Hantavirüs salgını genişliyor
Hollanda bayraklı ekspedisyon gemisindeki salgında Andes suşu doğrulandı. KLM kabin görevlisinin hastaneye yatırılmasıyla virüs karaya sıçradı, temas takibi sürüyor
Eyüp Kabil





Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Hollanda Sağlık Bakanlığı, KLM Havayolları'na ait bir kabin görevlisinin virüs şüphesiyle hastaneye yatırıldığını doğruladı. Gemideki Andes suşu (insandan insana sınırlı bulaşabilen nadir tür) kaynaklı salgın, şu ana kadar 3 ölüme ve birden fazla vakaya yol açtı; küresel temas takibi yoğunlaştı.
Güney Amerika'dan gelen tehdit
Hantavirüsler genellikle kemirgen atıkları yoluyla bulaşan zoonotik virüslerdir. MV Hondius, 1 Nisan 2026'da Arjantin'in Ushuaia limanından Antarktika rotasına çıkmıştı. Gemide 147 kişi (yolcu ve mürettebat, 23 uyruk) bulunuyordu. Virüsün Andes suşu olduğu doğrulandı; bu suş, Güney Amerika'da endemik olup nadir de olsa yakın temasla insandan insana bulaşabiliyor. Gemideki ilk vakalar büyük ihtimalle Tierra del Fuego bölgesindeki kemirgen temasından kaynaklandı.
Gemideki vakalar ve yeni sıçrama
-DSÖ'ye göre toplam 8 vaka (laboratuvar onaylı ve şüpheli dahil). 3 ölüm (Hollandalı çift ve bir Alman yolcu). Bir İngiliz hasta Güney Afrika'da yoğun bakımda, diğerleri hafif veya orta şiddette.
- Birkaç hasta Hollanda ve İsviçre'ye nakledildi. Gemi şu anda Cabo Verde açıklarında demirli; Kanarya Adaları'na (İspanya) hareket planlanıyor, karantina protokolleri uygulanıyor.
- Hollanda'da KLM kabin görevlisi (stewardess), 25 Nisan Johannesburg-Amsterdam uçuşunda hasta bir yolcuyla (gemiden inen Hollandalı kadın) kısa süreli temas sonrası hafif semptomlarla hastaneye yatırıldı. Amsterdam UMC'de izolasyonda ve testleri devam ediyor. Bu, virüsün gemiden dışarı sıçradığının ilk somut işareti.
DSÖ Epidemiyoloji Direktörü Maria Van Kerkhove, "Andes suşunda sınırlı insan-insan bulaşı belgelenmiş durumda. Bu olayda da yakın temasın rol oynadığı görülüyor ancak küresel risk hâlâ düşük" dedi.
Bulaş ve risk
Andes virüsü, hantavirüsler arasında tek insandan insana bulaşabilen suş. Bulaş genellikle erken dönemde yakın ve uzun süreli temasla gerçekleşiyor (bakım, aynı kabin, uçakta yakın oturma). Tedavi destekleyici; spesifik antiviral veya aşı yok. Ölüm oranı %30-50 civarında. Uzmanlar, gemideki kapalı ortamın ve uçaktaki temasın bulaşı kolaylaştırdığını belirtiyor.
Bu olay, kruvaziyer turizmi ve havayolu biyogüvenliği açısından "uyarı zili" olarak nitelendiriliyor. 2025'teki bireysel vakalar (örneğin Gene Hackman'ın eşi) sonrası kamuoyu farkındalığı artsa da, gemi ortamı benzersiz bir risk yarattı.
Risk değerlendirmesi ve önlemler
- Küresel Risk: DSÖ "düşük" diyor. Ancak temaslı takibi (gemiden inen 29+ yolcu, uçak yolcuları) sürüyor. ABD, İsviçre, Hollanda ve Güney Afrika'da izole vakalar izleniyor.
- Öneriler: Kemirgen kontrolü, toz kaldırmadan ıslak temizlik, semptomlarda (ateş, kas ağrısı, nefes darlığı) hemen tıbbi yardım. Seyahat edenler Güney Amerika rotalarında dikkatli olmalı.
- Türkiye Açısından: Henüz risk yok; Sağlık Bakanlığı olası temaslıları izliyor.
Geminin Canary Adaları'na varışıyla soruşturma derinleşecek. Genom dizileme, bulaş zincirini netleştirecek. Kabin görevlisinin testi negatif çıkarsa rahatlama olacak; pozitif olursa zincir genişleyebilir. DSÖ, "yeni bir pandemi değil, izole bir küme" mesajını koruyor ancak Andes suşunun bulaş dinamikleri bilimsel tartışmaları alevlendirdi.








































































