişiye hizmet sunulduğunu ve hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşıldığını bildirdi
Sağlık Bakanlığından "1-30 Kasım Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı" dolayısıyla yapılan yazılı açıklamada, Türkiye'de yılda yaklaşık 34 bin kişiye tanısı konulan akciğer kanserinin erkeklerde en sık görülen kanser türleri arasında ilk, kadınlarda ise dördüncü sırada yer aldığı belirtildi.

Akciğer kanserinin en önemli ve önlenebilir risk faktörünün, tütün ile tütün ürünlerinin kullanımı olduğu kaydedilen açıklamada, elektronik sigaralar da dahil olmak üzere tütün ve tütün ürünlerinin kullanımının akciğer kanseri vakalarının yaklaşık yüzde 80-90'ına sebep olduğu vurgulandı.

Açıklamada, söz konusu kanserden korunmanın en etkili yolunun tütün ve tütün ürünlerinden uzak durmak olduğuna dikkati çekilerek, "Bu doğrultuda, sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlar için Türkiye genelinde 1910'dan fazla sigara bırakma polikliniği faaliyet göstermektedir. Bu kapsamda ise 2026'da 356 bin vatandaşımıza hizmet sunularak, bir yıl içerisinde polikliniklerden hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşılmıştır." ifadeleri kullanıldı.

1 milyon 500 binden fazla kişiye ücretsiz ilaç desteği sağlandı
Uzaktan sağlık hizmetleri kapsamında, sigara bırakma polikliniklerinin 380'den fazla çevrim içi poliklinikle de hizmet verdiğine işaret edilen açıklamada, 7/24 danışmanlık ve motivasyon desteği verilen ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı üzerinden ise 2025'ten bu yana 670 bine yakın çağrının cevaplandığı vurgulandı.

Açıklamada, sigara bırakma sürecinde uygun bulunan kişilere ücretsiz ilaç desteği sağlandığı aktarılarak, 2015'ten bu yana sigara bırakma polikliniklerinde 1 milyon 500 binden fazla kişinin bu uygulamadan yararlandığı kaydedildi.

Dumansız hava sahası ihlallerine yönelik denetimlerin, 81 ilde yetkilendirilen kamu görevlilerinden oluşan ekipler tarafından 7 gün 24 saat esasına göre yürütüldüğü ifade edilen açıklamada, ALO 184 SABİM Tütün İhbar Hattı'na iletilen ihbarlar ve Yeşil Dedektör mobil uygulaması üzerinden yapılan bildirimler doğrultusunda da gerekli denetimlerin Bakanlıkça gerçekleştirildiğinin altı çizildi.

89 YIL SONRA SEYİT RIZA DOSYASI GÜNDEMDE

Abdullah Öcalan ile yürütülen diyalog ve yeni açılım süreci tartışmaları sürerken, Seyit Rıza ve beraberindekiler hakkında verilen mahkûmiyet kararlarının bozulması için Adalet Bakanlığına başvuru yapıldı

14.11.2026 19:30:00
Haber Merkezi
 
89 YIL SONRA SEYİT RIZA DOSYASI GÜNDEMDE
89 YIL SONRA SEYİT RIZA DOSYASI GÜNDEMDE
Abdullah Öcalan ile yürütülen diyalog ve yeni açılım süreci tartışmaları sürerken, Seyit Rıza ve beraberindekiler hakkında verilen mahkûmiyet kararlarının bozulması için Adalet Bakanlığına başvuru yapıldı.

1937'deki Dersim olayları ve yargılamalar yeniden gündeme gelirken, benzer taleplerin başka tarihî isimler için de gündeme gelip gelmeyeceği tartışılıyor.

1937'DEKİ YARGILAMA İÇİN 2026'DA BAŞVURU

Avukat Cihan Söylemez, 11 Kasım 2026 tarihinde Tunceli Cumhuriyet Başsavcılığı aracılığıyla Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne başvurdu. Başvuruda, Seyit Rıza ve beraberindeki Dersim ileri gelenleri hakkında verilen mahkûmiyet kararlarının kanun yararına bozulması talep edildi.

Dersim'de çatışmalar Mart 1937'de başladı. 4 Mayıs 1937'de bölgede askerî harekât kararı alındı. 1937'de başlayan askerî operasyonlar 1938'de de devam etti.

Seyit Rıza, 10 Eylül 1937'de teslim oldu. Elazığ'da görülen yargılama sonucunda 14 Kasım 1937'de idam kararları verildi. Seyit Rıza, oğlu Hüseyin ve diğer beş kişi, 14 Kasım'ı 15 Kasım'a bağlayan gece idam edildi.

AÇILIM SÜRECİYLE BİRLİKTE YENİ TARTIŞMA

Türkiye'de Abdullah Öcalan ile yürütülen diyalog, PKK'nın silah bırakması ve sürecin hukuki boyutuna ilişkin tartışmalar devam ediyor. Tam da bu dönemde 89 yıl önceki yargı kararlarının yeniden gündeme taşınması dikkat çekti.

Başvurunun açılım sürecinin doğrudan bir sonucu olduğuna ilişkin açıklanmış bir kanıt bulunmuyor. Ancak gelişme, sürecin tarihî ve siyasi figürler üzerinden yeni talepleri gündeme taşıyıp taşımayacağı sorusunu beraberinde getirdi.

SIRADA ŞEYH SAİD Mİ VAR?

Seyit Rıza dosyasının yeniden yargı gündemine taşınmasının ardından gözler, benzer hukuki girişimlerin başka tarihî isimler için yapılıp yapılmayacağına çevrildi.

Özellikle 1925 yılında yaşanan Şeyh Said İsyanı ve sonrasında verilen kararlar yeniden tartışmaya açılacak mı? Şeyh Said hakkında da benzer bir hukuki başvuru yapılacak mı?

PKK’dan ‘mağaraları boşalttık’ açıklaması

PKK yönetimi, Türkiye sınırlarına yakın askeri mevzilerin ve mağaraların boşaltıldığını açıkladı

14.11.2026 15:19:00
Haber Merkezi
 
PKK’dan ‘mağaraları boşalttık’ açıklaması
PKK’dan ‘mağaraları boşalttık’ açıklaması
PKK yönetimi, Türkiye sınırlarına yakın askeri mevzilerin ve mağaraların boşaltıldığını açıkladı. Türkiye'ye dönerek demokratik siyasete katılmaya hazır olduklarını belirten örgüt yönetimi, şimdi hukuki adımların atılmasını beklediklerini söyledi.

Açıklama, Süleyman Soylu'nun geçmişteki "Ayakkabı numaralarına kadar biliyoruz" sözlerini yeniden gündeme getirdi.

PKK yönetiminden yapılan açıklamada, Türkiye sınırlarına ve Türk Silahlı Kuvvetleri'nin konuşlandığı askeri noktalara yakın bölgelerde artık örgüte ait herhangi bir askeri gücün kalmadığı ileri sürüldü.

Açıklamada, son iki ay içerisinde Türkiye sınırlarına yakın 10'dan fazla savaş mevzisi bulunan mağaranın boşaltıldığı iddia edildi.

Örgüt yönetimi, Türkiye'ye dönerek demokratik siyasal yaşama katılma iradesini ortaya koyduklarını belirterek, bunun gerçekleşmesi için gerekli hukuki sistemin oluşturulmasını istedi.

Açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

"Türkiye'ye dönüp demokratik siyasal yaşama katılma irademizi açıkça ortaya koyduk. Bunu sağlayan hukuki sistem yaratıldığında Türkiye'ye dönüşler gerçekleşecektir. Bu açıdan sürecin hızlı ilerlemesi tamamen bu yönlü adımların atılmasına bağlıdır."

Örgüt yönetimi ayrıca demokratik siyasi çözüm konusunda kararlı olduklarını savunarak attıkları adımların barış ve demokratik toplum sürecine bağlılıklarının kanıtı olduğunu öne sürdü.

SOYLU "AYAKKABI NUMARALARINI BİLİYORUZ" DEMİŞTİ!

PKK'nın Türkiye sınırlarına yakın mağaraları boşalttığı yönündeki açıklaması, eski İçişleri Bakanı Süleyman Soylu'nun geçmişte kullandığı "Ayakkabı numaralarına kadar biliyoruz" sözlerini yeniden hatırlattı.

Türkiye'nin güvenlik güçlerinin örgütün en ince ayrıntılarına kadar hâkim olduğunu ifade eden açıklamalar yapılırken, Türkiye sınırlarının hemen yakınındaki 10'dan fazla askeri mevzinin bulunduğu mağaranın bugüne kadar ne ölçüde bilindiği sorusu gündeme geliyor.

ŞİMDİ SIRA HÜKÜMETİN ATACAĞI ADIMLARDA MI?

PKK yönetiminin açıklaması yalnızca mağaraların boşaltıldığı iddiasıyla sınırlı değil. Örgüt, Türkiye'ye dönüş ve demokratik siyasete katılım için hukuki düzenleme yapılmasını beklediğini de açıkça dile getiriyor.

Açıklamanın satır aralarında, "Biz adım attık, şimdi sıra sizde" mesajı mı var?

Örgütün attığını söylediği adımların sahada nasıl doğrulanacağı, silah bırakma sürecinin hangi mekanizmalarla denetleneceği ve devletin bundan sonraki yol haritasının ne olacağı ise yanıt bekleyen temel sorular arasında.

Bir tarafta yıllardır sürdürülen güvenlik operasyonları, diğer tarafta örgütün kendi açıklamalarıyla ortaya koyduğu yeni talepler… Şimdi kamuoyu, sürecin hangi şartlarda ve hangi güvencelerle ilerleyeceğini görmek istiyor.

Can Yayınları'ndan Kasımda 7 önemli eser


 
Can Yayınları Kasım ayı yayın programını açıkladı. Bu ayın programında da edebiyat dünyasının nitelikli eserlerden oluşan bir seçki yer alıyor.

14.11.2026 15:01:00
Yaşar Cebesoy
 
Can Yayınları'ndan Kasımda 7 önemli eser
Can Yayınları'ndan Kasımda 7 önemli eser

Can Yayınları Kasım ayı yayın programını açıkladı. Bu ayın programında da edebiyat dünyasının nitelikli eserlerden oluşan bir seçki yer alıyor.
Peter Cameron imzalı Gece Olan Şeyler, izole bir otelde evlat edinme süreciyle sarsılan bir çiftin hikâyesine odaklanırken, küçük İskender'in Bir Daha Bana Benzeme Angel! ve ciddiye alındığım kara parçaları kitapları, hayatı tüm çelişkileri ve uç noktalarıyla sarsan şiirleri bir araya getiriyor. H.G. Wells'in zamanda 800.000 yıl sonrasına yolculuk eden Zaman Yolcusu'nun hikâyesi üzerinden şekillenen bilimkurgu klasiği Zaman Makinesi, Jorge Luis Borges'in denemelerinden oluşan Soruşturmalar'ı ile mitolojik canlıları derlediği Hayalî Varlıklar Kitabı ve Yu Hua'nın aile içi şiddet, yalnızlık, dostluk, ölüm ve yetişkin dünyasının acımasızlığını aktardığı romanı Yağmurda Çığlık da kasım seçkisinin dikkat çeken diğer eserleri arasında yer alıyor.

Peter Cameron, Gece Olan Şeyler (çev. Meram Arvas)

Peter Cameron imzalı Gece Olan Şeyler, zamanı belirsiz bir Kuzey şehrinde bebek evlat edinmeye çalışan isimsiz çiftin izole bir oteldeki hikâyesine ve sarsılan ilişkilerine odaklanıyor. Cameron, gerçekle düş, umutla korku arasındaki sınırların giderek silikleştiği romanında, okuru tekinsiz ve tuhaf bir yolculuğa davet ediyor.

küçük İskender, Bir Daha Bana Benzeme Angel! / ciddiye alındığım kara parçaları

Çağdaş Türk şiirinin özgün isimlerinden küçük İskender'in iki şiir kitabı Bir Daha Bana Benzeme Angel! ve ciddiye alındığım kara parçaları raflardaki yerini alıyor. Şair, Bir Daha Bana Benzeme Angel!'da hayatı bütün çelişkileriyle seven, sorgulayan ve sarsan şiirlerle okura ulaşırken; ciddiye alındığım kara parçaları'nda bir kez daha hayatın uç noktalarında dolanıyor.

H.G. Wells, Zaman Makinesi (çev. Gökçe Yavaş)

H.G. Wells imzalı Zaman Makinesi, laboratuvarındaki çalışmaları sonucunda zamanda 800.000 yıl sonrasına yolculuk eden Zaman Yolcusu'nun hikâyesi üzerinden şekilleniyor. Yeraltındaki vahşiler ile yukarıdaki narin türler arasındaki uçurumu ele alan eser, dönemin insanları arasındaki sınıf farkına ayna tutan eleştirel bir bilimkurgu klasiği olarak öne çıkıyor.

Jorge Luis Borges, Soruşturmalar / Hayalî Varlıklar Kitabı (çev. Saliha Nilüfer)

Jorge Luis Borges'in ultraizm akımından hareketle İspanyol geleneğinden Anglosakson kültürüne ve Alman edebiyatına uzanan pek çok denemesini içeren Soruşturmalar'ı ile mitoloji, edebiyat, halk hikâyeleri ve destanlarda geçen mitolojik canlılar, tanrılar ve yarı ilahların tasvirlerinin yer aldığı kapsamlı derlemesi Hayalî Varlıklar Kitabı okurla buluşuyor.

Yu Hua, Yağmurda Çığlık (çev. Erdem Kurtuldu)

Türkiye'de büyük ilgi gören Yaşamak'ın yazarı Yu Hua'ın ilk romanı Yağmurda Çığlık, çocuk anlatıcı Sun Guanglin'in parçalı anıları üzerinden çocukluğun kırılganlığını, aile içindeki hoyratlığı ve Mao dönemi Çin'inin günlük hayata sızan dönüşümünü tüm incelikleriyle ortaya koyuyor. Yu Hua'nın Türkçede yayımlanmış "On Sözcükte Çin", "Yaşamak", "Yağmur Altında Çığlıkları", "Yedinci Gün" adlı eserleri de bulunuyor.

Çocuklarda 'kalp deliği' nasıl belirti veriyor?


 
Çocuklarda en sık karşılaşılan doğumsal kalp hastalıklarından biri olan Atriyal Septal Defekt (ASD), kalbin sağ ve sol kulakçıkları arasında bulunan duvarda açıklık olmasıyla ortaya çıkıyor. Halk arasında kalp deliği olarak bilinen bu durum, bazı çocuklarda uzun yıllar herhangi bir belirti vermeden ilerleyebilirken, bazı hastalarda çabuk yorulma, nefes darlığı, fiziksel aktivitelerde zorlanma ve büyüme geriliği gibi şikâyetlere neden olabiliyor. 

14.11.2026 14:46:00
Murat Çorbacı
 
Çocuklarda 'kalp deliği' nasıl belirti veriyor?
Çocuklarda 'kalp deliği' nasıl belirti veriyor?

Çocuk Kardiyolojisi Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Cansaran Tanıdır, ASD'nin her çocukta aynı belirtilerle ortaya çıkmadığına dikkat çekerek, hastalığın erken dönemde fark edilmesinin ve düzenli takip edilmesinin uzun vadeli kalp sağlığının korunması açısından büyük önem taşıdığını vurguluyor.

Çocuklarda ASD nedir?

Atriyal Septal Defekt, kalbin sağ ve sol kulakçıkları arasındaki duvarın tam olarak oluşmaması sonucunda ortaya çıkar. Bu açıklık nedeniyle oksijen bakımından zengin kanın bir bölümü sol kulakçıktan sağ kulakçığa geçebilir. Böylece kalbin sağ tarafına ve akciğerlere normalden fazla kan yönlenebilir.
ASD'nin kalp üzerindeki etkileri, deliğin büyüklüğüne ve kalpten geçen kan miktarına bağlı olarak değişiklik gösterir. Küçük açıklıklar genellikle önemli bir dolaşım problemine neden olmazken büyük açıklıklar zaman içerisinde kalbin sağ odacıklarında genişlemeye yol açabilir.

Belirtileri neler?

ASD bulunan çocukların önemli bir bölümünde erken yaşlarda belirgin şikâyet görülmeyebilir. Bununla birlikte bazı belirtiler kalpte yapısal bir problem olabileceğini düşündürebilir.
* Özellikle fiziksel aktiviteler sırasında çabuk yorulma,
* Yaşıtlarına göre daha düşük egzersiz kapasitesi
* Nefes darlığı ve sık solunum yolu enfeksiyonları.

Bebeklerde beslenme sırasında yorulma ve kilo alımında yavaşlama da görülebilir.
Ancak bu belirtilerin bulunmaması ASD olmadığı anlamına gelmez. Bazı çocuklarda kalp deliği, tamamen farklı bir nedenle yapılan rutin muayene sırasında tespit edilebilir.

Tanısı Nasıl Konuluyor?

Çocuklarda ASD tanısının değerlendirilmesinde çocuk kardiyolojisi muayenesi önemli bir yer tutar. Kalbin dinlenmesi sırasında duyulan üfürüm veya ikinci kalp sesindeki karakteristik değişiklikler, ASD şüphesini gündeme getirebilir.
Kesin tanıda kullanılan temel yöntem ekokardiyografidir. Kalp ultrasonu olarak bilinen bu inceleme sayesinde kalbin anatomik yapısı, deliğin konumu, büyüklüğü ve kan akımının yönü değerlendirilebilir.
Gerektiğinde elektrokardiyografi ve diğer görüntüleme yöntemleriyle kalbin çalışma düzeni hakkında ek bilgiler elde edilebilir.

ASD her çocukta tedavi gerektirir mi?

ASD tanısı konulan her çocuk için girişimsel tedavi uygulanması gerekmez. Küçük açıklıkların bir bölümü büyüme sürecinde kendiliğinden kapanabilir veya önemli bir dolaşım problemine neden olmadan izlenebilir.
Bununla birlikte kalbin sağ tarafında genişlemeye yol açan ve belirgin kan geçişi oluşturan açıklıklarda kapatma tedavisi gündeme gelebilir. Uygun anatomik özelliklere sahip bazı ASD türleri, kasık damarından ilerletilen kateterler yardımıyla açık kalp ameliyatına ihtiyaç duyulmadan kapatılabilir. Diğer durumlarda cerrahi tedavi gerekebilir.

Erken tanı neden önemli?

Çocuklarda ASD'nin erken dönemde tespit edilmesi, kalbin yapısal ve işlevsel durumunun düzenli olarak izlenmesini sağlar. Özellikle büyük açıklıkların uzun yıllar tedavisiz kalması, kalbin sağ tarafında hacim yüklenmesine ve bazı hastalarda akciğer damar basıncında artışa neden olabilir.
Bu nedenle çocuklarda çabuk yorulma, açıklanamayan nefes darlığı veya kalpte üfürüm gibi bulguların göz ardı edilmemesi önem taşır. ASD'nin erken teşhis edilmesi ve uygun zamanda değerlendirilmesi, çocukların sağlıklı gelişimlerinin desteklenmesine ve ilerleyen yaşlarda ortaya çıkabilecek kalp sorunlarının önlenmesine katkı sağlayabilir.

Ölmeden önce helikopteri yerleşim yerinden uzaklaştırmaya çalıştılar

Malatya'nın Yeşilyurt ilçesinde kaza kırıma uğrayan S-70 tipi askeri helikopterde şehit olan 4 askerin naaşı, düzenlenen törenin ardından Ankara'ya gönderildi. Kazanın kesin nedenini belirlemek üzere kaza kırım ekibinin bölgedeki teknik incelemeleri ve adli soruşturma çok yönlü olarak sürdürülüyor

13.11.2026 18:10:00
Haber Merkezi
 
Ölmeden önce helikopteri yerleşim yerinden uzaklaştırmaya çalıştılar
Ölmeden önce helikopteri yerleşim yerinden uzaklaştırmaya çalıştılar
Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) envanterinde bulunan S-70 Sikorsky tipi askeri helikopterin, 12 Kasım 2026 Perşembe günü saat 18.45 sıralarında Malatya'nın Yeşilyurt ilçesi Samanköy mevkiinde kaza kırıma uğramasının ardından başlatılan çalışmalar devam ediyor.

Kazada şehit düşen Kara Pilot Binbaşı Erdem Çimen, Kara Pilot Binbaşı Orhun Pınar, Astsubay Kıdemli Üstçavuş Hüseyin Zehir ve Astsubay Kıdemli Çavuş Serkan Önder için uğurlama töreni düzenlendi.

Şehitlerin naaşı Ankara'ya gönderildi

Kaza bölgesinde yapılan ilk incelemelerin ardından gece saatlerinde Malatya Adli Tıp Kurumu morguna kaldırılan 4 şehidin naaşı, sabah saatlerinde Malatya Havalimanı'nda basına kapalı olarak gerçekleştirilen askeri törenle Ankara'ya uğurlandı.

Şehitlerin cenazelerinin Ankara'daki işlemlerin ardından defnedilmek üzere memleketlerine gönderileceği bildirildi. Şehadet haberinin ulaştığı Ankara, İzmir, Hatay ve Kayseri'deki babaevlerine Türk bayrakları asılırken, belediye ekipleri tarafından taziye çadırları kuruldu.

Kaza kırım incelemesi ve olası nedenler

Milli Savunma Bakanlığı (MSB), helikopterin henüz belirlenemeyen bir nedenle kaza kırıma uğradığını açıklamıştı. Gün ağarmasıyla birlikte dron ile görüntülenen kaza alanında, helikopterden kopan parçaların geniş bir araziye yayıldığı ve bir parçanın yakındaki bir evin bahçe duvarını yıktığı görüldü. Toplanan enkaz parçaları, detaylı teknik analiz yapılmak üzere TIR'lara yüklenerek bölgeden taşındı.

Kazanın kesin sebebinin ortaya çıkarılması için kaza kırım ekibinin olay yeri incelemeleri ile telsiz kayıtlarının değerlendirilmesi sürüyor. Havacılık uzmanları, S-70 tipi helikopterlerin zorlu koşullara dayanıklı olduğunu belirterek incelemelerde şu üç temel ihtimal üzerinde durulduğunu aktardı:

• Teknik arıza: Uçuş sırasında helikopterin mekanik veya teknik aksamında meydana gelmiş olabilecek ani bir arıza.

• Hava koşulları: Uçuş esnasında buzlanma, fırtına veya görüşü etkileyen ani bir meteorolojik olumsuzluk yaşanıp yaşanmadığı.

• Pilotaj faktörü: Uzmanlar tarafından en düşük olasılık olarak değerlendirilmekle birlikte, uçuş sırasındaki manevra süreçlerinin incelenmesi.



Görgü tanıkları o anları anlattı: "Yerleşim yerinden uzaklaşmaya çalıştılar"


Helikopterin düştüğü noktaya yaklaşık 300 metre mesafede bulunan konteyner kentte kalan görgü tanıkları, kazadan saniyeler önce yaşananları anlattı. Görgü tanıklarının aktardığı bilgilere göre, helikopterin düşmeden hemen önce motor sesinde belirgin bir değişiklik ve hırıltı duyuldu.

Tanık ifadelerine göre, ses değişiminin ardından ön kısmında alevler görülen helikopter yaklaşık 200 metre daha ilerleyerek yerleşim yerlerinin dışındaki boş araziye düştü ve ardından patlama meydana geldi. Askerlerin son anlarına ilişkin telsiz konuşmaları ve uçuş kayıt cihazındaki veriler, uzman ekiplerin incelemesinin ardından netlik kazanacak.

HABAŞ’ta işçi eylemine müdahale, gözaltılar var

İzmir’in Aliağa ilçesinde 19 işçinin yaşamını yitirdiği patlamayla gündeme gelen HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda, yönetimin tesise cep telefonu sokulmasını yasaklaması işçileri ayağa kaldırdı. Kararı protesto etmek için iş bırakarak fabrika önündeki yolu trafiğe kapatan işçilere jandarma ekipleri müdahale etti, çok sayıda işçi gözaltına alındı

13.11.2026 17:10:00
Haber Merkezi
 
HABAŞ’ta işçi eylemine müdahale, gözaltılar var
HABAŞ’ta işçi eylemine müdahale, gözaltılar var
İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren ve 9 Kasım tarihinde meydana gelen şiddetli patlamada 19 işçinin hayatını kaybettiği HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda tansiyon yeniden yükseldi.

Facianın yaraları henüz sarılmamışken fabrika yönetiminin aldığı "cep telefonu yasağı" kararı, sabah vardiyasına gelen işçilerin sert tepkisiyle karşılaştı.

Kriz nasıl başladı?

Sabah saatlerinde mesaiye başlamak üzere tesise gelen işçilere, yapılan anonslar ve girişlere asılan duyurularla cep telefonlarını güvenlik noktasına bırakmaları gerektiği bildirildi. Telefonunu teslim etmeyen çalışanların turnikelerden içeri alınmayacağı belirtildi.

İşçiler, söz konusu yasağın patlama soruşturması kapsamında hakkında ev hapsi şeklinde adli kontrol kararı verilen HABAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Rüştü Başaran'ın talimatıyla getirildiğini öne sürdü. Çalışma alanlarındaki iş güvenliği ihlallerinin ve olası ihmallerin kayıt altına alınmasını engellemek amacıyla bu yola başvurulduğunu savunan sabah vardiyası işçileri, turnikelerden geçmeyerek iş bıraktı.

Yol kapatma ve oturma eylemine müdahale

Fabrika önündeki bekleyişleri sırasında yönetimle yapılan görüşmelerden sonuç alamayan ve yasağın geri çekilmediğini gören bir grup işçi, eylemi fabrika önündeki ana yola taşıdı. Yeni Foça yolunu ulaşıma kapatan işçiler, asfalt üzerinde oturma eylemi başlattı.

Bölgeye sevk edilen çok sayıda jandarma ekibi, yolu trafiğe açmaları yönünde işçilere uyarılarda bulundu. Eylemin sonlandırılmaması üzerine kalkanlarla ilerleyen jandarma ekipleri oturma eylemine müdahale etti. Yaşanan arbede ve müdahale sonucunda çok sayıda işçi gözaltına alınarak karakola götürüldü. Öte yandan valilik kararıyla fabrikaya ulaşan bazı yolların da güvenlik gerekçesiyle trafiğe kapatıldığı öğrenildi.

İşçilerin talepleri neler?

Gözaltıların ardından fabrika çevresindeki gergin bekleyiş sürerken, işçiler ve işçi temsilcileri taleplerini şu maddelerle sıraladı:

• 5 Gün Ücretli Yas İzni: Patlamada hayatını kaybeden 19 mesai arkadaşları için tüm çalışanlara 5 gün süreyle ücretli yas izni verilmesi.

• Bağımsız Kurum Denetimi: Tesisteki üretimin derhal durdurularak fabrikanın Makine Mühendisleri Odası başta olmak üzere bağımsız meslek odaları ve kurumlar tarafından denetlenmesi.

• Güvenlik Sağlanmadan Üretim Yapılmaması: İş güvenliği önlemleri eksiksiz alınmadan ve işçilerin de sürece dahil edildiği risk analizleri tamamlanmadan üretime geçilmemesi.

• Telefon Yasağının Kaldırılması: Çalışanların iletişim hakkını ve iş güvenliği denetimini kısıtlayan telefon yasağının iptal edilmesi.

9 Kasım'da HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nın çelikhane bölümünde tavan vincinin ark ocağına ve doğalgaz hattına çarpması sonucu yaşanan patlamada 19 işçi hayatını kaybetmiş, 14 işçi yaralanmıştı. Yürütülen soruşturma kapsamında gözaltına alınan 11 şüpheliden 9'u tutuklanırken, Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Rüştü Başaran ve bir şüpheliye ev hapsi verilmişti.
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.