Yandaş medya buhar oldu!
Macaristan'da 12 Nisan'da yapılan parlamento seçimlerinde, Peter Magyar liderliğindeki merkez sağ muhalefet partisi Tisza'nın ezici bir zafer kazanması, eski Başbakan Viktor Orban'ın 16 yıllık düzenini ve bu düzenin en güçlü ayağı olan yandaş medya imparatorluğunu kağıttan bir kule gibi yıktı
18.05.2026 15:10:00
Eyüp Kabil
Eyüp Kabil
Macaristan'da yapılan seçimleri Peter Magyar kazanmış ve 16 yıllık Orban iktidarı son bulmuştu. Seçim sonuçlarının netleşmesinin hemen ardından, Orban iktidarının en büyük savunucularından biri olan ve popülaritesiyle bilinen özel televizyon kanalı TV2'de adeta bir deprem yaşandı. Seçim öncesinde spikerlerinin açıkça Orban'a destek videoları çektiği kanal, haber müdürünü jet hızıyla görevden aldı ve amiral gemisi konumundaki ana haber programı Tenyek'i yayından kaldırdı.
Kanalın sahibi olan Orban yanlısı iş insanı Miklos Vaszily, bu ani ve radikal kararı, programın uğradığı "marka erozyonu" ile açıklamaya çalışsa da medya analistleri bu durumu yeni döneme ayak uydurma ve finansal hayatta kalma çabası olarak yorumluyor.
Seçim yenilgisinden sonra belgenin sahte olduğunu ve Tisza Partisi'ne ait olmadığını itiraf etmek zorunda kalan Index'in Genel Yayın Yönetmeni derhal görevden alındı.
Kanala çıkan Magyar, canlı yayında muhabirlere "Neden bizi bugüne kadar hiç davet etmediniz?" diye sorarak sert tartışmalara girdi. Kamu yayıncılığının kurumsal hafızası da bu dönemde ifşalarla sarsıldı. Eski bir M1 çalışanı olan gazeteci Krisztina Balogh, sosyal medyada yaptığı paylaşımda, geçmişte editörlerin kendisinden sırf propaganda uğruna "göçmenlerin hastalık yaydığını söyleyecek sahte bir doktor bulmasını" talep ettiğini itiraf etti.
Yeni hükümet, KESMA ve benzeri yandaş havuz gruplarına aktarılan milyarlarca forintlik kamu reklamı akışını tamamen durduracağını açıkladı. Medya uzmanı Gabor Polyak, TV2 veya Index gibi büyük kuruluşların izleyici kitleleri sayesinde bir şekilde ayakta kalabileceğini ancak sadece devlet fonlarıyla beslenen yerel basılı gazetelerin ve yandaş sosyal medya fenomenlerinin bu fon kesintisiyle birlikte tamamen buharlaşma riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.
Macaristan'da yaşanan bu ani dönüşüm, sadece siyasi bir iktidar değişimini değil, devlet gücüyle inşa edilen yapay bir medya tekelinin fonlar kesildiğinde ne kadar hızlı finanse edilemez hale gelip çökebileceğini tüm dünyaya gösteriyor.
Kanalın sahibi olan Orban yanlısı iş insanı Miklos Vaszily, bu ani ve radikal kararı, programın uğradığı "marka erozyonu" ile açıklamaya çalışsa da medya analistleri bu durumu yeni döneme ayak uydurma ve finansal hayatta kalma çabası olarak yorumluyor.
Sahte belgeler ve haber sitelerinde görevden almalar
Çözülmenin bir diğer önemli halkası, Macaristan'ın en çok okunan haber portallarından biri olan ve iktidar kontrolüne geçen Index sitesinde gerçekleşti. Seçim kampanyası döneminde site, yeni Başbakan Peter Magyar'ın sözde "gizli vergi artışı programı" olduğunu iddia ettiği sahte bir belge yayımlamış ve bu belge Orban'ın karalama kampanyalarının kilit unsurlarından biri haline gelmişti.Seçim yenilgisinden sonra belgenin sahte olduğunu ve Tisza Partisi'ne ait olmadığını itiraf etmek zorunda kalan Index'in Genel Yayın Yönetmeni derhal görevden alındı.
Devlet medyasında "gerçek haber" şoku
Yıllarca Orban hükümetinin göçmen karşıtı ve AB muhalifi söylemlerini yayan bir "yalan fabrikası" olarak eleştirilen devlet kanalı M1, seçimleri takip eden haftalarda bambaşka bir çehreye büründü. Eskiden muhalefete tek bir dakika bile söz hakkı tanımayan devlet televizyonu ve radyosu, kapılarını yeni Başbakan Peter Magyar ve diğer muhalif seslere açmak zorunda kaldı.Kanala çıkan Magyar, canlı yayında muhabirlere "Neden bizi bugüne kadar hiç davet etmediniz?" diye sorarak sert tartışmalara girdi. Kamu yayıncılığının kurumsal hafızası da bu dönemde ifşalarla sarsıldı. Eski bir M1 çalışanı olan gazeteci Krisztina Balogh, sosyal medyada yaptığı paylaşımda, geçmişte editörlerin kendisinden sırf propaganda uğruna "göçmenlerin hastalık yaydığını söyleyecek sahte bir doktor bulmasını" talep ettiğini itiraf etti.
KESMA imparatorluğu ve kamu reklamlarının kesilmesi
Yeni Başbakan Peter Magyar, kabinesinin ilk toplantısında kamu medyasının idari ve finansal yapısının "derhal ve kapsamlı bir şekilde" denetlenmesi talimatını verdi. Magyar'ın en büyük hedefi ise Orban'ın müttefikleri tarafından 2018 yılında kurulan ve bünyesinde yaklaşık 500 yerel ve ulusal medya organını barındıran devasa holding KESMA.Yeni hükümet, KESMA ve benzeri yandaş havuz gruplarına aktarılan milyarlarca forintlik kamu reklamı akışını tamamen durduracağını açıkladı. Medya uzmanı Gabor Polyak, TV2 veya Index gibi büyük kuruluşların izleyici kitleleri sayesinde bir şekilde ayakta kalabileceğini ancak sadece devlet fonlarıyla beslenen yerel basılı gazetelerin ve yandaş sosyal medya fenomenlerinin bu fon kesintisiyle birlikte tamamen buharlaşma riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.
Macaristan'da yaşanan bu ani dönüşüm, sadece siyasi bir iktidar değişimini değil, devlet gücüyle inşa edilen yapay bir medya tekelinin fonlar kesildiğinde ne kadar hızlı finanse edilemez hale gelip çökebileceğini tüm dünyaya gösteriyor.
