Meclis'te düzenlediği basın toplantısıyla teklifin detaylarını açıklayan AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin, düzenlemede tek bir ana kriter belirlediklerini vurguladı. Son olarak Temmuz 2022'de yapılan af düzenlemesinin ardından ilk kez bu kadar geniş kapsamlı bir adım atıldığını belirten Zengin, şartları sağlayan tüm öğrencilerin eğitim sürelerinin ve üniversiteyi bitirme haklarının uzatılacağını ifade etti.
İlk etapta halihazırda doğrudan 40 bin kişinin aftan faydalanabileceği tespit edilse de başvuru sürecinde bu sayının çok daha yüksek seviyelere ulaşması bekleniyor.
Ağır suçlar ve iltisaklı olanlar kapsam dışı
Eğitim hakkını yeniden kazandırmayı amaçlayan af düzenlemesinde güvenlik ve hukuki hassasiyetler üst sınırda tutuldu. Kanun teklifine göre şu suçlardan hüküm giyenler veya ilişiği kesilenler aftan kesinlikle yararlanamayacak:
• Terör örgütleriyle iltisaklı veya irtibatlı olanlar,
• Kasten öldürme, işkence ve cinsel saldırı suçluları,
• Çocukların cinsel istismarı ve uyuşturucu ticareti yapanlar,
• Akademik hırsızlık (intihal) suçundan ceza alanlar.
Sahte diplomaya hapis, paralı tez ofislerine kapatma cezası
Sunulan 28 maddelik paket sadece öğrenci affıyla sınırlı kalmayıp, yükseköğretim kalitesini artıracak ve usulsüzlüklerin önüne geçecek çok katı yaptırımlar da getiriyor.
Kamuoyunda sıklıkla tartışılan paralı tez, makale, kitap yazan veya proje hazırlayan ofis ve bürolara yönelik ağır cezalar geliyor. Bu ticareti sürdüren akademisyenlerin adli para cezasının yanı sıra üniversitelerinden ilişikleri kesilecek.
Türkiye'de izinsiz ve mevzuata aykırı şekilde faaliyet gösteren kaçak yabancı yükseköğretim kurumları engellenecek. Sahte diploma ve sertifika düzenleyenlere hapis cezası uygulanacak.
Mali yapısı bozulan vakıf üniversitelerinin garantör üniversitelere devredilme süreçleri netleştirilirken; mevzuata aykırılık halinde uyarıdan faaliyet izninin kaldırılmasına kadar giden kademeli cezalar kanuna ekleniyor. Ayrıca yapılacak bir vergi düzenlemesiyle vakıf üniversitelerindeki tam burslu öğrenci sayısının artırılması hedefleniyor.
Devlet üniversitelerine, Cumhurbaşkanı kararıyla yurt dışında yerleşke, akademik birim ve program açabilme yetkisi tanınıyor. Böylece hem yerel öğrenciler eğitilebilecek hem de Türkiye'deki öğrenciler buralardan faydalanabilecek.
Meclis tatile girmeden yasalaşacak
AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin, kanun teklifinin öncelikli olarak TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu'nda görüşüleceğini açıkladı. Zengin, Ankara'da düzenlenecek NATO Liderler Zirvesi nedeniyle önümüzdeki hafta çalışmalarına ara verecek olan Meclis'in, zirve sonrasındaki süreçte çalışarak parlamento tatile girmeden önce bu teklifi kanunlaştıracağını müjdeledi.