Vakıf üniversitelerinin durumu içler acısı

Yükseköğretim Kurulunca (YÖK) yayımlanan 'Vakıf Yükseköğretim Kurumları 2019' raporuna göre, 2017-2018 eğitim öğretim yılında bir vakıf üniversitenin tanıtım ve reklam harcamalarına ortalama 1 milyon 966 bin 75 lira ayırdığı, bu rakamın kütüphaneye yapılan harcamanın yaklaşık 6 katını bulduğu belirlendi. YÖK'ten yapılan bilgilendirmeye göre, ilk kez geçen sene yayımlanan ve Türkiye'deki vakıf yükseköğretim kurumlarına ait akademik, idari ve mali verileri içeren raporun ikincisi olan 'Vakıf Yükseköğretim Kurumları 2019' kitapçığı yayımlandı. Özellikle paydaşlar tarafından büyük ilgi gören ve yükseköğretim sisteminde yer alan vakıf yükseköğretim kurumlarına ait kapsamlı bilgiler içeren rapor, YÖK tarafından 2019 yılı verileriyle güncellendi. Sistemin güçlü ve zayıf yönlerini ortaya koyan detaylı bilgi ve mali veriler de raporda yer aldı.

Ar-Ge'ye önem vermeyenler var

Vakıf yükseköğretim kurumları, akademik, mali ve idari açılardan değerlendirilirken bu yıl ilk kez paylaşılan bazı yeni akademik ve mali veriler de (reklam tanıtım giderleri, Ar-Ge giderleri vb.) raporda yer buldu. Vakıf yükseköğretim kurumlarının 2017-2018 olağan denetimi sonucu, Yükseköğretim Denetleme Kurulu (YDK) tarafından hazırlanan nihai denetim raporlarına göre, toplam Ar-Ge bütçesinin 1 milyar 595 milyon 540 bin 664 lira, toplam öz kaynaklı Ar-Ge bütçesinin ise 41 milyon 399 bin 81 lira olduğu tespit edildi. Dış kaynaklı Ar-Ge bütçesinin yüksek olması, üniversitelerin farklı projelerle kaynak bulduğunun ancak her üniversitenin Ar-Ge'ye aynı önemi vermediğinin göstergesi olarak değerlendirildi.

Sadece reklama asılıyorlar

Raporda, vakıf yükseköğretim kurumlarının reklam-tanıtım ile Ar-Ge, kütüphane harcamaları gibi giderleri karşılaştırıldı. Karşılaştırmada, diğer kalemlere göre öz kaynaklarının büyük bölümünü reklam ve tanıtıma ayıran kurumların olduğu tespit edildi. Vakıf üniversitelerinin 2016-2017 eğitim öğretim döneminde yaptıkları toplam 194 milyon 823 bin 441 liralık harcama, 2017-2018 eğitim öğretim yılında yüzde 12.7 artarak 219 milyon 476 bin 23 liraya ulaştı. 2017-2018 eğitim öğretim yılında yapılan tanıtım ve reklam harcamalarının ortalaması üniversite başına 1 milyon 966 bin 75 lira oldu. Bu rakamın 334 bin 814 lira olan kütüphane harcamasının yaklaşık 6 katını bulduğuna işaret edildi. Vakıf yükseköğretim kurumları 2016-2017 eğitim öğretim döneminde kütüphaneler için toplam 53 milyon 73 bin 27 lira harcama yaparken, bu rakam 2017-2018 eğitim öğretim döneminde yüzde 13.5 artarak toplam 60 milyon 242 bin 501 lira oldu. Kütüphane alanlarında yüzde 40, basılı kitap sayısında ise yüzde 19 oranında artış meydana geldi.

Öğrenci başına 13 bin lira harcanıyor

2016-2017 eğitim öğretim döneminde öğrenci başına cari gider ortalaması 9 bin 724 lira iken 2017-2018 eğitim öğretim döneminde bu rakam yüzde 23.3 artarak 12 bin 992 liraya yükseldi. Öğrenci başına cari gider harcamalarında, 25 vakıf yükseköğretim kurumunun 10 bin lira altında yer alması, dikkati çeken bir durum olarak değerlendirildi.

EYÜP KABİL / İSTANBUL