Dış ticarette sistem değişti
İthalat ve İhracat rakamları bundan böyle ‘Özel Ticaret Sistemi’ne ve ‘Genel Ticaret Sistemi’ne göre ayrı ayrı açıklanacak. Genel Ticaret Sistemi’ne göre açıklanan verilerde ‘serbest bölgeler vasıtasıyla yapılan ihracat ve ithalat’ da yer alacak. Bundan önce veriler sadece Özel Ticaret Sistemi’ne göre açıklanıyordu
04.02.2019 00:00:00
Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, TİM Başkanı İsmail Gülle'nin de katıldığı Ankara'da düzenlediği basın toplantısında Ocak ayı dış ticaret rakamlarını açıkladı. Bakanlık olarak 2019'da dış ticaret verilerini, hem 'Özel Ticaret Sistemi'ne (ÖTS), hem de 'Genel Ticaret Sistemi'ne (GTS) göre paylaşacaklarını dile getiren Pekcan, "ÖTS'ye göre Ocak ayı ihracatı yüzde 5.93 artışla 13 milyar 171 milyon dolar olarak gerçekleşti. GTS'ye göre ise Ocak ayı ihracatı yüzde 6.33 artışla 13 milyar 904 milyon dolar oldu" dedi. Genel Ticaret Sistemi, serbest bölgeler vasıtasıyla yapılan ihracatı da kapsıyor, böylece ithalat ve ihracat verileri daha yüksek çıkıyor.
İthalatta son durum
Ticaret Bakanlığının resmi olmayan geçici dış ticaret verilerine göre Özel Ticaret Sistemi'ne Ocak ayında ithalat 15 milyar 709 milyon dolar olurken, Genel Ticaret Sistemi'ne ithalat 16 milyar 220 milyon dolar olarak kayıtlara geçti. ÖTS'ye göre geçen ay en fazla ihracat, 1 milyar 291 milyon dolarla Almanya'ya yapıldı. Bu ülkeyi 937 milyon dolarla İngiltere ve 784 milyon dolarla İtalya izledi. GTS kayıtlarına göre de geçen ay en fazla ihracat, 1 milyar 393 milyon dolarla Almanya'ya yapıldı. En fazla ithalat ise 1 milyar 723 milyon dolarla Rusya'dan gerçekleştirildi. Bu ülkeyi 1 milyar 460 milyon dolarla Çin ve 1 milyar 203 milyon dolarla Almanya takip etti. Türkiye'nin son 12 aylık ihracatı 168 milyar 760 milyon, ithalatı ise 217 milyar 225 milyon dolar olarak gerçekleşti. Ocak ayında dış ticaret açığı 2 milyar 538 milyon dolara, son 12 aylık açık ise 48.4 miilyar dolara geriledi.
Neden ikili sistem?
Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, yaptığı konuşmada, dünya örneklerine bakıldığında, Genel Ticaret Sistemi'nin (GTS), Özel Ticaret Sistemi'ne (ÖTS) göre daha yaygın kullanıldığına dikkati çekerek, Türkiye'nin de dahil olduğu 74 ülkenin ÖTS ile dış ticaret verilerini açıkladığını belirtti. Aralarında ABD, Kanada, Rusya, Çin, Japonya, Hindistan, Güney Kore ve Avustralya'nın da bulunduğu 117 ülkenin ise GTS'yi kullandığını ifade eden Pekcan, şöyle konuştu: "Ülkeler verilerini genellikle her iki ticaret sistemi için de tutmaktadır. Merkez Bankamız da ödemeler dengesinde GTS'yi dikkate almaktadır. 2019 yılının ilk rakamlarını açıklarken Ticaret Bakanlığı olarak biz 2019 yılı boyunca ithalat ve ihracat verilerimizi hem ÖTS'ye hem de GTS'ye göre paylaşacağız. Uzun yıllardır ülkemizde açıklanan istatistiklerde aslında üretimi Türkiye'de olan ihracatımızın bir parçası olan, sınırlarımız içerisinde bizim işçimiz, bizim mühendisimiz tarafından üretilmiş ve ihraç edilmiş ürünleri kayda almıyoruz. Örneğin 2018'de serbest bölgelerden ihracatımız 8.1 milyar dolar. 2018'de 5.6 milyar dolar serbest bölgelerden net ihracatımızı kayıt altına almamış bulunuyoruz."
Yat sektörü depara kalktı
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı İsmail Gülle de
yaptığı konuşmada, Ocak ayı ihracatının detaylarına değinerek, "Ocak ayında lider sektörümüz otomotiv oldu. Sektörümüz 2.3 milyar dolar ihracat rakamına ulaşarak, ihracatını yüzde 1.9 artırdı. Otomotiv sektörünü, 1.5 milyar dolarla kimyevi maddeler 1.4 milyar dolarla hazır giyim ve konfeksiyon takip etti. İhracatını en çok artıran sektörlere baktığımızda ise gemi ve yat sektöründe artışın yüzde 116, mücevherde yüzde 94, savunma ve havacılıkta ise yüzde 64 olduğunu görüyoruz" ifadesini kullandı. Ocak ayında ihracatçıların, ülke bayrağını 219 ülkede dalgalandırmayı başardığına dikkati çeken Gülle, bu ülkelerden 126'sına ihracat artarken, 104 ülkede çift haneli yükseliş görüldüğünü vurguladı. En çok ihracat gerçekleştirilen ilk 5 ülkenin sırasıyla Almanya, Birleşik Krallık, İtalya, Irak ve İspanya olduğunu aktaran Gülle, "Libya'ya ihracatımız neredeyse 2.5 katına çıkarken, Yemen'e ihracatımız 2 katına, Slovenya'ya ihracatımız 1.5 katına çıktı" şeklinde konuştu. Öte yandan Ocak 2018'e göre Ocak 2019'da şu fasıllarda ihracat geriledi: Yaş Meyve ve Sebze, Fındık ve Mamülleri, Zeytin ve Zeytinyağı (yüzde 54), Süs Bitkileri, Tekstil ve Hammaddeleri, Deri Mamülleri, Hazırgiyim ve Konfeksiyon (yüzde 0.4), Madencilik (yüzde 22).
