Doktorunuz Sizinle/ Kolera hakkında bilmediklerimiz
04.11.2006 00:00:00
Kolera, Vibrio cholerae isimli bakterinin neden olduğu bağırsak enfeksiyonuna bağlı olan, akut ve şiddetli ishal ile seyreden bir hastalıktır. Dr. Bilal ORHAN/ İç Hastalıkları Uzmanı
Gelişmiş ülkelerde kolera salgınları artık pek sık yaşanmazken, temiz suyu bulmanın zor olduğu ve kanalizasyon sistemlerinin tam olarak gelişmediği 2. ve 3. dünya ülkelerinde büyük çaplı kolera salgınları yaşanabilmektedir.Etken: 01 ve 0139 serogruplarına ait Vibrio cholera bakterileri.Bulaşma Yolu: İnfeksiyon, infekte olmuş kişilerin kusmuklarıyla veya dışkılarıyla dolaylı veya dolaysız yoldan kirlenmiş su ve besinlerin tüketilmesi ile meydana gelir. Kolera sadece insanları etkiler, konak bir hayvan ya da vektör bulunmamaktadır.Hastalığın Seyri: Ciddilik durumu değişen akut bir bağırsak hastalığıdır. Hafif vakalarda sadece ishal görülür. Daha şiddetli vakalarda, aniden başlayan, bol miktarda sulu ishal, buna eşlik eden mide bulantısı ve kusma; bunların sonucu olarak da dehidratasyon görülür.Tedavi edilmeyen şiddetli vakalar, dehidratasyonun dolaşımı çökertmesine ve birkaç saat içinde ölüme sebep olur.Coğrafi Dağılım: Yeterli sıhhi donanıma ve temiz içme sularına sahip olmayan yoksul ülkelerde ve altyapının tamamen hasara uğradığı savaştan yeni çıkmış ülkelerde görülür. Özellilkle Afrika ve Asya da, daha az olmak üzere Orta ve Güney Amerika da gelişmekte olan ülkeler bu hastalıktan etkilenmektedir.Yolcular için Risk: Kontamine su ve yiyecekten kaçınılmasına ilişkin basit önlemler alınması halinde, ciddi anlamda kolera riskiyle karşı karşıya değildirler. Son zamanlarda bulunan yeni aşılar pek çok yolcu için gerekli değildir. Temiz içme suyu ve yiyeceğin hassasiyetle seçilmesi kolerayı önlemede aşıdan daha önemlidir; aşılı yolcu da yiyecek ve su konusunda dikkatli olmalıdır. Aşılama özellikle artan hastalık riski altında bulunanlar, daha çok mülteci bölgelerinde acil bakım ve sağlık çalışanlarıdır.Profilaksi: Bazı ülkelerde yolcuların ve mesleki risk grubu altındaki kişilerin kullanması amacıyla, ağızdan alınan kolera aşıları mevcuttur.Önlemler: Diğer ishalli hastalıklardaki gibidir. Mikrop bulaşma ihtimali bulunan gıda, içecek ve içme sularını tüketmekten kaçınılmalıdır. Şiddetli ishal durumlarında dehidrasyonla mücadele edebilmek için oral rehidrasyon tuzları kullanılmalıdır.
Gelişmiş ülkelerde kolera salgınları artık pek sık yaşanmazken, temiz suyu bulmanın zor olduğu ve kanalizasyon sistemlerinin tam olarak gelişmediği 2. ve 3. dünya ülkelerinde büyük çaplı kolera salgınları yaşanabilmektedir.Etken: 01 ve 0139 serogruplarına ait Vibrio cholera bakterileri.Bulaşma Yolu: İnfeksiyon, infekte olmuş kişilerin kusmuklarıyla veya dışkılarıyla dolaylı veya dolaysız yoldan kirlenmiş su ve besinlerin tüketilmesi ile meydana gelir. Kolera sadece insanları etkiler, konak bir hayvan ya da vektör bulunmamaktadır.Hastalığın Seyri: Ciddilik durumu değişen akut bir bağırsak hastalığıdır. Hafif vakalarda sadece ishal görülür. Daha şiddetli vakalarda, aniden başlayan, bol miktarda sulu ishal, buna eşlik eden mide bulantısı ve kusma; bunların sonucu olarak da dehidratasyon görülür.Tedavi edilmeyen şiddetli vakalar, dehidratasyonun dolaşımı çökertmesine ve birkaç saat içinde ölüme sebep olur.Coğrafi Dağılım: Yeterli sıhhi donanıma ve temiz içme sularına sahip olmayan yoksul ülkelerde ve altyapının tamamen hasara uğradığı savaştan yeni çıkmış ülkelerde görülür. Özellilkle Afrika ve Asya da, daha az olmak üzere Orta ve Güney Amerika da gelişmekte olan ülkeler bu hastalıktan etkilenmektedir.Yolcular için Risk: Kontamine su ve yiyecekten kaçınılmasına ilişkin basit önlemler alınması halinde, ciddi anlamda kolera riskiyle karşı karşıya değildirler. Son zamanlarda bulunan yeni aşılar pek çok yolcu için gerekli değildir. Temiz içme suyu ve yiyeceğin hassasiyetle seçilmesi kolerayı önlemede aşıdan daha önemlidir; aşılı yolcu da yiyecek ve su konusunda dikkatli olmalıdır. Aşılama özellikle artan hastalık riski altında bulunanlar, daha çok mülteci bölgelerinde acil bakım ve sağlık çalışanlarıdır.Profilaksi: Bazı ülkelerde yolcuların ve mesleki risk grubu altındaki kişilerin kullanması amacıyla, ağızdan alınan kolera aşıları mevcuttur.Önlemler: Diğer ishalli hastalıklardaki gibidir. Mikrop bulaşma ihtimali bulunan gıda, içecek ve içme sularını tüketmekten kaçınılmalıdır. Şiddetli ishal durumlarında dehidrasyonla mücadele edebilmek için oral rehidrasyon tuzları kullanılmalıdır.
