Bu iki riske dikkat!
19.02.2006 00:00:00
"Aşırı yağlı yemekler, fiziksel aktivitelerin yetersizliği, yüksek tansiyon, sigara kullanımı, şişmanlık, diyabet ve stres" gibi kalbi tehdit eden risk faktörlerinden en az 2'sini taşıyanların dikkatli olması gerekiyor Prof. Dr. Bingür Sönmez; Türkiye'nin, toplumun genetik yapısından dolayı dünyada kalp ölümlerinde birinci sırada olduğunu belirterek, "Dünya Sağlık Teşkilatı Kardiyoloji Derneği'nin yaptığı bir araştırma kalp hastalıklarına bağlı ölümlerde Türkiye'nin birinci sırada olduğunu gösteriyor. Yani dünyada kalpten ölüm en çok bizim ülkemizde görülüyor. Bunun birçok sebebi var. Her şeyden önemlisi toplum olarak bu ölümlere genetik yapımız sebep oluyor" dedi. Vücutta iki tür kolesterol bulunduğunu ve bunlardan birinin halk arasında 'hayırlı kolesterol' şeklinde bilinen HDL olduğunu bildiren Sönmez, "Bu kolesterol vücudumuz için faydalı; ancak genetik yapımızdan dolayı HDL'miz düşük. Normalde 40-45'in üstünde olması gerekiyor; ama ne yazık ki toplum olarak bizde 40'ın altında. Bunun karşılığında yine halk arasında 'lanetli kolesterol' olarak bilinen LDL'miz ise normalin üstünde. Genetik yapının dışında diğer risk faktörleri de ekleniyor. Eskiden hastalarımız 'askerde sigaraya başladım' derdi, bugün ilkokuldaki çocuklar sigara içiyor. Ayrıca spor yapmıyor, kötü besleniyoruz. Bütün bunlar kalp ölümlerinin artmasına sebep oluyor" diye konuştu. Asıl tehlike bundan sonraGençler arasında kalp ölümlerinin artış sebepleri arasında ekonomik kriz, sigara, yanlış beslenme, stres gibi unsurları sıralayan Prof. Dr. Sönmez, araştırmaların ülkemizde 50 yaşın altında kalp hastalıklarından dolayı bypass geçirenlerin sayısının yaşanan ekonomik krizle alakalı olarak değiştiğini ortaya koyduğunu kaydetti. "Yani genç işadamlarının kalp sağlığı ekonomik dengelerden fazla etkileniyor" diyen Prof. Dr. Sönmez, asıl tehlikeyi bundan sonraki kuşakların beklediğine dikkat çekti. Prof. Dr. Sönmez, "Asıl tehlike bundan sonra gelecek. Çünkü çocuklar arasında hamburger çok fazla tüketiliyor ve hamburgerin yüzde 40'ı iç yağ ve bu iç yağ aynı çikolata gibi bağımlılık yapıyor. Bu beslenme şekli devam ederse 20 yıl sonra çok daha fazla genç kalp krizinden ölecek. Çünkü hamburger sigara kadar kalbe zararlı" uyarısında bulundu.Kriz belirti vermeyebilirKalp krizinin her zaman önceden kendini belli etmediğini kaydeden Prof. Dr. Sönmez, "Kriz hiç belirti vermeyebilir. İlk belirti bir kalp krizi olabilir ve geçirilen krizle kişi hayatını kaybedebilir. Bunlara 'sessiz kalp hastaları' diyoruz ve diğer kalp hastaları içinde yüzde 20'lik bir oranı oluşturuyor" dedi. Kalp krizinin "boyna, kola ve sırta göğüsten vuran bir baskı ve yanmayla kendini gösterdiğini" belirten Prof. Dr. Sönmez, bu belirtiyi alan kişilerin mutlaka doktor kontrolünden geçmesini tavsiye ederek, "Çünkü bu belirtiler 'şu kadar süre önce başlar' diyemeyiz. Her an kriz gelebilir" diye konuştu.Kriz anında yalnızsak...Prof. Dr. Sönmez, kalp krizi anında yapılması gerekenleri ise şöyle özetledi: "Kriz geçiren kişi yalnız başınaysa önce panik yapmamalı, eğer kullandığı kalp ilacı varsa onu içmeli, bir koltuğa uzanmalı ve ayaklarını yüksek bir yere koymalı, 15 dakika sonra ağrı geçmediyse dil altı ilacından yeniden almalı. Eğer ağrı dinmiyorsa bir ambulans çağırıp, dış kapıyı açarak kanepeye uzanıp sakince beklemeli."Etki eden faktörlerAilede kalp hastalığı hikayesi olanların alabileceği tedbirler hakkında da bilgi veren Sönmez, "Kalp hastalığı için değiştirilen ve değiştirilmeyen faktörler vardır. Aile, cinsiyet, yaş gibi faktörler değiştirilemez. Ama kidirmiş, normal. Ama aradan bir iki gün geçmeden büyük bir şi yeme alışkanlığını değiştirebilir, sigarayı bırakabilir. Özellikle tansiyonu olanlar diyetlerine çok dikkat etmeli" uyarısında bulundu.8 yaşında bile kriz geçiren varMemorial Hastanesi Kalp Damar Cerrahisi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Bingür Sönmez, genç yaşta geçirilen enfarktüslerin çok daha riskli olduğunu belirterek, "Ama ileri yaşlarda da başka organ problemi olabiliyor. Mesela ileri yaşta felç riski yüksek ve kalp adalesi daha zayıf. Ani ölüm gençlerde daha fazla. Kalp krizlerinin yoğun olduğu dönem 45-55 yaş arası. Bu yaş döneminde çok dikkatli olmak gerekiyor. Ama tabii ülkemizde artık 8 yaşında bile enfarktüs geçiren var" dedi.Dua kalbi koruyorİbadet ve duanın da kalbi rahatlattığını anlatan Prof. Dr. Sönmez, "Bunu bilim adamları söylüyor. Biz de bilim adamlarımızla görüştük, namaz kılmanın bir meditasyon olduğunu söylediler. Tabii burada namaz kılarken kişinin kendini gerçek manada kıldığı namaza vermesi lazım. Aynı şeyi dua için de söyledi. Namaz kılmak, dua etmek kalp sağlığı için çok önemli" dedi.
