Bebek sağlığını etkileyen besinler

Laktasyonun insan yaşam döngüsünün en karmaşık ve besleyici zorlu aşamalarından biri olduğunu ifade eden Uzman Diyetisyen Şebnem Kandıralı Yıldırım, "Anneye bağımlı emzirilen bebek beslenme ile haftalık 150 ila 200 gram arasında büyür.

Bu dönemde kas ve sinir gelişimi dikkat çekicidir ve bebeğin baş kontrolü ve kavrama gibi motor becerileri hızla gelişir, beraberinde bilişsel gelişimi de devam etmektedir; bebeğin duyuları olgunlaşmaya başlar ve beyin bu duyusal girdileri işlemek için gelişir. 3 aylık bir bebek; başını kaldırabilir, nesneleri takip edebilir, ellerini ve ayaklarını kontrol edebilir.

6 ay sonra ise renk vizyonu gelişir, desteksiz oturabilir ve dil gelişiminin ilk adımları başlar. Bütün bu gelişimsel süreçler, beslenmedeki kaynaklara bağlıdır. Bazı besinler düzenleyici rol oynarlarken, bazıları sinir hücrelerinin yapısal bileşenleri olarak veya hücre içindeki biyokimyasal yollar olarak kullanılırlar. Gebeliğe kıyasla laktasyon sırasında hemen hemen tüm besin öğelerinin diyetteki gereksinimleri artmaktadır." diye konuştu. 

Bazı besin öğelerinin anne sütündeki konsantrasyonları, annenin besin alımları veya besin öğesi depolarındaki değişiklikler ile değiştirilebilmekte olduğunu kaydeden Uzman Diyetisyen Şebnem Kandıralı Yıldırım, şu bilgileri verdi: 

"Bu gruptaki ana besin öğeleri A, C ve D vitaminleri, B vitaminleri, iyot ve kolindir. Bu besin öğelerini beslenme ile yetersiz alım yapan annelerin sadece anne sütüyle beslenen bebeklerinde yetersizlik görülebilmektedir.

Anne yetersiz beslendiğinde süt üretilmeye devam eder, ancak bazı besinlerin konsantrasyonları uygun gelişme için optimal ve hatta yeterli olmayabilmektedir.

Yetersiz alımlarla ilişkili olumsuz sağlık sonuçları besin öğeleri arasında farklılık gösterir. D vitamini, anneler beslenme ile yeterli düzeyde alsalar bile anne sütü konsantrasyonlarında yetersiz kalmaktadır. 

Yetersiz iyot alımında büyük risk var

Bu, bebeğin raşitizm geliştirme riski altında olduğunu simgelemektedir, emzirilen tüm bebekler için D vitamininin doğrudan takviyesi tavsiye edilmektedir. Yetersiz iyot alımları ise geri dönüşümsüz olan anormal beyin gelişmesine yol açabilmektedir. A vitamini, anne sütü içeriği beslenme ihtiyaçları emzirme döneminde büyük ölçüde artar, iyi beslenenlerde anne sütündeki A vitamininin 7 kat daha yüksek olduğu gösterilmiştir. Düşük alımlar, subklinik A vitamini eksikliği gelişmesine yol açabilmektedir.

Son yıllardaki araştırmalarda sadece anne sütüyle beslenen bebeklerde ciddi vakalarda daha fazla enfeksiyon ve kseroftalmi (konjonktivanın ve korneanın A vitamini eksikliği nedeniyle anormal kuru hale geldiği bir göz bozukluğudur) riskini arttırmaktadır. Erken bebeklikte beyin ve sinir gelişimindeki artış göz önüne alındığında, DHA (dokosahekzaenoik asit, bir omega 3 yağ asidi) ve lutein neonatal beslenme için odak noktasıdır.

DHA beynin önemli bir bileşenidir ve bilişsel gelişimde önemli bir rol üstlenir. Lutein bebekler için özellikle önemlidir, görme keskinliğinden sorumlu gözün bir parçası olan ve yaşamın ilk birkaç ayında gelişim aşamasında olan foveada bulunan ana bileşendir. 

Annelerin beslenme durumu ile değişmeyen anne sütü konsantrasyonunda zaten var olan bazı besin öğeleri vardır. Bunlar öncelikle kalsiyum, çinko, fosfor, protein ve kaloriler gibi bebek büyümesi ile ilişkili besinlerdir.

Annenin vücudu bu besin öğelerinin yeterli konsantrasyonlarda olmasını sağlayacaktır. Bu besin öğelerinin yetersiz alımı bebekten çok annenin sağlığında olumsuzluklara yol açacaktır.

Potansiyel sağlık etkileri demir eksikliğinden kaynaklı anemi ve kalsiyum eksikliğinden kaynaklı da kemik mineral yoğunluğunda azalma ve gelecekte osteoporoz riskinin artmasıdır."