‘Balıklar üzerindeki insani baskı azaldı’

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Deniz Bilimleri Fakültesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Müh. Bölümü Öğretim Üyesi Doç.Dr. Coşkun Erüz, koronavirüs salgınının çevre kirliliğini azaltıp, kara ve denizde balık ve diğer canlıların yaşama şansını, miktarını arttırıp insani baskıyı azalttığını söyledi. Erüz, "Karadeniz kirliliği ve balıkçılık kaynaklarına da olumlu etkisi olan, sokağa ve ava çıkma yasağı döneminin etkisi 2020 sonbahar ve sonrasında görülecektir" dedi.
Av baskısı azalan balıkların daha fazla üreme ve beslenme şansı elde ettiğini belirten Erüz, "Akarsu ve denizlerde su kirliliği yükünün azalması yanında, karantina döneminde kıyı balıkçılık faaliyetlerinin de azalması, denizlerdeki balık stoklarına kirlilik ve av baskısını azalttı. Av baskısı azalan balıklar daha fazla üreme ve beslenme şansı elde etti" diye konuştu.

Toprak kirliliği azaldı

"Mart ayında başlayan ve Haziran ayına kadar devam edecek kısıtlamalar ekonomik olarak önemli kayıplara neden olmakla birlikte ekolojik olarak kısmen de olsa doğal dengenin düzelmesine, hava, su, toprak kirliliğinin azalmasını sağladı" diyen Erüz, "Aralık ayında Çin'de ve Şubat-Mart döneminde tüm dünya ile birlikte Türkiye'de de salgın yaparak ulusal düzeyde sokağa çıkma, toplu iş, alışveriş vd tüm faaliyetlerin durdurulmasına neden oldu. Mart ayında başlayan ve Haziran ayına kadar devam edecek kısıtlamalar ekonomik olarak önemli kayıplara neden olmakla birlikte ekolojik olarak kısmen de olsa doğal dengenin düzelmesine, hava, su, toprak kirliliğinin azalmasını sağladı.
Karantina ve kısıtlama döneminde su ve hava kirliliğine neden olan sanayi tesisleri ve diğer iş kollarında faaliyetlerin durması, kirleticilerin akarsu ve denizlere karışarak kirlilik yapmasını engelledi. Bu durum su kaynaklarında mevcut kirliliğin artışını ortadan kaldırarak kirliliğin azalmasına önemli etki sağlamıştır. Akarsu ve denizlerde su kirliliği yükünün azalması yanında, karantina döneminde kıyı balıkçılık faaliyetlerinin de azalması, denizlerdeki balık stoklarına kirlilik ve av baskısını azalttı. Av baskısı azalan balıklar daha fazla üreme ve beslenme şansı elde etti" şeklinde konuştu.

Sokağa ve ava çıkma yasağı döneminin etkisi

Sokağa ve ava çıkma yasağı döneminin etkisinin 2020 sonbahar ve sonrasında görüleceğini ifade eden Erüz, "Karadeniz kirliliği ve balıkçılık kaynaklarına da olumlu etkisi olan, sokağa ve ava çıkma yasağı döneminin etkisi 2020 sonbahar ve sonrasında görülecektir. Kirlilik ve insan baskısı azaldığı için üreyen, beslenen ve ergen boya gelen balık ve diğer canı türlerinin miktarı ve boyutları ve üreyebilen balık miktarı arttığı için, sonbahar, kış ve gelecek yıl kendini gösterecek, yeni nesil balık ve diğer canlıların da daha çok artması sağlanmıştır. Şayet balık ve diğer canlı kaynaklarını, yenilenemeyecek düzeyde, tahrip etmemiş isek salgın döneminin kirlilik ve av baskısının azalmasının oluşturduğu etkiyi, daha çok tür ve daha bol ve daha büyük balık olarak görme şansımız olabilir.
Doğal denge birçok etkene bağlı olmakla birlikte, pandemi döneminde kirlilik ve insan baskısındaki azalmanın canlıların üreme, bolluğu ve gelişimine etkisi mutlaka olmuştur. Bu etki bizlere, daha çok, daha büyük balık yeme ve balıkçılığın sürdürülebilirliğini sağlama imkanı vermiştir. Yasak dönemi ve sonrasında kirlilik, balık türleri, stoklar ve balık boyutlarındaki değişim, bakanlık projeleri ile bilimsel olarak izlenmesi ile belirli dönemlerde avcılığın komple sınırlandırılmasının stoklar üzerindeki etkisinin ne olacağını anlamamızı ve gelecek yıllarda da uygulanmasını mümkün kılacak veriler sağlayacaktır. Salgının oluşturduğu ekonomik etkiye karşılık, temizlenen doğa ve azalan av baskısı ile denizlerimizde, daha bol ve bereketli av verimi ve halkın daha bol balık yemesine vesile olmasını temenni ediyoruz" ifadelerini kullandı. İHA