Lozan Barış Antlaşması'nın TBMM tarafından onaylanmasından sonra İstanbul, 23 Eylül 1923'ten itibaren tahliye edilmeye başlandı. İstanbul'un işgal kuvvetlerince boşaltılması 6 Ekim 1923'te tamamlandı. Bunun ardından hükümet merkezi sorunu ortaya çıktı.

İsmet İnönü, arkadaşlarıyla Ankara'nın "başşehir" olmasını öngören tek maddelik kanun teklifini 9 Ekim 1923'te Meclis'e verdi. Teklif 13 Ekim 1923 günü Meclis Genel Kurulu'nda görüşülerek kabul edildi. Ankara'nın başkent olarak belirlenmesi, Cumhuriyet'in ilanı için de bir adım oldu.

Amasra Taşkömürü İşletme Müessesi'ndeki patlama

Amasra Taşkömürü İşletme Müessesinde 14 Ekim 2022'de -300 kotunda meydana gelen patlama sonucu 42 işçi yaşamını yitirdi.

Bartın'ın Amasra ilçesinde Türkiye Taşkömürü Kurumu Amasra Müessese Müdürlüğü'ne bağlı maden ocağının eksi 300 kotunda saat 18.15 sıralarında patlama meydana geldi.

Patlamada, 41 işçi hayatını kaybetti, 11 işçi yaralandı, 58 madenci sağ kurtarıldı. Patlamada yaralanan bir işçinin 21 gün sonra hayatını kaybetmesi üzerine kazada ölen madenci sayısı 42 oldu.

Türk edebiyatının çağdaş Dede Korkut'u Bahaettin Karakoç

Yazdığı halk şiirleri hafızalara kazınan ve çağdaş Türk edebiyatında "Dede Korkut", "Beyaz Kartal" ve "Türk Şiiri'nin Türkmen Dervişi" olarak anılan şair, yazar Bahaettin Karakoç, 17 Ekim 2018'de Kahramanmaraş'ta tedavi gördüğü hastanede 88 yaşında yaşamını yitirdi.

Şair bir ailenin çocuğu olan Karakoç'un 12 yaşında kaleme aldığı ilk şiiri "Cela Köyü", 1942'de Yurt gazetesinde yayımlandı.

Kendi tabiriyle, "Ölünceye kadar yakasını bırakmayacak olan şiirin rüzgarına öğrencilik yıllarında yakalanan" şair, hatırda kalıcı, duygu ve düşünce yüklü, sanat değeri yüksek şiirleriyle tanınmaya başladı.

Eserlerinde asıl adının yanı sıra "Baha Deliorman", "Said Yaylalı", "Ekinözülü Aşık Rahmani" mahlaslarını da kullanan Karakoç, edebiyat dünyasına tam anlamıyla 1973'te yazdığı "Seyran" kitabıyla giriş yaptı.

Kore'de Türk birliği

Kore'ye gönderilen ilk Türk birliği, 17 Ekim 1950'de Pusan Limanı'na ulaştı.

Kuzey Kore, 25 Haziran 1950'de, Güney Kore askerlerinin sınırı geçtiğini öne sürerek savaş ilan etti. BM Güvenlik Konseyi, Güney Kore'nin acil yardım çağrıları üzerine toplandı ve yardım kararı aldı. Türkiye, bu kararın ardından ABD'den sonra Kore'ye asker gönderme kararı alan ikinci ülke oldu. Kore'ye gönderilecek Türk askeri birliğini oluşturmak üzere Ayaş'taki 241. Piyade Alayı'nın personel sayısı 5 bin 90 kişiye çıkarıldı.

Tercihen gönüllülerden oluşan tugayın komutanlığına Tuğgeneral Tahsin Yazıcı, Alay Komutanlığına Piyade Albay Celal Dora getirildi. İskenderun'dan 25 Eylül 1950'de törenle uğurlanan ilk kafile, yaklaşık üç hafta süren deniz yolculuğunun ardından 17 Ekim 1950'de Kore'nin Pusan Limanı'na ulaştı.

Kore Türk Tugayı'na, Seul'ün kuzeybatısındaki Munson bölgesinin güvenliğini sağlama görevi verildi.

Türkiye'nin Kore'ye asker göndermesi, TBMM'nin 6 Aralık 1950 tarihli birleşimde, "dünya barışını kurmak, korumak ve insanlığın emniyet ve huzurunun sağlanması amacıyla Türk askerinin BM orduları saflarına katılması" yönündeki Başbakanlık Tezkeresi'nin kabulü kararına dayanıyordu.

Belli başlı öteki olaylar

13 Ekim

1911- İtalyanlar, Derne'yi işgal etti.

1914- Garrett Morgan gaz maskesini icat etti ve patentini aldı.

1921- TBMM Hükümeti ile Kafkas Cumhuriyetleri (Azerbaycan, Gürcistan, Ermenistan) arasında Kars Antlaşması imzalandı.

1923- TBMM'de, Ankara'nın hükümet merkezi olması kararlaştırıldı.

1955- Suna Kan, Viotti Keman Yarışması'nda birinci oldu. Yarışma, ünlü İtalyan kemancı Giovanni Battista Viotti adına düzenlenmişti.

1968- Avustralya'ya ilk Türk işçi kafilesi hareket etti.

1973- "Halikarnas Balıkçısı" Cevat Şakir Kabaağaçlı, 87 yaşında vefat etti.

1983- 12 Eylül 1980'den sonra oluşturulan Danışma Meclisi'nin görevi sona erdi.

1986- Tiyatro sanatçısı Kamran Yüce, 60 yaşında trafik kazasında öldü.

1994- Mali Polis, Halil Bezmen'e ait trilyonlarca lira değerindeki antika, tarihi eser ve tabloyu, ABD'ye kaçırılmak üzereyken ele geçirdi.

1995- Prag'daki Dünya Grekoromen Güreş Şampiyonası'nda, 82 kiloda Hamza Yerlikaya Dünya Şampiyonu oldu.

1995- İngiliz fizikçi Joseph Rotblat ve içinde bulunduğu anti nükleer grup, Nobel Barış Ödülü'nü aldı.

1996- Radikal gazetesi yayın hayatına başladı.

1999- Gazeteci, sinema ve tiyatro yazarı Mahmut Tali Öngören vefat etti.

2005- Barış Harekatı öncesi yıllarda Kıbrıs'ta beş yıl gizli Türk Mukavemet Teşkilatını yöneten "Bozkurt" kod adlı emekli Tuğgeneral Kenan Çoygun, 81 yaşında Ankara'da yaşamını yitirdi.

2006- Anayasa değişikliğiyle milletvekili seçilme yaşı 25'e indirildi.

2012- Türkiye'den KKTC'ye, yıllık 75 milyon metreküp içme ve sulama suyu taşıyacak KKTC Su Temin Projesi'nin su geçişi ve kara yapılarının temeli, Mersin'in Anamur ilçesinde atıldı.

2013- Hindistan'ın Madya Pradeş eyaletindeki köprüde yaşanan izdiham nedeniyle 109 kişi hayatını kaybetti.

2015- Filistin devletinin bayrağı, Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi'nde de göndere çekildi.

2016- Körfez İşbirliği Konseyi, FETÖ'yü terör örgütü olarak niteleyerek, Türkiye'nin örgütle mücadelesini desteklediğini bildirdi.

2016- Bob Dylan "Amerikan müziğinde yeni şiirsel anlatım yarattığı için" Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü.

2021- Kanada'da hastaya nakledilecek akciğer, dünyada ilk kez, bir hastaneden diğerine insansız hava aracı (drone) ile taşındı.

2022- BM Genel Kurulu, Rusya'nın Ukrayna bölgelerini yasa dışı ilhakını kınayan kararı 143 ülkenin oyuyla kabul etti.

2022- NATO üyesi 14 ülke ile üyelik başvurusu yapan Finlandiya, Avrupa hava savunmasının güçlendirilmesi için "Avrupa Sema Kalkanı Girişimi" kurulması konusunda uzlaştı.

2023- İnsan Hakları İzleme Örgütü, İsrail'in, Gazze ve Lübnan'daki askeri operasyonlarında beyaz fosfor kullandığını açıkladı.

2024- İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyindeki Birleşmiş Milletler (BM) Barış Gücü tesislerine baskın düzenleyerek, tesisin kapılarını tanklarla tahrip etti.

14 Ekim

1808- Nizamı Cedid, Sekbanı Cedid adıyla yeniden kuruldu.

1925- Türkiye'de ilk betonarme köprü, Menderes Nehri üzerinde yapıldı.

1926- İstanbul'da ilk resmi nikah, Şehremini Muhittin Bey tarafından kıyıldı.

1944- Hitler'e suikastte rol alan Mareşal Erwin Rommel intihar etti.

1947- ABD test pilotu Chuck Yeager, ses duvarını aştı.

1982- Yaşar Kemal, Fransa'da Uluslararası Cino del Duca Ödülü'nü aldı.

1987- Uluslararası Atatürk Barış Ödülü, Federal Almanya Cumhurbaşkanı Richard von Weizsaecker'e verildi.

1992- Rusya'nın en korkunç seri katili Andrei Chikatilo, 52 kadın ve çocuğu öldürmek veya yaralamak suçundan mahkum edildi. Chikatilo 1994'te idam edildi.

1994- Nobel Barış Ödülü, Yaser Arafat, İzak Rabin ve Şimon Peres'e verildi.

2003- Bağdat'ta Türk Büyükelçiliği yakınında bomba yüklü araç patlatıldı. Elçilik binası zarar gördü. Saldırgan öldü, altı kişi yaralandı.

2004- Organize suç örgütü elebaşı Alaattin Çakıcı, tutuklu bulunduğu Avusturya'dan Türkiye'ye getirildi. Tutuklanan Çakıcı, Tekirdağ'da F Tipi Cezaevi'ne konuldu.

2005- Türk sinemasının kötü adamı olarak tanınan Bilal İnci, 69 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti.

2006- Ünlü bestekar Prof. Dr. Selahattin İçli, 83 yaşında vefat etti.

2009- Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile Ermenistan Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan, Bursa'da oynanan Türkiye-Ermenistan 2010 Dünya Şampiyonası grup eleme futbol maçını izledi.

2011- Milli Gemi (MİLGEM) Projesi kapsamında İstanbul Tersanesi Komutanlığı'nda inşa edilen ve 27 Eylül'de hizmete alınan Türkiye'nin ilk milli savaş gemisi "TCG Heybeliada" tanıtıldı.

2013- Irak İnsan Hakları Bakanlığı, ülke genelindeki şiddet olaylarında bir yılda 158 çocuğun hayatını kaybettiğini, 854 çocuğun yaralandığını bildirdi.

2016- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rusya'nın Suriye'deki Himeymim Üssü'nü süresiz kullanmasını öngören anlaşmayı onayladı.

2020 - Hollanda'da hükümet, ölümcül hastalığı bulunan 1 ila 12 yaşlarındaki çocuklara ötanazi yapılmasına izin veren planı onayladı.

2022- Bartın'ın Amasra ilçesinde Türkiye Taşkömürü Kurumu Amasra Müessese Müdürlüğüne bağlı maden ocağının eksi 300 kotunda meydana gelen patlamada 42 işçi hayatını kaybetti.

2024- 2024 Nobel Ekonomi Ödülü'nü, kurumların oluşumu ve refaha etkilerine ilişkin çalışmaları nedeniyle Daron Acemoğlu, Simon Johnson ve James Robinson kazandı.

15 Ekim

1917- Fransızlarca tutuklanan ve Alman gizli servisine bilgi verdiğini kabul eden Hollandalı dansçı Mata Hari (Margaretha Geertruida), askeri mahkemece yargılandıktan sonra kurşuna dizildi.

1927- Gazi Mustafa Kemal Paşa, Cumhuriyet Halk Partisi Kurultayı'nda Büyük Nutuk'u okumaya başladı.

1928- Almanya'dan hareket eden dünyanın en büyük hava gemisi Graf Zeppelin, Amerika'da New Jersey'e ulaştı. Uçuş 111 saat sürdü.

1934- Mao Zedung'a bağlı yüz bin kişilik birlik, Çin'in güneydoğusundan kuzeydoğusuna kadar sürecek 10 bin kilometrelik "Büyük Yürüyüş"e başladı.

1937- Yeni harflerle basılan ilk kağıt paralar tedavüle çıktı. Üzerinde Atatürk'ün resmi bulunan 100 liralık banknotlar 1942'de tedavülden kaldırıldı.

1958- Şair Asaf Halet Çelebi, 51 yaşında vefat etti.

1961- Uluslararası Af Örgütü Londra'da kuruldu.

1961- Yeni anayasaya göre Meclis ve Senato seçimleri yapıldı.

1964- Sovyetler Birliği lideri Nikita Kruşçev, Karadeniz kıyısında tatildeyken görevden alındı. Yerini Leonid Brejnev aldı. Aleksey Kosigin başbakan oldu.

1993- Nobel Barış Ödülü, Nelson Mandela ve Frederik de Klerk'e verildi.

2008- Şair Fazıl Hüsnü Dağlarca, İstanbul'da vefat etti.

2013- Filipinler'in orta kesiminde meydana gelen 7,2 büyüklüğündeki depremde 144 kişi öldü, 291 kişi yaralandı.

2016- ABD Ulaştırma Bakanlığı, bataryası alev aldığı tespit edilen Samsung'un Galaxy Note 7 model akıllı telefonlarının uçaklara alınmasını yasakladı.

2021- İngiltere'de bıçaklı saldırıya uğrayan Muhafazakar Parti Milletvekili David Amess öldü.

2021- İngiltere ve Galler'de yaklaşık 43 bin kişiye, özel bir laboratuvardaki hata nedeniyle yanlışlıkla Kovid-19 testlerinin negatif olduğunun söylendiği ortaya çıktı.

2021- Afganistan'ın Kandahar vilayetinde bulunan Şii topluluğuna ait Fatımiyye Camisi'ne iki intihar bombacısının düzenlediği saldırıda 47 kişi öldü, 200'den fazla kişi yaralandı.

2022- NASA'nın Crew-4 mürettebatı, 6 aylık görevin ardından dünyaya döndü.

2023-Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Karabağ'daki işgalci rejimin bir zamanlar "başkent" olarak gördüğü Hankendi şehriyle 1992'de 613 sivilin katledildiği Hocalı'da Azerbaycan bayrağını göndere çekti.

16 Ekim

1793- Fransa Kraliçesi Marie Antoinette giyotinle idam edildi.

1924- Topkapı Sarayı müze olarak ziyarete açıldı.

1940- Varşova gettosu Nazi SS birlikleri tarafından kuruldu.

1964- Çin, ilk atom bombasını patlatarak dünyanın dördüncü nükleer gücü oldu.

1966- Türkiye-Sovyetler Birliği milli futbol karşılaşmasını Türkiye 2-0 kazandı.

1970- Enver Sedat, Mısır Devlet Başkanı oldu.

1981- Isparta Cezaevi'nden izinli çıkan Yılmaz Güney'in yurt dışına kaçtığı anlaşıldı.

1990- Sovyetler Birliği Cumhurbaşkanı Mihail Gorbaçov, serbest piyasa ekonomisine geçileceğini açıkladı.

2004- MKE'ye bağlı Çankırı Silah Fabrikası'nda, Türkiye'nin ilk bomba atar silahı üretilmeye başlandı.

2007- TBMM Başkanvekili Güldal Mumcu, TBMM Genel Kurulunda, 34 yıl aradan sonra ilk kez bir kadın milletvekili olarak Meclisi yönetti.

2007- Arjantin'in Patagonya bölgesinde, 88 milyon yıl önce yaşamış, 32 ila 34 metre boyunda şimdiye kadar bilinmeyen bir türde dev bir otobur dinozorun fosili bulundu.

2015 - Türk sinemasında birçok önemli filme imza atan Memduh Ün, 95 yaşında hayatını kaybetti.

2017- Irak merkezi hükümetine bağlı güvenlik güçleri, Kerkük'teki askeri üs ve petrol kuyularını almak üzere başlattığı operasyonla Kerkük'ün tamamını kontrol altına aldı.

2024- Nijerya'nın kuzeyindeki Jigawa eyaletinde, akaryakıt taşıyan tankerin patlaması sonucu 94 kişi öldü.

17 Ekim

1448- II. Kosova Savaşı başladı.

1849- Polonyalı besteci ve piyanist Frederick Chopin öldü.

1929- Nadir Han, Afganistan Kralı oldu.

1933- Albert Einstein, Nazi Almanyası'ndan göçmen olarak Amerika'ya geldi.

1938- Hastalığı iyice artan ve karın bölgesinde su toplanmaya başlayan Mustafa Kemal Atatürk, ilk ağır komaya girdi. Atatürk'e konulan teşhis sirozdu. Atatürk'ün sağlığıyla ilgili ilk resmi tebliğ de bu tarihte yayımlandı.

1945- Juan Peron, Arjantin Devlet Başkanı oldu.

1950- Kore'ye giden ilk Türk birliği, Pusan Limanı'nda sevgi gösterileriyle karşılandı.

1951- Türkiye'nin NATO'ya katılmasıyla ilgili protokol Londra'da imzalandı.

1956- Türkiye, ilk şeker ihracatını gerçekleştirdi.

1961- Paris polisi çok sayıda Cezayirli göstericiyi öldürdü ve bazılarını Sen Nehri'ne attı.

1962- Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel, siyasi Af Kanunu'nu imzaladı. 258 Yassıada hükümlüsünün tahliyesine başlandı.

1972- Türkiye İşçi Partisi davası sonuçlandı, 21 sanığa ağır hapis cezası verildi. Genel Başkan Behice Boran 15 yıla mahkum edildi.

1975- BM, siyonizmin "ırkçılığın bir biçimi" olduğu kararını aldı.

2007- Avrupa Konseyince Abdullah Oğuz'un yönettiği, Zülfü Livaneli'nin romanından uyarlanan "Mutluluk" filmine "İnsan Hakları Ödülü" verildi.

2016- Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, Musul'u DEAŞ'tan kurtarma operasyonunun başladığını açıkladı.

2017- Terör örgütü PKK/PYD, Suriye'de DEAŞ'ın kalesi olarak bilinen Rakka'nın tamamını ABD destekli operasyonla ele geçirdi.

2018- Şair-yazar Bahaettin Karakoç, Kahramanmaraş'ta tedavi gördüğü hastanede 88 yaşında yaşamını yitirdi.

2018- Dünyaca ünlü fotoğraf sanatçısı Ara Güler, İstanbul'da tedavi gördüğü hastanede 90 yaşında hayatını kaybetti.

2023- İsrail, Gazze'deki El-Ehli Baptist Hastanesi'ne düzenlediği saldırıda 471 kişiyi katletti.

18 Ekim

1867- ABD, Alaska'yı Rusya'dan alarak topraklarına kattı.

1892- Chicago ile New York arasında ilk uzun telefon hattı açıldı.

1912- Trablusgarp Savaşı'nı sona erdiren Uşi Antlaşması imzalandı.

1920- Türkiye Komünist Fırkası, Ankara'da resmen kuruldu.

1931- Bilim insanı Edison 84 yaşında öldü.

1968- Dünya Olimpiyat Komitesi, iki siyah atlet Tommie Smith ve John Carlos'u, madalya töreni sırasında "Kara Güç" selamı verdikleri gerekçesiyle cezalandırdı.

1996- Gazeteci yazar Kemalettin Tuğcu İstanbul'da öldü.

2004- Türkiye'nin ilk kadın doğum uzmanı Dr. Pakize Tarzi, 94 yaşında öldü. Türkiye'deki ilk özel kadın doğum kliniğinin kurucusu olan Tarzi, "Boğazı yüzerek geçen ilk kadın unvanını" da taşıyordu.

2019- Yazar, fikir adamı Nuri Pakdil, üst solunum enfeksiyonu nedeniyle tedavi gördüğü Ankara Şehir Hastanesi'nde 85 yaşında hayatını kaybetti.

2021 - Milli Teknoloji Hamlesi idealinin ve milli SİHA'ların öncü ismi Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Özdemir Bayraktar (72), kalp rahatsızlığı ve akciğer kanseri nedeniyle İstanbul'da tedavi gördüğü hastanede vefat etti.

2021 - Erciyes Üniversitesi ile Sağlık Bakanlığı Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı işbirliğiyle geliştirilen ve Faz-3 çalışmaları devam eden Kovid-19 aşısı "TURKOVAC", gönüllülere 3. doz olarak uygulanmaya başlandı.

2022- ABD'de görülen davada, Fransız çimento üreticisi Lafarge'ın terör örgütü DEAŞ'a yardım etme suçunu kabul ettiği duyuruldu.

2022- Estonya parlamentosu, Rusya'yı "terörist devlet" olarak niteledi.

19 Ekim

1448- Osmanlı Sultanı II. Murat, Kosova Zaferi'ni kazandı.

1745- Güliver'in yazarı Jonathan Swift, İrlanda'da öldü.

1781- Amerikan Bağımsızlık Savaşı, İngiliz güçlerinin George Washington'a teslim olmalarıyla bitti.

1782- Lord Cornwall'in denetimindeki Amerikan ordusunun Yorktown ve Virginia'ya girmesiyle Amerikan Devrimi sona erdi.

1872- 215 kilogram ağırlığıyla dünyanın en büyük altın külçesi Avustralya New South Wales'te bulundu.

1934- Mübadele Komisyonu görevini tamamladı.

1934- Turhal Şeker Fabrikası açıldı.

1951- İngiliz askerleri, Süveyş Kanalı'nı ele geçirdi.

1960- 6-7 Eylül Olayları ile ilgili dava başladı.

1962- Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu kabul edildi.

1988- İngiltere, IRA mensuplarıyla yapılan röportajların yayımlanmasını yasakladı.

2003- Bosna Hersek'in eski Cumhurbaşkanı Aliya İzzetbegoviç, Saraybosna'da vefat etti.

2006- Türkiye, Lübnan'a asker gönderdi. Birleşmiş Milletler Barış Gücü (UNIFIL) harekatına katılacak Türk birlik ve unsurlarının bulunduğu gemiler, Mersin'de düzenlenen törenle uğurlandı.

2013- Milli sporcu Derya Can, Kaş'ta "paletsiz ip destekli 70 metre" dalışında 71 metreye inerek dünya rekoru kırdı.

2013- Lübnan'da kaçırılan Türk pilotlar Murat Akpınar ile Murat Ağca, 71 gün sonra özgürlüklerine kavuştu. Türk pilotlar İstanbul'a geldi.

2016- İslam İşbirliği Teşkilatı 43. Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı'nda FETÖ, terör örgütü ilan edildi.

2024- Milli motosikletçi Toprak Razgatlıoğlu, İspanya'da 2024 Dünya Superbike Şampiyonası'nın (WSBK) 12. ve son ayağının ilk yarışında ikinci oldu ve puanını 493'e çıkararak 2. kez dünya şampiyonluğunu ilan etti.